IX U 444/16

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2016-11-30
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaokręgowy
emeryturaZUSprzeliczenie emeryturyustawa emerytalnapodstawa wymiaruwskaźnik wysokości podstawy wymiaruubezpieczenie społeczneprawo rentowe

Sąd Okręgowy w Gliwicach zmienił decyzję ZUS, zobowiązując organ rentowy do ponownego obliczenia wysokości emerytury M. M. z uwzględnieniem wskaźnika 262,08%.

Ubezpieczony M. M. odwołał się od decyzji ZUS odmawiającej ponownego ustalenia wysokości emerytury w trybie art. 110a ustawy emerytalnej. ZUS uznał, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia wynosi 187,86%, co nie uzasadnia przeliczenia. Sąd Okręgowy, po analizie dowodów i opinii biegłego, ustalił, że najkorzystniejszy wskaźnik wynosi 262,08%, co uzasadnia ponowne obliczenie emerytury. Zaskarżona decyzja została zmieniona.

Sprawa dotyczyła odwołania ubezpieczonego M. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R., która odmówiła ponownego ustalenia wysokości emerytury w trybie art. 110a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Organ rentowy uznał, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia, ustalony w najkorzystniejszy sposób, wynosi 187,86%, co nie jest wyższe niż 250% i nie daje podstaw do przeliczenia. Ubezpieczony domagał się uwzględnienia wynagrodzeń z okresów zatrudnienia od 1957 do 1978 roku. Sąd Okręgowy w Gliwicach, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, w tym opinii biegłego sądowego, ustalił, że najkorzystniejszy wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia wynosi 262,08%. Sąd uwzględnił zarzuty organu rentowego dotyczące okresu pracy na eksporcie (1973-1975) i wyłączył te wynagrodzenia z obliczeń, przyjmując w zamian wynagrodzenia z innych, najkorzystniejszych lat (1959, 1965, 1976). Sąd nie podzielił pozostałych zarzutów ZUS dotyczących premii, dodatków i innych składników wynagrodzenia, uznając je za udowodnione na podstawie dokumentacji i zeznań ubezpieczonego. W związku z tym, że ustalony wskaźnik (262,08%) jest wyższy niż 250%, Sąd zmienił zaskarżoną decyzję, zobowiązując organ rentowy do ponownego obliczenia wysokości emerytury.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia wynosi 262,08%, co uzasadnia ponowne obliczenie emerytury.

Uzasadnienie

Sąd, opierając się na opinii biegłego i analizie dokumentacji, ustalił najkorzystniejszy wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia na 262,08%, uwzględniając wynagrodzenia z lat 1959, 1965, 1976 i wyłączając okres pracy na eksporcie (1973-1975). Wskaźnik ten jest wyższy niż 250%, co zgodnie z art. 110a ustawy emerytalnej stanowi podstawę do ponownego obliczenia emerytury.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmienia zaskarżoną decyzję

Strona wygrywająca

M. M.

Strony

NazwaTypRola
M. M.osoba_fizycznaodwołujący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (4)

Główne

ustawa emerytalna art. 110a § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Umożliwia ponowne obliczenie wysokości emerytury, jeżeli wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia przed zastosowaniem jego ograniczenia jest wyższy niż 250%.

Pomocnicze

ustawa emerytalna art. 15

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa sposób ustalania podstawy wymiaru świadczenia.

ustawa emerytalna art. 110 § 3

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Dotyczy podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe.

ustawa emerytalna art. 15 § 5

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Dotyczy ograniczenia podstawy wymiaru świadczenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Najkorzystniejszy wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia wynosi 262,08%, co uzasadnia ponowne obliczenie emerytury zgodnie z art. 110a ustawy emerytalnej.

Odrzucone argumenty

Organ rentowy uznał, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia wynosi 187,86%, co nie daje podstaw do przeliczenia emerytury.

Godne uwagi sformułowania

wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia przed zastosowaniem jego ograniczenia wynosi 262.08 %

Skład orzekający

Maria Konieczna

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie ponownego przeliczenia emerytury w oparciu o art. 110a ustawy emerytalnej, gdy wskaźnik podstawy wymiaru świadczenia przekracza 250%."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okresów zatrudnienia i wynagrodzeń górniczych, a także sposobu ustalania wskaźnika podstawy wymiaru świadczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnego dla wielu emerytów zagadnienia przeliczenia świadczeń, pokazując, jak można skutecznie dochodzić swoich praw przed sądem, nawet jeśli organ rentowy odmawia ich uwzględnienia.

Emerytura do przeliczenia? Sąd Okręgowy wskazuje drogę!

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IX U 444/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 listopada 2016 r. Sąd Okręgowy___________________ w Gliwicach Wydział IX Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku w składzie: Przewodniczący: SSO Maria Konieczna Protokolant: Iwona Porwoł przy udziale ./. po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2016 r. w Rybniku sprawy z odwołania M. M. (1) ( M. ) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o ponowne ustalenie wysokości emerytury na skutek odwołania M. M. (1) od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z dnia 14 stycznia 2016 r. Znak: (...) zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, iż zobowiązuje organ rentowy do ponownego obliczenia wysokości emerytury ubezpieczonego zgodnie z art. 110a Ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , przy uwzględnieniu, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia przed zastosowaniem jego ograniczenia wynosi 262.08 %. Sędzia Sygn. akt. IX U 444/16 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 14 stycznia 2016r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. odmówił ubezpieczonemu M. M. (1) ( M. ) ponownego ustalenia wysokości emerytury podnosząc w uzasadnieniu brak podstaw do ponownego ustalenia wysokości świadczenia w trybie art. 110 a ustawy emerytalnej, gdy wskaźnik wysokości postawy wymiaru świadczenia dla celów tegoż przeliczenia, ustalony w najkorzystniejszy sposób, wynosi 187.86%, nie jest wyższy niż 250 %. Ubezpieczony w odwołaniu od decyzji domagał się jej zmiany przez ponowne obliczenie wysokości emerytury z uwzględnieniem wynagrodzeń z tytułu zatrudnienia w okresie od dnia 25 września 1957r. do dnia 14 listopada 1959r. i od dnia 21 marca 1960r. do dnia 31 grudnia 1978r., po ich uprzednim ustaleniu przed Sądem. Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie z przyczyn jak w zaskarżonej decyzji. Rozpoznając sprawę Sąd ustalił co następuje. Ubezpieczony od dnia 1 lipca 1984r. uprawniony jest do emerytury górniczej, której wypłata została podjęta od dnia 1 października 1989r., pozostawał w zatrudnieniu do 19 stycznia 1990. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia został ustalony z okresu lat 1982 – 1984 na 349.58% i ograniczony do 250%. W dniu 21 września 2015r. ubezpieczony złożył wniosek o ponowne ustalenie wysokości emerytury w trybie art. 110 a ustawy emerytalnej przedkładając zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu z lat 1979 – 1989 wystawione przez (...) Przedsiębiorstwo (...) S.A. w B. oraz pismo informujące o braku możliwości wystawienia takiego zaświadczenia za lata 1957 – 1959 i 1960 – 1978. Organ rentowy w rozpoznaniu tego wniosku wydał zaskarżoną decyzję ustalając wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia z lat 1962 do 1989 na 187.86% , z uwzględnieniem minimalnych wynagrodzeń w okresach w których nie przedłożono dowodów zarobkowych. Dowód: dokumentacja akt organu rentowego. Ubezpieczony w okresie od dnia 25 września 1957r. do dnia 14 listopada 1959r. pracował jako ładowacz pod ziemią i od dnia 21 marca 1960r. do dnia 31 grudnia 1978r. jako ładowacz pod ziemią, młodszy górnik pod ziemią, górnik pod ziemią w Przedsiębiorstwie (...) w K. w Zakładzie (...) , przy czym od dnia 5 kwietnia 1973r. do dnia 9 maja 1975r. jako górnik pod ziemią na eksporcie. W okresie od dnia 19 listopada 1959r. do dnia 15 marca 1960r. ubezpieczony pracował jako ładowacz pod ziemią w KWK (...) . Dowód: dokumentacja akt ZUS, akt osobowych ubezpieczonego, opinia biegłego sądowego do spraw rent wyrównawczych mgr Z. G. k. 29 – 51 akt. Ubezpieczony w okresach zatrudnienia w Zakładzie (...) jw. pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w ruchu ciągłym, w systemie zmianowym, we wszystkie soboty, w dwie niedziele, miał uprawnienia do wynagrodzenia wynikającego z akt osobowych ubezpieczonego, powszechnie przysługującego na zajmowanych stanowiskach, w tym do dodatków i premii. Ubezpieczony za 33 lata pracy ma 46 lat przeliczeniowych i jako przodowy strzałowy poświęcał na strzelanie więcej niż 1/3 czasu pracy w miesiącu. Ubezpieczony w okresie lat 1958 – 1978 przepracował pod ziemią w przodku rocznie: - w dwóch latach 1958 i 1960 około 200 dniówek, - w siedmiu latach znacznie ponad 200 dniówek ( od 239 do 291 ), - w dwunastu latach ponad 300 dniówek ( od 301 do 307 ). U ubezpieczonego orzeczeniem kolejno Komisji Lekarskiej Do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia z 19 listopada 1991r. i orzeczeniem Lekarza Orzecznika ZUS z 2 października 2003r. ustalony został 30 % uszczerbek na zdrowiu w następstwie choroby zawodowej: zawodowego ubytku słuchu i 20 % uszczerbek na zdrowiu w następstwie choroby zawodowej: pylicy płuc. Dowód: dokumentacja i opinia jw., zaświadczenie k. 75 akt, orzeczenia k. 76 – 79 akt, zeznania ubezpieczonego k. 16 akt i k. 80 akt, protokół elektroniczny k. 18 i k. 82 akt. Najkorzystniejszy wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury ubezpieczonego wynosi 269.16%, ustalony w odniesieniu do wynagrodzeń z lat 1969 do 1975 i 1977 do 1989, wyliczony przy ustalonej sumie wskaźników za te lata na 5.383,16 % : 20, przy ustalonych wynagrodzeniach za lata, w kwocie: 1969: 59.532,36 zł, 1970, 1971, 1972, 1973: 73.209,24 zł, 1974: 74.770,44 zł, 1975: 92.054,04 zł, 1977, 1978: 109.110,84 zł, Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia wynosi za lata: 1973: 218.04%, 1974: 195.63%, 1975: 196.04%. W okresie od 5 kwietnia 1973r. do 9 maja 1975r. ubezpieczony pracował jako górnik na kontrakcie eksportowym w RFN. Za ten okres odtworzona została wysokość wynagrodzenia ubezpieczonego na podstawie danych dotyczących ubezpieczonego i powszechnie obowiązujących uregulowań płacowych, podobnie jak za cały okres sporny. Wynagrodzenie ubezpieczonego wynosiło w roku 1959: 25.316,71 zł, w roku 1965: 32.192,76 zł, w roku 1976: 92.054,04 zł i odpowiednio wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia za te lata wynosi: 145.20%, 143.69%, 179.19%. Dowód : opinia biegłego sądowego do spraw rent wyrównawczych mgr Z. G. k. 29 – 51 akt. Najkorzystniejszy wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia ubezpieczonego wyliczony z uwzględnieniem wynagrodzeń z lat 1959, 1965 i 1976 i wskaźników z tych lat, z wyłączeniem wynagrodzeń z lat 1973, 1974 i 1975 i wskaźników z tych lat ( pracy na eksporcie ), w obu przypadkach wynagrodzeń i wskaźników wskazanych powyżej wynosi 262.08%, według wyliczenia: suma wskaźników przyjętych przez biegłego z 20 lat jw. : 5.383,16 - suma wskaźników za lata 1973, 1974, 1975 - 609,71 4.773,45 + suma wskaźników za lata 1959, 1965, 1976 + 468.08 5.241,53: 20 = 262.08% Powyższe ustalił Sąd jako okoliczności bezsporne pomiędzy stronami, za wyjątkiem, wobec zastrzeżeń organu rentowego do opinii biegłego sądowego, w części dotyczącej: - wyliczenia wynagrodzenia za lata 1973 do 1975, wobec braku przyjęcia do wyliczeń wynagrodzeń pracownika zastępczego, - przyjęcia premii w wysokości 25 i 50 %, gdy brak jest dokumentacji potwierdzającej jej otrzymanie i wysokość, - przyjęcia od roku 1977 dodatku za strzelanie do 1/3 pracy w miesiącu, przy braku dokumentacji potwierdzającej takie okoliczności, - przyjęcia uśrednionego dodatku szkodliwego, gdy brak jest jakiegokolwiek dowodu potwierdzającego w jakich konkretnie warunkach pracował ubezpieczony, - zwiększenia karty górnika od października 1974r. o 100 %, gdy akta osobowe nie zawierają informacji, czy ubezpieczony pracował wszystkie dni objęte harmonogramem pracy. Zebrany materiał dowodowy Sąd uznał za wystarczający do rozstrzygnięcia w sprawie. Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd zważył co następuje. Sąd dał wiarę zeznaniom ubezpieczonego w zakresie dotyczącym pracy świadczonej w spornym okresie i wynagrodzenia z jej tytułu, gdy zeznania te korelują z dokumentacją akt osobowych ubezpieczonego i dokumentacją przedłożoną w organie rentowym dla celów ustalenia prawa do świadczenia jak również z zaświadczeniem o ilości przepracowanych dniówek w przodku , z orzeczeniami dotyczącymi uszczerbku na zdrowiu z tytułu choroby zawodowej, które kolejno wskazują na pracę w powszechnie obowiązującej liczbie dniówek w warunkach szkodliwych. Inaczej, gdy zeznania ubezpieczonego korelują z dokumentacją jw. wiarygodną, bo nie kwestionowaną przez organ rentowy. Sąd uznał, iż opinia powołanego biegłego sądowego jako jednoznaczna w swej treści, logicznie i przekonywująco uzasadniona, wydana niewątpliwie w oparciu o specjalistyczną wiedzę, przy braku stwierdzenia błędów matematycznych i z tych wszystkich przyczyn wiarygodna może stanowić zasadniczo podstawę do ustalenia wynagrodzenia ubezpieczonego za sporne lata i przyjętych wskaźników podstawy wymiaru świadczenia z wyłączeniem okresu lat 1973 – 1975 z uwagi na faktyczną pracę ubezpieczonego na eksporcie i stąd niezbędność wyliczeń wynagrodzenia w oparciu o zarobki zastępcze pracowników zatrudnionych w tym czasie w kraju, zgodnie z obowiązującymi uregulowaniami prawnymi w tym zakresie, co nie nastąpiło i przyjęciu w miejsce tych lat kolejnych lat najkorzystniejszych, wynikających z wyliczeń opinii, a to lat 1959, 1965, 1976. Takie kolejno wyłączenie i przyjęcie pozwala na ustalenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru świadczenia ubezpieczonego na 262.08% według wyliczenia przedstawionego powyżej. Takie wyłączenie jest uznaniem zarzutów organu rentowego do opinii biegłego sądowego w tej części. Sąd nie podzielił zarzutów organu rentowego w pozostałej części, tj. dotyczących premii, dodatku szkodliwego, dodatku za strzelanie, zwiększenia karty górnika, gdy przebieg pracy ubezpieczonego w okresach kwestionowanych wykazanych powołaną dokumentacją, wiarygodne zeznania ubezpieczonego, wynikająca z tej dokumentacji i zeznań liczba dniówek pracy w przodku, dniówek przeliczeniowych, wynikający czas strzelania, uszczerbek na zdrowiu spowodowany chorobami zawodowymi niewątpliwie będącymi następstwem warunków pracy, wynagrodzenie wykazane w okresie po spornym w zaświadczeniu o zatrudnieniu i wynagrodzeniu pozwala w pełni na przyjęcie uzyskiwania przez ubezpieczonego kwestionowanych przez organ rentowy przyjętych dla celów wyliczeń opinii składników wynagrodzenia. Zgodnie z art. 110 a ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS ( jt. Dz. U. z 2015r. poz. 748 ) wysokość emerytury oblicza się ponownie od podstawy wymiaru ustalonej w sposób określony w art. 15, z uwzględnieniem art. 110 ust. 3, jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego przypadającą w całości lub w części po przyznaniu świadczenia, a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru przed zastosowaniem ograniczenia, o którym mowa w art. 15 ust. 5, jest wyższy niż 250 %. W sprawie w świetle ustaleń jw. nie ulega wątpliwości, iż istnieje możliwość wyliczenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru świadczenia ubezpieczonego na 262.08%, czyli w wysokości wyższej niż 250 %, przy założeniach wskazanych powyżej, z uwzględnieniem podstawy wymiaru składek przypadających w części po przyznaniu świadczenia. W takiej sytuacji istnieją podstawy do ponownego obliczenia wysokości emerytury ubezpieczonego w trybie powołanego powyżej uregulowania art. 110 a ust. 1 ustawy emerytalnej. Zajmując takie stanowisko Sąd z mocy art. 477 14 § 2 kpc zmienił zaskarżoną decyzję jak w wyroku . Sędzia:

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI