KIO 1542/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWykonawca R. Sp. z o.o. złożył odwołanie do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej (KIO) dotyczące postępowania o udzielenie zamówienia publicznego na świadczenie usług w zakresie odbioru i zagospodarowania odpadów komunalnych, prowadzonego przez Gminę Miejską Żory. Odwołanie dotyczyło treści ogłoszenia o zamówieniu, specyfikacji istotnych warunków zamówienia (SIWZ) oraz zmian w SIWZ. Główne zarzuty wykonawcy obejmowały: nadmierne i nieproporcjonalne warunki udziału w postępowaniu (wymóg posiadania zezwolenia na zbieranie odpadów na etapie składania ofert), niejednoznaczny i niewyczerpujący opis przedmiotu zamówienia (m.in. dotyczące przekazywania odpadów do RIPOK, ryczałtowego charakteru wynagrodzenia, terminu organizacji PSZOK, harmonogramu odbioru, parkowania pojazdów, braku informacji o pojemnikach), a także naruszające zasady współżycia społecznego i uczciwej konkurencji postanowienia projektu umowy (m.in. kary umowne, brak procedury reklamacyjnej, przerzucenie ryzyka zmian prawa miejscowego na wykonawcę). Zamawiający uwzględnił część zarzutów, zobowiązując się do modyfikacji dokumentacji. Krajowa Izba Odwoławcza, po rozpoznaniu odwołania, oddaliła je w całości. Izba uznała, że ryczałtowy charakter wynagrodzenia jest zgodny z prawem, a wykonawca powinien skalkulować cenę uwzględniając wszelkie ryzyka. Termin organizacji PSZOK został uznany za możliwy do spełnienia, a zamawiający nie miał obowiązku narzucać zachowań innym podmiotom. Wymóg posiadania przez RIPOK separatorów optycznych został zinterpretowany jako sugestia, a nie bezwzględny wymóg. Informacje o pojemnikach zostały uznane za wystarczające. Kwestie dotyczące kar umownych i braku procedury reklamacyjnej zostały uznane za niezasadne, wskazując na możliwość dochodzenia zmniejszenia kary na drodze cywilnej (art. 484 Kc) oraz brak obowiązku ustanowienia procedury reklamacyjnej przed nałożeniem kary. W konsekwencji, odwołanie zostało oddalone, a koszty postępowania obciążono odwołującego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów Pzp dotyczących opisu przedmiotu zamówienia, warunków udziału, ryczałtowego wynagrodzenia, kar umownych oraz procedury odwoławczej przed KIO w kontekście zamówień na odbiór i zagospodarowanie odpadów.
Dotyczy specyfiki zamówień publicznych w sektorze gospodarki odpadami. Niektóre kwestie (np. ryczałt, kary umowne) mają szersze zastosowanie w zamówieniach publicznych.
Zagadnienia prawne (4)
Czy wymóg posiadania przez wykonawcę aktualnego zezwolenia na zbieranie odpadów na etapie składania ofert jest nadmierny i nieuzasadniony?
Odpowiedź sądu
Nie, Izba uznała, że w zakresie części II zamówienia (PSZOK) wymóg posiadania zezwolenia na etapie składania ofert nie jest nadmierny, jednakże w odniesieniu do części I zamówienia (odbiór odpadów) nie obejmującej zbierania odpadów, wymóg ten byłby nieuzasadniony.
Uzasadnienie
Izba stwierdziła, że wymóg posiadania zezwolenia na zbieranie odpadów jest uzasadniony dla podmiotu prowadzącego PSZOK (część II zamówienia), ale nie dla części I, która nie obejmuje zbierania odpadów. Jednakże, w kontekście całego odwołania, Izba nie skupiła się na tym zarzucie jako decydującym o oddaleniu odwołania.
Czy opis przedmiotu zamówienia jest jednoznaczny i wyczerpujący, uwzględniając wszystkie wymagania i okoliczności, oraz czy nie narusza zasady równego traktowania wykonawców i uczciwej konkurencji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
W większości przypadków Izba uznała, że opis przedmiotu zamówienia jest wystarczający lub zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.
Uzasadnienie
Izba odniosła się do poszczególnych zarzutów dotyczących opisu przedmiotu zamówienia, m.in. przekazywania odpadów do RIPOK, ryczałtowego wynagrodzenia, terminu organizacji PSZOK, wymogu posiadania separatorów optycznych, braku informacji o pojemnikach. W większości przypadków uznała, że opis jest wystarczający lub zarzuty są niezasadne, wskazując na możliwość kalkulacji ryzyka przez wykonawcę lub dostępność informacji.
Czy postanowienia projektu umowy, w szczególności dotyczące ryczałtowego charakteru wynagrodzenia, kar umownych i braku procedury reklamacyjnej, naruszają zasady współżycia społecznego i uczciwej konkurencji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Izba uznała, że postanowienia te są zgodne z prawem.
Uzasadnienie
Izba stwierdziła, że ryczałtowe wynagrodzenie jest zgodne z art. 632 Kc, a wykonawca powinien uwzględnić ryzyka w cenie. Kary umowne mogą być kwestionowane w przypadku rażącego wygórowania (art. 484 Kc), a brak procedury reklamacyjnej nie stanowi naruszenia przepisów. Zamawiający ma prawo kształtować umowę w sposób ryczałtowy.
Czy termin organizacji Punktu Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych (PSZOK) jest realny i czy nie narusza konkurencji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Izba uznała, że termin jest możliwy do spełnienia, a zamawiający nie ma obowiązku zapewnienia wykonawcy czasu na przygotowanie PSZOK.
Uzasadnienie
Izba stwierdziła, że zamawiający przesunął termin rozpoczęcia świadczenia usługi, co daje wykonawcy czas na przygotowanie. Podkreślono, że organizacja PSZOK zależy od indywidualnej przedsiębiorczości wykonawców, a zamawiający nie może narzucać zachowań innym podmiotom.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. Sp. z o.o. | spółka | odwołujący |
| Gmina Miejska Żory | instytucja | zamawiający |
| E. M. G., J. K., A. S. Spółka Jawna | spółka | wykonawca ubiegający się o udzielenie zamówienia zgłaszający przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie odwołującego |
Przepisy (48)
Główne
Pzp art. 7 § ust. 1
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 14
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 22 § ust. 1a
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 22 § ust. 1b pkt 1
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 29 § ust. 1
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 29 § ust. 2
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 89 § ust. 1 pkt 2
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 139 § ust. 1
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
u.o.c.p.g. art. 3 § ust. 2 pkt 6
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
u.o.c.p.g. art. 3b § ust. 1
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
u.o.c.p.g. art. 3c § ust. 1
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
u.o.c.p.g. art. 6d § ust. 4 pkt 1
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
u.o.c.p.g. art. 6d § ust. 4 pkt 5
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
u.o.c.p.g. art. 9e § ust. 1
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
u.o.c.p.g. art. 9j § ust. 2 pkt 5
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
u.o.c.p.g. art. 10 § ust. 2
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
u.o. art. 3 § ust. 1 pkt 34
Ustawa o odpadach
u.o. art. 17
Ustawa o odpadach
u.o. art. 41
Ustawa o odpadach
u.o.i.ś. art. 71 § ust. 1
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.o.i.ś. art. 64 § ust. 1 pkt 1 i 2
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.o.i.ś. art. 77 § ust. 1 pkt 1 i 2
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.o.i.ś. art. 59 § ust. 1
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
k.c. art. 353¹
Kodeks cywilny
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
k.c. art. 58
Kodeks cywilny
k.c. art. 471
Kodeks cywilny
k.c. art. 484
Kodeks cywilny
k.c. art. 632
Kodeks cywilny
k.p.a. art. 35 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 36
Kodeks postępowania administracyjnego
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 29 grudnia 2016 r. w sprawie szczegółowego sposobu selektywnego zbierania wybranych frakcji odpadów
Uchwała nr 39/XXXII/17 Rady Miasta Żory z dnia 25 maja 2017 r. w sprawie określenia sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości z terenu Gminy Żory i zagospodarowania tych odpadów w zamian za uiszczoną przez właściciela nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi
Uchwała Sejmiku Województwa Śląskiego z dnia 24 kwietnia 2017 r. nr V/37/8/2017
Pomocnicze
Pzp art. 35 § § 3 ust. 5 pkt 2
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 35 § § 4 ust. 2 pkt 4
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 35 § § 4 ust. 2 pkt 11
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 35 § § 10 ust. 1 pkt 2
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 35 § § 10 ust. 1 pkt 4
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 35 § § 11 ust. 1 lit. f
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 180 § ust. 5
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 182 § ust. 1-4
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 182 § ust. 2 pkt 1
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 185 § ust. 1 in fine
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 185 § ust. 2
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 186 § ust. 1
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 192 § ust. 9 i 10
Ustawa – Prawo zamówień publicznych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ryczałtowy charakter wynagrodzenia jest zgodny z przepisami Kodeksu cywilnego i Pzp. • Wykonawca powinien skalkulować cenę oferty uwzględniając wszelkie ryzyka, w tym zmiany stawek opłat za zagospodarowanie odpadów. • Termin organizacji PSZOK jest możliwy do spełnienia, a zamawiający nie ma obowiązku zapewnienia wykonawcy czasu na przygotowanie. • Wymóg posiadania przez RIPOK separatorów optycznych jest jedynie sugestią, a nie bezwzględnym wymogiem. • Informacje o pojemnikach znajdujących się na nieruchomościach są wystarczające do oszacowania oferty. • Kary umowne mogą być kwestionowane w przypadku rażącego wygórowania na drodze cywilnej. • Brak procedury reklamacyjnej przed nałożeniem kary umownej nie stanowi naruszenia przepisów Pzp.
Odrzucone argumenty
Wymóg posiadania zezwolenia na zbieranie odpadów na etapie składania ofert jest nadmierny i nieuzasadniony. • Opis przedmiotu zamówienia jest niejednoznaczny i niewyczerpujący, narusza uczciwą konkurencję. • Postanowienia umowy dotyczące ryczałtowego wynagrodzenia, kar umownych i braku procedury reklamacyjnej naruszają zasady współżycia społecznego i uczciwej konkurencji. • Termin organizacji PSZOK jest nierealny i narusza konkurencję. • Niewskazanie w SIWZ liczby, rodzaju i pojemności pojemników na nieruchomościach uniemożliwia oszacowanie oferty. • Brak procedury reklamacyjnej przed nałożeniem kar umownych.
Godne uwagi sformułowania
Wykonawcy powinni tak skalkulować cenę, aby skompensować wystąpienie wszelkich ryzyk, a w tym zmianę opłat za usługę RIPOK. • To od indywidualnej inicjatywy wykonawców będzie zależało złożenie konkretnej oferty i nie ma jakiegoś przepisu prawa, na którego podstawie można byłoby nakazać zamawiającemu, aby to zamawiający wymógł na niezależnych podmiotach jakieś zachowania. • W przypadku gdy kara umowna jest rażąco wygórowana – wykonawca może żądać zmniejszenia tej kary, co wynika wprost z art. 484 Kc. • Odwołujący nie wykazał, że zamawiający naruszył jakikolwiek przepis nie ustanawiając procedury reklamacyjnej, która miałaby zastosowanie przed nałożeniem kar umownych na wykonawcę.
Skład orzekający
Marek Koleśnikow
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Pzp dotyczących opisu przedmiotu zamówienia, warunków udziału, ryczałtowego wynagrodzenia, kar umownych oraz procedury odwoławczej przed KIO w kontekście zamówień na odbiór i zagospodarowanie odpadów."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki zamówień publicznych w sektorze gospodarki odpadami. Niektóre kwestie (np. ryczałt, kary umowne) mają szersze zastosowanie w zamówieniach publicznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy zamówień publicznych na odbiór odpadów, co jest tematem powszechnie istotnym dla samorządów i firm z branży. Analiza zarzutów wykonawcy i odpowiedzi KIO pokazuje praktyczne aspekty interpretacji przepisów Pzp.
“KIO: Ryczałtowe wynagrodzenie w przetargu na odpady – wykonawca musi liczyć się z ryzykiem!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.