KIO 2464/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuKrajowa Izba Odwoławcza rozpoznała odwołanie wykonawcy Fast Group sp. z o.o. dotyczące odrzucenia jego oferty w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Zamawiający odrzucił ofertę, argumentując, że nie została ona złożona z zachowaniem wymaganej formy pisemnej, ponieważ widniejący na dokumencie znak graficzny nie był podpisem, a jedynie parafą. Odwołujący zarzucił naruszenie art. 78 § 1 Kodeksu Cywilnego i art. 14 ust. 1 Prawa zamówień publicznych, twierdząc, że polskie prawo nie definiuje precyzyjnie podpisu, a powszechnie przyjmuje się, że musi on być powtarzalny, charakterystyczny i umożliwiać identyfikację osoby, ale niekoniecznie musi być czytelny. Odwołujący powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, wskazując, że nawet skrócony podpis jest dopuszczalny. Krajowa Izba Odwoławcza, analizując specyfikację istotnych warunków zamówienia oraz sposób złożenia podpisów i paraf na ofercie, uznała, że znaki graficzne na formularzu oferty stanowiły jedynie parafę, a nie podpis. Izba podkreśliła, że dla bezpieczeństwa obrotu prawnego podpis musi umożliwiać identyfikację autora i być złożony w formie zwykle używanej. Stwierdzono, że odwołujący nie dochował należytej staranności, a parafowanie każdej strony oferty nie zastępuje podpisu pod oświadczeniem woli. W związku z tym odwołanie zostało oddalone, a koszty postępowania obciążono odwołującego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja wymogów dotyczących formy pisemnej czynności prawnej, w szczególności definicji i funkcji podpisu w kontekście zamówień publicznych oraz bezpieczeństwa obrotu prawnego.
Orzeczenie dotyczy specyfiki zamówień publicznych i wymogów stawianych przez zamawiającego w SIWZ, ale jego wnioski dotyczące podpisu mają szersze zastosowanie w prawie cywilnym.
Zagadnienia prawne (1)
Czy znak graficzny złożony na dokumencie oferty, w szczególności na formularzu oferty, stanowiący skrót imienia i nazwiska lub inicjał, może być uznany za podpis w rozumieniu art. 78 § 1 Kodeksu cywilnego i tym samym spełniać wymóg formy pisemnej czynności prawnej w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, znak graficzny stanowiący jedynie parafę lub inicjał, nie złożony w formie zwykle używanej przez osobę uprawnioną do reprezentacji i nie umożliwiający jednoznacznej identyfikacji tej osoby, nie może być uznany za podpis w rozumieniu art. 78 § 1 Kodeksu cywilnego. Parafa pełni inną funkcję niż podpis i nie zastępuje go w sytuacji, gdy wymagana jest forma pisemna pod rygorem nieważności.
Uzasadnienie
Izba odwołała się do orzecznictwa Sądu Najwyższego, podkreślając, że podpis musi mieć charakter własnoręczny, umożliwiać identyfikację autora (choćby według cech indywidualnych i powtarzalnych) i być złożony w formie zwykle używanej. Stwierdzono, że znaki graficzne na formularzu oferty były parafą, a nie podpisem, co skutkowało nieważnością oferty zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 8 Pzp. Brak było dowodów na to, że taka forma była stale używana przez reprezentanta spółki.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Fast Group sp. z o.o. | spółka | odwołujący |
| Centralny Ośrodek Informatyki | instytucja | zamawiający |
| CPD System sp. z o.o. | spółka | przystępujący po stronie zamawiającego |
Przepisy (7)
Główne
k.c. art. 78 § § 1
Kodeks cywilny
Do zachowania pisemnej formy czynności prawnej wystarcza złożenie własnoręcznego podpisu na dokumencie obejmującym treść oświadczenia woli. Podpis powinien wyrażać co najmniej nazwisko, umożliwiać identyfikację autora (cechy indywidualne i powtarzalne) i być złożony w formie zwykle używanej.
Ustawa o zmianie ustawy – Prawo zamówień publicznych oraz niektórych innych ustaw art. 18 § ust. 4
Oferty w postępowaniach o udzielenie zamówienia publicznego wszczętych i niezakończonych przed 18 kwietnia 2018 r. składa się pod rygorem nieważności w formie pisemnej.
pzp art. 89 § ust. 1 pkt 8
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli jest nieważna na podstawie odrębnych przepisów.
Pomocnicze
pzp art. 89 § ust. 1 pkt 1
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli jest niezgodna z przepisami ustawy.
pzp art. 192 § ust. 1 i 2
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Podstawa prawna orzekania przez Izbę.
pzp art. 192 § ust. 9 i 10
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Podstawa prawna rozstrzygania o kosztach postępowania.
Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania art. 3 § pkt 1
Określa wysokość i sposób pobierania wpisu oraz rodzaje kosztów w postępowaniu odwoławczym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Znak graficzny na formularzu oferty stanowił parafę, a nie podpis w rozumieniu art. 78 § 1 KC, co skutkowało nieważnością oferty. • Odwołujący nie wykazał, że stosował daną formę znaku graficznego jako podpis w obrocie prawnym przed złożeniem oferty.
Odrzucone argumenty
Oferta została sporządzona w formie pisemnej, ponieważ złożony znak graficzny był podpisem w rozumieniu prawa. • Interpretacja art. 78 KC powinna być liberalna, dopuszczając skrócone i nieczytelne podpisy.
Godne uwagi sformułowania
Pewność obrotu wymaga, aby nie było wątpliwości co do tego, czy oświadczenie woli zostało złożone w wymaganej pod rygorem nieważności formie pisemnej, czy też jedynie kartka, na której wydrukowano jego treść została zaparafowana. • Od podpisu należy odróżnić tzw. parafę, będącą skrótem podpisu lub inicjałem, która też ma charakter powtarzalny i może – choć w przeciwieństwie do podpisu nie musi – wywodzić się od imienia i nazwiska. • Złożenia na dokumencie tzw. parafy nie należy traktować jako podpisania tego dokumentu.
Skład orzekający
Piotr Kozłowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów dotyczących formy pisemnej czynności prawnej, w szczególności definicji i funkcji podpisu w kontekście zamówień publicznych oraz bezpieczeństwa obrotu prawnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki zamówień publicznych i wymogów stawianych przez zamawiającego w SIWZ, ale jego wnioski dotyczące podpisu mają szersze zastosowanie w prawie cywilnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu interpretacji podpisu i jego znaczenia w obrocie prawnym, co jest istotne dla wielu prawników i przedsiębiorców. Rozstrzygnięcie Izby jasno rozgranicza podpis od parafy, co ma praktyczne konsekwencje.
“Parafa zamiast podpisu: dlaczego Twoja oferta w przetargu może być nieważna?”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.