Orzeczenie · 2025-07-10

K 16/23

Sąd
Trybunał Konstytucyjny
Data
2025-07-10
tkinneochrona danych osobowychNiskakonstytucyjny
prawo konstytucyjneochrona prywatnościdane osobowezawody medycznerejestrjawnośćTrybunał Konstytucyjnynowelizacja prawa

Wniosek Prezydenta RP dotyczył zbadania zgodności art. 4 ust. 3 w związku z art. 4 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 17 sierpnia 2023 r. o niektórych zawodach medycznych z art. 47 i art. 51 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Kwestionowano jawność Centralnego Rejestru Osób Uprawnionych do Wykonywania Zawodu Medycznego w zakresie informacji o przyczynie utraty uprawnień do wykonywania zawodu medycznego. Wnioskodawca, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz Marszałek Sejmu argumentowali, że ujawnienie takich informacji, jak utrata zdolności do czynności prawnych, pozbawienie praw publicznych, skazanie za umyślne przestępstwo lub kara zawodowa, narusza prawo do prywatności i ochrony danych osobowych, które są danymi wrażliwymi. Podkreślano brak proporcjonalności i niezbędności takiego rozwiązania. W trakcie postępowania, ustawa z dnia 27 listopada 2024 r. o zmianie ustawy o Centrum Medycznym Kształcenia Podyplomowego oraz niektórych innych ustaw wprowadziła zmiany w ustawie o niektórych zawodach medycznych, usuwając z art. 4 ust. 3 odesłanie do art. 4 ust. 1 pkt 12. Zmiana ta miała na celu wyeliminowanie wątpliwości konstytucyjnych zgłoszonych we wniosku Prezydenta RP i przez RPO. W związku z tym, że zakwestionowany przepis utracił moc obowiązującą, Trybunał Konstytucyjny, na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 4 ustawy o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, postanowił umorzyć postępowanie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Niska
Do czego można powołać

Umorzenie postępowania z powodu zmiany prawa w trakcie jego trwania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnej sytuacji zmiany legislacyjnej w trakcie postępowania przed TK.

Zagadnienia prawne (1)

Czy art. 4 ust. 3 w związku z art. 4 ust. 1 pkt 12 ustawy o niektórych zawodach medycznych, w zakresie w jakim przewiduje jawność informacji o przyczynie utraty uprawnienia do wykonywania zawodu medycznego, jest zgodny z art. 47 (prawo do prywatności) oraz art. 51 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 (ochrona danych osobowych i proporcjonalność ograniczeń) Konstytucji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Postępowanie zostało umorzone z powodu utraty mocy obowiązującej przez zakwestionowany przepis w wyniku nowelizacji ustawy.

Uzasadnienie

Trybunał Konstytucyjny umorzył postępowanie, ponieważ ustawodawca, reagując na wątpliwości konstytucyjne zgłoszone we wniosku, dokonał nowelizacji ustawy, usuwając sporne przepisy dotyczące jawności informacji o przyczynie utraty uprawnień do wykonywania zawodu medycznego. W związku z tym, przepis, który był przedmiotem kontroli, przestał obowiązywać.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Umorzenie postępowania

Strony

NazwaTypRola
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiejorgan_państwowywnioskodawca
Rzecznik Praw Obywatelskichorgan_państwowyuczestnik postępowania
Prokurator Generalnyorgan_państwowyuczestnik postępowania
Sejmorgan_państwowyuczestnik postępowania

Przepisy (10)

Główne

u.n.z.m. art. 4 § 3

Ustawa o niektórych zawodach medycznych

Przepis przewidywał jawność Centralnego Rejestru Osób Uprawnionych do Wykonywania Zawodu Medycznego w zakresie informacji o przyczynie utraty przez osobę wykonującą zawód medyczny uprawnienia do wykonywania tego zawodu.

u.n.z.m. art. 4 § 1

Ustawa o niektórych zawodach medycznych

Wskazuje na kategorie danych jawnych w rejestrze, w tym pkt 12 dotyczący daty utraty uprawnienia wraz z przyczyną.

Konstytucja art. 47

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Gwarantuje prawo do ochrony życia prywatnego i rodzinnego, a także prawo do decydowania o swoim życiu osobistym.

Konstytucja art. 51 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Gwarantuje prawo do ochrony dotyczącej zbierania, gromadzenia i udostępniania informacji o obywatelach.

Konstytucja art. 31 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Stanowi, że ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, albo dla ochrony zdrowia i moralności publicznej, bądź wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw.

Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym art. 59 § 1

Określa przesłanki umorzenia postępowania przez Trybunał, w tym utratę mocy obowiązującej przez akt normatywny w zakwestionowanym zakresie.

Pomocnicze

u.n.z.m. art. 10 § 1

Ustawa o niektórych zawodach medycznych

Określa przyczyny utraty uprawnień do wykonywania zawodu medycznego, takie jak utrata zdolności do czynności prawnych, pozbawienie praw publicznych, skazanie za umyślne przestępstwo, czy pozbawienie prawa do wykonywania zawodu jako kara.

Ustawa o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne art. 3 § 5

Definicja rejestru publicznego.

RODO

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679

Dotyczy ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych.

k.k. art. 106

Kodeks karny

Dotyczy fikcji niekaralności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Jawność informacji o przyczynie utraty uprawnień do wykonywania zawodu medycznego narusza prawo do prywatności i ochrony danych osobowych. • Ujawnienie danych wrażliwych (stan zdrowia, skazanie, kara zawodowa) jest nieproporcjonalne i niekonieczne dla celu rejestru. • Ustawodawca nie uzasadnił dostatecznie ingerencji w sferę prywatności. • Nowelizacja ustawy usunęła sporne przepisy, co jest reakcją na zgłoszone wątpliwości konstytucyjne.

Godne uwagi sformułowania

Centralny Rejestr Osób Uprawnionych do Wykonywania Zawodu Medycznego jest jawny w odniesieniu do informacji o przyczynie utraty przez osobę wykonującą zawód medyczny uprawnienia do wykonywania tego zawodu • informacje o stanie zdrowia stanowią informacje o charakterze wrażliwym, i podlegają szczególnej ochronie • nieproporcjonalna ingerencja w prawo do prywatności • akt normatywny w zakwestionowanym zakresie utracił moc obowiązującą

Skład orzekający

Krystyna Pawłowicz

przewodniczący

Justyn Piskorski

sprawozdawca

Bogdan Święczkowski

członek

Michał Warciński

członek

Rafał Wojciechowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania z powodu zmiany prawa w trakcie jego trwania."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji zmiany legislacyjnej w trakcie postępowania przed TK.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia ochrony prywatności i danych wrażliwych w kontekście zawodów medycznych, a jej rozstrzygnięcie zostało poprzedzone zmianą legislacyjną.

Jawność rejestru zawodów medycznych: Trybunał Konstytucyjny umarza sprawę po zmianie przepisów.

Sektor

medycyna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst