KIO 758/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuKrajowa Izba Odwoławcza rozpoznała odwołanie wniesione przez konsorcjum AMGEN sp. z o.o. i Nettle S.A. dotyczące postępowania o udzielenie zamówienia publicznego na zakup i dostawę produktów farmaceutycznych. Zamawiający unieważnił postępowanie w części nr 20, odrzucając ofertę konsorcjum jako nieważną na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 8 Prawa zamówień publicznych (pzp), powołując się na naruszenie art. 54 ust. 5 i 6 ustawy o działalności leczniczej. Zdaniem zamawiającego, umowa konsorcjum miała na celu uzyskanie przez Nettle S.A. uprawnień do wierzytelności powstałej z tytułu wykonania świadczeń przez AMGEN sp. z o.o., co wymaga zgody organu tworzącego zakład opieki zdrowotnej. Odwołujący zarzucali lakoniczność uzasadnienia decyzji oraz kwestionowali merytoryczną zasadność odrzucenia oferty. Krajowa Izba Odwoławcza oddaliła odwołanie, podzielając stanowisko zamawiającego. Izba uznała, że umowa konsorcjum nie służyła wspólnej realizacji zamówienia, lecz obejściu przepisów dotyczących zmiany wierzyciela w publicznym zakładzie opieki zdrowotnej, co czyniło ją nieważną. W szczególności, analiza postanowień umowy konsorcjum wykazała, że Nettle S.A. miało jedynie obsługiwać czynności finansowe i windykacyjne, podczas gdy AMGEN sp. z o.o. samodzielnie spełniało warunki udziału w postępowaniu i miało być faktycznym wykonawcą dostaw. Izba powołała się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym umowa konsorcjum może prowadzić do zmiany wierzyciela w rozumieniu art. 54 ust. 5 ustawy o działalności leczniczej, wymagającej zgody organu tworzącego. W związku z nieważnością umowy konsorcjum, oferta odwołującego została prawidłowo odrzucona, a postępowanie w tej części unieważnione.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących konsorcjów w zamówieniach publicznych, w szczególności w kontekście ustawy o działalności leczniczej i zakazu zmiany wierzyciela bez zgody organu tworzącego.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której zamawiającym jest publiczny zakład opieki zdrowotnej, a umowa konsorcjum ma na celu obejście przepisów dotyczących zmiany wierzyciela.
Zagadnienia prawne (3)
Czy umowa konsorcjum zawarta przez wykonawców ubiegających się o udzielenie zamówienia publicznego, w której jeden z członków konsorcjum (posiadający uprawnienia do obrotu produktami leczniczymi) ma być faktycznym wykonawcą, a drugi członek (nieposiadający takich uprawnień) ma zajmować się głównie obsługą finansową i windykacją, stanowi czynność prawną mającą na celu zmianę wierzyciela w rozumieniu art. 54 ust. 5 ustawy o działalności leczniczej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowa konsorcjum w takich okolicznościach stanowi czynność prawną mającą na celu zmianę wierzyciela, która wymaga zgody organu tworzącego samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej, a jej brak skutkuje nieważnością czynności.
Uzasadnienie
Izba podzieliła stanowisko zamawiającego, że umowa konsorcjum nie służyła wspólnemu wykonaniu zamówienia, lecz obejściu przepisów dotyczących zmiany wierzyciela w publicznym zakładzie opieki zdrowotnej. Analiza umowy wykazała, że jeden z członków konsorcjum (AMGEN) mógł samodzielnie wykonać zamówienie, a drugi (Nettle) miał jedynie obsługiwać aspekty finansowe i windykacyjne, co sugeruje, że celem było umożliwienie Nettle przejęcia wierzytelności AMGEN wobec zamawiającego bez wymaganej zgody organu tworzącego.
Czy uzasadnienie decyzji zamawiającego o odrzuceniu oferty wykonawcy, podające podstawę prawną i ogólne okoliczności faktyczne, jest wystarczające zgodnie z art. 92 ust. 1 pkt 3 Prawa zamówień publicznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zamawiający podał wystarczające uzasadnienie prawne i faktyczne decyzji o odrzuceniu oferty, wskazując przepisy i okoliczności faktyczne, co pozwoliło odwołującemu na sformułowanie zarzutów merytorycznych.
Uzasadnienie
Izba uznała, że zamawiający nie naruszył art. 92 ust. 1 pkt 3 pzp, ponieważ podał wystarczające uzasadnienie prawne i faktyczne decyzji o odrzuceniu oferty, co pozwoliło odwołującemu na zrozumienie powodów odrzucenia i sformułowanie zarzutów w odwołaniu.
Czy oferta wykonawcy, złożona na podstawie nieważnej umowy konsorcjum, powinna zostać odrzucona jako nieważna na podstawie odrębnych przepisów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, oferta złożona na podstawie nieważnej umowy konsorcjum, która narusza przepisy ustawy o działalności leczniczej, jest nieważna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 8 pzp.
Uzasadnienie
Skoro umowa konsorcjum została uznana za nieważną z powodu naruszenia art. 54 ust. 5 i 6 ustawy o działalności leczniczej, oferta złożona na jej podstawie również jest nieważna i podlega odrzuceniu zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 8 pzp.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| AMGEN sp. z o.o. | spółka | wykonawca ubiegający się o udzielenie zamówienia |
| Nettle S.A. | spółka | wykonawca ubiegający się o udzielenie zamówienia |
| Szpital Miejski Specjalistyczny im. Gabriela Narutowicza w Krakowie | instytucja | zamawiający |
Przepisy (10)
Główne
pzp art. 89 § 1 pkt 8
Prawo zamówień publicznych
Zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli jest nieważna na podstawie odrębnych przepisów.
udl art. 54 § 5
Ustawa o działalności leczniczej
Czynność prawna mająca na celu zmianę wierzyciela samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej może nastąpić po wyrażeniu zgody przez podmiot tworzący.
udl art. 54 § 6
Ustawa o działalności leczniczej
Czynność prawna dokonana bez uzyskania zgody, o której mowa w ust. 5, jest nieważna.
Pomocnicze
pzp art. 92 § 1 pkt 3
Prawo zamówień publicznych
Zamawiający informuje niezwłocznie wszystkich wykonawców o wykonawcach, których oferty zostały odrzucone oraz o powodach odrzucenia oferty – podając uzasadnienie faktyczne i prawne.
pzp art. 93 § 1 pkt 1
Prawo zamówień publicznych
Zamawiający unieważnia postępowanie o udzielenie zamówienia, jeżeli złożono tylko jedną ofertę, która nie została odrzucona.
k.c. art. 367 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Dotyczy solidarności wierzycieli.
k.c. art. 65
Kodeks cywilny
Dotyczy wykładni oświadczeń woli.
k.c. art. 58 § § 1
Kodeks cywilny
Nieważność czynności prawnej, której cel jest sprzeczny z ustawą lub zasadami współżycia społecznego.
k.c. art. 353¹
Kodeks cywilny
Granice swobody umów.
kpc art. 195 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy współuczestnictwa koniecznego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa konsorcjum zawarta przez wykonawców ubiegających się o zamówienie publiczne, w której jeden z członków ma być faktycznym wykonawcą, a drugi zajmować się obsługą finansową i windykacją, stanowi czynność prawną mającą na celu zmianę wierzyciela w rozumieniu art. 54 ust. 5 ustawy o działalności leczniczej i jest nieważna z powodu braku zgody organu tworzącego. • Oferta złożona na podstawie nieważnej umowy konsorcjum jest nieważna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 8 pzp. • Uzasadnienie decyzji zamawiającego o odrzuceniu oferty było wystarczające.
Odrzucone argumenty
Uzasadnienie decyzji zamawiającego o odrzuceniu oferty było zbyt lakoniczne. • Zamawiający naruszył przepisy pzp, odrzucając ofertę konsorcjum. • Zamawiający nierówno traktował wykonawców.
Godne uwagi sformułowania
nie jest dopuszczalne zawarcie umowy konsorcjum nie w celu wspólnej realizacji zobowiązań wynikających z umowy podstawowej, tylko w celu uzyskania uprawnień do wierzytelności należnej z tytułu wykonania świadczeń z tej umowy wyłącznie przez jednego z uczestników konsorcjum. • Prowadzi to do faktycznego obrotu wierzytelnościami pod przykryciem umowy konsorcjalnej i narusza obowiązek określony w art. 54 ust. 5 ustawy o działalności leczniczej. • Czynność prawna mająca na celu zmianę wierzyciela samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej może nastąpić po wyrażeniu zgody przez podmiot tworzący.
Skład orzekający
Piotr Kozłowski
przewodniczący
Marek Koleśnikow
członek
Magdalena Grabarczyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących konsorcjów w zamówieniach publicznych, w szczególności w kontekście ustawy o działalności leczniczej i zakazu zmiany wierzyciela bez zgody organu tworzącego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której zamawiającym jest publiczny zakład opieki zdrowotnej, a umowa konsorcjum ma na celu obejście przepisów dotyczących zmiany wierzyciela.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa pokazuje, jak złożone konstrukcje prawne, takie jak konsorcja, mogą być wykorzystywane do obejścia przepisów, a sądy i izby odwoławcze skrupulatnie analizują ich rzeczywisty cel. Jest to przykład praktycznego zastosowania prawa zamówień publicznych i przepisów sektorowych.
“Konsorcjum w zamówieniach publicznych – pułapka na wykonawców czy sposób na obejście prawa?”
Sektor
medycyna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.