IX U 346/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuDecyzją z 9 maja 2023 r. Szef Centralnego Centrum odmówił A. P. jednorazowego odszkodowania za wypadek z 22 marca 2023 r., uznając, że nie pozostawał on w związku z pełnieniem czynnej służby wojskowej. Podstawą odmowy był art. 508 ustawy o obronie Ojczyzny, który definiował "drogę do miejsca i z miejsca wykonywania czynności" jako najkrótszy czas dojazdu lądowym środkiem publicznego transportu zbiorowego. A. P. wniosła odwołanie, wskazując na dyskryminujący charakter przepisu, który pozbawiał ją świadczeń mimo dojazdu rowerem. Sąd ustalił, że A. P. doznała złamania ręki w wyniku poślizgu na piasku na ścieżce rowerowej w drodze do służby. Sąd oddalił odwołanie, podkreślając, że obowiązujące w dacie wypadku przepisy jasno ograniczały możliwość uznania za wypadek w drodze do służby tylko do sytuacji korzystania z komunikacji publicznej. Sąd zaznaczył, że nie może na mocy argumentów o korzyściach płynących z jazdy rowerem pominąć wyraźnej treści przepisu. Zmiany w ustawie, które nastąpiły później, nie miały zastosowania ze względu na zasadę niedziałania prawa wstecz. Sąd orzekł również o kosztach postępowania, zasądzając od odwołującej się kwotę 180 zł tytułem zastępstwa procesowego na rzecz organu rentowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących wypadków w drodze do służby wojskowej i zakresu świadczeń odszkodowawczych dla żołnierzy zawodowych.
Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed zmianami wprowadzonymi ustawą z dnia 17 sierpnia 2023 r. oraz specyficznej definicji drogi do służby zawartej w ustawie o obronie Ojczyzny.
Zagadnienia prawne (1)
Czy wypadek powstały podczas dojazdu do miejsca pełnienia służby wojskowej rowerem, poza środkami publicznego transportu zbiorowego, może być uznany za wypadek pozostający w związku z pełnieniem czynnej służby wojskowej w rozumieniu art. 508 ustawy o obronie Ojczyzny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wypadek powstały podczas dojazdu do miejsca pełnienia służby wojskowej rowerem nie może być uznany za wypadek pozostający w związku z pełnieniem czynnej służby wojskowej, jeśli ustawa definiuje "drogę do miejsca wykonywania czynności" jako najkrótszy czas dojazdu lądowym środkiem publicznego transportu zbiorowego.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na literalnym brzmieniu art. 508 i art. 2 pkt 5 ustawy o obronie Ojczyzny, które w dacie zdarzenia ograniczały definicję drogi do miejsca służby do korzystania z publicznego transportu zbiorowego. Argumenty o korzyściach płynących z jazdy rowerem nie mogły zmienić wyraźnego przepisu prawa.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. P. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| Szef Centralnego Centrum | organ_państwowy | organ rentowy |
Przepisy (7)
Główne
u.o.O. art. 508
Ustawa o obronie Ojczyzny
Definiuje wypadek pozostający w związku z pełnieniem czynnej służby wojskowej, w tym wypadek podczas odbywania drogi do miejsca wykonywania czynności.
u.o.O. art. 2 § pkt 5
Ustawa o obronie Ojczyzny
Definiuje "drogę do miejsca i z miejsca wykonywania czynności" jako najkrótszy czas dojazdu lądowym środkiem publicznego transportu zbiorowego.
Pomocnicze
u.o.O. art. 509
Ustawa o obronie Ojczyzny
Reguluje świadczenia odszkodowawcze przysługujące w razie wypadków lub chorób pozostających w związku ze służbą wojskową.
k.p.c. art. 477(14) § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do oddalenia odwołania.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zasądzenia kosztów procesu.
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zasądzenia kosztów procesu.
Dz.U. z 2015 r. poz. 1804 art. 9 § ust. 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Podstawa do ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Literalna wykładnia przepisów ustawy o obronie Ojczyzny, ograniczająca definicję drogi do służby do środków publicznego transportu zbiorowego. • Brak podstaw do stosowania wykładni celowościowej wbrew wyraźnemu brzmieniu przepisu.
Odrzucone argumenty
Argument o dyskryminującym charakterze przepisu ograniczającego świadczenia do dojazdu środkami publicznego transportu zbiorowego. • Argument o korzyściach płynących z dojeżdżania rowerem (dbałość o kondycję, środowisko).
Godne uwagi sformułowania
Sąd nie może na mocy tych argumentów pominąć, że ustawodawca wyraźnie stwierdził, że będzie rekompensował żołnierzom skutki jedynie takich wypadków w drodze do służby, które wystąpiły w środkach komunikacji zbiorowej. • Wykładnia językowa nie budzi tu żadnych wątpliwości i daje możliwości zastosowania innych reguł wykładni, jak na przykład celowościowej.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wypadków w drodze do służby wojskowej i zakresu świadczeń odszkodowawczych dla żołnierzy zawodowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed zmianami wprowadzonymi ustawą z dnia 17 sierpnia 2023 r. oraz specyficznej definicji drogi do służby zawartej w ustawie o obronie Ojczyzny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje, jak literalna wykładnia przepisów może prowadzić do niekorzystnych dla obywatela rozstrzygnięć, nawet jeśli argumenty o słuszności społecznej są mocne. Jest to przykład typowej sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, ale z elementem specyfiki służby wojskowej.
“Czy wypadek na rowerze w drodze do pracy to zawsze wypadek przy pracy? Sąd rozstrzyga w sprawie żołnierki.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.