IX U 1666/16

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2017-02-14
SAOSubezpieczenia społecznepodleganie ubezpieczeniomŚredniaokręgowy
ubezpieczenia społecznezawieszenie działalnościZUSprzedsiębiorcaokres ubezpieczeniaKodeks postępowania administracyjnegoustawa o swobodzie działalności gospodarczej

Podsumowanie

Sąd Okręgowy w Gliwicach zmienił decyzję ZUS, stwierdzając, że przedsiębiorca nie podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym w październiku 2009 r. z powodu skutecznego zawieszenia działalności gospodarczej.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdził, że T.M. podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym w okresie od października 2009 r., argumentując, że zawieszenie działalności gospodarczej było nieskuteczne z powodu zbyt krótkiego okresu. Przedsiębiorca odwołał się, twierdząc, że zawieszenie trwało miesiąc (od 1 do 31 października 2009 r.). Sąd Okręgowy w Gliwicach uznał odwołanie za zasadne, interpretując przepisy o zawieszeniu działalności gospodarczej i obliczaniu terminów zgodnie z Kodeksem postępowania administracyjnego, co potwierdził orzecznictwem Sądu Najwyższego.

Decyzją z 20 lipca 2016 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. stwierdził, że T. M. podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym (emerytalnemu, rentowemu, wypadkowemu) w okresie od 1 października 2009 r. do 31 października 2009 r. Organ rentowy uznał, że zawieszenie działalności gospodarczej przez ubezpieczonego w tym okresie było nieskuteczne, ponieważ trwało krócej niż miesiąc, co było wymagane zgodnie z art. 14a ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej i interpretacją art. 57 kpa. Ubezpieczony wniósł odwołanie, domagając się zmiany decyzji i stwierdzenia braku podlegania ubezpieczeniom w spornym okresie. Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając sprawę, ustalił, że T. M. faktycznie zawiesił działalność gospodarczą od 1 października 2009 r. do 31 października 2009 r., a wznowił ją 1 listopada 2009 r. Sąd uznał, że okres zawieszenia obejmujący cały miesiąc październik (31 dni) spełnia wymóg co najmniej miesięcznego zawieszenia, zgodnie z analogicznym stosowaniem art. 57 § 3 kpa i orzecznictwa Sądu Najwyższego (sygn. akt I CZ 54/97). Sąd podkreślił, że zawieszenie działalności gospodarczej na podstawie art. 14a ustawy o swobodzie działalności gospodarczej nie jest równoznaczne z zaprzestaniem działalności, a jedynie jej ograniczeniem do czynności dozwolonych w okresie zawieszenia, co potwierdza możliwość dobrowolnego ubezpieczenia emerytalno-rentowego. W związku z tym Sąd zmienił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że ubezpieczony nie podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym w okresie od 1 października 2009 r. do 31 października 2009 r.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, zawieszenie działalności gospodarczej na okres jednego miesiąca kalendarzowego jest skuteczne i wyłącza podleganie obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że okres jednego miesiąca, zgodnie z art. 57 § 3 kpa, obejmuje liczbę dni odpowiadającą miesiącowi kalendarzowemu (od 28 do 31 dni). Zawieszenie od 1 do 31 października (31 dni) spełnia wymóg co najmniej miesięcznego zawieszenia, co potwierdza orzecznictwo Sądu Najwyższego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana decyzji ZUS

Strona wygrywająca

T. M.

Strony

NazwaTypRola
T. M.osoba_fizycznaodwołujący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (5)

Główne

u.s.d.g. art. 14a § 1

Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej

Przedsiębiorca niezatrudniający pracowników może zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej na okres od 1 miesiąca do 24 miesięcy (w brzmieniu obowiązującym do 30.06.2011 r.).

Pomocnicze

k.p.a. art. 57 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Terminy określone w miesiącach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim miesiącu, który odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było – w ostatnim dniu tego miesiąca.

u.s.u.s. art. 36a § pkt.2

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Zawieszenie działalności gospodarczej wywiera skutki prawne w zakresie ubezpieczeń społecznych od dnia, w którym nastąpiło zawieszenie do dnia poprzedzającego dzień wznowienia.

u.s.u.s. art. 6 § 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Definicja osoby prowadzącej działalność gospodarczą.

u.s.u.s. art. 13 § 4

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Ocena zaprzestania prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w sferze faktów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zawieszenie działalności gospodarczej od 01.10.2009r. do 31.10.2009r. trwało jeden miesiąc kalendarzowy. Interpretacja art. 57 § 3 kpa pozwala na uznanie 31-dniowego okresu za miesięczny termin. Zawieszenie działalności gospodarczej nie jest równoznaczne z zaprzestaniem jej prowadzenia w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach społecznych.

Odrzucone argumenty

Zawieszenie działalności gospodarczej trwało krócej niż wymagany miesiąc, ponieważ nie obejmowało pełnego cyklu miesięcznego zgodnie z interpretacją organu rentowego. Nieskuteczne zawieszenie działalności gospodarczej oznacza podleganie obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym.

Godne uwagi sformułowania

terminy określone w miesiącach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim miesiącu, który odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było – w ostatnim dniu tego miesiąca zawieszenie działalności gospodarczej na podstawie art. 14a ustawy o swobodzie działalności nie jest równoznaczne z zaprzestaniem działalności, ale oznacza jej ograniczenie osoba nieprowadząca działalności gospodarczej nie może być objęta ani ubezpieczeniem ani obowiązkowym, ani dobrowolnym, ponieważ tytuł ubezpieczenia nie istnieje.

Skład orzekający

Maria Olszowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zawieszenia działalności gospodarczej i ich wpływu na podleganie ubezpieczeniom społecznym, w szczególności obliczanie miesięcznych okresów zawieszenia."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego do 30.06.2011 r. w zakresie art. 14a ust. 1 u.s.d.g. (choć sąd odwołał się do analogii z k.p.a. i orzecznictwa SN, które mogą mieć szersze zastosowanie).

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prowadzenia działalności gospodarczej – wpływu zawieszenia na ubezpieczenia społeczne. Choć interpretacja przepisów jest techniczna, ma praktyczne znaczenie dla wielu przedsiębiorców.

Czy zawieszenie działalności na miesiąc chroni przed ZUS? Sąd rozstrzyga.

Sektor

praca

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IX U 1666/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 lutego 2017r. Sąd Okręgowy___________________ w Gliwicach Wydział IX Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku w składzie: Przewodniczący: SSO Maria Olszowska Protokolant: Monika Holona przy udziale po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2017r. w Rybniku sprawy z odwołania T. M. ( M. ) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o podleganie obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym na skutek odwołania T. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z dnia 20 lipca 2016r. Znak (...) / (...)- (...) Nr (...) .J - zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, iż stwierdza, że ubezpieczony nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu w okresie od 1 października 2009r do 31 października 2009r. Sędzia Sygn. akt IXU 1666/16 UZASADNIENIE Decyzją z 20.07.2016r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. stwierdził, że ubezpieczony T. M. z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu w okresie od 01.11.2005r. do 10.05.2007 i od 05.09.2009r. do nadal oraz podlega dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu od 01.11.2005r. do 30.04.2006r., od 05.09.2009r. do 30.09.2009r. i od 01.11.2009r. do nadal. Organ rentowy wskazał w uzasadnieniu decyzji, że ubezpieczony dokonał zawieszenia działalności na okres krótszy niż miesiąc, bo w okresie od 01.10.2009r. do 31.10.2009r., w sytuacji gdy do obliczenia tego okresu ma zastosowanie art. 57 kpa , w myśl którego terminy określone w miesiącach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim miesiącu, który odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było – w ostatnim dniu tego miesiąca, zatem aby zawieszenie było wiążące musiałoby trwać od 01.10.2009r. do 01.11.2009r. włącznie, a wznowienie winno nastąpić od 02.11.2009r. W związku z powyższym, z uwagi na niespełnienie czasowego wymogu ustawowego (zawieszenie na okres krótszy niż miesiąc) zawieszenie działalności gospodarczej w przypadku ubezpieczonego nie jest skuteczne. Ubezpieczony w odwołaniu od decyzji domagał się jej zmiany przez stwierdzenie, że nie podlega ubezpieczeniom w okresie od 01.10.2009r. do 31.10.2009r. Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie z przyczyn podanych w zaskarżonej decyzji. Rozpoznając sprawę Sąd ustalił następujący stan faktyczny. Ubezpieczony T. M. od 08.12.2008r. prowadzi działalność gospodarczą głównie w zakresie prowadzenia szkoleń dla pracowników korporacji ubezpieczeniowej. Z danych uzyskanych z Kompleksowego Systemu Informatycznego wynika, że w okresie od 01.10.2009r. do 31.10.2009r. ubezpieczony zgłosił w organie ewidencyjnym zawieszenie działalności gospodarczej. Ubezpieczony z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w 2009r. dokonał zgłoszeń do: - ubezpieczenia zdrowotnego od 01.01.2009r. do 04.09.2009r., - ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego od 05.09.2009r. do 30.09.2009r., - ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego od 01.11.2009r. do nadal. Ubezpieczony przez miesiąc październik 2009r. nie prowadził działalności gospodarczej, gdyż we wrześniu 2009r. pozostał bez pracy, zakończyła się jego współpraca z jedną z firm zlecających mu szkolenia. Ubezpieczony miał nadzieję, że od 01.11.2009r. wznowi działalność, gdyż od września prowadził rozmowy z inną firmą, z którą miał nadzieję podjąć współpracę od listopada 2009r. i taką umowę zawarł 02.11.2009r. W październiku 2009r. ubezpieczony nie uzyskał żadnych przychodów z działalności gospodarczej. Ubezpieczony złożył wniosek o podjęcie działalności gospodarczej od 01.11.2009r. Ubezpieczony faktycznie wznowił prowadzenie działalności gospodarczej od 02.11.2009r. Powyższe Sąd ustalił na podstawie akt organu rentowego oraz wiarygodnych, bo zgodnych z powołaną dokumentacją i nie kwestionowanych przez organ rentowy zeznań ubezpieczonego złożonych na rozprawie 08.02.2017r., protokół elektroniczny rozprawy k. 14 a.s. Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd zważył, co następuje. Odwołanie ubezpieczonego zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art.14a ust.1 ustawy z dnia 02.07.2004r. o swobodzie działalności gospodarczej (j.t. Dz.U. z 2016r, poz.1829 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym do dnia 30.06.2011r., przedsiębiorca niezatrudniający pracowników może zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej na okres od 1 miesiąca do 24 miesięcy. Do obliczania okresu zawieszenia jw. zastosowanie mają przepisy kodeksu postępowania administracyjnego , tu w szczególności art.57 kpa , w myśl którego ( art.57 § 3 kpa ) terminy określone w miesiącach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim miesiącu, który odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było – w ostatnim dniu tego miesiąca. W ocenie Sądu, w świetle przywołanego powyżej uregulowania prawnego, termin oznaczony jako miesiąc może obejmować z reguły tyle dni, ile obejmuje miesiąc kalendarzowy, to jest najmniej 28, a najwyżej 31 dni. Wydłużenie tego terminu może nastąpić wyłącznie w myśl zasady wyrażonej w art.57 § 4kpa – „ jeżeli koniec terminu przypada na dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się najbliższy następny dzień powszedni ”. Sąd podzielił w tym zakresie pogląd Sądu Najwyższego zaprezentowany w postanowieniu z dnia 21.05.1997r. (sygn. akt I CZ 54/97). Orzeczenie to wydane zostało wprawdzie na tle stosowania art.112 kc , jednakże z uwagi na generalnie identyczne brzmienie tego przepisu z powołanym na wstępie art.57 §3 kpa , w ocenie Sądu, w drodze analogii będzie ono miało zastosowanie również w niniejszej sprawie. Przy takim przyjęciu Sąd uznał, iż dokonując zawieszenia działalności gospodarczej z dniem 01.10.2009r., a następnie podjęcia prowadzenia tej działalności w dniu 01.11.2009r., ubezpieczony dochował wymaganego ustawowego, co najmniej miesięcznego terminu zawieszenia działalności gospodarczej (to jest 31 dniowego terminu w sytuacji zawieszenia działalności w miesiącu październiku), o jakim mowa w cytowanym na wstępie rozważań art.14a ust.1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej i zawieszenie to, stosownie do art.36a pkt.2 ustawy z dnia 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych wywiera skutki prawne w zakresie ubezpieczeń społecznych od dnia, w którym nastąpiło zawieszenie do dnia poprzedzającego dzień wznowienia. Inaczej, przy przyjęciu interpretacji organu rentowego ubezpieczony musiałby w istocie zawiesić działalność na okres 32 dni, a więc na okres dłuższy niż miesiąc, gdy miesiąc kalendarzowy obejmuje od 28/29 dni do maksymalnie 31 dni. Dodać należy, iż stanowisko zajęte przez tut. Sąd, omówione powyżej, znalazło swoje odzwierciedlenie w dokonanej z dniem 01.07.2011r. zmianie przepisu art.14a ust.1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej – zgodnie z aktualnym brzmieniem tego przepisu przedsiębiorca niezatrudniający pracowników może zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej na okres od 30 dni do 24 miesięcy. Ustaleniu jw. nie przeczy fakt, iż ubezpieczony przeprowadzał w październiku 2009r. negocjacje w celu zawarcia umowy na prowadzenie przez ubezpieczonego szkoleń, dzięki której mógł podjąć prowadzenie działalności gospodarczej od listopada 2009r. Sąd podziela bowiem stanowisko Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 2013-02-26, sygn. akt III AUa 1078/12, zgodnie z którym zawieszenie działalności na podstawie przepisów o swobodzie gospodarczej (art. 14a) należy odróżnić od faktycznego zaprzestania prowadzenia działalności. W okresie zawieszenia przedsiębiorca może dokonywać wszelkich czynności niezbędnych do zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów, przyjmować należności, regulować zobowiązania powstałe wcześniej, zbywać środki trwałe i wyposażenie, uczestniczyć w postępowaniach związanych z działalnością, osiągać przychody finansowe, także z działalności prowadzonej przed zawieszeniem. Pozostaje on zatem nadal osobą prowadzącą działalność gospodarczą w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy systemowej, choć ubezpieczenie emerytalne i rentowe jest wtedy dobrowolne, a ubezpieczenia chorobowego i wypadkowego nie opłaca się. Skłania to do wniosku, że zawieszenie działalności gospodarczej na podstawie art. 14a ustawy o swobodzie działalności nie jest równoznaczne z zaprzestaniem działalności, ale oznacza jej ograniczenie - do czynności dozwolonych na podstawie ustawy w okresie zawieszenia. Przemawia za tym możliwość dobrowolnego ubezpieczenia emerytalno-rentowego, albowiem osoba nieprowadząca działalności gospodarczej nie może być objęta ani ubezpieczeniem ani obowiązkowym, ani dobrowolnym, ponieważ tytuł ubezpieczenia nie istnieje. Nadto o ile wpis do ewidencji działalności zawieszenia wykonywania tej działalności ma charakter konstytutywny w sferze ubezpieczeń społecznych (ustanie obowiązku ubezpieczenia społecznego i obowiązku opłacania składek), jest więc zdarzeniem prawnym a nie okolicznością faktyczną, o tyle zaprzestanie prowadzenia (niewykonywanie) pozarolniczej działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 13 ust. 4 ustawy systemowej, jest oceniane w sferze faktów ( wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 czerwca 2011 r., sygn. akt II UK 377/10 , OSNP rok 2012, nr 15-16, poz. 203). W konsekwencji powyższego Sąd z mocy art.477 14 §2 kpc zmienił zaskarżoną decyzję orzekając jak w sentencji wyroku. SSO Maria Olszowska

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę