KIO 138/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuKrajowa Izba Odwoławcza rozpoznała odwołanie wykonawcy Miejskiego Zakładu Komunalnego sp. z o.o. z siedzibą w Stalowej Woli, który kwestionował wybór przez Prezydenta Miasta Tarnobrzega trybu zamówienia z wolnej ręki do odbioru, transportu i zagospodarowania odpadów komunalnych. Odwołujący zarzucił zamawiającemu naruszenie art. 67 ust. 1 pkt 3 Pzp oraz zasad uczciwej konkurencji i równego traktowania, twierdząc, że nie zaistniały przesłanki do zastosowania tego trybu, w szczególności brak było wyjątkowej sytuacji, której zamawiający nie mógł przewidzieć, oraz niemożności zachowania terminów innych trybów. Zamawiający argumentował, że wygasająca umowa i niemożność szybkiego rozstrzygnięcia kolejnego przetargu (który był już dwukrotnie unieważniany lub w trakcie procedury) wymagały natychmiastowego działania w celu zapewnienia ciągłości odbioru odpadów i uniknięcia zagrożenia epidemiologicznego. Izba, analizując stan faktyczny, uznała, że wystąpiły przesłanki do zastosowania art. 67 ust. 1 pkt 3 Pzp. Podkreślono, że zamówienie zostało udzielone doraźnie, na krótki, dwumiesięczny okres, do czasu zakończenia procedury konkurencyjnej. Izba podzieliła stanowisko, że w sytuacjach awaryjnych, gdy ciągłość usługi jest kluczowa, a procedury konkurencyjne napotykają trudności (w tym postępowania odwoławcze), dopuszczalne jest zastosowanie trybu z wolnej ręki na okres przejściowy, co nie narusza zasady proporcjonalności ani innych zasad Pzp. W konsekwencji, odwołanie zostało oddalone, a koszty postępowania obciążono wykonawcę.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie stosowania trybu zamówienia z wolnej ręki w sytuacjach awaryjnych, gdy wymagana jest ciągłość usług publicznych i występują trudności w przeprowadzeniu procedur konkurencyjnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji wygasającej umowy na usługi o charakterze ciągłym i niemożności szybkiego rozstrzygnięcia przetargu. Kluczowe jest udzielenie zamówienia na krótki okres przejściowy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wybór trybu zamówienia z wolnej ręki przez zamawiającego był uzasadniony w sytuacji wygasającej umowy na odbiór odpadów i niemożności szybkiego rozstrzygnięcia postępowania przetargowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wybór trybu zamówienia z wolnej ręki był uzasadniony.
Uzasadnienie
Izba uznała, że wystąpiły przesłanki z art. 67 ust. 1 pkt 3 Pzp: wymagane było natychmiastowe wykonanie zamówienia ze względu na ciągłość usługi odbioru odpadów i uniknięcie zagrożenia epidemiologicznego, nie można było zachować terminów innych trybów z uwagi na unieważnienie pierwszego przetargu i opóźnienia w drugim, a sytuacja (konieczność doraźnego udzielenia zamówienia na 2 miesiące do zakończenia procedury konkurencyjnej) nie wynikała wyłącznie z winy zamawiającego i była trudna do przewidzenia.
Czy doraźne udzielenie zamówienia z wolnej ręki na krótki okres (2 miesiące) do czasu zakończenia procedury konkurencyjnej narusza zasady Prawa zamówień publicznych, w tym zasadę proporcjonalności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie narusza.
Uzasadnienie
Izba uznała, że udzielenie zamówienia z wolnej ręki na okres niezbędny do zakończenia postępowania przetargowego, w sytuacji wygasającej poprzedniej umowy, jest stosowane i akceptowane w orzecznictwie, zwłaszcza przy usługach o charakterze ciągłym. Krótki okres zamówienia (2 miesiące) nie narusza zasady proporcjonalności, gdyż jest wystarczający do osiągnięcia celu (zakończenie procedury konkurencyjnej) i nie jest nadmierny.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Miejski Zakład Komunalny spółka z o.o. | spółka | wykonawca |
| Prezydent Miasta Tarnobrzega | organ_państwowy | zamawiający |
| FCC Tarnobrzeg sp. z o.o. i FCC Polska sp. z o.o. | spółka | konsorcjum |
Przepisy (19)
Główne
Pzp art. 67 § 1 pkt 3
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Umożliwia udzielenie zamówienia z wolnej ręki w wyjątkowej sytuacji, której zamawiający nie mógł przewidzieć, wymagającej natychmiastowego wykonania, gdy nie można zachować terminów innych trybów.
Pzp art. 7 § 1
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Nakazuje przestrzeganie zasad uczciwej konkurencji, równego traktowania wykonawców, proporcjonalności i przejrzystości we wszystkich procedurach udzielania zamówień.
Pomocnicze
Pzp art. 198a
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 198b
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 10 § 2
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 7 § 3
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 192 § 3 pkt 2 lit. a
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 146 § 1 pkt 1
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 192 § 3 pkt 2 lit. b
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 192 § 3 pkt 2 Lit. c
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 192 § 3 pkt 3
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 182 § 4 pkt 1
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 93 § 1 pkt 4
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 43 § 2b pkt 2
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 189 § 2
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 179 § 1
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 180 § 2 pkt 1
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Pzp art. 192 § 9 i 10
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r. w sprawie wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania
Argumenty
Skuteczne argumenty
Konieczność natychmiastowego wykonania zamówienia w celu zapewnienia ciągłości odbioru odpadów i uniknięcia zagrożenia epidemiologicznego. • Niemożność zachowania terminów innych trybów postępowania z uwagi na unieważnienie pierwszego przetargu i opóźnienia w drugim. • Udzielenie zamówienia z wolnej ręki na krótki, dwumiesięczny okres do zakończenia procedury konkurencyjnej nie narusza zasady proporcjonalności. • Sytuacja wymagała doraźnego działania, a zamawiający nie mógł przewidzieć wszystkich okoliczności (np. unieważnienia przetargu z powodu ceny ofertowej).
Odrzucone argumenty
Brak przesłanek do zastosowania trybu zamówienia z wolnej ręki (brak wyjątkowej sytuacji, której zamawiający nie mógł przewidzieć). • Możliwość zachowania terminów innych trybów postępowania, w tym skrócenie terminu składania ofert w drugim przetargu. • Naruszenie zasad uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców poprzez wybór trybu z wolnej ręki.
Godne uwagi sformułowania
Zamawiający wszczął i przeprowadził postępowanie w trybie zamówienia z wolnej ręki z naruszeniem podstawowych zasad udzielania zamówień publicznych i przepisów ustawy oraz w sposób nieuprawniony przyjął, że zaistniały przestanki zastosowania art. 67 ust. 1 pkt 3 ustawy Pzp. • Odwołujący zaprezentował w odwołaniu oraz na rozprawie nadmiernie rygorystyczną wykładnię zastosowania przesłanki z art. 67 ust. 1 pkt 3 ustawy Pzp. • Przyjęcie, iż stanowisko Odwołującego jest słuszne, doprowadziłoby do sytuacji w której poza przypadkami klęsk żywiołowych nie byłoby możliwe jej wykorzystanie, a w braku innych odpowiednich przesłanek w ustawie Pzp, nie byłoby możliwe w ogóle udzielenie zamówienia w sytuacjach w których byłoby to konieczne. • Izba podziela pogląd wielokrotnie wyrażany w ortocznictwie, iż możliwe jest zastosowanie art. 67 ust. 1 pkt 3 ustawy Pzp w tzw. sytuacjach awaryjnych. • Udzielenie zamówienia z wolnej ręki na czas niezbędny do zakończenia postępowania przetargowego prowadzonego w procedurze konkurencyjnej w sytuacji wygaśnięcia poprzedniej umowy, jest stosowane, przyjęte w praktyce i nie budzi zastrzeżeń w orzecznictwie KIO, wręcz jest wskazywane - jako sposób rozwiązania problemu, przy zamówieniach zwłaszcza na usługi, których ciągłość świadczenia nie może zostać przerwana.
Skład orzekający
Rafał Zadrożny
przewodniczący
Anna Wojciechowska
członek
Barbara Bettman
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania trybu zamówienia z wolnej ręki w sytuacjach awaryjnych, gdy wymagana jest ciągłość usług publicznych i występują trudności w przeprowadzeniu procedur konkurencyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wygasającej umowy na usługi o charakterze ciągłym i niemożności szybkiego rozstrzygnięcia przetargu. Kluczowe jest udzielenie zamówienia na krótki okres przejściowy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sądy interpretują wyjątki od reguły konkurencji w zamówieniach publicznych, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje też, jak ważne jest zapewnienie ciągłości usług publicznych.
“Zamówienie z wolnej ręki na wywóz śmieci – kiedy jest legalne?”
Dane finansowe
WPS: 675 925,923 PLN
Sektor
administracja publiczna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.