IX U 168/16

Sąd Okręgowy w S.S.
SAOSubezpieczenia społeczneświadczenia z ubezpieczenia społecznegoŚredniaokręgowy
ZUSubezpieczenie chorobowezasiłek chorobowyzasiłek macierzyńskistosunek pracypodleganie ubezpieczeniomprawomocność orzeczeniaprawo pracy

Sąd oddalił odwołanie ubezpieczonej od decyzji ZUS odmawiającej prawa do zasiłku chorobowego i macierzyńskiego, uznając, że prawomocny wyrok sądu niższej instancji stwierdził brak podlegania ubezpieczeniom społecznym.

Ubezpieczona I. Z. – P. odwołała się od decyzji ZUS odmawiającej jej prawa do zasiłku chorobowego i macierzyńskiego, argumentując, że organ rentowy nie zakwestionował legalności jej zatrudnienia. Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na prawomocnym wyroku Sądu Okręgowego w S., który stwierdził, że ubezpieczona nie podlegała obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym od dnia 4 lutego 2015 r. z tytułu zatrudnienia u płatnika składek Z. O. (1). W związku z tym, sąd oddalił odwołanie, uznając decyzję ZUS za zgodną z prawem.

Decyzją z dnia 18 września 2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. odmówił ubezpieczonej I. Z. – P. prawa do zasiłku chorobowego za okres od 3 maja 2015 r. do 30 lipca 2015 r. oraz prawa do zasiłku macierzyńskiego za okres od 2 sierpnia 2015 r. do 30 lipca 2016 r. Organ rentowy powołał się na wcześniejszą decyzję z dnia 20 sierpnia 2015 r., w której stwierdzono, że I. P. nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym od dnia 4 lutego 2015 r. jako pracownik u płatnika składek Z. O. (1). Ubezpieczona wniosła odwołanie, argumentując, że organ rentowy nie jest uprawniony do kwestionowania legalności zatrudnienia w sposób sprzeczny z Kodeksem Pracy. Sąd, opierając się na prawomocnym wyroku Sądu Okręgowego w S. (VII U (...)) z dnia 20 lipca 2016 r., który został utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Apelacyjnego w S. (III AUa (...)) z dnia 6 czerwca 2017 r., stwierdził, że I. P. od dnia 4 lutego 2015 r. nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym jako pracownik Z. O. (1). W związku z tym, sąd uznał, że ubezpieczona nie nabyła prawa do zasiłku chorobowego i macierzyńskiego za wskazane okresy, a decyzja ZUS była zgodna z prawem. Odwołanie zostało oddalone, a ubezpieczona obciążona kosztami zastępstwa procesowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ubezpieczona nie podlegała obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym od dnia 4 lutego 2015 r.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na prawomocnym wyroku Sądu Okręgowego w S. (i Sądu Apelacyjnego w S.), który stwierdził brak podlegania ubezpieczeniom społecznym przez ubezpieczoną od wskazanej daty. Orzeczenie to wiąże inne sądy i organy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S.

Strony

NazwaTypRola
I. Z. – P.osoba_fizycznaubezpieczona
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S.instytucjaorgan rentowy
Z. O. (1)innepłatnik składek

Przepisy (8)

Główne

ustawa zasiłkowa art. 6 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa

Zasiłek chorobowy przysługuje ubezpieczonemu, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego.

ustawa zasiłkowa art. 29 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa

Zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonej, która w okresie ubezpieczenia chorobowego urodziła dziecko.

k.p.c. art. 477 § 14 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd oddala odwołanie, jeżeli nie ma podstaw do jego uwzględnienia.

Pomocnicze

ustawa zasiłkowa art. 1 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa

Świadczenia pieniężne przysługują osobom objętym ubezpieczeniem społecznym w razie choroby i macierzyństwa.

ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

k.p.c. art. 365 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej.

k.p.c. art. 366

Kodeks postępowania cywilnego

Wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą sporu stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawomocny wyrok sądu niższej instancji stwierdzający brak podlegania ubezpieczeniom społecznym wiąże inne sądy i organy. Brak podlegania ubezpieczeniom społecznym wyklucza prawo do zasiłków chorobowego i macierzyńskiego.

Odrzucone argumenty

Organ rentowy nie jest uprawniony do kwestionowania legalności zatrudnienia w sposób sprzeczny z Kodeksem Pracy. Legalność zatrudnienia może być oceniana wyłącznie na podstawie norm prawa pracy.

Godne uwagi sformułowania

orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej Wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą sporu stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ważność prawomocnych orzeczeń sądowych w sprawach ubezpieczeniowych i ich moc wiążącą dla organów rentowych i innych sądów."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przypadku braku podlegania ubezpieczeniom, wynikającego z prawomocnego orzeczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje znaczenie prawomocności orzeczeń sądowych i jak wpływają one na decyzje administracyjne, co jest istotne dla prawników procesowych i ubezpieczeniowych.

Prawomocny wyrok sądu niższej instancji przesądził o braku prawa do zasiłku – ZUS nie mógł postąpić inaczej.

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IX U 168/16 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 18 września 2015 r. nr sprawy (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. odmówił ubezpieczonej I. Z. – P. prawa do zasiłku chorobowego za okres od dnia 3 maja 2015 r. do dnia 30 lipca 2015 r. oraz prawa do zasiłku macierzyńskiego za okres od 2 sierpnia 2015 r. do dnia 19 grudnia 2015 r. za okres urlopu dodatkowego od dnia 20 grudnia 2015 r. do dnia 30 stycznia 2016 r. oraz urlopu rodzicielskiego od dnia 31 stycznia 2016 r. do dnia 30 lipca 2016 r. W uzasadnieniu powołano się na przepis art. 6 ust. 1 oraz art. 29 ustawy z dnia ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (teks jednolity - Dz. U. z 2017 r. poz. 1368) i wskazano, że zaskarżona decyzja została wydana w konsekwencji wydania decyzji ZUS Oddziału w S. z dnia 20 sierpnia 2015 r. nr (...) , w której stwierdzono, że I. P. nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom – emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu od dnia 4 lutego 2015 r. jako pracownik u płatnika składek Z. O. (1) , a zatem nie ma prawa do zasiłku chorobowego i zasiłku macierzyńskiego za okres urlopu macierzyńskiego i urlopu rodzicielskiego z tego tytułu (decyzja – k. 15 akt rentowych). Od powyższej decyzji odwołanie złożyła ubezpieczona I. P. domagając się przyznania jej zasiłku chorobowego za okres od 3 maja 2015 r. do 30 lipca 2015 r., zasiłku macierzyńskiego za okres od 2 sierpnia 2015 r. do 19 grudnia 2015 r., zasiłku macierzyńskiego za okres urlopu dodatkowego od 20 grudnia 2015 r. do 30 stycznia 2016 r. oraz zasiłku macierzyńskiego za okres dodatkowego urlopu rodzicielskiego od 31 stycznia 2016 r. do 30 lipca 2016 r. W uzasadnieniu decyzji wskazała, że w zaskarżonej decyzji organ rentowy nie powołał się na żadne naruszenie norm prawa pracy, które mogłoby prowadzić do uznania, iż stosunek pracy ze Z. O. (1) zawarty został niezgodnie z przepisami prawa, a tym samym nie miał mocy wiążącej. Dodała, że legalność zatrudnienia może być oceniana wyłącznie na podstawie norm prawa pracy, a te w żadnej mierze nie zostały przez organ rentowy zakwestionowane. Argumentowała, że organ rentowy w sposób sprzeczny z Kodeksem Pracy podważa prawo pracodawcy do swobodnego kształtowania zatrudnienia. Nadto wskazała, że organ rentowy nie jest uprawniony do wydawania ocen, w których aprobuje lub nie takie czy inne ukształtowanie stosunku pracy, gdzie pełna swoboda przypisana jest wyłącznie pracodawcy, z zastrzeżeniem, że postanowienia umowy o pracę nie mogą być mniej korzystne niż postanowienia Kodeksu Pracy (odwołanie – k. 2 – 15). W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie w całości, nadto o zasądzenie od ubezpieczonej kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Podtrzymał przy tym swoją argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji (odpowiedź na odwołanie – k. 16 – 17). Zawiadomiony o toczącym się postępowaniu w charakterze zainteresowanego Z. O. (1) nie wstąpił do sprawy w zakreślonym terminie (k. 41, k. 45a). Postanowieniem z dnia 13 czerwca 2015 r. (k. 48) zawieszono postępowanie w sprawie do czasu zakończenia postępowania przed Sądem Okręgowym z odwołania I. Z. – P. od decyzji ZUS Oddziału w S. z dnia 2 sierpnia 2015 r. wyłączającej ją z ubezpieczeń społecznych jako pracownika Z. O. (1) . Postanowieniem z dnia 23 października 2017 r. (k. 93) podjęto zawieszone postepowanie w sprawie. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W okresie od dnia 31 marca 2015 r. do dnia 4 maja 2015 r. I. P. była niezdolna do pracy i za ten okres otrzymała wynagrodzenie chorobowe. Niesporne Po dniu 5 maja 2015 r. I. P. nadal była niezdolna do pracy z powodu zagrożonej ciąży. W dniu (...) urodziła córkę. Niesporne , a nadto dowód: zaświadczenie lekarskie (...) k. 1, 7 akt rentowych, odpis skrócony akt urodzenia – k. 11 akt rentowych Decyzją nr (...) z dnia 20 sierpnia 2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. stwierdził, że I. P. nie podlega od dnia 4 lutego 2015 r. obowiązkowemu ubezpieczeniu – emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu oraz wypadkowemu z tytułu zatrudnienia u płatnika składek Z. O. (1) . Dowód: decyzja – k. 14 akt rentowych W związku z powyższa decyzją, kolejną decyzją z dnia 18 września 2015 r. nr sprawy (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. odmówił ubezpieczonej I. Z. – P. prawa do zasiłku chorobowego za okres od dnia 3 maja 2015 r. do dnia 30 lipca 2015 r. oraz prawa do zasiłku macierzyńskiego za okres od 2 sierpnia 2015 r. do dnia 19 grudnia 2015 r. za okres urlopu dodatkowego od dnia 20 grudnia 2015 r. do dnia 30 stycznia 2016 r. oraz urlopu rodzicielskiego od dnia 31 stycznia 2016 r. do dnia 30 lipca 2016 r. Dowód: decyzja – k. 15 akt rentowych Na skutek odwołania złożonego przez I. Z. - P. Sąd Okręgowy w S. wyrokiem z dnia 20 lipca r. w sprawie VII U (...) oddalił odwołanie oraz orzekł o kosztach procesu. Na skutek złożenia przez ubezpieczoną i płatnika składek Z. O. (1) apelacji od ww. wyroku, Sąd Apelacyjny w S. wyrokiem z dnia 6 czerwca 2017 r. w sprawie III AUa (...) oddalił apelacje oraz orzekł o kosztach procesu. Dowód: wyrok z dnia 20 lipca 2016 r. wraz z uzasadnieniem – k. 75 – 80v, wyrok z dnia 6 czerwca 2017 r. wraz z uzasadnieniem – k. 81 – 91v Sąd zważył, co następuje: Odwołanie okazało się nieuzasadnione. Stan faktyczny sprawy ustalony został w oparciu o dowody z dokumentów, których prawdziwość i rzetelność sporządzenia nie była kwestionowana przez żadną ze stron. Również i Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania wiarygodności przedłożonych dokumentów, przez co były one miarodajne dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (tekst jednolity - Dz. U. z 2017 r., poz. 1368, zwanej dalej ustawą zasiłkową) świadczenia pieniężne na warunkach i w wysokości określonych ustawą przysługują osobom objętym ubezpieczeniem społecznym w razie choroby i macierzyństwa określonym w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity - Dz. U. z 2017 r. poz. 1778). Natomiast w myśl art. 6 ust. 1 oraz art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy zasiłkowej zasiłek chorobowy przysługuje ubezpieczonemu, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego a zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonej, która w okresie ubezpieczenia chorobowego albo w okresie urlopu wychowawczego urodziła dziecko. Kwestię sporną w niniejszym procesie stanowiło podleganie ubezpieczonej obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym od dnia 4 lutego 2015 r. Było ono przedmiotem badania w postępowaniu zawisłym przed Sądem Okręgowym w S. w sprawie o sygn. akt VII U (...) , który orzekł, że I. P. jako pracownik płatnika składek Z. O. (1) nie podlega od dnia 4 lutego 2015 r. obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu. Od powyższego wyroku apelacje wniosła ubezpieczona oraz płatnik składek. Wyrokiem z dnia 6 czerwca 2017 r. Sąd Apelacyjny w S. w sprawie o sygn. akt III AUa (...) stwierdził prawidłowość rozstrzygnięcia zapadłego przed Sądem Okręgowym w S. i oddalił apelacje. Tym samym wyrok stał się prawomocny. Stosownie do treści art. 365 § 1 k.p.c. oraz art. 366 k.p.c. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą sporu stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami. W omawianej sytuacji strony są związane wyrokiem Sądu Okręgowego w S. oddalającym odwołanie ubezpieczonej. Także i Sąd w niniejszej sprawie nie mógł poczynić w tym zakresie ustaleń odmiennych od stwierdzonych w prawomocnym już wyroku. Wobec ww. prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 20 lipca 2016 r. nie ulega wątpliwości, iż I. P. od dnia 4 lutego 2015 r. nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym jako pracownik Z. O. (1) . Tym samym nie nabyła ona prawa do zasiłku chorobowego i zasiłku macierzyńskiego za okresy wskazane w zaskarżonej decyzji. Stąd też decyzja organu w przedmiocie odmowy prawa do zasiłku chorobowego za okres od dnia 3 maja 2015 r. do dnia 30 lipca 2015 r., zasiłku macierzyńskiego za okres od dnia 2 sierpnia 2015 r. do dnia 19 grudnia 2015 r. za okres urlopu dodatkowego od dnia 20 grudnia 2015 r. do dnia 30 stycznia 2016 r. oraz urlopu rodzicielskiego za okres od dnia 31 stycznia 2016 r. do dnia 30 lipca 2016 r. odpowiadała prawu. W świetle powyższego, przesłuchanie w niniejszej sprawie świadka Z. O. (1) , czy przeprowadzanie dowodów w postaci innych dokumentów znajdujących się w aktach sprawy VII U (...) aniżeli dokument w postaci wydanego w tej sprawie wyroku z uzasadnieniem, nie miało już znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Wnioski o przeprowadzenie tych dowodów zostały zatem oddalone. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. w pkt I wyroku oddalił odwołanie. W pkt II zawarte zostało orzeczenie o kosztach procesu. Jego podstawą był przepis art. 98 k.p.c. I. P. przegrała proces, stąd winna zwrócić Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w S. poniesione koszty, na które składało się wynagrodzenie zawodowego pełnomocnika (180 zł) ustalone w oparciu o stawki określone w § 11 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 r., Nr 163, poz. 1349 ze zm.) – w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 sierpnia 2015 r. (obowiązujących w dniu wniesienia odwołania). ZARZĄDZENIE 1. odnotować, 2. (...) 3. (...) 4. (...) 5. (...) (...)

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI