KIO 2267/13

Krajowa Izba OdwoławczaWarszawa2013-10-10
SAOSinnezamówienia publiczneWysokainne
zamówienia publiczneSIWZopis przedmiotu zamówienianiejednoznacznośćuczciwa konkurencjaKIOe-turystykasystemy informatyczne

Krajowa Izba Odwoławcza uwzględniła odwołanie wykonawcy EUROSYSTEM S.A. od specyfikacji istotnych warunków zamówienia, nakazując zamawiającemu jej zmianę ze względu na niejednoznaczny i niepełny opis przedmiotu zamówienia.

Wykonawca EUROSYSTEM S.A. złożył odwołanie do Krajowej Izby Odwoławczej, zarzucając Województwu Zachodniopomorskiemu nieprawidłowości w specyfikacji istotnych warunków zamówienia (SIWZ) dotyczącej projektu "e-Administracja i e-Turystyka". Główne zarzuty dotyczyły niepełnego, niejednoznacznego i niepełnego opisu przedmiotu zamówienia, co uniemożliwiało rzetelne oszacowanie kosztów i sporządzenie oferty. KIO uwzględniła odwołanie, nakazując zamawiającemu dokonanie zmian w SIWZ, aby zapewnić uczciwą konkurencję i równe traktowanie wykonawców.

Wykonawca EUROSYSTEM S.A. złożył odwołanie do Krajowej Izby Odwoławczej (KIO) dotyczące specyfikacji istotnych warunków zamówienia (SIWZ) w postępowaniu prowadzonym przez Województwo Zachodniopomorskie na realizację projektu "e-Administracja i e-Turystyka w województwie zachodniopomorskim". Głównym zarzutem odwołującego było naruszenie przepisów Prawa zamówień publicznych (Pzp), w szczególności art. 29 ust. 1 i 2 Pzp, poprzez opisanie przedmiotu zamówienia w sposób niepełny, niejednoznaczny i niepełny. Odwołujący wskazał na liczne fragmenty SIWZ, które uniemożliwiały wykonawcom prawidłowe oszacowanie kosztów i sporządzenie oferty, przerzucając na nich nieoszacowane ryzyka. Zarzuty dotyczyły m.in. niejasnych opisów funkcjonalności, zakresu danych do migracji, harmonogramu, wymagań technicznych oraz postanowień wzoru umowy. KIO, po rozpoznaniu sprawy, uznała odwołanie za zasadne. Izba stwierdziła, że opis przedmiotu zamówienia był niewyczerpujący i niejednoznaczny, co naruszało zasady uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców. W konsekwencji KIO nakazała zamawiającemu dokonanie zmian w SIWZ, aby zapewnić jasność i kompletność opisu, co umożliwi wykonawcom złożenie rzetelnych ofert. Kosztami postępowania obciążono zamawiającego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, opis przedmiotu zamówienia był niepełny, niejednoznaczny i nie wyczerpujący, co naruszało art. 29 ust. 1 Pzp.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zamawiający nie opisał przedmiotu zamówienia w sposób zapewniający uczciwą konkurencję i równe traktowanie wykonawców, co uniemożliwiało rzetelne oszacowanie oferty i przerzucało ryzyko na wykonawców.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uwzględnia odwołanie

Strona wygrywająca

EUROSYSTEM S.A.

Strony

NazwaTypRola
EUROSYSTEM S.A.spółkaodwołujący
Województwo Zachodniopomorskieinstytucjazamawiający
Instytut Systemów Przestrzennych i Katastralnych SAspółkaprzystępujący po stronie odwołującego
Unizeto Technologies SAspółkaprzystępujący po stronie odwołującego

Przepisy (8)

Główne

Pzp art. 29 § 1

Prawo zamówień publicznych

Przedmiot zamówienia opisuje się w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, za pomocą dostatecznie dokładnych i zrozumiałych określeń, uwzględniając wszystkie wymagania i okoliczności mogące mieć wpływ na sporządzenie oferty.

Pzp art. 29 § 2

Prawo zamówień publicznych

Przedmiotu zamówienia nie można opisywać w sposób, który mógłby utrudniać uczciwą konkurencję.

Pomocnicze

Pzp art. 36 § 1

Prawo zamówień publicznych

Specyfikacja istotnych warunków zamówienia zawiera opis przedmiotu zamówienia.

k.c. art. 353¹

Kodeks cywilny

Strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według własnego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Nie można czynić ze swego prawa użytku, który byłby sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego; takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony.

Pzp art. 180 § 1

Prawo zamówień publicznych

Wykonawcy w zakresie prowadzonego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego dopuszczają się naruszenia przepisów ustawy – Prawo zamówień publicznych, wniesienie odwołania do Prezesa Izby.

Pzp art. 182 § 1

Prawo zamówień publicznych

Odwołanie może dotyczyć naruszenia przepisów ustawy poprzez opisanie przedmiotu zamówienia w sposób niepełny, niejednoznaczny.

Pzp art. 38 § 4

Prawo zamówień publicznych

W uzasadnionych przypadkach zamawiający może przed upływem terminu składania ofert zmienić treść specyfikacji istotnych warunków zamówienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niejasny i niepełny opis przedmiotu zamówienia uniemożliwia rzetelne oszacowanie oferty i narusza zasady uczciwej konkurencji. Postanowienia wzoru umowy dotyczące wypowiedzenia są nadużyciem prawa. Rozbieżność terminów wykonania zamówienia w dokumentacji przetargowej.

Godne uwagi sformułowania

opisanie przedmiotu zamówienia w sposób niepełny, niejednoznaczny, mało wyczerpujący przerzucenie na wykonawcę niemożliwych do oszacowania ryzyk naruszenie zasad współżycia społecznego nadmierne zabezpieczenie umowy

Skład orzekający

Marek Koleśnikow

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenia przepisów Pzp dotyczące opisu przedmiotu zamówienia, zapewnienia uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców, a także stosowania klauzul umownych zgodnych z zasadami współżycia społecznego."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań o udzielenie zamówień publicznych na systemy informatyczne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest precyzyjne formułowanie specyfikacji zamówień publicznych i jakie konsekwencje mogą wyniknąć z niejasności, co jest cenną lekcją dla zamawiających i wykonawców.

Niejasna specyfikacja zamówienia publicznego? KIO stawia zamawiającego do pionu!

Sektor

IT/technologie

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt: KIO 2267/13 WYROK z dnia 10 października 2013 r. Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie: Przewodniczący: Marek Koleśnikow Protokolant: Paweł Nowosielski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2013 r. w Warszawie odwołania z dnia 23 września 2013 r. wniesionego przez wykonawcę EUROSYSTEM S.A. z siedzibą w Chorzowie, ul. Armii Krajowej 9A, 41-506 Chorzów w postępowaniu prowadzonym przez Województwo Zachodniopomorskie, ul. Korsarzy 34, 70-540 Szczecin przy udziale wykonawcy Instytut Systemów Przestrzennych i Katastralnych SA z siedzibą w Gliwicach, ul. Dworcowa 56, 44-100 Gliwice zgłaszającego swoje przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie odwołującego przy udziale wykonawcy Unizeto Technologies SA z siedzibą w Szczecinie, ul. Królowej Korony Polskiej 21, 70-486 Szczecin zgłaszającego swoje przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie odwołującego orzeka: 1. Uwzględnia odwołanie i nakazuje dokonanie: zmiany postanowień specyfikacji istotnych warunków zamówienia, aby zawierały dokładne i zrozumiałe określenia, uwzględniając wymagania i oko- liczności mogące mieć wpływ na sporządzenie oferty, zgodnie ze wskazaniami określonymi szczegółowo w uzasadnieniu. 2. Kosztami postępowania obciąża zamawiającego Województwo Zachodniopomorskie, ul. Korsarzy 34, 70-540 Szczecin i nakazuje: zaliczyć na rzecz Urzędu Zamówień Publicznych koszty w wysokości 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy złotych zero groszy) uiszczone przez wykonawcę EUROSYSTEM S.A. z siedzibą w Chorzowie, ul. Armii Krajowej 9A, 41-506 Chorzów, tytułem kosztów postępowania odwoławczego. Stosownie do art. 198a i 198b ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 907 i poz. 984) na niniejszy wyrok – w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia – przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Szczecinie. Przewodniczący: ……………………………… Sygn. akt: KIO 2267/13 U z a s a d n i e n i e Zamawiający Województwo Zachodniopomorskie, Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego, ul. Korsarzy 34, 70-540 Szczecin wszczął postępowanie w trybie przetargu nieograniczonego pod nazwą »Usługi budowy, wdrożenia, i dostosowania systemów informatycznych w ramach projektu „e-Administracja i e-Turystyka w województwie zachodniopomorskim” – podprojekt e-Turystyka wraz z Systemem Informacji Przestrzennej SIP (sprawa nr WOiRZL.II.272.51.2013.AK)«. Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej 13.09.2013 r. pod nrem 2013/S 178-307360. Postępowanie jest prowadzone zgodnie z przepisami ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 907 i poz. 984) zwanej dalej w skrócie Pzp lub ustawą bez bliższego określenia. Wykonawca EUROSYSTEM S.A., ul. Armii Krajowej 9a, 41-056 Chorzów, zgodnie z art. 182 ust. 2 pkt 1 Pzp, wniósł 23.09.2013 r. do Prezesa KIO odwołanie na niezgodne z przepisami ustawy przygotowaniu i przeprowadzaniu postępowania przez naruszenie: 1) art. 7 ust. 1 Pzp – przez przygotowanie i prowadzenie postępowania w sposób niezapewniający zachowania uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców; 2) art. 29 ust. 1 i 2 Pzp w zw. z art. 36 ust. 1 pkt 3 Pzp – przez opisanie przedmiotu zamówienia w sposób niepełny, niejednoznaczny, mało wyczerpujący, bez uwzględnienia wszystkich wymagań i okoliczności mogących mieć wpływ na wycenę, przygotowanie i sporządzenie oferty, w szczególności przez przerzucenie na wykonawcę niemożliwych do oszacowania ryzyk związanych z wykonaniem przedmiotu zamówienia; zarzuty wobec konkretnych postanowień specyfikacji istotnych warunków zamówienia zwanej dalej specyfikacją bez bliższego określenia opisano w uzasadnieniu; 3) art. 14 Pzp w zw. z art. 139 ust. 1 Pzp w zw. z naruszeniem art. 3531 Kc, art. 354 § 2 Kc w zw. oraz 29 ust. 1-3 Pzp – przez opisanie przedmiotu zamówienia w sposób niepełny, niejednoznaczny, mało wyczerpujący, bez uwzględnienia wszystkich wymagań i okoliczności mogących mieć wpływ na sporządzenie oferty, w szczególności przez przerzucenie na wykonawcę niemożliwych do oszacowania ryzyk związanych z możliwością wypowiedzenia umowy w trybie przewidzianym w Załączniku nr 9 do SPECYFIKACJI w § 11 ust. 2; 4) art. 36 Pzp w związku z art. 48 Pzp – przez opublikowanie w Ogłoszeniu (sekcja II pkt II.3) treści w sposób odmienny od treści SPECYFIKACJI (Rozdział VII) w zakresie terminu wykonania zamówienia. Odwołujący wniósł o: 1) zmianę postanowień SPECYFIKACJI, aby zawierały dostatecznie dokładne i zrozumiałe określenia, uwzględniając wszystkie wymagania i okoliczności mogące mieć wpływ na sporządzenie oferty; 2) uchylenie postanowienia § 11 ust. 2 w Załączniku nr 9 do SPECYFIKACJI Wzór Umowy lub wskazania okoliczności, w których postanowienie § 11 ust. 2 Wzoru Umowy mogłoby mieć zastosowanie (tylko w razie istnienia przesłanki ogłoszenia upadłości wykonawcy); 3) ujednolicenie postanowień ogłoszenia lub SPECYFIKACJI w zakresie określenia terminu wykonania zamówienia przez zmianę ogłoszenia (sekcja II pkt II.3) lub SPECYFIKACJI (rozdział VII). Argumentacja odwołującego Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych wprowadza jasny podział na zamawiającego, jako organizatora postępowania o zamówienie publiczne oraz wykonawcę, którego celem jest złożenie oferty najkorzystniejszej. Tworząc taki podział ustawa nałożyła na każdy z ww. podmiotów określone prawa i obowiązki. Zdaniem odwołującego, zamawiający, ze swoich obowiązków organizatora i prowadzącego przedmiotowe postępowanie o zamówienie publiczne nie wywiązał się w sposób należyty, dokonując opisu przedmiotu zamówienia w sposób naruszający przepis art. 29 ust. 1 i 2 Pzp. Opis przedmiotu zamówienia został wykonany w sposób niepełny, niejednoznaczny, mało wyczerpujący, bez uwzględnienia wszystkich wymagań i okoliczności mogących mieć wpływ na wycenę, przygotowanie i sporządzenie oferty. Należy wskazać, że opis przedmiotu zamówienia jest jednym z najistotniejszych elementów przygotowania postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, stanowi podstawowy element specyfikacji wskazany w art. 36 ust. 1 pkt 3 Pzp. Dodatkowo wagę tego elementu podkreślił ustawodawca konstruując przepis art. 29 ust. 1 i 2 Pzp, gdzie w sposób wyraźny zobowiązał zamawiającego do właściwego sformułowania opisu przedmiotu zamówienia. Po złożeniu oferty, która stanowi odpowiedź na wszystkie wymagane przez zamawiającego warunki, jest wiążąca dla wykonawcy. Zatem, aby móc złożyć ofertę rzetelną odpowiadającą wymaganiom i przepisom prawa, wykonawca nie może mieć żadnych wątpliwości, co jest przedmiotem zamówienia, jaki jest jego zakres. Zamawiający w specyfikacji i załącznikach do specyfikacji zawarł wiele pojęć nieostrych, niejednoznacznych lub bez należytego szczegółowego opisu sposobu wykonania zamówienia. Brak należytego opisu przedmiotu zamówienia rodzi realne niebezpieczeństwo, że zamawiający przerzuca w ten sposób wszelkie ryzyka związane z wykonaniem zamówienia na wykonawcę. Biorąc pod uwagę termin wykonania zamówienia wskazany przez zamawiającego, aby móc określić, czy odwołujący sam lub wspólnie z innymi podmiotami jest w stanie wykonać przedmiotowe zamówienie, opis zamówienia musi być wystarczająco jednoznaczny i dokładny. Bez odpowiednich informacji, odwołujący nie ma możliwości do oceny czy wg jego oceny przedmiot zamówienia jest możliwy do wykonania w wyznaczonym horyzoncie czasowym. Dodatkowo odwołujący wskazuje, że zamawiający wskazał szacunkową wartość zamówienia (Ogłoszenie – sekcja II pkt II 2.1). Zatem należy przyjąć, że odwołujący powinien złożyć ofertę o wartości mieszczącej się w kwocie wskazanej w Ogłoszeniu. Brak wszystkich koniecznych informacji powoduje, że odwołujący nie ma nawet możliwości szacunkowego określenia wartości swojej oferty, nie mówiąc o dokładnej kalkulacji i sporządzeniu oferty. Działanie zamawiającego jest dla odwołującego niezrozumiałe, bowiem w jego interesie jest wyczerpujące opisanie przedmiotu zamówienia. Odwołujący przypomina, że zgodnie z art. 140 ust. 3 Pzp umowa podlega unieważnieniu w części wykraczającej poza określenie przedmiotu zamówienia zawarte w specyfikacji. Zatem możliwa jest sytuacja, że ewentualny spór wykonawcy i zamawiającego na etapie realizacji zamówienia dotyczący zakresu wykonania zamówienia, może skutkować unieważnieniem części umowy i negatywnymi skutkami dla zamawiającego. Zwłaszcza, że zamówienie ma zostać sfinansowane ze środków Unii Europejskiej. Sformułowanie ogólnych i zależnych całkowicie od woli zamawiającego okoliczności rodzi dodatkowo wątpliwości odnośnie zgodności z art. 140 Pzp, zgodnie z którym zakres świadczenia wykonawcy wynikający z umowy jest tożsamy z jego zobowiązaniem zawartym w ofercie. Tak szerokie sformułowania mogą całkowicie zaburzać uczciwą konkurencję w postępowaniu, gdyż mogą pozwolić na zamawianie nowych usług lub funkcjonalności przedmiotu zamówienia już po zawarciu umowy zgodnie z subiektywnymi decyzjami zamawiającego, co całkowicie naruszyć może pierwotny kształt relacji pomiędzy stronami przyszłej umowy. Odwołujący zaznacza, ze składając ofertę zgodnie z postanowieniami specyfikacji powinien złożyć formularz, którego wzór stanowi Załącznik nr 2 do SPECYFIKACJI. Zamawiający wymaga, aby wykonawcy złożyli oświadczenie, w którym kolejno potwierdzają, że: zapoznali się ze specyfikacją i uznają się związanymi określonymi w niej postanowieniami i zasadami postępowania, oferują wykonanie przedmiotu zamówienia za określona wskazaną cenę, zobowiązują się do wykonania całości przedmiotu umowy zgodnie z wymaganiami specyfikacji. Powyższe oznacza, że odwołujący, w przypadku wyboru jego oferty jako najkorzystniejszej, nie ma możliwości powoływania się na fakt niejasności postanowień specyfikacji. Odwołujący wnosi o nakazanie zamawiającemu określenie jednoznacznych i wyczerpujących postanowień dotyczących opisu przedmiotu zamówienia. 1. Załącznik nr 1 do SPECYFIKACJI – „Opis przedmiotu zamówienia”. Pkt 1.3 Lista aktów prawnych Odwołujący podnosi, że nie jest możliwe sporządzenie oferty w przypadku niedomkniętego katalogu aktów prawnych, z którymi ma być zgodny przedmiot zamówienia. Odwołujący pragnie wskazać, że jest profesjonalistą w zakresie wdrażania systemów informatycznych, natomiast interpretacja przepisów prawa leży poza zakresem jego działalności gospodarczej. Zgodnie z ustawą o adwokaturze oraz ustawą o radcach prawnych, świadczeniem pomocy prawnej mogą zajmować się wyłącznie adwokaci oraz radcowie prawni, działający indywidualnie lub zrzeszając się w handlowych spółkach osobowych. Odwołujący wnosi o nakazanie zamawiającemu wskazania zamkniętej listy aktów prawnych, przełożenia wymagań prawnych na wymagania techniczne i funkcjonalne oraz o: 1) wykreślenie pkt 1 lit. g; 2) w pkt 2, w zdaniu „Przepisami prawa polskiego, a w szczególności z:” wykreślenie sformułowania „a w szczególności z”; 3) w pkt 4 wykreślenie ostatniego zdania „oraz innych ustaw lub rozporządzeń związanych z przedmiotem niniejszego zamówienia”. 2. Załącznik nr 1 do SPECYFIKACJI – „Opis przedmiotu zamówienia”. Pkt 2.3.2., ppkt 2p, ppkt 3p i ppkt 4p Odwołujący wnosi o nakazanie zamawiającemu w pkt 2.3.2. ppkt 2p, ppkt 3p i ppkt 4p w sformułowaniu „Przekazanie udokumentowanych kodów źródłowych Systemu” dodanie zwrotu „a w przypadku oprogramowania firm trzecich lub oprogramowania standardowego zapewni zamawiającemu licencję na zasadach określonych w Załączniku nr 9 do SPECYFIKACJI – Wzór Umowy”. 3. Załącznik nr 1 do SPECYFIKACJI – „Opis przedmiotu zamówienia” pkt 13 ppkt 1.b Odwołujący wnosi o nakazanie zamawiającemu wykreślenie pkt 13 ppkt 1b. Zamawiający zostawiając otwarty katalog narusza przepis art. 29 ust. 1 Pzp, uniemożliwiając wykonawcy wycenę kosztu, jaki będzie stanowiła migracja danych. Po zawarciu umowy wykonawca może zostać zobowiązany do dokonania migracji dowolnej, wskazanej przez zamawiającego, ilości danych. Obowiązkiem zamawiającego jest należyte przygotowanie wykazu informacji, które powinny podlegać procesowi migracji. Taki wykaz powinien być enumeratywny. Zamawiający nie może przenosić szacowania danych podlegających migracji, co do których oszacowania jest zobowiązany na etapie przygotowywania opisu przedmiotu zamówienia, na etap realizacji umowy. Pozostawienie postanowień w proponowanym kształcie prowadzi również do otrzymania nieporównywalnych ofert, gdyż każdy z wykonawców składając ofertę w swojej kalkulacji przyjmie różne ilości danych podlegających migracji. Ponadto odwołujący wnosi o dodanie sformułowania np. jako nowy pkt 13 ppkt 1b o treści: „Za treść danych przekazanych wykonawcy do migracji odpowiada wyłącznie zamawiający”. Zawarcie wskazanego postanowienia da wykonawcy pewność, że zamawiający nie będzie przy wykonywaniu migracji danych oczekiwał ich korekty np. pod względem poprawności, aktualności. Wykonawca nie może bowiem ponosić odpowiedzialności za jakość danych przeznaczonych do migracji. Należy podkreślić, że zamawiający w Załączniku nr 1 do SPECYFIKACJI (pkt 1.3 ppkt 1.b, str. 23) powołuje się na zlecone w 2009 r. firmie MillwardBrown SMG/KRC badania pn. „E-turystyka – analiza stanu obecnego i oczekiwane kierunki rozwoju” (dostępny w wersji elektronicznej na stronie http://www.zrsi.wzp.pl/userfiles/file/raport_z_badania_potrzeb_w_obszarze_eTurystyki _w_WZ.pdf). Oznacza to, że zamawiający miał co najmniej 4 lata na prowadzenie prac przygotowawczych do przedmiotowego postępowania, co jest czasem wystarczającym na precyzyjną inwentaryzację i aktualizację danych będących przedmiotem migracji. Jednocześnie, aby zamawiający mógł otrzymać porównywalne oferty, odwołujący wnosi o określenie przez zamawiającego maksymalnej ilości danych podlegających migracji w ramach realizacji przedmiotu umowy. 4. Załącznik nr 1 do SPECYFIKACJI – „Opis przedmiotu zamówienia” pkt 2.2. w ppkt 2.2.2 Prace do realizacji podpunkt 2 Etap I Komponent – System Informacji Przestrzennej SIP Zmawiający określił wymaganie: 2.2.2 Prace do realizacji: 1. Etap I Komponent – System map cyfrowych z portalem WWW e. Konfiguracja i modyfikacje systemu zgodnie z wymaganiami zamawiającego. f. Wytworzenie i dostarczenie brakujących funkcjonalności, wynikających z wymagań zamawiającego. g. Integracja ze wskazanymi systemami zamawiającego. Jednocześnie zamawiający w żadnym miejscu SPECYFIKACJI nie wskazał żadnych wymagań, o których mowa w lit. e i f przenosząc ich wskazanie na etap realizacji umowy. Odwołujący wnosi o nakazanie zamawiającemu doprecyzowania sformułowania w lit. e przez nadania mu nowej treści „e. Konfiguracja i modyfikacje systemu zgodnie z wymaganiami zamawiającego określonymi w SPECYFIKACJI”. Jednocześnie odwołujący wnosi jednoznaczne doprecyzowanie wymagań przez wpisanie ich do SPECYFIKACJI w zakresie listy koniecznych konfiguracji i modyfikacji systemu, o których wiedzę posiada tylko zamawiający. Jednocześnie odwołujący wnosi o wskazanie listy wszystkich „brakujących funkcjonalności”, wskazanych w lit. f, których wytworzenie i dostarczenie jest wymogiem zamawiającego. Brak tych informacji powoduje niemożliwość oszacowania pracochłonności, niezbędnej do wytworzenia funkcjonalności oraz przygotowania konfiguracji systemu. W przypadku niemożliwości wskazania przez zamawiającego na tym etapie zakresu modyfikacji systemu odwołujący wnosi o określenie maksymalnej liczby roboczogodzin pracy specjalistów oddzielnie ujętych w kalkulacji, które [to roboczogodziny] po ustaleniu zasad ich wykorzystania mogą być wykorzystane przez zamawiającego w zakresie konfiguracji i modyfikacji systemu po jego odbiorze. 5. Załącznik nr 1 do SPECYFIKACJI – „Opis przedmiotu zamówienia” pkt 2.2. w ppkt 2.2.2 Prace do realizacji podpunkt 2 Etap II Komponent – Opracowanie i przetwarzanie map cyfrowych Zmawiający we wskazanym wyżej punkcie określił wymaganie: 2. Etap II Komponent – Opracowanie i przetworzenie map cyfrowych a. Zasilenie Systemu treściami cyfrowymi, w tym migracja danych, m.in.: [czarna kropka pierwsza] ujednolicenie zasobów informacyjnych Urzędu Marszałkowskiego i jego jednostek organizacyjnych wraz z ich publikacją oraz połączenie z innymi tematycznymi mapami cyfrowymi i częścią opisową pochodzącymi od innych użytkowników (m.in. turystyka, plany zagospodarowania przestrzennego, bezpieczeństwo), [czarna kropka druga] rozwinięcie portalu WWW o mapy cyfrowe z częścią opisową, będące w zasobach zamawiającego, szczegółowo opisane w pkt 4.1.2 Załącznika 1b do SPECYFIKACJI oraz mapy udostępniane z innych źródeł: – podziały administracyjne: powiaty, gminy oraz dodatkowo właściwość miejscowa: urzędów skarbowych, okręgów i obwodów wyborczych, obrębów geodezyjnych, rejonów statystycznych i obwodów spisowych, obwodów łowieckich, policji, sądów rejonowych, prokuratury, straży pożarnej, – transport i komunikacja publiczna, – plan zagospodarowania przestrzennego województwa zachodniopomorskiego oraz plany miejscowe, oferty i tereny inwestycyjne (obszary, obiekty), – warstwa turystyczna (ścieżki rowerowe, pomniki przyrody, obszary chronione, rezerwaty, parki krajobrazowe, przystanie wodne, kąpieliska itp.), – mapy historyczne i archiwalne, – roboty drogowe, zajętość jezdni, pasa drogowego, – mapa akustyczna, – organizacja ruchu, zabezpieczenie imprez masowych, – bezpieczeństwo (kolizje, wypadki, pożary, tereny zalewowe, przestępczość), Odwołujący wnosi o nakazanie zamawiającemu wykreślenie w lit. a następującej treści „Zasilenie Systemu treściami cyfrowymi, w tym migracja danych, m.in.:” zwrotu „m.in.” oraz w tym punkcie w iteracji nr 2 w sformułowaniu „rozwinięcie portalu WWW o mapy cyfrowe z częścią opisową, będące w zasobach zamawiającego, szczegółowo opisane w pkt 4.1.2 Załącznika 1b do SPECYFIKACJI oraz mapy udostępniane z innych źródeł:” zwrotu „oraz mapy udostępniane z innych źródeł”. Oba postanowienia wskazują na otwarty katalog, który może być przez zamawiającego dowolnie rozszerzany, co uniemożliwia odwołującemu należyte oszacowanie kosztów i sporządzenie oferty. Jednocześnie odwołujący żąda, aby zamawiający precyzyjnie i wyczerpująco wskazał: – zakres danych – zakres informacyjny danych (lista atrybutów opisujących dane) – formaty plików, – numery wersji standardów lub formatów plików, – struktury danych opisujących poszczególne dane – przedstawienie projektów bazy danych, schematy aplikacyjne modelu danych, – maksymalne ilości w megabajtach danych według poszczególnych kategorii danych – maksymalne ilości obiektów według poszczególnych kategorii danych Dodatkowo odwołujący w celu prawidłowej wyceny potrzebuje wskazania sposobu w jaki mają być publikowane ww. dane oraz zakresu informacji opisowych z nimi powiązanych podlegających publikacji. Brak tych informacji powoduje niemożność oszacowania pracochłonności, niezbędnej do wykonania migracji danych oraz ich ujednolicenia i publikacji lub ewentualnego ich wytworzenie. Zamawiający we wskazanym wyżej punkcie określił wymaganie: „ewentualnie inne mapy, ustalone w ramach analizy funkcjonalności Systemu map cyfrowych”. Odwołujący wnosi o wykreślenie postanowienia „ewentualnie inne mapy, ustalone w ramach analizy funkcjonalności Systemu map cyfrowych”. Tak sformułowany warunek przewiduje, że liczba map znana będzie dopiero na etapie analizy. Na obecnym etapie odwołującemu nie jest znana liczba map, zatem odwołujący nie ma możliwości oszacowania pracochłonności, niezbędnej do wykonania migracji danych oraz ich ujednolicenia i publikacji lub ewentualnie ich wytworzenia. Ewentualnie zamawiający wnosi o określenie maksymalnej liczby map i ich rodzaju, które mogą dodatkowo zostać objęte zasileniem. Zmawiający określił wymaganie: [czarna kropka] na wewnętrzne potrzeby Urzędu Marszałkowskiego, dla upoważnionych użytkowników, zasilenie mapami cyfrowymi z częścią opisową tj.: mapa zasadnicza (kopia z zasobu powiatowego), ewidencja gruntów i budynków (kopia z zasobu powiatowego), plany miejscowe i inne robocze dokumenty planistyczne, mapy tematyczne i różnorodne analizy przestrzenne (demografia, bezrobocie, wyniki wyborów, inwestycje), baza danych o nieruchomościach województwa zachodniopomorskiego. (...) Odwołujący wnosi o nakazanie zamawiającemu wskazania informacji dla danych dotyczących: – mapy zasadniczej (kopia z zasobu powiatowego), – ewidencji gruntów i budynków (kopia z zasobu powiatowego), – planów miejscowych i innych roboczych dokumentów planistycznych – map tematycznych i różnorodnych analiz przestrzennych (demografia, – bezrobocie, wyniki wyborów, inwestycje),baza danych o nieruchomościach województwa zachodniopomorskiego. W zakresie doprecyzowania listy wszystkich dokumentów rozumianych jako inne robocze dokumenty planistyczne, mapy tematyczne i różnorodne analizy przestrzenne, bazy danych o nieruchomościach odwołujący wnosi o doprecyzowanie dla wyżej wymienionych danych informacji w zakresie: – metod pozyskania danych, – zakresu danych, – zakresu informacyjnego danych (lista atrybutów opisujących dane), – określenia formatów plików, – numerów wersji standardów lub formatów plików, – struktur danych opisujących poszczególne dane – przedstawienie projektów bazy danych, schematy aplikacyjne modele danych, – ilości w megabajtach danych według poszczególnych kategorii danych, – ilości obiektów według poszczególnych kategorii danych. Brak tych informacji powoduje niemożność oszacowania pracochłonności niezbędnej do wykonania migracji danych oraz ich ujednolicenia i publikacji lub ewentualnego ich wytworzenie. 6. Załącznik nr 1 do SPECYFIKACJI – „Opis przedmiotu zamówienia” pkt 8 Analiza wydajności ppkt 2 Zmawiający we wskazanym wyżej punkcie określił wymaganie: W ramach testów wydajnościowych Systemy muszą być obciążane docelową ilością użytkowników jednocześnie w nich pracujących i wykonujących dowolne operacje w systemie. Przy takim założeniu czas odpowiedzi systemu (załadowania się żądanej strony dla co najmniej 90% wszystkich żądań) nie może być dłuższy niż 5 sekund. (Dla połączenia LAN i WAN). Odwołujący wnosi o nakazanie zamawiającemu wskazania liczby użytkowników jednocześnie pracujących i wykonujących operacje w systemie w celu określenia możliwości spełnienia wymagań wydajnościowych stawianych wobec systemu na przeznaczonym przez zamawiającego w tym celu sprzęcie. Brak tych informacji przede wszystkim uniemożliwia oszacowanie kosztów w zakresie spełnienia wymagań funkcjonalnych z Załącznika nr 1b – Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu pkt 4. Wizja funkcjonalna podprojektu e-Turystyka przy jednoczesnym spełnieniu kryterium wydajności systemu. 7. Załącznik nr 1 do SPECYFIKACJI – „Opis przedmiotu zamówienia” pkt 8 Analiza wydajności ppkt 3a Zmawiający we wskazanym wyżej punkcie określił wymaganie: »Wykonawca przeprowadzi również analizę wydajności Systemów dla kolejnych 5 lat przy założeniu, że w każdym kolejnym roku ilość danych w Systemach zwiększa się o ilość zaimportowaną do Systemach w trakcie wdrożenia. a. Analiza musi potwierdzić spełnienie wymagania dotyczącego czasu odpowiedzi systemu wskazanego w pkt 2 (...)« Odwołujący wnosi o nakazanie zamawiającemu określenia ilości danych w megabajtach dla kolejnych 5 lat (w podziale na lata), mających zasilić system w celu określenia możliwości spełnienia wymagań wydajnościowych stawianych wobec systemu na przeznaczonym przez zamawiającego w tym celu sprzęcie (wskazanym w Załączniku nr 1c do SPECYFIKACJI). Liczba danych przetwarzanych przez system proporcjonalnie przekłada się na wydajność tego systemu, jak też jego architekturę. Brak tych informacji uniemożliwia oszacowanie kosztów w zakresie spełnienia wymagań funkcjonalnych z Załącznika nr 1b – Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu pkt 4. Wizja funkcjonalna podprojektu e-Turystyka przy jednoczesnym spełnieniu kryterium wydajności systemu. Odwołujący wnosi o wskazanie parametrów w oparciu, o które będzie dokonywana analiza wydajności (ilość użytkowników, wielkość i objętość danych w systemach w okresie podlegającym analizie). 8. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” pkt 4. Wizja funkcjonalna podprojektu e-Turystyka podpunkt 2 Stanowisko administrowania danymi oraz systemem (stanowisko administracyjne) Zmawiający punkcie określił wymaganie: »Stanowisko (stanowiska) administracyjne ma stanowić centralny punkt funkcjonalny systemu i zgodnie z nazwą będzie służyło do zarządzania systemem jako całością. Stanowisko administracyjne powinno być wykonane jako element/rozszerzenie platformy GIS. Stanowisko administracyjne w zakresie obsługi danych w CBD powinno pozwalać na wykonywanie następujących czynności: – import nowych danych; – weryfikację spójności istniejących i wprowadzanych danych; – wyszukiwanie danych z zastosowaniem różnych kryteriów; – kontrolę poprawności wprowadzanych danych; (...)« Odwołujący wnosi zobowiązanie zamawiającego do: – określenia listy formatów danych w zakresie formatu plików i ich wersji, które mają być importowane do systemu, – określenia skończonej listy metod weryfikacji spójności danych, którym mają podlegać dane, – określenia skończonej listy kryteriów wyszukiwania danych, – określenia skończonej listy rodzajów kontroli poprawności wprowadzanych danych. Brak tych informacji uniemożliwia oszacowanie kosztów i pracochłonności w zakresie spełnienia wyżej wymienionych wymagań funkcjonalnych. 9. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” pkt 4 Wizja funkcjonalna podprojektu e-Turystyka podpunkt 3 Aplikacja autorska Zamawiający we wskazanym wyżej punkcie określił wymaganie: »Aplikacja autorska udostępniać będzie dla wszystkich użytkowników szereg funkcjonalności: – funkcjonalności eksploratora GIS, – funkcjonalność dodawania danych (uzupełnianie CBD) z wykorzystaniem bazy buforowej, – funkcjonalność zgłoszenia błędu w danych referencyjnych, – funkcjonalność dziedzinową pozwalającą na powiązanie danych georeferencyjnych przechowywanych w CBD z procesami aplikacji e- Administracja (w szczególności z e-Region). Funkcjonalność eksploratora GIS [...] powinien obejmować minimum: [...] – etykietowanie obiektów, [...] – definiowanie stylów wyświetlania obiektów, – selekcja obiektów na podstawie prostych i rozbudowanych zapytań SQL, – selekcja obiektów na podstawie relacji przestrzennej (np. obiekty są zawarte, zawierają, przylegają itp.), «. Odwołujący wnosi o zobowiązanie zamawiającego do szczegółowego określenia skończonej listy funkcjonalności w zakresie „etykietowania obiektów” ze względu na to, że pojęcie „etykietowanie obiektów” jest tak ogólne, że zakres funkcjonalny kryjący się pod tym terminem zawierać może w sobie funkcjonalności o różnym zakresie pracochłonności. Odwołujący wnosi o zobowiązanie zamawiającego do szczegółowego określenia skończonej listy funkcjonalności w zakresie „definiowanie stylów wyświetlania obiektów” ze względu na to, że pojęcie „definiowanie stylów wyświetlania obiektów” jest tak ogólne, że zakres funkcjonalny kryjący się pod tym terminem zawierać może w sobie funkcjonalności o różnym zakresie pracochłonności. Odwołujący wnosi o zobowiązanie zamawiającego do szczegółowego określenia skończonej listy zapytań „prostych i rozbudowanych zapytań” w składni SQL oraz określenia skończonej listy operatorów składniowych, które mają być zastosowane w ramach tej funkcjonalności oraz poziomu głębokości zapytań (zapytania drill down). odwołujący wnosi o zobowiązanie zamawiającego do szczegółowego określenia skończonej listy „relacji przestrzennych”, które ma posiadać system. Brak powyższych informacji uniemożliwia oszacowanie pracochłonności czynności związanych z zapewnieniem w systemie wyżej wymienionych funkcjonalności i należytą wycenę oferty. Zamawiający we wskazanym wyżej punkcie określił wymaganie: (...) Aplikacja autorska ma za zadanie umożliwić uzupełnianie zasobów Centralnej Bazy Danych o dane wprowadzane przez użytkowników pasywnych (instytucje, firmy, osoby fizyczne, itp.). Funkcjonalność uzupełniania CBD odbywać się będzie na dwa sposoby: Przekazania utworzonych (gotowych) dowolnych danych georeferencyjnych w formie plików załączanych do wypełnianego formularza. (...) (...) Funkcjonalność dziedzinowa. Funkcjonalność dziedzinowa ma służyć obsłudze procesów zdefiniowanych w aplikacjach e-Administracji. Funkcjonalność dziedzinowa powinna działać na zasadzie kolejno wypełnianych formularzy lub pobieraniu danych z aplikacji e-Administracji, dla których użytkownik wypełnia kolejne pola tekstowe, wybiera wartości z listy oraz wskazuje załączniki w postaci warstw tematycznych lub wskazuje punkt na mapie. Wynikiem działania pełnego cyklu funkcji dziedzinowej jest uzupełnienie i/lub aktualizacja Centralnej Bazy Danych o dane dziedzinowe z założeniem pełnej integralności z istniejącymi danymi. (...) Odwołujący wnosi o nakazanie zamawiającemu wskazania: – skończonej listy procesów z aplikacji e-Administracji, które mają być obsłużone w aplikacji dziedzinowej, – dokładnego zakresu danych – ilości pól dla poszczególnych formularzy, – zakresu informacyjnego danych – lista atrybutów opisujących dane, – struktur danych opisujących poszczególne dane – projekty bazy danych, schemat aplikacyjny model danych, – skończonej listy zależności w ramach procesów pomiędzy poszczególnym elementami. Brak tych informacji uniemożliwia oszacowanie kosztów i pracochłonności w zakresie spełnienia wyżej wymienionych wymagań funkcjonalnych. 10. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” pkt 4 Wizja funkcjonalna podprojektu e-Turystyka podpunkt 4 Stanowisko GIS Zamawiający we wskazanym wyżej punkcie określił wymaganie: »Stanowisko GIS to samodzielne stanowisko sieciowe typu „desktop” oparte na platformie ESRI lub równoważnej z liczbą 15 licencji sieciowych w ramach pakietu Advanced oraz z liczbą 15 licencji sieciowych w ramach pakietu Standard z rozszerzeniami Spatial Analyst oraz 3D Analyst. Równorzędność rozwiązania w zakresie wyżej wskazanego oprogramowania zamawiający oceniać będzie przez pryzmat postawionych poniżej funkcjonalności, opisanego poniżej stanowiska GIS. Stanowisko GIS umożliwi prowadzenie zaawansowanych analiz przestrzennych oraz tworzenie usług danych przestrzennych. Powinno oferować funkcjonalność tworzenia niestandardowych wizualizacji i wprowadzania nowych danych georeferencyjnych. W ramach zaplanowanych stanowisk możliwe powinno być prowadzenie, z wykorzystaniem dodatkowych rozszerzeń, zaawansowanych analiz danych w trzech wymiarach: x, y i z (3D) oraz danych rastrowych. (...)«. Odwołujący wnosi o zobowiązanie zamawiającego do uszczegółowienia zakresu funkcjonalnego Stanowiska GIS w zakresie: – możliwości prowadzenia zaawansowanych analiz przestrzennych – prosimy o podanie listy analiz przestrzennych, jakie ma wykonywać aplikacja, – tworzenie usług danych przestrzennych – żądamy podania jakie usługi danych przestrzennych ma tworzyć system w jakich ilościach i w jakich wersjach, – funkcjonalność tworzenia niestandardowych wizualizacji – żądamy zdefiniowania wykazu niestandardowych wizualizacji i ich zakresu opisanie co ma zawierać taka wizualizacja, – przeprowadzania zaawansowanych analiz danych w trzech wymiarach: x, y i z (3D) oraz danych rastrowych. Odwołujący żąda podania listy analizy w trzech wymiarach, jakie ma wykonywać system oraz listy analizy jakie mają dotyczyć danych rastrowych. Brak powyższych informacji uniemożliwia odwołującemu dokładną wycenę i oszacowanie pracochłonności związanych z zapewnieniem w systemie wyżej wymienionych funkcjonalności, a także możliwość zaproponowania rozwiązania równorzędnego do rozwiązań firmy ESRI. W tym miejscu należy wskazać zamawiającemu, że nie opisując zasad równoważności dotyczących porównania produktów uniemożliwia odwołującemu zaproponowanie równoważnego oprogramowania. Dodania sformułowania lub równoważne bez określenia zasad równoważności zgodnie z utrwaloną linią piśmiennictwa i orzecznictwa jest naruszeniem art. 29 ust. 3 Pzp, gdyż uniemożliwia zaproponowanie produktów równoważnych. Odwołujący wnosi o zobowiązanie zamawiającego do jednoznacznego wskazania czy rozszerzenia ESRI Spatial Analyst oraz 3D Analyst mają być dostarczone w liczbie 15 czy 30 licencji. Informacja niezbędna jest do kalkulacji kosztów zakupu oprogramowania i sporządzenia oferty. 11. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” pkt 4 pkt 8 Dane obsługiwane przez system Odwołujący wnosi o zobowiązanie zamawiającego do jednoznacznego i wyczerpującego określenia dla danych z WODGiK: – zakresu informacyjnego danych (lista atrybutów opisujących dane), – określenia formatów plików, – numerów wersji standardów lub formatów plików, – struktur danych opisujących poszczególne dane – przedstawienie projektów bazy danych, schematy aplikacyjne modele danych, – ilości w megabajtach danych według poszczególnych kategorii danych, – ilości obiektów według poszczególnych kategorii danych”. Brak tych informacji uniemożliwia odwołującemu oszacowanie kosztów i pracochłonności w zakresie migracji tych danych i sporządzenia oferty. 12. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” pkt 4.1.1 Wymagania funkcjonalne dotyczące Systemu Informacji Przestrzennej SIP Odwołujący wnosi o zobowiązanie wykonawcy doprecyzowania zakresu funkcjonalności aplikacji „desktop” przez: – precyzyjne opisanie listy wszystkich manipulacji i analiz jakie system ma umożliwiać na warstwach, – zdefiniowanie listy rodzajów zapytań logicznych i przestrzennych, – zdefiniowanie listy analiz geoprzetwarzania danych wektorowych i rastrowych, – doprecyzowanie wersji formatów plików, które mają obsługiwać narzędzia importu /exportu dla następujących formatów plików: shp, mdb, tab, mid, gdb, dwg, dgn, dxf, kmz, kml, xml. Odwołujący wnosi o wskazanie przez zamawiającego liczby użytkowników systemu z podziałem na aktywnych i pasywnych w celu określenia możliwości spełnienia wymagań wydajnościowych stawianych wobec systemu na przeznaczonym przez zamawiającego w tym celu sprzęcie. Brak tych informacji przede wszystkim uniemożliwia oszacowanie kosztów w zakresie spełnienia wymagań funkcjonalnych z przy jednoczesnym spełnieniu kryterium wydajności systemu. 13. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” pkt Wymagania funkcjonalne dotyczące Systemu Informacji Przestrzennej SIP Odwołujący wnosi zdefiniowanie przez zamawiającego listy danych wymienionych w punkcie 4.1.2 lit. a-d, które mają podlegać migracji do Centralnej Bazy Danych oraz o wskazanie, które dane z podpunktu 4.1.2.e i w jakim zakresie mają być zmigrowane do systemu oraz odwołujący wnosi o podanie ilości tych dokumentów oraz ich formatu elektronicznego. Brak tych informacji przede wszystkim uniemożliwia oszacowanie kosztów w zakresie spełnienia wymagań funkcjonalnych z przy jednoczesnym spełnieniu kryterium wydajności systemu. 14. Załącznik nr 1 do SPECYFIKACJI – „Opis przedmiotu zamówienia”. Pkt 2.1 Wymagania dotyczące harmonogramu Odwołujący wnosi o nakazanie zamawiającemu w pkt 2.1 ppkt 7 zmiany sformułowania „w Szczecinie i/lub innym miejscu uzgodnionym z zamawiającym” na „w Szczecinie i/lub Koszalinie”, co będzie w zgodzie z postanowieniami rozdz. 11 pkt 1 Załącznika nr 1 do SPECYFIKACJI. 15. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI pkt 7 Portal e-Turystyka Dotyczy postanowienia: „Portal tworzyć będą również tematyczne serwisy dotyczące turystyki w poszczególnych regionach województwa zachodniopomorskiego oraz na całym jego obszarze w zakresie serwisów nauki i edukacji, ochrony przyrody, pogody, sektora organizacji pozarządowych, programów zainicjowanych i realizowanych przez Urząd Marszałkowski i samorządy terytorialne na terenie województwa zachodniopomorskiego”. Odwołujący podnosi, że nie jest możliwe sporządzenie oferty w przypadku niewskazania skończonej liczby serwisów wraz z zakresem zawartych w nich struktur i ilości danych jakie mają powstać w ramach przedmiotu umowy. Odwołujący wnosi o wykreślenie postanowienia „tematyczne serwisy dotyczące turystyki w poszczególnych regionach województwa zachodniopomorskiego oraz na całym jego obszarze w zakresie serwisów nauki i edukacji, ochrony przyrody, pogody, sektora organizacji pozarządowych, programów zainicjowanych i realizowanych przez Urząd Marszałkowski i samorządy terytorialne na terenie województwa zachodniopomorskiego” oraz w zamian wylistowanie serwisów, jakie mają powstać wraz ze wskazaniem ich źródeł, np. serwis A dotyczący tematyki x – źródło strona www., serwis B dotyczący tematyki c. – źródło strona www. Lista serwisów powinna być skończona w celu umożliwienia dokonania wyceny przez wykonawcę i złożenie rzetelnej oferty. 16. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI – Pkt 8 Dane obsługiwane przez system Dotyczy postanowienia: „W zakresie zamówienia leży wykonanie migracji wszystkich danych cyfrowych w tym danych z WODGiK przechowywanych w formie niezależnych plików lub wydziałowych baz danych do Centralnej Bazy Danych”. Odwołujący podnosi, że nie jest możliwe sporządzenie oferty w przypadku niewskazania na etapie dokumentacji przetargowej skończonej liczby danych cyfrowych oraz ich struktur i aktualnej objętości, które powinny być poddane migracji do Centralnej Bazy Danych. Jednocześnie zamawiający powinien wskazać wszelkie jednostki, z jakich będą migrowane dane. Brak tych informacji uniemożliwia odwołującemu wycenę przedmiotu umowy. Jeśli zamawiający nie określi tych wytycznych w zależności od swoich potrzeb i aktualnej sytuacji będzie mógł w nieskończoność żądać migracji nowych danych co spowoduje brak możliwości zakończenia prac przez wykonawcę i odbioru projektu. 17. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI – Pkt 4.2 e-Turystyka Dotyczy postanowienia: „Baza danych musi być tak zaprojektowana przez Wykonawcę, aby przy optymalnym gospodarowaniu przestrzenią i akceptowalnym czasie przetwarzania, system umożliwiał zbudowanie użytkownikowi rozmaitych widoków opisujących obiekty przez składanie ich z odpowiednich warstw uwzględniających powyżej przedstawione schematy pojęciowe”. Odwołujący wnosi o wykreślenie postanowienia „akceptowalnym czasie przetwarzania” oraz zamieszczenie w zamian mierzalnej wartości czasu przetwarzania liczonego w sekundach. Odwołujący jednocześnie wnosi o wykreślenie słowa „rozmaitych” ze sformułowania „rozmaitych widoków opisujących obiekty”. Użycie przez zamawiającego tak nieostrych pojęć nie pozwala odwołującemu na prawidłowe oszacowanie zakresu prac, wyceny pracochłonności i sporządzenia oferty. 18. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI – Pkt 8 Dane obsługiwane przez system Dotyczy postanowienia: „Na podstawie przeprowadzonej analizy wykonawca zwróci się do poszczególnych wydziałów UMWZ oraz jednostek organizacyjnych podległych UMWZ o przekazanie poszczególnych baz danych lub niezależnych plików z danymi cyfrowymi, które następnie zaalokuje w strukturze CBD, wraz z utworzonymi do nich metadanymi”. Odwołujący wnosi o zmianę powyższego postanowienia na następujące „Po przeprowadzonej analizie zamawiający zapewni Wykonawcy dostęp/źródła baz danych lub niezależnych plików z danymi cyfrowymi z poszczególnych wydziałów UMWZ oraz jednostek organizacyjnych podległych UMWZ, wskazanych na etapie analizy, które następnie Wykonawca zaalokuje w strukturze CBD, wraz z utworzonymi do nich metadanymi”. Odwołujący podnosi, że nie jest możliwe sporządzenie oferty w przypadku niewskazania przez zamawiającego skończonej liczby Wydziałów, jednostek organizacyjnych podległych UMWZ oraz wskazać jakiego typu dane będą od każdej instytucji lub jednostki pobrane oraz jakiej wielkości będą te dane. Brak pełnej informacji uniemożliwia rzetelną wycenę przedmiotu umowy. Ponadto odwołujący wnosi o dodanie sformułowania o następującej treści: „Wszystkie dane zostaną udostępnione Wykonawcy nieodpłatnie”. 19. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI Pkt 4.2 e-Turystyka Dotyczy postanowienia: „Określanie oraz doprecyzowanie wszelkich wymagań systemu będzie wynikiem decyzji zamawiającego w trakcie analiz, jakie wykona wykonawca”. Odwołujący podnosi, że nie jest możliwe sporządzenie oferty w przypadku niewskazania skończonej liczby wymagań przez zamawiającego na etapie postępowania przetargowego. Zamawiający na etapie postępowania przetargowego powinien wskazać pełną listę wymagań, które byłyby doprecyzowane bądź zmodyfikowane w trakcie analizy. Ponadto odwołujący wnosi o określenie minimalnych Wymagań Systemu w postaci skończonej listy Wymagań oraz w momencie wskazania minimalnych wymagań o wykreślenie słowa „określanie” oraz pozostawienie postanowienia o następującej treści: „doprecyzowanie wszelkich wymagań systemu będzie wynikiem analiz jakie wykona Wykonawca a następnie wspólnie z zamawiającym zaakceptuje”. Zamawiający powinien określić kryteria akceptacji analizy. Brak powyższych postanowień oraz listy wymagań uniemożliwi należytą wycenę przedmiotu umowy. 20. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI Pkt 4.2 e-Turystyka Dotyczy postanowienia: „Pozyskanie danych służących wypełnieniu serwisów treściami oraz ich aktualizacja i tłumaczenie leży po stronie Wykonawcy”. Odwołujący wnosi o doprecyzowanie wymagań ilościowych i jakościowych w odniesieniu do treści, które mają służyć wypełnieniu serwisu. Brak doprecyzowanych, klarownych wytycznych uniemożliwia wycenę przedmiotu umowy oraz naraża wykonawcę na niemożliwe do określenia koszty. Odwołujący wnosi o przedstawienie jasnych i klarownych kryteriów odbioru treści przez zamawiającego. Analizując całą dokumentację odwołujący stwierdza, że nie ma w niej informacji będących jasnym kryterium odbioru treści, co uniemożliwia oszacowanie wartości projektu, a zarazem złożenia oferty. W związku z powyższym odwołujący wnioskuje o dodanie szczegółowych postanowień, np. minimalna wymagana liczby POI (Points of interests) wynosi 8 000, wymagany opis POI (Points of interests) adres: ul. Nazwa, 00-000 Miasto, współrzędne 00° 00' 00.00”N, 00° 00' 00.00”E, opis jednozdaniowy. Równolegle odwołujący wnosi o jednoznaczne zdefiniowanie pojęcia „aktualizacja” przez dodanie sformułowania „aktualizację treści zinwentaryzowanych POI (Points of interests) raz na 6 miesięcy jeśli zostaną wprowadzone nowe dane”. 21 Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI Pkt 4.2 e-Turystyka Dotyczy postanowienia: „Wszystkie proponowane przez wykonawcę informacje do umieszczenia na portalach muszą być skonsultowane z zamawiającym oraz uzyskać jego pisemną akceptację”. Odwołujący wnosi o usunięcie całego postanowienia „Wszystkie proponowane przez Wykonawcę informacje do umieszczenia na portalach muszą być skonsultowane z zamawiającym oraz uzyskać jego pisemną akceptację”. Stosowanie się do tego postanowienia spowoduje brak ram czasowych, a zarazem uniemożliwi wycenę przedmiotu umowy. Zamawiający będzie mógł wstrzymywać publikację wszelkich treści z powodu konieczności uzyskania pisemnej akceptacji, co uniemożliwi zakończenie projektu w określonym umową czasie. Jednocześnie to postanowienie powoduje, że wykonawca musiałby każdą informację złożyć zamawiającemu do akceptacji, w tym zdjęcia, artykuły, materiały wideo oraz wszelkie najdrobniejsze informacje. Taka praktyka nie jest stosowana w żadnym projekcie o takim zakresie. 22. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI – Pkt 4.2.1. Elektroniczny System Informacji Turystycznej eSIT Dotyczy postanowienia: „Baza noclegowa – kompleksowa informacja dotycząca miejsc noclegowych w regionie z uwzględnieniem hoteli, schronisk, campingów, pól biwakowych, kwater prywatnych, gospodarstw agroturystycznych, pensjonatów, domów pielgrzyma itp.”. Odwołujący podnosi, że nie jest możliwe sporządzenie oferty w przypadku niewskazania skończonej liczby typów baz noclegowych. Odwołujący wnioskuje o wykreślenie słowa oraz szczegółowe doprecyzowanie wszelkich typów bazy noclegowej. Ponadto odwołujący wnioskuje, aby zamawiający doprecyzował postanowienie „kompleksowa informacja” o szczegółowy wymagany minimalny zakres informacji: nazwa POI (Points of interests), adres POI (Points of interests), jednozdaniowy opis POI (Points of interests). odwołujący nalega również, aby została wskazana wymagana ilość POI (Points of interests) bazy noclegowej przez postanowienie np. „wymagana ilość POI (Points of interests) bazy noclegowej wynosi 1 000”. Obecne postanowienie uniemożliwia przygotowanie należytej wyceny przedmiotu umowy. 23. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI – 4.2.1. Elektroniczny System Informacji Turystycznej eSIT Dotyczy postanowienia: „Posiłki i zakupy – bazy danych o obiektach, w podziale na kategorie, z możliwością wyszukiwania, informacje o potrawach lokalnych i regionalnych)”. Odwołujący podnosi, że nie jest możliwe sporządzenie oferty w przypadku niewskazania skończonej wymaganej liczby, wolumenu POI (Points of interests) z zakresu „posiłki i zakupy”. Odwołujący wnioskuje o wskazanie wymaganego zakresu informacji, np. nazwa POI (Points of interests), adres POI (Points of interests), jednozdaniowy opis POI (Points of interests). odwołujący nalega również, aby została wskazana wymagana ilość POI (Points of interests) przez postanowienie np.” wymagana ilość POI (Points of interests) posiłki i zakupy wynosi 500”. Obecny postanowienie uniemożliwia przygotowanie wyceny przedmiotu umowy. 24. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI 4.2.1. Elektroniczny System Informacji Turystycznej eSIT Dotyczy postanowienia: „Opisy w elektronicznym systemie będą zintegrowane z informacjami znajdującymi się w rzeczywistości w opisywanych miejscach i obiektach oraz spójne z informacjami zawartymi w elektronicznych systemach informacji miejskiej”. Odwołujący podnosi, że nie jest możliwe sporządzenie oferty w przypadku braku pełnej informacji odnośnie powyższego zakresu. W celu wycenienia prac z tego zakresu zamawiający powinien zaprezentować szczegółową dokumentację interfejsów elektronicznych systemów informacji miejskiej. Ponadto odwołujący wnioskuje, aby zamawiający wskazał skończoną listę elektronicznych systemów informacji miejskiej. Bez tych informacji Wykonawca nie może oszacować wartości prac niezbędnych dla sporządzenia oferty. 25. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI – 4.2.1. Elektroniczny System Informacji Turystycznej eSIT Dotyczy postanowienia: „utworzenie/modyfikacja/rozbudowa regionalnego portalu turystycznego (pełniącego funkcje informacyjne, komunikacyjne) oraz selektywna integracja (na poziomie migracji treści z serwisami lokalnymi) przygotowanego do obsługi określonej, minimalnej, dziennej liczby użytkowników i odwiedzających”. Odwołujący podnosi, że zaprezentowane informacje uniemożliwiają oszacowanie kosztów prac a zarazem złożenie oferty. Odwołujący wnosi, aby zamawiający wskazał zamkniętą listę serwisów lokalnych, z których będzie migrowana treść, jednocześnie odwołujący oczekuje, że zamawiający wskaże zakres, format oraz ilość migrowanej treści. Ponadto odwołujący wymaga, aby zostały zaprezentowane szczegółowo „określone, minimalne dzienne liczby użytkowników i odwiedzających”. Odwołujący zauważa również, że w postanowieniu brakuje szczegółowej dokumentacji interfejsów. Brak wyżej wymienionych informacji uniemożliwia odwołującemu należyte wycenie przedmiotu umowy. 26. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI 4.2.1. Elektroniczny System Informacji Turystycznej eSIT Dotyczy postanowienia: „pozyskanie i przygotowanie treści cyfrowych we współpracy z wolontariuszami, uczelniami wyższymi, organizacjami pozarządowymi i lokalnymi organizacjami turystycznymi, przedsiębiorcami, w tym przeniesienie/aktualizacja treści z już istniejących serwisów, pod warunkiem uzyskania przez Wykonawcę zgody dysponenta treści”, Odwołujący wskazuje, że w całej dokumentacji jak również w zaprezentowanym postanowieniu brakuje jasnych i klarownych kryteriów odbioru treści przez zamawiającego, która jest jednym z kluczowych aspektów całego projektu. Brak takich kryteriów odbioru treści uniemożliwia odwołującemu oszacowanie nakładu pracy, będącego podstawą wyliczeń dla oferty cenowej. Odwołujący wnioskuje, aby postanowienie został poszerzony o sformułowanie precyzyjnie określające ilości treści cyfrowych niezbędnych do pozyskania wraz z precyzyjnym określeniem kryteriów ich akceptacji. 27. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI 4.2.1. Elektroniczny System Informacji Turystycznej eSIT Dotyczy postanowienia: „System powinien umożliwiać zasilanie danymi pochodzącymi ze zweryfikowanych źródeł, np. baz udostępnianych przez portale turystyczne, za pomocą powszechnie uznanych rozwiązań wymiany informacji między systemami informatycznymi”. Odwołujący wnioskuje o uszczegółowienie opisu „powszechnie uznanych rozwiązań wymiany informacji między systemami informatycznymi” do formy np. „powszechnie uznanych rozwiązań wymiany informacji między systemami informatycznymi, których specyfikacja spełnia....”, co pozwoli oszacować niezbędny nakład pracy do wyceny oferty. 28. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI Pkt 4.2.3 Mobilne systemy informacji miejskiej i turystycznej Dotyczy postanowienia: „Dedykowana aplikacja na urządzenia mobilne oparte na iOS, Android, Windows Phone, Blackberry lub innej, o ile w chwili analizy wymagań inne aplikacje staną się powszechnie dostępne”. Odwołujący podnosi, że nie jest możliwe sporządzenie oferty w przypadku wskazania nieskończonej liczby systemów operacyjnych dla urządzeń mobilnych. Odwołujący wnioskuje o wykreślenie sformułowania „lub innej, o ile w chwili analizy wymagań inne aplikacje staną się powszechnie dostępne”, gdyż postanowienie to uniemożliwia oszacowanie zakresu i wartości zadania. Odwołujący wnioskuje o precyzyjne wskazanie konkretnej wersji systemu, na który zostanie przygotowana aplikacja oraz dodanie zdania „Aplikacja powinna zostać stworzona na wskazane systemy operacyjne w wersjach aktualnych na dzień złożenia oferty”. Tego typu rozwój funkcjonalności zamawiający powinien uwzględnić w ramach zamówienia uzupełniającego przewidzianego w rozpoznawanym postępowaniu. 29. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI Pkt 4.2.3 Mobilne systemy informacji miejskiej i turystycznej Dotyczy postanowienia: „Wszelkie pliki gromadzone przez użytkowników i służące do dzielenia się nimi z innymi użytkownikami aplikacji przechowywane będą w wydzielonej zewnętrznej bazie plików multimedialnych, oczekiwane jest wykorzystanie w tym zakresie tzw. „chmury”, jednakże tylko pod warunkiem gdy zamawiający nie będzie ponosił dodatkowych kosztów związanych z jej utrzymaniem”. Odwołujący podnosi, że to postanowienie nie jest jednoznaczne. Zgodnie z opisem zamówienia cały system będący przedmiotem zamówienia powinien zostać umieszczony na infrastrukturze zamawiającego. Jednocześnie w tym punkcie SPECYFIKACJI zamawiający posługując się terminem „chmura”, nieprecyzyjnie określa miejsce przechowywania danych (zasoby wykonawcy czy zamawiającego?). Oczekiwanie zamawiającego, że gromadzenie danych ma się dokonywać w sposób nieograniczony i dla każdego potencjalnego zewnętrznego i wewnętrznego użytkownika bez określenia limitu danych, powoduje brak możliwości oszacowania niezbędnej infrastruktury technicznej mającej przechowywać docelowo dane multimedialne i inne dane gromadzone w ten sposób. Dlatego odwołujący wnosi o dodanie sformułowania o treści: „Koszt utrzymania chmury ponosi zamawiający”. Jednocześnie odwołujący wymaga aby zostały szczegółowo opisane pliki multimedialne oraz maksymalna ich wielkość przez postanowienie np. „pliki multimedialne o rozszerzeniu avi o maksymalnym rozmiarze jednego pliku równym 40 MB oraz wielkości przestrzeni nie większej niż 1 GB”. Brak doprecyzowania postanowień uniemożliwia wycenę niezbędnych prac. Odwołujący wnosi o jasne określenie warunku, że wszelkie zasoby informatyczne niezbędne do realizacji tego wymagania leżą po stronie zamawiającego, a wykonawca nie będzie ponosił konsekwencji w tym zakresie. 30. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI Pkt 4.2.4.1 Część graficzna Dotyczy postanowienia: „Zaprojektowanie części graficznej (wizualnej), zaprogramowanie części technicznej, doprowadzenie do pełnej funkcjonalności: zebranie, przygotowanie oraz opublikowanie merytorycznych informacji, pełne tłumaczenie interfejsu oraz treści cyfrowych na języki angielski i niemiecki oraz wdrożenie portali”. Odwołujący podnosi, że przy tak sformułowanym warunku, nie ma możliwości wyceny prac z zakresu pełnego tłumaczenia interfejsu i treści cyfrowej na języki angielski i niemiecki. Odwołujący wnioskuje, aby zamawiający wskazał treści przedmiotowych serwisów wraz ze wskazaniem ich źródeł oraz maksymalną ilość znaków jaką wykonawca będzie musiał przetłumaczyć na wskazane języki. 31. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI Pkt 4.2.4.2 Podstawowe wymagania Dotyczy postanowienia: „Pozostałe wymagania funkcjonalne portali zostaną określone na etapie analizy wymagań”. Odwołujący wnosi o wykreślenie wyżej wskazanego postanowienia. Wskazanie przez zamawiającego jako ostatecznego terminu określenia funkcjonalności dopiero po złożeniu oferty (na etapie analiz) uniemożliwia odwołującemu na prawidłowe oszacowanie zakresu prac, wyceny pracochłonności i sporządzenia oferty. Zamawiający powinien tego typu prace przeprowadzić w ramach zamówienia uzupełniającego, o którym mowa w SPECYFIKACJI. 32. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI Pkt 4.2.4.2 Podstawowe wymagania Dotyczy postanowienia: „Portale muszą posiadać możliwość integracji z mechanizmami najpopularniejszych portali społecznościach np. Facebook”. Odwołujący wnioskuje, aby zamawiający przedstawił skończona listę portali społecznościach, które mają być zintegrowane z produktami wykonanymi w ramach przedmiotu zamówienia. Brak tych danych uniemożliwia przygotowanie wyceny zakresu prac opisanych przez zamawiającego. 33. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI Pkt 4.2.4.4.x. Wymagania stawiane konstrukcji portali Dotyczy postanowienia: „Portale muszą posiadać podsystem zarządzania plikami graficznymi i multimedialnymi w ogólnie dostępnych formatach. Moduł ten musi wykonać konwersję pliku z formatu mpg, avi, wmv do formatu animacji zapewniającej wieloplatformowość serwisu (technologia obsługiwana przez wszystkie urządzenia mobilne) i mieć możliwość przeglądania we wszystkich przeglądarkach”. Odwołujący podnosi, że nie istnieje jedna technologia umożlwiająca obsługę wszystkich urządzeń mobilnych. Odwołujący wnosi o nakazanie zamawiającemu podania listy wszystkich systemów operacyjnych oraz listy wszystkich wymaganych przeglądarek internetowych – wraz ze wskazaniem ich wersji minimalnej, od której ma być zapewniona zgodność i prawidłowe działanie aplikacji portali. Brak tych postanowień uniemożliwia odwołującemu wycenę wskazanych prac. 34. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” „e- Administracja i e-Turystyka w województwie zachodniopomorskim” – podprojekt e- Turystyka wraz z Systemem Informacji Przestrzennej (SIP) Pkt 4.2.6. Elementy rozwiązania funkcjonalnego portali Zadania II Dotyczy postanowienia: „Wyróżnialna wizualizacja – wizualizacja ukazująca różne oblicza zachodniopomorskiego (promocja regionu). Harmonijna architektura strony, duże, sugestywne zdjęcia panoramiczne oraz możliwość odbycia wirtualnej wycieczki po najpiękniejszych zakątkach regionu”. Odwołujący podnosi, brak możliwości przygotowania wyceny oraz złożenia oferty cenowej ze względu na zbyt ogólne postanowienia. Odwołujący wnosi o to, aby zamawiający wskazał specyfikację techniczną umożliwiającą odbiór zadania w szczególności podał wyczerpującą definicję pojęcia użytego w wyżej wskazanym postanowieniu „duże, sugestywne zdjęcia panoramiczne” oraz „wirtualna wycieczka”, jak i „najpiękniejsze”, które będą stanowić minimum kryteriów odbiorów. 35. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI – Pkt 4.2.6. Elementy rozwiązania funkcjonalnego portali Zadania II Dotyczy postanowienia: „Wykonawca zobowiązany będzie do wprowadzenia informacji o obiektach (m.in.: firmy, instytucje, atrakcje turystyczne, obiekty przez piktogramy zgodnie ze wskazaną lokalizacją i w oparciu o atrybuty wiążące piktogramy w grupy tematyczne) do bazy danych”. Odwołujący podnosi konieczność doprecyzowania przez zamawiającego szczegółowych, wymaganych informacji o obiektach, np. nazwa obiektu, adres obiektu, jedno zdanie o obiekcie. Dodatkowo odwołujący wnosi, aby zamawiający złożył skończoną listę typów obiektów oraz wymaganej ilości POI (Points of interests) jak i skończoną listę atrybutów. Brak tych danych uniemożliwia przygotowanie wyceny zakresu prac opisanych przez zamawiającego. 36. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI Pkt 4.5 Instalacja i konfiguracja oprogramowania potrzebnego do uruchomienia systemu Dotyczy postanowienia: „Redagowanie portali: Po stronie Wykonawcy będzie leżało zgromadzenie informacji, zdjęć, materiałów niezbędnych do wypełnienia portali treściami”. Odwołujący wnosi, aby zamawiający wskazał szczegółowe wymagania dotyczące informacji, zdjęć oraz materiałów, które powinny zostać „zgromadzone”. Jednocześnie zamawiający powinien wskazać skończoną liczbę typów POI (Points of interests) wraz z określeniem kategorii metadanych dla każdego z typów POI (Points of interests), kryteria odbioru jakościowego i ilościowego dla każdego typu POI (Points of interests) – np. ilość zdjęć, plików audio/wideo, treści, danych lokalizacyjnych przypadających na jeden POI (Points of interests), o ile dane takie są możliwe do pozyskania dla danej kategorii POI (Points of interests). Przykład: typ obiektu kościół – ile zdjęć, jakiej jakości, o jakiej rozdzielczości, pora roku, z zewnątrz, wewnątrz, panorama, szczególne obiekty lub przedmioty w kościele, opis – 300 znaków, kategoria zabytku, 1 x film) odwołujący oświadcza, że bez tych danych nie ma możliwości wyceny prac opisanych prze zamawiającego. 37. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI Pkt 6 Współpraca z istniejącymi systemami informatycznymi Dotyczy postanowienia: „Produkty programistyczne podprojektu e-Administracja posiadać będą odpowiednie interfejsy (web services). Przez te interfejsy będzie istniała możliwość wymiany informacji między systemami”. Odwołujący wnioskuje o nakazanie zamawiającemu wskazania zakresu danych wymienianych między produktami programistycznymi oraz przedstawienie schematu komunikacji. Jednocześnie odwołujący wnosi o wprowadzenie do SPECYFIKACJI pełnej listy systemów, z którymi ma nastąpić integracja budowanego Systemu wraz z kompletną dokumentacją ich interfejsów i protokołów wymiany danych, oraz ze wskazaniem wszystkich technicznych informacji niezbędnych do wykonania integracji. Ponadto odwołujący wnosi o nakazanie zamawiającemu wprowadzenia do SPECYFIKACJI oraz wzoru umowy zapewnienia zamawiającego, że zamawiający udzieli niezbędnej pomocy Wykonawcy (w możliwym zakresie i na własny koszt) w termiach umożliwiających realizację zadań zgodnie z przyjętym harmonogramem prac zaakceptowanym przez zamawiającego, w celu uzyskania wszelkich niezbędnych informacji, które mogą okazać się konieczne do wykonania integracji w takim zakresie, w jakim jest to wymagane rozpoznawanym zamówieniem. W zakresie zarzutu dotyczącego postanowienia § 11 ust. 2 Wzoru umowy odwołujący wnosi o nakazanie zamawiającemu usunięcie postanowienia § 11 ust. 2 Wzoru umowy. Z samej istoty przepisów Pzp, wynika, że stroną dominującą, w praktyce narzucającą postanowienia umowy, jest zamawiający. Postanowienia wzoru umowy są często dalece niekorzystne dla wykonawców, co przy braku wpływu na ich kształt oznacza, że zamawiający narusza postanowienia art. 3531 Kc, a także nadużywa swojego prawa podmiotowego, gdyż zgodnie z art. 5 Kc nie można czynić ze swego prawa użytku, który byłby sprzeczny ze spo- łeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego. Jak wyraźnie stanowi art. 5 Kc, takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony. Działanie zamawiającego polegające na narzucaniu tak niekorzystnych dla wykonawców postanowień jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i jako takie nie powinno korzystać z ochrony. Dlatego sformułowanie postanowienia umownego, w którym zamawiający posługuje się pojęciem „poweźmie wiadomość, o tym, że stan wykonawcy uprawdopodabnia to, że niemożliwe stanie się wykonanie przez wykonawcę przedmiotu umowy” z sankcją wypowiedzenia umowy lub koniecznością wniesienia dodatkowego zabezpieczenia umowy w dodatku na całkowitą wartość wynagrodzenia brutto, co daje w sumie w ramach rozpoznawanej umowy wymaganie zabezpieczenia na wartość 110% wynagrodzenia brutto. Taki postanowienie stanowi nadużycie prawa do kształtowania warunków umowy. Należy przypomnieć, że zamawiający zobowiązał wykonawcę przed podpisaniem umowy do wniesienia zabezpieczenia należytego wykonania umowy w wysokości stanowiącej 10% wartości umowy brutto, przewidział więc kary umowne za nienależyte wykonanie umowy i zastrzegł sobie prawo do dochodzenia ewentualnego odszkodowania uzupełniającego. zamawiający stara się więc zabezpieczyć interes publiczny wykraczając poza narzędzia wskazane w ustawie z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych. Postanowienie to należy także interpretować w kontekście całej SPECYFIKACJI, wielu niejednoznacznych lub niedokładanych postanowień w opisie przedmiotu zamówienia, a także terminu wykonania zamówienia, które w tak opisanym w obecnym momencie przedmiocie zamówienia rodzą ryzyko, że Wykonawca może nie być w stanie zrealizować przedmiotu umowy pomimo wykazania najwyższej staranności ze swojej strony. Zamawiający przyznał sobie uprawnienie wychodzące poza standardowe, ogólnie przyjęte rozwiązania prawne, stosowane przy udzielaniu zamówień publicznych, co zdaniem odwołującego, wskazuje, że kwestionowane postanowienie narusza zasady współżycia społecznego i powinno zostać wykreślone z Umowy. Jednocześnie odwołujący zaznacza, że jedyną możliwością wywierania realnego wpływu na treść przyszłej umowy, jaką przepisy Pzp dają odwołującemu, jest złożenie odwołania do KIO na tym etapie postępowania, co też odwołujący czyni. W zakresie zarzutu dotyczącego konieczności ujednolicenia postanowień Ogłoszenia lub SPECYFIKACJI w zakresie określenia terminu wykonania zamówienia przez zmianę Ogłoszenia (sekcja II pkt II.3) lub SPECYFIKACJI (Rozdział VII), odwołujący wskazuje, że obowiązkiem zamawiającego jest takie formułowanie warunków przedmiotu zamówienia, w tym tak istotnego elementu, jakim jest termin jego wykonania, aby wykonawcy nie mieli żadnych wątpliwości w tym zakresie. Zamawiający w SPECYFIKACJI w rozdziale VII wskazał, że terminem wykonania zamówienia jest 15 sierpnia 2015 roku, natomiast w Ogłoszeniu (sekcja II pkt II.3.), że termin zamówienia wynosi 20 miesięcy od udzielenia zamówienia. Zamawiający powinien dochować należytej staranności w formułowaniu warunków zarówno w SPECYFIKACJI jak i ogłoszeniu, co oznacza konieczność dokonania ujednolicenia postanowień Ogłoszenia lub SPECYFIKACJI. Wskazane powyżej naruszenia przepisów prawa, jak też zasad udzielania zamówień publicznych, dokonane przez zamawiającego uniemożliwiają odwołującemu złożenie oferty i udział w przedmiotowym postępowaniu. Odwołujący przesłał w terminie kopię odwołania zamawiającemu 23.09.2013 r. (art. 180 ust. 5 i art. 182 ust. 1-4 Pzp). Zamawiający zamieścił w terminie 2 dni kopię odwołania na swojej stronie internetowej 23.09.2013 r. (art. 185 ust. 1 in fine Pzp). 25.09.2013 r. wykonawca Instytut Systemów Przestrzennych i Katastralnych SA z siedzibą w Gliwicach, ul. Dworcowa 56, 44-100 Gliwice złożył (1) Prezesowi KIO, z kopiami dla (2) zamawiającego i (3) odwołującego, pismo o zgłoszeniu przystąpienia po stronie odwołującego do postępowania toczącego się w wyniku wniesienia odwołania (art. 185 ust. 2 Pzp). 25.09.2013 r. wykonawca Unizeto Technologies SA z siedzibą w Szczecinie, ul. Królowej Korony Polskiej 21, 70-486 Szczecin złożył (1) Prezesowi KIO, z kopiami dla (2) zamawiającego i (3) odwołującego, pismo o zgłoszeniu przystąpienia po stronie odwołującego do postępowania toczącego się w wyniku wniesienia odwołania (art. 185 ust. 2 Pzp). Po przeprowadzeniu rozprawy z udziałem stron, na podstawie dokumentacji postępowania, wyjaśnień oraz stanowisk stron zaprezentowanych podczas rozprawy, a także dowodu złożonego przez przystępującego: 1) (dowód nr 1) pisma oznaczone symbolami d, e i f, z których zamawiający wywodzi jak inni zamawiający mogą doprecyzować katalogi obiektów podlegających migracji, zwłaszcza dowód d – województwo Podlaskie i taki poziom informacji pozwala doprecyzować cenę ofertową; 2) (dowód nr 2) pisma oznaczone symbolami a, b i c są pokazaniem możliwości innych sposobów doprecyzowania dokumentacji, ale też właściwszym niż brak takich informacji, jaki jest u zamawiającego, dowody wskazują na czym ma polegać migracja danych, a wnioskiem wspólnym jest podanie, że niezbędnym elementem dokumentacji jest inwentaryzacja stanu posiadania przez zamawiającego – Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i zważyła, co następuje: Skład orzekający Izby stwierdził, że odwołanie jest zasadne. W ocenie Izby zostały wypełnione łącznie przesłanki zawarte w art. 179 ust. 1 Pzp, to jest posiadania interesu w uzyskaniu danego zamówienia oraz wystąpienia możliwości poniesienia szkody przez odwołującego. Izba postanowiła dopuścić, jako dowód, dokumentację postępowania o udzielenie zamówienia publicznego przekazaną przez zamawiającego, potwierdzoną za zgodność z oryginałem. Izba ustaliła, że stan faktyczny postępowania o udzielenie zamówienia publicznego (postanowienia specyfikacji istotnych warunków zamówienia oraz informacje zawarte w ogłoszeniu o zamówieniu) nie jest sporny. W ocenie składu orzekającego Izby, zarzuty naruszenia art. 29 ust. 1 i 2 Pzp w zw. z art. 36 ust. 1 pkt 3 Pzp – przez opisanie przedmiotu zamówienia w sposób niepełny, niejednoznaczny, mało wyczerpujący, bez uwzględnienia wszystkich wymagań i okoliczności mogących mieć wpływ na wycenę, przygotowanie i sporządzenie oferty oraz naruszenia art. 14 Pzp w zw. z art. 139 ust. 1 Pzp w zw. z naruszeniem art. 3531 Kc, art. 354 § 2 Kc w zw. oraz 29 ust. 1-3 Pzp – przez opisanie przedmiotu zamówienia w sposób niepełny, niejednoznaczny, mało wyczerpujący, bez uwzględnienia wszystkich wymagań i okoliczności mogących mieć wpływ na sporządzenie oferty, a także zarzuty naruszenia art. 7 ust. 1 Pzp – przez przygotowanie i prowadzenie postępowania w sposób niezapewniający zachowania uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców – zasługują na uwzględnienie zgodnie z poniższymi szczegółowymi ustaleniami dotyczącymi poszczególnych wskazań odwołującego: Uwaga ogólna: Ze względu na niejednolite stosowanie oznaczeń jednostek redakcyjnych podziału specyfikacji i załączników do specyfikacji przez zamawiającego skład orzekający Izby w uzasadnieniu dodaje numer strony i niekiedy numer wiersza na stronie, aby nie mogły się zrodzić wątpliwości do rozpoznawanej treści określonego miejsca specyfikacji. Ad 1. Załącznik nr 1 do SPECYFIKACJI „Opis przedmiotu zamówienia” pkt 1.3 „Lista aktów prawnych” (str. 6-9 z 27) Zamawiający nie podał w specyfikacji pełnej listy aktów prawnych, których obowiązywanie wykonawcy powinni wziąć pod uwagę sporządzając ofertę. Brak tego wykazu nie pozwoli wykonawcom sporządzić oferty, tak aby wykonawcy mieli pewność, że nie pominęli żadnego z wymaganych aktów. Brak takiej listy nie pozwoli później stwierdzić wykonawcom czy właściwie złożyli ofertę, a także nie pozwoli samemu zamawiającemu dokonać niepodlegającego kwestionowaniu badania ofert. Brak ten powoduje, że specyfikacja nie jest wyczerpująca, czyli nie jest zgodna z art. 29 ust. 1 Pzp, który brzmi: „Przedmiot zamówienia opisuje się w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, za pomocą dostatecznie dokładnych i zrozumiałych określeń, uwzględniając wszystkie wymagania i okoliczności mogące mieć wpływ na sporządzenie oferty”. Zamawiający musi mieć na uwadze cztery główne funkcje, które zostały przypisane opisowi przedmiotu zamówienia w różnych etapach postępowania. Funkcjami tymi są: 1) określenie dla samego zamawiającego potrzeb, czyli określenie czego żąda zamawiający; 2) umożliwienie wykonawcy podjęcia decyzji o wzięciu udziału w postępowaniu; 3) umożliwienie wykonawcy sporządzenia niepodlegającej odrzuceniu oferty; 4) zbadanie przez zamawiającego czy oferta odpowiada potrzebom zamawiającego czyli czy jest zgodna ze specyfikacją. Założenie, że dookreślanie przedmiotu zamówienia nastąpi po upływie terminu składania ofert powoduje, ze żadna z tych funkcji nie będzie spełniona. Zamawiający, który nie jest w stanie opracować w najwcześniejszej fazie postępowania opisu przedmiotu zamówienia nie może udzielić zamówienia w trybie przetargu nieograniczonego, gdzie jednym z podstawowych warunków jest przekazanie na równych prawach wszystkim wykonawcom opisu przedmiotu zamówienia, sporządzonego zgodnie z art. 29 ust. 1 Pzp. W związku z tym zamawiający powinien wskazać zamkniętą listę aktów prawnych oraz: 1) wykreślić pkt 1 lit. g (str. 7); 2) wprowadzeniu do wyliczenia pkt 2 (str. 7) nadać brzmienie „Przepisami prawa polskiego:” przez usunięcie wyrazów „a w szczególności z”; 3) usunąć ostatnie zdanie w pkt 4 (str. 9) „oraz innych ustaw lub rozporządzeń związanych z przedmiotem niniejszego Zamówienia.”. Ad 2. Załącznik nr 1 do SPECYFIKACJI – „Opis przedmiotu zamówienia” pkt 2.3.2 ppkt 2 lit. p (str. 13 z 27), ppkt 3 lit. p (str. 14 z 27) i ppkt 4 lit. p (str. 15 z 27) Odwołujący wycofał zarzut na rozprawie. Ad 3. Załącznik nr 1 do SPECYFIKACJI – „Opis przedmiotu zamówienia” pkt 13 ppkt 1 lit. b (str. 24 z 27) Opis przedmiotu zamówienia musi być opracowany przed upływem terminu składania ofert, tak aby wykonawcy mogli opracować ofertę, a zamawiający mógł dokonać badania ofert, czy nie podlegają odrzuceniu. Jest to istotą opisu przedmiotu zamówienia, co zostało określone w art. 29 ust. 1 Pzp. W związku z tym postanowienia mówiące o dokonaniu doprecyzowania opisu przedmiotu zamówienia po upływie terminu składania ofert nie mogą się znajdować w specyfikacji. Doprecyzowanie specyfikacji po upływie tego terminu byłoby również niezgodne z art. 38 ust. 4 zdanie pierwsze Pzp, które brzmi: „W uzasadnionych przypadkach zamawiający może przed upływem terminu składania ofert zmienić treść specyfikacji istotnych warunków zamówienia”. Zdaniem składu orzekającego Izby podkreślenia wymaga problem, że przypadkach zastrzeżenia doprecyzowania zakresu przedmiotu zamówienia po upływie terminu składania ofert, przedmiot zamówienia może być doprecyzowywany w różnym zakresie zależnie od zdolności negocjacyjnych stron, co w przypadku prowadzenia postępowania w trybie przetargu nieograniczonego, jak w rozpoznawanym postępowaniu, nie może mieć miejsca. Zamawiający powinien wykreślić pkt 13 ppkt 1 lit. b (str. 24). Ad 4. Załącznik nr 1 do SPECYFIKACJI – „Opis przedmiotu zamówienia” pkt 2.2 w ppkt 2.2.2 Prace do realizacji ppkt 2 Etap I Komponent (str. 11 z 27) Zmawiający określił wymaganie: „2.2.2 Prace do realizacji: 1. Etap I Komponent – System map cyfrowych z portalem WWW e. Konfiguracja i modyfikacje systemu zgodnie z wymaganiami zamawiającego. f. Wytworzenie i dostarczenie brakujących funkcjonalności, wynikających z wymagań zamawiającego. g. Integracja ze wskazanymi systemami zamawiającego.”. Jednocześnie zamawiający w żadnym miejscu SPECYFIKACJI nie wskazał żadnych wymagań, o których mowa w lit. e i f przenosząc ich wskazanie na etap realizacji umowy. Zamawiający musi dokonać opisu przedmiotu zamówienia w sposób wyczerpujący, a w przytoczonych postanowieniach zamawiający powołał się tylko na swoje wymagania i wskazania, jednak nigdzie w specyfikacji zamawiający zawarł tych wymagań i wskazań. Brak przedstawienia wymagań i wskazań zamawiającego powoduje, że specyfikacja jest niewyczerpująca, a tym samym niezgodna z przepisem art. 29 ust. 1 Pzp. Dlatego skład orzekający Izby stwierdza, że zamawiający musi jednoznaczne doprecyzować wymagania i wskazania, o których mowa w lit. e-f specyfikacji, przez wpisanie ich do SPECYFIKACJI w zakresie listy koniecznych konfiguracji i modyfikacji systemu, gdyż wiedzę o nich posiada tylko zamawiający. Zamawiający także musi wskazać wyczerpującą listę wszystkich brakujących funkcjonalności, o których mowa w lit. f, których wytworzenie i dostarczenie jest wymogiem zamawiającego. Ad 5. Załącznik nr 1 do SPECYFIKACJI – „Opis przedmiotu zamówienia” pkt 2.2 w ppkt 2.2.2 Prace do realizacji ppkt 2 Etap II Komponent (str. 11 i 12 z 27) Zmawiający określił wymaganie cyt.: „2. Etap II Komponent – Opracowanie i przetworzenie map cyfrowych a. Zasilenie Systemu treściami cyfrowymi, w tym migracja danych, m.in.: [czarna kropka pierwsza] ujednolicenie zasobów informacyjnych Urzędu Marszałkowskiego i jego jednostek organizacyjnych wraz z ich publikacją oraz połączenie z innymi tematycznymi mapami cyfrowymi i częścią opisową pochodzącymi od innych użytkowników (m.in. turystyka, plany zagospodarowania przestrzennego, bezpieczeństwo), [czarna kropka druga] rozwinięcie portalu WWW o mapy cyfrowe z częścią opisową, będące w zasobach zamawiającego, szczegółowo opisane w pkt 4.1.2 Załącznika 1b do SPECYFIKACJI oraz mapy udostępniane z innych źródeł: – podziały administracyjne: powiaty, gminy oraz dodatkowo właściwość miejscowa: urzędów skarbowych, okręgów i obwodów wyborczych, obrębów geodezyjnych, rejonów statystycznych i obwodów spisowych, obwodów łowieckich, policji, sądów rejonowych, prokuratury, straży pożarnej, – transport i komunikacja publiczna, – plan zagospodarowania przestrzennego województwa zachodniopomorskiego oraz plany miejscowe, oferty i tereny inwestycyjne (obszary, obiekty), – warstwa turystyczna (ścieżki rowerowe, pomniki przyrody, obszary chronione, rezerwaty, parki krajobrazowe, przystanie wodne, kąpieliska, itp.), – mapy historyczne i archiwalne, – roboty drogowe, zajętość jezdni, pasa drogowego, – mapa akustyczna, – organizacja ruchu, zabezpieczenie imprez masowych, – bezpieczeństwo (kolizje, wypadki, pożary, tereny zalewowe, przestępczość), – ewentualnie inne mapy, ustalone w ramach analizy funkcjonalności Systemu map cyfrowych”. Skład orzekający Izby stwierdza zgodnie z uzasadnieniem do adnotacji 1, że opis przedmiotu musi być wyczerpujący, zgodny z art. 29 ust. 1 Pzp i w związku z tym zamawiający musi tak sformułować postanowienia specyfikacji aby nie zawierały się w tym opisie wyrażenia „między innymi” (pkt 2.2 ppkt 2.2.2 ust. 2 lit. a in initio – str. 11 oraz pkt 2.2 ppkt 2.2.2 ust. 2 lit. a pierwsza czarna kropka – str. 12) czy „ ewentualnie inne” (pkt 2.2 ppkt 2.2.2 ust. 2 lit. a druga czarna kropka tiret jedenaste – str. 12). Ponadto z podanych wyżej powodów zamawiający musi wskazać w opisie przedmiotu zamówienia wszystkie źródła udostępnienia map, a więc zamawiający musi przeformułować pkt 2.2 ppkt 2.2.2 ust. 2 lit. a druga czarna kropka in initio (str. 12 wiersz 5 od góry) aby w opisie nie znalazło się wyrażenie „mapy udostępniane z innych źródeł” bez wskazania tych wszystkich innych źródeł. Do zakwestionowania możliwości zawarcia w opisie przedmiotu zamówienia sformułowania „ewentualnie inne mapy, ustalone w ramach analizy funkcjonalności” odnosi się uzasadnienie zawarte w adnotacji 3. Jednocześnie skład orzekający Izby stwierdza, za odwołującym, aby zamawiający precyzyjnie (choć z możliwością przybliżenia np. z dokładnością do x%) i wyczerpująco wskazał wymagane w pkt 2.2 ppkt 2.2.2 ust. 2 lit. a trzecia czarna kropka na (str. 12 wiersze 5-12 od dołu): 1) zakres danych; 2) zakres informacyjny danych (lista atrybutów opisujących dane); 3) formaty plików; 4) numery wersji standardów lub formatów plików; 5) struktury danych opisujących poszczególne dane – przedstawienie projektów bazy danych, schematy aplikacyjne modelu danych; 6) maksymalne, przybliżone z podaniem zakresu przybliżenia lub minimalne liczby (np. w megabajtach) danych według poszczególnych kategorii danych; 7) maksymalne, przybliżone z podaniem zakresu przybliżenia lub minimalne liczby obiektów według poszczególnych kategorii danych. Także zamawiający powinien w specyfikacji przed upływem terminu składania ofert wskazać sposób publikowania wymienionych danych oraz zakresu informacji opisowych z nimi powiązanych podlegających publikacji. Skład orzekający Izby nie może przychylić się do argumentacji odwołującego, że kwestionowane postanowienia specyfikacji cyt. „[...] mają zabezpieczyć interes zamawiającego, który tę kwestię zamierza powierzyć profesjonalnemu wykonawcy. Zebranie żądanych informacji przez pracowników poszczególnych wydziałów i jednostek współpracujących z zamawiającym mogłoby doprowadzić do sytuacji, w której brak wiedzy geoinformatycznej urzędników spowodowałby pominięcie ważnego elementu lub jego błędne określenie, a w konsekwencji utworzenie systemu posiadającego szereg wad i błędów” (odpowiedź na odwołanie – str. 7). Takie stwierdzenia zamawiającego – zdaniem składu orzekającego Izby – tylko dobitniej pokazują, że zamawiający nie opracował właściwie opisu przedmiotu zamówienia i próbuje przerzucić odpowiedzialność za skutki takiego niewyczerpującego i niejednoznacznego opracowania opisu przedmiotu zamówienia na wykonawcę. Zamawiający, który nie jest w stanie opracować opisu przedmiotu zamówienia nie może udzielić zamówienia w trybie przetargu nieograniczonego, gdzie jednym z podstawowych warunków jest przekazanie na równych prawach wszystkim wykonawcom opisu przedmiotu zamówienia, sporządzonego zgodnie z art. 29 ust. 1 Pzp. Ad 6. Załącznik nr 1 do SPECYFIKACJI – „Opis przedmiotu zamówienia” pkt 8 „Analiza wydajności” ppkt 2 (str. 20 z 27) Zmawiający nie podał liczby użytkowników, którzy będą jednocześnie pracować i wykonywać operacje w systemie w celu określenia możliwości spełnienia wymagań wydajnościowych stawianych wobec systemu na przeznaczonym do tego sprzęcie zamawiającego. Ponadto zamawiający wskazał w odpowiedzi na odwołanie (str. 7), że wykonawca może tę liczbę określić »na podstawie liczby dostarczonych licencji typu „desktop” [...]«. Skład orzekający Izby stwierdza, że brak zamieszczenia w opisie przedmiotu zamówienia podstawowych danych, które zamawiający może ustalić powoduje, że wykonawcy muszą ustalać samodzielnie i mogą te ustalenia być błędne w związku z czym zamawiający otrzyma przedmiot zamówienia odmienny niż tego oczekiwał albo nawet będzie musiał odrzucić ofertę. Takie podejście zamawiającego do opisu przedmiotu zamówienia nie powoduje, że zamawiający wykona mniejszą pracę, a tylko wykona tę pracę w innym terminie – nie przed upływem terminu składania ofert, ale po tym terminie podczas badania ofert, bądź nie będzie w stanie sprawdzić, czy oferta dotyczy właściwego przedmiotu zamówienia. Ten brak wskazania liczby przeszłych użytkowników spowoduje, że każdy z wykonawców samodzielnie będzie musiał wykonać tę pracę, co wpłynie na zwiększenie kosztów opracowania oferty, za co i tak będzie musiał w efekcie zapłacić zamawiający, chociaż wynik nie będzie tak jednoznaczny jaki może uzyskać zamawiający podając samodzielnie w specyfikacji przedmiotowe dane. Jednocześnie skład orzekający Izby stwierdza, że argumentacja zawarta w adnotacji 1 odnosi się także do niniejszej części uzasadnienia. W związku z powyższym skład orzekający Izby nakazuje zamawiającemu wpisanie do specyfikacji liczby użytkowników jednocześnie pracujących i wykonujących operacje w systemie w celu określenia możliwości spełnienia wymagań wydajnościowych stawianych wobec systemu na przeznaczonym przez zamawiającego w tym celu sprzęcie. Ad 7. Załącznik nr 1 do SPECYFIKACJI – „Opis przedmiotu zamówienia” pkt 8 Analiza wydajności ppkt 3 lit. a (str. 20 z 27wiersz 14 od góry) Zmawiający we wskazanym wyżej punkcie określił wymaganie: „Wykonawca przeprowadzi również analizę wydajności systemów dla kolejnych 5 lat przy założeniu, że w każdym kolejnym roku ilość danych w systemach zwiększa się o ilość zaimportowaną do systemach w trakcie wdrożenia. a. Analiza musi potwierdzić spełnienie wymagania dotyczącego czasu odpowiedzi systemu wskazanego w pkt 2.”. W odpowiedzi na odwołanie zamawiający oświadcza, że podanie liczb danych w megabajtach możliwa będzie dopiero po przeprowadzeniu analizy. W związku z tym skład orzekający Izby stwierdza, że argumentacja zawarta w adnotacji 1 należy przytoczyć i w niniejszym uzasadnieniu. Z tego względu należy nakazać zamawiającemu określenia liczby danych w megabajtach dla kolejnych 5 lat (w podziale na lata), mających zasilić system w celu określenia możliwości spełnienia wymagań wydajnościowych stawianych wobec systemu na przeznaczonym przez zamawiającego w tym celu sprzęcie (wskazanym w załączniku nr 1c do SPECYFIKACJI). Ad 8. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” pkt 4 „Wizja funkcjonalna podprojektu e-Turystyka” podpunkt 2 „Stanowisko administrowania danymi oraz systemem (stanowisko administracyjne)” (str. 10 z 67) Zmawiający określił wymaganie: »Stanowisko (stanowiska) administracyjne ma stanowić centralny punkt funkcjonalny systemu i zgodnie z nazwą będzie służyło do zarządzania systemem jako całością. Stanowisko administracyjne powinno być wykonane jako element/rozszerzenie platformy GIS. Stanowisko administracyjne w zakresie obsługi danych w CBD powinno pozwalać na wykonywanie następujących czynności: – import nowych danych; – weryfikację spójności istniejących i wprowadzanych danych; – wyszukiwanie danych z zastosowaniem różnych kryteriów; – kontrolę poprawności wprowadzanych danych; (...)« Odwołujący wniósł o: – określenie listy formatów danych w zakresie formatu plików i ich wersji, które mają być importowane do systemu, – określenie skończonej listy metod weryfikacji spójności danych, którym mają podlegać dane, – określenia skończonej listy kryteriów wyszukiwania danych, – określenia skończonej listy rodzajów kontroli poprawności wprowadzanych danych. Skład orzekający Izby stwierdza, że brak wskazanych przez odwołującego informacji uniemożliwia oszacowanie kosztów i pracochłonności w zakresie spełnienia wyżej wymienionych wymagań funkcjonalnych, a zwłaszcza nie pozwoli później zamawiającemu dokonać badania ofert, które nie będzie mogło być kwestionowane. Takiemu badaniu będzie można zarzucić, że zostało dokonane według przesłanek określonych po upływie terminu składania ofert, bez zachowania zasad uczciwej konkurencji i z naruszeniem art. 38 ust. 1 Pzp. Zamawiający stwierdził w odpowiedzi na odwołanie, że szczegółowsze wskazanie poszczególnych procesów może doprowadzić do ograniczenia konkurencji. Jednak to w gestii zamawiającego jest sformułowanie wymagań z zastosowaniem się do przepisów art. 29 ust. 2 i 3 Pzp, które brzmią: »2. Przedmiotu zamówienia nie można opisywać w sposób, który mógłby utrudniać uczciwą konkurencję. 3. Przedmiotu zamówienia nie można opisywać przez wskazanie znaków towarowych, patentów lub pochodzenia, chyba że jest to uzasadnione specyfiką przedmiotu zamówienia i zamawiający nie może opisać przedmiotu zamówienia za pomocą dostatecznie dokładnych określeń, a wskazaniu takiemu towarzyszą wyrazy „lub równoważny”«. Wobec tego zasadnym jest nakazanie zamawiającemu jednoznaczne (skończone, maksymalne lub minimalne): – określenie listy formatów danych w zakresie formatu plików i ich wersji, które mają być importowane do systemu, – określenie listy metod weryfikacji spójności danych, którym mają podlegać dane, – określenia listy kryteriów wyszukiwania danych, – określenia listy rodzajów kontroli poprawności wprowadzanych danych. Ad 9. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” pkt 4 „Wizja funkcjonalna podprojektu e-Turystyka” ppkt 3 „Aplikacja autorska” (str. 10 z 67) Zamawiający określił wymaganie: »Aplikacja autorska udostępniać będzie dla wszystkich użytkowników szereg funkcjonalności: – funkcjonalności eksploratora GIS, – funkcjonalność dodawania danych (uzupełnianie CBD) z wykorzystaniem bazy buforowej, – funkcjonalność zgłoszenia błędu w danych referencyjnych, – funkcjonalność dziedzinową pozwalającą na powiązanie danych georeferencyjnych przechowywanych w CBD z procesami aplikacji e-Administracja (w szczególności z e-Region). Funkcjonalność eksploratora GIS [...] powinien obejmować minimum: [...] – etykietowanie obiektów, [...] – definiowanie stylów wyświetlania obiektów, – selekcja obiektów na podstawie prostych i rozbudowanych zapytań SQL, – selekcja obiektów na podstawie relacji przestrzennej (np. obiekty są zawarte, zawierają, przylegają itp.), – [...]«. Skład orzekający Izby zgodnie z argumentacją zawartą w adnotacji 8 stwierdza, że zamawiający powinien wskazać: – skończonej lub minimalnej listy procesów z aplikacji e-Administracji, które mają być obsłużone w aplikacji dziedzinowej, – dokładnego lub minimalnego zakresu danych – liczby pól dla poszczególnych formularzy, – zakresu informacyjnego danych – lista atrybutów opisujących dane, – struktur danych opisujących poszczególne dane – projekty bazy danych, schemat aplikacyjny model danych, – skończonej lub minimalnej listy zależności w ramach procesów pomiędzy poszczególnym elementami. Ad 10. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” pkt 4 „Wizja funkcjonalna podprojektu e-Turystyka” ppkt 4 Stanowisko GIS (str. 13 z 67) Zamawiający określił wymaganie: »Stanowisko GIS to samodzielne stanowisko sieciowe typu „desktop” oparte na platformie ESRI lub równoważnej z liczbą 15 licencji sieciowych w ramach pakietu Advanced oraz z liczbą 15 licencji sieciowych w ramach pakietu Standard z rozszerzeniami Spatial Analyst oraz 3D Analyst. Równorzędność rozwiązania w zakresie wyżej wskazanego oprogramowania zamawiający oceniać będzie przez pryzmat postawionych poniżej funkcjonalności, opisanego poniżej stanowiska GIS. Stanowisko GIS umożliwi prowadzenie zaawansowanych analiz przestrzennych oraz tworzenie usług danych przestrzennych. Powinno oferować funkcjonalność tworzenia niestandardowych wizualizacji i wprowadzania nowych danych georeferencyjnych. W ramach zaplanowanych stanowisk możliwe powinno być prowadzenie, z wykorzystaniem dodatkowych rozszerzeń, zaawansowanych analiz danych w trzech wymiarach: x, y i z (3D) oraz danych rastrowych. (...)«. Skład orzekający Izby stwierdza, że zamawiający udzielił odpowiedzi poruszającej kwestionowane przez odwołującego zagadnienia. Jednak w odpowiedziach czy wyjaśnieniach zamawiający nie może zmieniać specyfikacji. W szczególności zamawiający może wskazywać, gdzie w specyfikacji znajdują się wyjaśnienia poruszanych problemów. Jednak zamawiający odpowiedział, że w specyfikacji znalazła się niezmierzona omyłka. Do wyrugowania omyłek, a ogólniej do wprowadzenia zmian w specyfikacji służy uprawnienie zamawiającego określone w art. 38 ust. 4 Pzp. Poddanie wprowadzania zmian w specyfikacji rygorom przepisu art. 38 ust. 4 Pzp wynika z istotniej roli specyfikacji w procedurze udzielenia zamówienia. W związku z rolą specyfikacji w trakcie prowadzenia procedury udzielenia zamówienia skład orzekający Izby nakazuje zamawiającemu – w formie zmian w specyfikacji – dokonanie uszczegółowienia obszaru funkcjonalnego stanowiska GIS w zakresie: – możliwości prowadzenia zaawansowanych analiz przestrzennych – z podaniem listy analiz przestrzennych, jakie ma wykonywać aplikacja, – tworzenia usług danych przestrzennych – z podaniem usług danych przestrzennych, które ma tworzyć system, w jakich ilościach i w jakich wersjach, – funkcjonalności tworzenia niestandardowych wizualizacji – ze zdefiniowaniem wykazu niestandardowych wizualizacji i ich zakresu oraz opisania co minimalnie ma zawierać taka wizualizacja, – przeprowadzania zaawansowanych analiz danych w trzech wymiarach: x, y i z (3D) oraz danych rastrowych z podaniem listy analizy w trzech wymiarach, które ma wykonywać system oraz listy analizy, które mają dotyczyć danych rastrowych. Ponadto zamawiający oprócz dodania sformułowania „lub równoważne” powinien określić ramy równoważności, gdyż wykonawcy powinni wiedzieć co zostanie uznane przez zamawiającego jako równoważne, a także określenie ram równoważności daje narzędzie zamawiającemu do niekwestionowanego badania ofert. W tak zmienionej specyfikacji zamawiający powinien jednoznacznie wskazać w jakich liczebnościach licencji mają być dostarczone rozszerzenia ESRI Spatial Analyst oraz 3D Analyst. Ad 11. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” pkt 4 pkt 8 „Dane obsługiwane przez system” (str. 15 z 67) Odwołujący wnosi o zobowiązanie zamawiającego do jednoznacznego i wyczerpującego określenia dla danych z WODGiK: – zakresu informacyjnego danych (lista atrybutów opisujących dane), – określenia formatów plików, – numerów wersji standardów lub formatów plików, – struktur danych opisujących poszczególne dane – przedstawienie projektów bazy danych, schematy aplikacyjne modele danych, – ilości w megabajtach danych według poszczególnych kategorii danych, – ilości obiektów według poszczególnych kategorii danych”. Skład orzekający Izby stwierdza, że problem jest analogiczny do poruszanego w szczegółowym zarzucie 8 i dlatego przywołując argumentację zawartą w adnotacji 8 Izba nakazuje zamawiającemu jednoznaczne i wyczerpujące określenie dla danych z WODGiK: – zakresu informacyjnego danych (lista atrybutów opisujących dane), – określenia formatów plików, – numerów wersji standardów lub formatów plików, – struktur danych opisujących poszczególne dane – przedstawienie projektów bazy danych, schematy aplikacyjne modele danych, – liczebności w megabajtach danych według poszczególnych kategorii danych, – liczebności obiektów według poszczególnych kategorii danych”. Ad 12. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” pkt 4.1.1 „Wymagania funkcjonalne dotyczące Systemu Informacji Przestrzennej SIP” (str. 16-18 z 67) Odwołujący wnosi o zobowiązanie wykonawcy doprecyzowania zakresu funkcjonalności aplikacji „desktop” przez: – precyzyjne opisanie listy wszystkich manipulacji i analiz jakie system ma umożliwiać na warstwach, – zdefiniowanie listy rodzajów zapytań logicznych i przestrzennych, – zdefiniowanie listy analiz geoprzetwarzania danych wektorowych i rastrowych, – doprecyzowanie wersji formatów plików, które mają obsługiwać narzędzia importu /exportu dla następujących formatów plików: shp, mdb, tab, mid, gdb, dwg, dgn, dxf, kmz, kml, xml. Skład orzekający Izby stwierdza, że problem jest analogiczny do poruszanego w szczegółowym zarzucie 8 i dlatego przywołując argumentację zawartą w adnotacji 8 Izba nakazuje zamawiającemu doprecyzowania zakresu funkcjonalności aplikacji „desktop” przez: – precyzyjne opisanie listy wszystkich manipulacji i analiz, które system ma umożliwiać na warstwach, – zdefiniowanie listy rodzajów zapytań logicznych i przestrzennych, – zdefiniowanie listy analiz geoprzetwarzania danych wektorowych i rastrowych, – doprecyzowanie wersji formatów plików, które mają obsługiwać narzędzia importu lub exportu dla formatów plików: shp, mdb, tab, mid, gdb, dwg, dgn, dxf, kmz, kml, xml. Ad 13. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” pkt 4.1.2 „Analiza danych przestrzennych” lit. a-e (str. 18-23 z 67) Odwołujący wnosi o zdefiniowanie przez zamawiającego listy danych wymienionych w punkcie 4.1.2 lit. a-d, które mają podlegać migracji do Centralnej Bazy Danych oraz o wskazanie, które dane z pkt 4.1.2 lit. e i w jakim zakresie mają być zmigrowane do systemu oraz odwołujący wnosi o podanie ilości tych dokumentów oraz ich formatu elektronicznego. Zamawiający w odpowiedzi na odwołanie m.in. stwierdził, że wymagane przez odwołującego informacje są ogólnie dostępne, jednak taka ogólna dostępność informacji nie daje wykonawcy pewności, czy zastosował się do tych samych uregulowań i standardów, którym podporządkował się zamawiający. Powoływanie się przez zamawiającego na profesjonalizm wykonawców nie jest zgodne z założeniami zastosowania trybu przetargu nieograniczonego, w którym zamawiający zdecydował prowadzić postępowanie. Zgodnie z art. 39 Pzp w postępowaniu w trybie przetargu nieograniczonego mogą brać udział wszyscy zainteresowani wykonawcy, a nie tylko profesjonalni; przepis art. 39 Pzp brzmi: „Przetarg nieograniczony to tryb udzielenia zamówienia, w którym w odpowiedzi na publiczne ogłoszenie o zamówieniu oferty mogą składać wszyscy zainteresowani wykonawcy”. Ponadto skład orzekający Izby stwierdza, że problem jest analogiczny do poruszanego w szczegółowym zarzucie 8 i dlatego przywołując argumentację zawartą w adnotacji 8 Izba nakazuje zamawiającemu zdefiniowanie listy danych wymienionych w pkt 4.1.2 lit. a-d, które mają podlegać migracji do Centralnej Bazy Danych oraz o wskazanie, które dane z pkt 4.1.2 lit. e i w jakim zakresie mają być migrowane do systemu. Ponadto zamawiający powinien podać liczebność tych dokumentów oraz ich format elektroniczny. Ad 14. Załącznik nr 1 do SPECYFIKACJI – „Opis przedmiotu zamówienia”. Pkt 2.1 „Wymagania dotyczące harmonogramu” ppkt 7 (str. 10 z 27) Odwołujący wycofał zarzut na rozprawie. Ad 15. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” pkt 7 Portal e-Turystyka (str. 14 z 67 wiersz 8 od góry) Skład orzekający Izby zgodnie z argumentacją podaną w adnotacji 1 nakazuje zamawiającemu wykreślenie postanowienia, cyt.: „tematyczne serwisy dotyczące turystyki w poszczególnych regionach województwa zachodniopomorskiego oraz na całym jego obszarze w zakresie serwisów nauki i edukacji, ochrony przyrody, pogody, sektora organizacji pozarządowych, programów zainicjowanych i realizowanych przez Urząd Marszałkowski i samorządy terytorialne na terenie województwa zachodniopomorskiego”. Zamawiający powinien wskazać listę serwisów, które mają powstać wraz ze wskazaniem ich źródeł, np. serwis A dotyczący tematyki x – źródło strona www.aaa, serwis B dotyczący tematyki y. – źródło strona www.bbb. Ponadto lista serwisów powinna być skończona. Ad 16. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” pkt 8 „Dane obsługiwane przez system” (str. 15 z 67 wiersz 17 i n. od góry) Skład orzekający Izby zgodnie z argumentacją podaną w adnotacji 1 nakazuje zamawiającemu wskazanie skończonej liczby danych cyfrowych oraz ich struktur i aktualnej objętości, które powinny być poddane migracji do Centralnej Bazy Danych. Jednocześnie zamawiający powinien wskazać wszelkie jednostki, z jakich będą migrowane dane. Ad 17. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” pkt 4.2 ppkt 13 e-Turystyka (str. 25 z 67) Dotyczy postanowienia: „Baza danych musi być tak zaprojektowana przez Wykonawcę, aby przy optymalnym gospodarowaniu przestrzenią i akceptowalnym czasie przetwarzania, system umożliwiał zbudowanie użytkownikowi rozmaitych widoków opisujących obiekty przez składanie ich z odpowiednich warstw uwzględniających powyżej przedstawione schematy pojęciowe”. Skład orzekający Izby zgodnie z argumentacją podaną w adnotacji 1 nakazuje zamawiającemu wykreślenie postanowienia „akceptowalnym czasie przetwarzania” a zamieszczenie konkretnej wartości czasu przetwarzania liczonego w sekundach czy innych jednostkach miar czasu oraz nakazuje wykreślenie słowa „rozmaitych” ze sformułowania „rozmaitych widoków opisujących obiekty”. Ad 18. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” – Pkt 8 Dane obsługiwane przez system (str. 15 z 67 wiersz 22 i n od góry) Skład orzekający Izby zgodnie z argumentacją podaną w adnotacji 1 nakazuje zamawiającemu podanie liczby wydziałów i jednostek organizacyjnych podległych UMWZ oraz wskazanie jakiego typu dane będą od każdej instytucji lub jednostki pobrane oraz jakiej wielkości będą te dane. Ponadto zamawiający powinien zapewnić, że wszystkie te dane zostaną udostępnione wykonawcy nieodpłatnie albo za uiszczeniem ceny, którą zamawiający powinien wskazać w specyfikacji. Ad 19. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” Pkt 4.2 e-Turystyka (str. 26 z 67 wiersz 116 i n. od góry) Dotyczy postanowienia: „Określanie oraz doprecyzowanie wszelkich wymagań systemu będzie wynikiem decyzji zamawiającego w trakcie analiz, jakie wykona wykonawca”. Skład orzekający Izby zgodnie z argumentacją podaną w adnotacji 1 i 3 nakazuje zamawiającemu wskazanie listy wymagań i określenie minimalnych wymagań systemu. Ponadto zamawiający powinien określić kryteria akceptacji analizy. Ad 20. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” Pkt 4.2 e-Turystyka (str. 26 z 67 wiersz 9 i 8 od dołu) Dotyczy postanowienia: „Pozyskanie danych służących wypełnieniu serwisów treściami oraz ich aktualizacja i tłumaczenie leży po stronie wykonawcy”. Skład orzekający Izby zgodnie z argumentacją podaną w adnotacji 1 nakazuje zamawiającemu doprecyzowanie wymagań ilościowych i jakościowych w odniesieniu do treści, które mają służyć wypełnieniu serwisu. Wiąże się to również ze zobowiązaniem zamawiającego do przedstawienia jasnych i klarownych kryteriów odbioru treści wprowadzonych do serwisu przez zamawiającego. Także zamawiający musi jednoznacznie zdefiniować pojęcia wyrazu „aktualizacja” przez dodanie sformułowania „aktualizację treści zinwentaryzowanych POI (Points of interests) raz na …” określony czas. Ad 21. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” Pkt 4.2 e-Turystyka (str. 26 z 67 wiersz 7 i 6 od dołu) Dotyczy postanowienia: „Wszystkie proponowane przez wykonawcę informacje do umieszczenia na portalach muszą być skonsultowane z zamawiającym oraz uzyskać jego pisemną akceptację”. Odwołujący wniósł o usunięcie całego postanowienia „Wszystkie proponowane przez Wykonawcę informacje do umieszczenia na portalach muszą być skonsultowane z zamawiającym oraz uzyskać jego pisemną akceptację”. Zdaniem składu orzekającego Izby odwołujący nie wziął pod uwagę, że to informacje będą na stronach firmowanych przez zamawiającego, dlatego akceptacja tego podmiotu jest konieczna. Słuszne jest, aby zamawiający miał wyznaczony czas maksymalny na dokonanie akceptacji lub uzasadnienie wyrażenia dezaprobaty zaproponowanej informacji do umieszczenia na portalach. Ad 22. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” Pkt 4.2.1 pkt 3 Elektroniczny System Informacji Turystycznej eSIT (str. 29 z 67) Dotyczy postanowienia: „Baza noclegowa – kompleksowa informacja dotycząca miejsc noclegowych w regionie z uwzględnieniem hoteli, schronisk, campingów, pól biwakowych, kwater prywatnych, gospodarstw agroturystycznych, pensjonatów, domów pielgrzyma itp.”. Skład orzekający Izby zgodnie z argumentacją podaną w adnotacji 1 nakazuje zamawiającemu wskazania skończonej liczby typów baz noclegowych. Ponadto zamawiający powinien doprecyzować wyrażenie „kompleksowa informacja” o szczegółowy wymagany minimalny zakres informacji, np.: nazwa POI (Points of interests), adres POI (Points of interests), jednozdaniowy opis POI (Points of interests). Zamawiający powinien także wskazać wymaganą liczbę POI (Points of interests) bazy noclegowej przez postanowienie np. „wymagana liczba POI (Points of interests) bazy noclegowej wynosi x”. Ad 23. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” 4.2.1 Elektroniczny System Informacji Turystycznej eSIT pkt 5 (str. 30 z 67) Dotyczy postanowienia: „Posiłki i zakupy (bazy danych o obiektach, w podziale na kategorie, z możliwością wyszukiwania, informacje o potrawach lokalnych i regionalnych)”. Skład orzekający Izby zgodnie z argumentacją podaną w adnotacji 1 nakazuje zamawiającemu wskazania wymaganego zakresu informacji, np. nazwa POI (Points of interests), adres POI (Points of interests), jednozdaniowy opis POI (Points of interests). Ponadto zamawiający powinien określić wymaganą liczbę POI (Points of interests) np. „wymagana liczba POI (Points of interests) posiłki i zakupy wynosi x”. Ad 24. Załącznik nr 1b do SPECYFIKACJI „Założenia architektoniczne i funkcjonalne projektu” 4.2.1 Elektroniczny System Informacji Turystycznej eSIT (str. 30 z 67 wiersz 15-13 od dołu) Dotyczy postanowienia: „Opisy w elektronicznym systemie będą zintegrowane z informacjami znajdującymi się w rzeczywistości w opisywanych miejscach i obiektach oraz spójne z informacjami zawartymi w elektronicznych systemach in

[... tekst skrócony ...]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI