KIO 823/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczy odwołania wniesionego przez wykonawcę ERBUD S.A. od decyzji Zamawiającego (Województwo Podkarpackie – Podkarpacki Zarząd Dróg Wojewódzkich w Rzeszowie) o unieważnieniu postępowania o udzielenie zamówienia publicznego na budowę tras rowerowych. Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie art. 7 ust. 1, art. 91 ust. 1, art. 92 oraz art. 93 ust. 1 pkt 4 i ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo zamówień publicznych (Pzp). Głównym zarzutem było zaniechanie wyboru oferty najkorzystniejszej oraz wadliwe unieważnienie postępowania, podczas gdy Zamawiający rzekomo nie wykazał braku możliwości zwiększenia środków finansowych. Odwołujący podkreślał, że Zamawiający błędnie wskazał w piśmie o unieważnieniu postępowania kwotę najkorzystniejszej oferty, pomijając niższą ofertę złożoną przez ERBUD S.A. Krajowa Izba Odwoławcza oddaliła odwołanie. Izba uznała, że określenie kwoty przeznaczonej na zamówienie mieści się w dyskrecjonalnej władzy Zamawiającego, a przepisy Pzp nie ograniczają tej władzy w sposób wskazany przez Odwołującego. Powołując się na wcześniejsze orzecznictwo, Izba wyjaśniła, że Zamawiający jest związany podaną kwotą „od dołu” i może ją zwiększyć, ale nie musi. Prawo do unieważnienia postępowania na podstawie art. 93 ust. 1 pkt 4 Pzp powstaje, gdy cena najkorzystniejszej oferty przewyższa kwotę, którą Zamawiający zamierza przeznaczyć na zamówienie. Izba stwierdziła, że obie zaoferowane ceny (12 664 029,57 zł i 9 225 000,00 zł) przewyższały kwotę, którą Zamawiający zamierzał przeznaczyć na zamówienie (5 696 392,40 zł), co uzasadniało unieważnienie postępowania. Nawet jeśli Zamawiający błędnie wskazał w piśmie kwotę najkorzystniejszej oferty, to obie kwoty były wyższe od planowanej, a Zamawiający uwzględniał cenę zaoferowaną przez Odwołującego, co potwierdził późniejszym pismem korygującym. Izba oddaliła odwołanie i obciążyła wykonawcę kosztami postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów Prawa zamówień publicznych dotyczących unieważnienia postępowania z powodu przekroczenia budżetu, a także zakresu dyskrecjonalnej władzy zamawiającego w tym zakresie.
Dotyczy specyficznej sytuacji przetargowej i interpretacji konkretnych przepisów Pzp. Może być mniej relewantne w sprawach o innym charakterze.
Zagadnienia prawne (3)
Czy Zamawiający miał prawo unieważnić postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na podstawie art. 93 ust. 1 pkt 4 Pzp, gdy cena najkorzystniejszej oferty przewyższa kwotę, którą zamierzał przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia, nawet jeśli wykonawca twierdzi, że Zamawiający mógł zwiększyć tę kwotę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Zamawiający miał prawo unieważnić postępowanie w takiej sytuacji. Określenie kwoty przeznaczonej na zamówienie mieści się w jego dyskrecjonalnej władzy, a przepisy Pzp nie ograniczają tej władzy w sposób nakazujący badanie rzeczywistych możliwości finansowych Zamawiającego lub zmuszający do zwiększenia środków.
Uzasadnienie
Izba powołała się na art. 93 ust. 1 pkt 4 Pzp, który wprost dopuszcza unieważnienie postępowania, gdy cena najkorzystniejszej oferty przewyższa kwotę, którą zamawiający zamierza przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia. Podkreślono, że kwota ta jest ustalana przez Zamawiającego w ramach jego dyskrecjonalnej władzy, a wykonawca nie ma prawa kwestionować jego możliwości finansowych ani nakazywać zwiększenia środków.
Czy Zamawiający, unieważniając postępowanie, musi wykazać i udowodnić, że nie jest w stanie zwiększyć środków finansowych na zamówienie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Zamawiający nie musi wykazywać i udowadniać braku możliwości zwiększenia środków. Wystarczy, że cena najkorzystniejszej oferty przewyższa kwotę, którą zamierzał przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia.
Uzasadnienie
Przepis art. 93 ust. 1 pkt 4 Pzp nie nakłada na Zamawiającego obowiązku wykazywania braku możliwości zwiększenia środków. Decyzja o unieważnieniu postępowania może być podjęta po ustaleniu, że cena oferty przewyższa kwotę przeznaczoną na zamówienie.
Czy Zamawiający, podając kwotę przeznaczoną na zamówienie przed otwarciem ofert (art. 86 ust. 3 Pzp), jest związany tą kwotą w sposób uniemożliwiający unieważnienie postępowania, jeśli cena oferty jest wyższa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zamawiający jest związany podaną kwotą „od dołu”, co oznacza, że nie może wskazać niższej kwoty, aby uzasadnić unieważnienie. Może natomiast dowolnie zwiększyć wskazaną kwotę, ale nie jest do tego zobowiązany. Jeśli cena oferty przewyższa podaną kwotę, Zamawiający może unieważnić postępowanie.
Uzasadnienie
Interpretacja art. 86 ust. 3 Pzp w kontekście art. 93 ust. 1 pkt 4 Pzp wskazuje, że podana kwota stanowi jedynie punkt odniesienia, a Zamawiający ma prawo zdecydować o zwiększeniu środków lub unieważnieniu postępowania, jeśli oferty przekraczają tę kwotę.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| ERBUD S.A. | spółka | wykonawca |
| Województwo Podkarpackie – Podkarpacki Zarząd Dróg Wojewódzkich w Rzeszowie | instytucja | Zamawiający |
Przepisy (14)
Główne
Pzp art. 93 § 1
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pomocnicze
Pzp art. 7 § 1
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 91 § 1
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 92
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 93 § 3
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 179 § 1
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 192 § 1
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 192 § 9
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 192 § 10
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 198a
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 198b
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Pzp art. 14
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 86 § 3
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zamawiający miał prawo unieważnić postępowanie, gdy cena najkorzystniejszej oferty przewyższała kwotę przeznaczoną na zamówienie. • Określenie kwoty przeznaczonej na zamówienie mieści się w dyskrecjonalnej władzy Zamawiającego. • Przepisy Pzp nie nakładają na Zamawiającego obowiązku wykazywania braku możliwości zwiększenia środków finansowych. • Zamawiający jest związany podaną kwotą „od dołu”, ale może zwiększyć środki lub unieważnić postępowanie.
Odrzucone argumenty
Zamawiający nie wykazał i nie udowodnił, iż rzeczywiście nie jest w stanie zwiększyć środków finansowych. • Zamawiający dokonał czynności unieważnienia postępowania z naruszeniem art. 93 ust. 1 pkt 4 ustawy Pzp. • Zamawiający naruszył art. 93 ust. 3 pkt 2 ustawy w związku z naruszeniem art. 6 k.c. w związku z art. 14 ustawy, poprzez brak dowodów uzasadniających zaistnienie przesłanki opisanej w art. 93 ust. 1 pkt 4 ustawy. • Zamawiający w pierwszej kolejności zobowiązany był dokonać wyboru oferty najkorzystniejszej, a dopiero po tej czynności rozważać możliwość unieważnienia postępowania.
Godne uwagi sformułowania
Określenie przez Zamawiającego kwoty, jaką zamierza on przeznaczyć na realizację zamówienia mieści się w jego dyskrecjonalnej władzy, a przepisy art. 86 ust. 3 oraz art. 93 ust. 1 pkt 4) ustawy Pzp w żaden sposób tej władzy nie ograniczają. • Zamawiający jest związany kwotą, którą zgodnie z art. 86 ust. 3 Pzp podał przed otwarciem ofert tylko niejako «od dołu», tzn. nie może w celu uzasadnienia unieważnienia postępowania na podstawie art. 93 ust. 1 pkt 4 Pzp wskazać innej, niższej kwoty, którą zamierza przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia i tym samym zobowiązany jest udzielić zamówienia wykonawcy, który zaoferował cenę mieszczącą się w kwocie pierwotnie podanej. Może natomiast dowolnie, co najwyżej ograniczany przez odrębne przepisy dotyczące jego działalności, podnosić wskazaną przez siebie kwotę i nie unieważniać w takiej sytuacji postępowania. • Przepisy te nie umożliwiają wykonawcy, na etapie w jakim obecnie znajduje się postępowanie o udzielenie zamówienia prowadzone przez Zamawiającego w rozpoznawanej sprawie, badania rzeczywistych możliwości finansowych Zamawiającego, czy też podejmowania próby nakazania Zamawiającemu wydania na dane zamówienie kwoty wyższej niż pierwotnie zaplanowana.
Skład orzekający
Marek Szafraniec
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa zamówień publicznych dotyczących unieważnienia postępowania z powodu przekroczenia budżetu, a także zakresu dyskrecjonalnej władzy zamawiającego w tym zakresie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przetargowej i interpretacji konkretnych przepisów Pzp. Może być mniej relewantne w sprawach o innym charakterze.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się zamówieniami publicznymi, ponieważ precyzuje zasady unieważniania przetargów z powodu przekroczenia budżetu i zakresu swobody decyzyjnej zamawiającego.
“Czy zamawiający musi zwiększyć budżet, gdy oferty przekraczają jego możliwości?”
Dane finansowe
WPS: 5 696 392,4 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.