KIO 869/18

Krajowa Izba OdwoławczaWarszawa2018-05-16
SAOSAdministracyjnezamówienia publiczneWysokainne
prawo zamówień publicznychKIOodwołanielegitymacja czynnaodrzucenie ofertywybór ofertykoszty postępowania

Krajowa Izba Odwoławcza oddaliła odwołanie wykonawcy, uznając brak jego legitymacji czynnej do kwestionowania wyboru oferty konkurenta po wcześniejszym odrzuceniu własnej oferty.

Wykonawca wniósł odwołanie od czynności zamawiającego polegających na wyborze oferty konkurenta, domagając się odrzucenia tej oferty i unieważnienia postępowania. Izba oddaliła odwołanie, stwierdzając, że wykonawca, którego własna oferta została wcześniej odrzucona i nie zakwestionował tej decyzji, nie posiada legitymacji czynnej do wniesienia odwołania. Brak legitymacji stanowił samodzielną podstawę do oddalenia odwołania.

Przedsiębiorstwo Budownictwa Drogowego Sp. z o.o. (Odwołujący) wniosło odwołanie do Krajowej Izby Odwoławczej (KIO) wobec czynności Powiatu Głogowskiego (Zamawiającego) polegających na wyborze oferty Firmy Budowlanej Fobis sp. z o.o. jako najkorzystniejszej. Odwołujący zarzucił naruszenie przepisów Prawa zamówień publicznych, domagając się odrzucenia oferty Fobis i unieważnienia postępowania. KIO oddaliła odwołanie, wskazując na brak legitymacji czynnej Odwołującego. Izba ustaliła, że oferta Odwołującego została odrzucona decyzją Zamawiającego z dnia 9 marca 2018 r., która nie została zakwestionowana przez Odwołującego. W związku z tym, Odwołujący, jako skutecznie wyeliminowany z postępowania, nie posiadał interesu prawnego ani możliwości poniesienia szkody w wyniku naruszenia przepisów, co jest warunkiem koniecznym do wniesienia odwołania. Izba powołała się na orzecznictwo TSUE, które dopuszcza odmowę dostępu do środków ochrony prawnej oferentowi wykluczonemu z postępowania na mocy ostatecznej decyzji, nawet jeśli kwestionuje on ofertę innego wykonawcy. Brak legitymacji czynnej stanowił samodzielną podstawę do oddalenia odwołania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wykonawca, którego oferta została odrzucona decyzją, która stała się ostateczna i prawomocna, nie posiada legitymacji czynnej do wniesienia odwołania.

Uzasadnienie

Brak legitymacji czynnej, wynikający z ostatecznego odrzucenia własnej oferty, uniemożliwia wykonawcy wykazanie interesu we wniesieniu odwołania i możliwości poniesienia szkody w wyniku naruszenia przepisów przez zamawiającego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Powiat Głogowski

Strony

NazwaTypRola
Przedsiębiorstwo Budownictwa Drogowego Sp. z o.o.spółkaodwołujący
Powiat Głogowskiorgan_państwowyzamawiający
Firma Budowlana Fobis sp. z o.o.spółkawykonawca (wybrana oferta)

Przepisy (11)

Główne

Pzp art. 179 § 1

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Skuteczne skorzystanie ze środka ochrony prawnej jest możliwe tylko w przypadku wykazania istnienia po stronie wykonawcy interesu we wniesieniu odwołania oraz poniesienia lub możliwości poniesienia szkody w wyniku naruszenia przez zamawiającego przepisów ustawy.

Pomocnicze

Pzp art. 89 § 1

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Przepis dotyczący podstaw odrzucenia oferty, powoływany przez odwołującego w zarzutach.

Pzp art. 87 § 2

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Przepis dotyczący poprawiania omyłek w ofertach, powoływany przez odwołującego.

Pzp art. 93 § 1

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Przepis dotyczący unieważnienia postępowania, powoływany przez odwołującego.

Pzp art. 198a

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Przepis dotyczący prawa do skargi na wyrok KIO.

Pzp art. 198b

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Przepis dotyczący prawa do skargi na wyrok KIO.

Pzp art. 192 § 9

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Przepis dotyczący kosztów postępowania odwoławczego.

Pzp art. 192 § 10

Ustawa Prawo zamówień publicznych

Przepis dotyczący kosztów postępowania odwoławczego.

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r. w sprawie wysokości wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania art. 1 § 1

Określa wysokość wpisu od odwołania.

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r. w sprawie wysokości wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania art. 3

Określa rodzaje kosztów w postępowaniu odwoławczym.

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r. w sprawie wysokości wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania art. 5 § 3

Określa sposób rozliczania kosztów postępowania odwoławczego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak legitymacji czynnej odwołującego do wniesienia odwołania, wynikający z ostatecznego odrzucenia jego własnej oferty.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące naruszenia art. 89 ust. 1 pkt 2 Pzp przez zaniechanie odrzucenia oferty Fobis. Zarzuty dotyczące naruszenia art. 89 ust. 1 pkt 7 Pzp przez zaniechanie odrzucenia oferty Fobis. Zarzuty dotyczące naruszenia art. 93 ust. 1 pkt 1 Pzp przez zaniechanie unieważnienia postępowania.

Godne uwagi sformułowania

Brak legitymacji czynnej do wniesienia odwołania stanowi samodzielną podstawę do oddalenia odwołania i odstąpienia przez Izbę od merytorycznego rozpatrzenia podniesionych w odwołaniu zarzutów.

Skład orzekający

Dagmara Gałczewska-Romek

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania wymogu legitymacji czynnej w postępowaniach odwoławczych w zamówieniach publicznych, zwłaszcza w kontekście ostatecznego odrzucenia własnej oferty przez odwołującego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której odwołujący nie zakwestionował odrzucenia własnej oferty, a następnie kwestionuje wybór oferty konkurenta.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje kluczowy wymóg formalny w postępowaniach odwoławczych w zamówieniach publicznych – legitymację czynną. Jest to istotne dla praktyków, choć sam stan faktyczny nie jest wybitnie złożony.

Wykonawca przegrał sprawę, bo sam wcześniej popełnił błąd formalny. Kluczowa lekcja z KIO.

Dane finansowe

wpis od odwołania: 10 000 PLN

zwrot kosztów dojazdów: 378,66 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt: KIO 869/18 WYROK z dnia 16 maja 2018 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Dagmara Gałczewska-Romek Protokolant: Marta Słoma po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2018 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 2 maja 2018 r. przez wykonawcę Przedsiębiorstwo Budownictwa Drogowego Sp. z o.o. ul. Mickiewicza 63 67-200 Głogów w postępowaniu prowadzonym przez Powiat Głogowski ul. Sikorskiego 21 67- 200 Głogów, orzeka: 1. oddala odwołanie, 2. kosztami postępowania obciąża Przedsiębiorstwo Budownictwa Drogowego Sp. z o.o. ul. Mickiewicza 63 67-200 Głogów i: 2.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 10 000 zł 00 gr (słownie: dziesięć tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez Przedsiębiorstwo Budownictwa Drogowego Sp. z o.o. ul. Mickiewicza 63 67-200 Głogów tytułem wpisu od odwołania. 2.2. zasądza od Przedsiębiorstwo Budownictwa Drogowego Sp. z o.o. ul. Mickiewicza 63 67-200 Głogów na rzecz Powiatu Głogowskiego, ul. Sikorskiego 21 67-200 Głogów kwotę 378,66 zł (trzysta siedemdziesiąt osiem złotych i sześćdziesiąt sześć groszy) tytułem zwrotu kosztów dojazdów na rozprawę, zgodnie ze złożoną do akt sprawy fakturą. Stosownie do art. 198a i 198b ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1579 ze zm.) na niniejszy wyrok - w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Legnicy. Przewodniczący: ………………….… Uzasadnienie Zamawiający - Powiat Głogowski - prowadzi w trybie przetargu nieograniczonego postępowanie o udzielenie zamówienia na wykonanie remontu ul. Cisawej w postaci wykonania nowej nakładki bitumicznej w zakresie ograniczenia hałasu i pylenia nawierzchni wraz z udrożnieniem poboczy utwardzonych w zakresie doprowadzenia wód opadowych w ramach projektu pn. Remont ul. Cisowej -drogi powiatowej nr 1057D. Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Biuletynie Zamówień Publicznych w dniu 1.03.2018r. pod nr 525070-N-2018. Postępowanie prowadzone jest na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1579 ze zm.), zwanej dalej „Pzp”. W dniu 2 maja 2018r. Odwołujący - Przedsiębiorstwo Budownictwa Drogowego Sp. z o.o. - wniósł do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej odwołanie wobec czynności Zamawiającego polegających na wyborze jako najkorzystniejszej oferty złożonej przez Firmę Budowlaną Fobis sp. z o.o. (dalej Fobis), o czym Odwołujący dowiedział w dniu 27 kwietnia 2018r. Odwołujący zarzucił naruszenie: 1. art. 89 ust. 1 pkt 2 Pzp przez zaniechanie odrzucenia oferty Fobis, która powinna podlegać odrzuceniu jako niezgodna z treścią specyfikacji istotnych warunków zamówienia, 2. art. 89 ust. 1 pkt 7 Pzp przez zaniechanie odrzucenia oferty Fobis, która powinna podlegać odrzuceniu jako oferta złożona przez wykonawcę, który w terminie 3 dni nie zgodził się na poprawienia omyłki, o której mowa w art. 87 ust. 2 pkt 3 Pzp, 3. art. 93 ust. 1 pkt 1 Pzp przez zaniechanie unieważnienia postępowania w sytuacji, gdy nie złożono żadnej oferty niepodlegającej odrzuceniu. Odwołujący wniósł o nakazanie Zamawiającemu: - unieważnienia czynności wyboru oferty najkorzystniejszej, - dokonania odrzucenia oferty Fobis, - unieważnienia postępowania na podstawie art. 93 ust. 1 pkt 1 Pzp. Odwołujący wskazując na interes we wniesieniu odwołania, wyjaśnił, że jego oferta została odrzucona przez Zamawiającego w dniu 9 kwietnia 2018r jako sprzeczna z SIWZ z uwagi na niezałączenie do oferty dodatkowego kosztorysu robót dla przedmiaru dot. naprawy poszerzenia drogi powiatowej nr 1057D. W postępowaniu o udzielenie zamówienia wpłynęły 2 oferty: Fobis oraz Odwołującego, zatem odrzucenie oferty Fobis doprowadziłoby do unieważnienia postępowania, z uwagi na to, że nie złożono co najmniej dwóch niepodlegających odrzuceniu ofert. W sytuacji unieważnienia postępowania oraz wszczęcia nowego postępowania w sprawie udzielenia zamówienia, obydwaj oferenci, w tym Odwołujący mogliby w nim wziąć udział, składając ofertę zgodną z SIWZ i uzyskać zamówienie (zob. wyr. TSUE z dnia 5.4.2016 C-689/13 Puligenica Facility Esco SpA oraz wyrok KIO 5.9.2016 KIO 1556/16). W zakresie zarzutów dotyczących oferty Fobis, Odwołujący wskazał na sprzeczność w kosztorysie Remont ul. Cisawej - drogi powiatowej nr 1057D - poszerzenie w następujących pozycjach kosztorysowych: - jest: „mechaniczne wykonanie koryta na całej szerokości jezdni w gruncie głębokości do 20 cm – jezdnia”, zgodnie z SIWZ powinno być: „mechaniczne wykonanie koryta na całej szerokości jezdni w gruncie głębokości do 32 cm – jezdnia”. - jest „Nawierzchnia z mieszanek mineralno-bitumicznych grysowo - żwirowych - warstwa wiążąca asfaltowa grubość po zagęszczeniu 4cm”, zgodnie z SIWZ powinno być: „Nawierzchnia z mieszanek mineralno-bitumicznych grysowo - żwirowych - warstwa podbudowy zasadniczej z betonu asfaltowego gr 7cm”. Brak także w podstawie wyceny dopisku „Analogia”. Zdaniem Odwołującego zaistniałe błędy w ofercie Fobis są istotnymi błędami merytorycznymi, a błędów tych nie można traktować jako omyłek podlegających poprawieniu. Dodatkowo brak jest informacji, aby Zamawiający przeprowadził postępowanie wyjaśniające w trybie art. 88 ust. 2 Pzp, w wyniku czego Fobis wyraziłby zgodę na dokonanie poprawienia omyłek. Na podstawie dokumentacji akt sprawy oraz biorąc pod uwagę stanowisko Zamawiającego zaprezentowane w trakcie rozprawy, na którą prawidłowo zawiadomiony Odwołujący nie stawił się, Izba ustaliła, co następuje: W postępowaniu wpłynęły 2 oferty: - Firmy Budowlanej Fobis sp. z o.o. z ceną 675 667,78 zł - Przedsiębiorstwa Budownictwa Drogowego Sp. z o.o. (Odwołujący) z ceną 749 652 zł W dniu 9 marca 2018r. Zamawiający poinformował o odrzuceniu oferty Odwołującego na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 Pzp z uwagi na brak w ofercie wyceny robót dla przedmiaru dotyczącej naprawy poszerzenia (poz. od 1d.1 do 6d.3). W dniu 27 kwietnia 2018r. Zamawiający poinformował o wyborze jako najkorzystniejszej oferty Firmy Budowlanej Fobis sp. z o.o., zaś w dniu 30 kwietnia 2018 r. poinformował, że w zw. z wyborem oferty zwraca wniesione w formie gwarancji wadium. Odwołanie podlega oddaleniu z uwagi na brak wykazania po stronie Odwołującego legitymacji czynnej do wniesienia odwołania. Zgodnie z art. 179 ust. 1 Pzp skuteczne skorzystanie ze środka ochrony prawnej jest możliwe tylko w przypadku wykazania istnienia po stronie wykonawcy interesu we wniesieniu odwołania oraz poniesienia lub możliwości poniesienia szkody w wyniku naruszenia przez zamawiającego przepisów ustawy. Przy czym niezbędne jest zaistnienie związku przyczynowo skutkowego pomiędzy szkodą a naruszeniem przepisów ustawy. W analizowanej sprawie, nie ulega wątpliwości, że decyzją Zamawiającego z dnia 9 marca 2018r. oferta Odwołującego została odrzucona. Czynność ta nie została przez Odwołującego zakwestionowana w drodze środka ochrony prawnej, a zatem stała się ostateczna i prawomocna. W tej sytuacji, Odwołujący - jako podmiot skutecznie wyeliminowany z udziału w postępowaniu - nie legitymuje się interesem we wniesieniu odwołania i nie może wykazać, że na skutek naruszenia przez Zamawiającego wskazywanych przepisów ustawy może on ponieść szkodę. Interesu we wniesieniu odwołania nie można upatrywać w samym dążeniu do unieważnienia postępowania przez Zamawiającego i wszczęciu nowego postępowania w tym samym przedmiocie zamówienia. Zauważyć należy, że przywołane przez Odwołującego w treści odwołania orzeczenie TSUE z dnia 5kwietnia 2016 C-689/13 Puligenica Facility Esco SpA, nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie. Orzeczenie to dotyczyło innego stanu faktycznego, w którym podmiot wybrany wniósł tzw. „skargę wzajemną”, podnosząc zarzuty odnośnie wykonawcy, który zakwestionował wybór oferty najkorzystniejszej. W analizowanej sprawie mamy do czynienia z odwołaniem wykonawcy, który nie kwestionuje prawidłowości odrzucenia swojej oferty, ale domaga się odrzucenia oferty wykonawcy wybranego. Adekwatnym do rozpatrywanej sprawy są tezy z orzeczenia TSUE z dnia 21 grudnia 2016r. w sprawie C-355/15 Technische Gebäudebetreuung i Caverion Österreich, w którym Trybunał wskazał, że „art. 1 ust. 3 dyrektywy 89/665 należy interpretować w ten sposób, że nie sprzeciwia się on temu, aby oferentowi wykluczonemu na mocy ostatecznej decyzji instytucji zamawiającej z postępowania w sprawie udzielenia zamówienia publicznego odmówiono dostępu do umożliwiającego zakwestionowanie zawarcia umowy odwołania od decyzji o udzieleniu odnośnego zamówienia publicznego, jeżeli oferty złożyli tylko ten wykluczony oferent i wybrany oferent, a zdaniem wykluczonego oferenta oferta wybranego oferenta również powinna była zostać odrzucona” (teza 36). Brak legitymacji czynnej do wniesienia odwołania stanowi samodzielną podstawę do oddalenia odwołania i odstąpienia przez Izbę od merytorycznego rozpatrzenia podniesionych w odwołaniu zarzutów. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 192 ust. 9 i 10 ustawy Prawo zamówień publicznych, stosownie do wyniku postępowania, zgodnie z § 1 ust. 1 pkt 1, § 3 i § 5 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r. w sprawie wysokości wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania (Dz. U. Nr 41, poz. 238 ze zm.). Przewodniczący: ……………….…..….

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI