IX U 145/16

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2017-11-09
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaokręgowy
emeryturaZUSwskaźnik podstawy wymiaruprzeliczenieubezpieczenia społeczneprawo pracywynagrodzeniepremiedodatki

Podsumowanie

Sąd Okręgowy w Gliwicach oddalił odwołanie ubezpieczonego od decyzji ZUS odmawiającej ponownego ustalenia wysokości emerytury, uznając, że wskaźnik podstawy wymiaru świadczenia nie przekroczył 250%.

Ubezpieczony J. K. odwołał się od decyzji ZUS odmawiającej ponownego ustalenia wysokości emerytury na podstawie art. 110a ustawy emerytalnej, argumentując, że wskaźnik podstawy wymiaru świadczenia powinien być wyższy. Sąd, opierając się na opinii biegłego, ustalił, że wskaźnik ten wyniósł 230,49%, co nie spełnia wymogu przekroczenia 250% określonego w ustawie. Sąd nie uwzględnił premii regulaminowych i dodatków za pracę w warunkach szkodliwych z powodu braku dokumentacji potwierdzającej ich stały charakter i wysokość. W konsekwencji, odwołanie zostało oddalone.

Sprawa dotyczyła odwołania J. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R., która odmówiła ponownego ustalenia wysokości emerytury na podstawie art. 110a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Powodem odmowy było to, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru (WWPW) nie przekroczył 250%. Ubezpieczony domagał się przeliczenia świadczenia, powołując się na swoje zarobki z okresu zatrudnienia w KWK. Sąd Okręgowy w Gliwicach, po analizie zgromadzonego materiału dowodowego, w tym opinii biegłej z zakresu wyliczeń wynagrodzeń, ustalił stan faktyczny. Emerytura ubezpieczonego została przyznana od 1991 roku, a WWPW ustalono z lat 1983-1985 na 315,48%, co zostało ograniczone do 250%. Ubezpieczony kontynuował zatrudnienie do 1991 roku. Wniosek o przeliczenie emerytury złożył w 2015 roku. Biegła odtworzyła wynagrodzenie ubezpieczonego z lat 1969-1979, uwzględniając dodatki, co dało wskaźnik 230,49%. Sąd podzielił opinię biegłej, uznając, że premie regulaminowe miały charakter uznaniowy i nie można ich było wliczyć do podstawy wymiaru z powodu braku dokumentacji potwierdzającej ich stałą wysokość. Podobnie, brak było podstaw do wliczenia dodatków za pracę w warunkach szkodliwych oraz 14. pensji z powodu braku odpowiedniej dokumentacji. Ponieważ obliczony wskaźnik 230,49% nie przekroczył progu 250%, sąd uznał decyzję ZUS za prawidłową i oddalił odwołanie ubezpieczonego na podstawie art. 477¹⁴ § 1 kpc.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, premie regulaminowe o charakterze uznaniowym, bez udokumentowanej stałej wysokości, nie mogą być wliczone do podstawy wymiaru emerytury.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że premie regulaminowe miały charakter uznaniowy i brak było dokumentacji potwierdzającej ich stałą wysokość, co uniemożliwia ich wliczenie do podstawy wymiaru świadczenia zgodnie z obowiązującymi przepisami i orzecznictwem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R.

Strony

NazwaTypRola
J. K.osoba_fizycznaodwołujący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (4)

Główne

ustawa emerytalna art. 110a § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Warunkiem ponownego ustalenia wysokości emerytury jest, aby wskaźnik wysokości podstawy wymiaru przed zastosowaniem ograniczenia był wyższy niż 250%.

Pomocnicze

ustawa emerytalna art. 110 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Wysokość emerytury lub renty oblicza się ponownie od podstawy wymiaru ustalonej w sposób określony w art. 15, jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego przypadającą w całości lub w części po przyznaniu świadczenia, a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio obliczonego.

ustawa emerytalna art. 15 § 5

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Przepis dotyczący ograniczenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru.

k.p.c. art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do oddalenia odwołania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak dokumentacji potwierdzającej stały charakter i wysokość premii regulaminowych. Brak dowodów na przyznanie dodatków za pracę w warunkach szkodliwych. Brak dokumentacji dotyczącej wysokości 14. pensji w spornym okresie. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru nie przekroczył 250%.

Odrzucone argumenty

Żądanie przeliczenia emerytury na podstawie art. 110a ustawy emerytalnej z uwagi na rzekomo wyższy wskaźnik podstawy wymiaru. Wliczanie premii regulaminowych i dodatków do podstawy wymiaru.

Godne uwagi sformułowania

premie te miały niewątpliwie charakter uznaniowy brak jest podstaw do wliczania takich premii do podstawy wymiaru wynagrodzenia w sytuacji braku jakiejkolwiek dokumentacji potwierdzającej wypłatę premii regulaminowych w konkretnych kwotach przy ustaleniu podstawy wymiaru świadczenia z dowodów pośrednich obowiązuje ścisła zasada uwzględniania składników wynagrodzenia, które bezwarunkowo przysługiwały w czasie trwania zatrudnienia jako składniki stałe w określonej wysokości

Skład orzekający

Joanna Smycz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie podstawy wymiaru emerytury, wliczanie premii i dodatków, interpretacja art. 110a ustawy emerytalnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących przeliczenia emerytury górniczej i sposobu ustalania podstawy wymiaru w przeszłości. Wymaga szczegółowej analizy dokumentacji płacowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych ze względu na szczegółową analizę składników wynagrodzenia i ich wpływu na podstawę wymiaru emerytury, a także interpretację przepisów dotyczących przeliczenia świadczeń.

Jak premie i dodatki wpływają na wysokość Twojej emerytury? Analiza orzeczenia w sprawie J. K.

Sektor

praca

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IX U 145/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 listopada 2017 r. Sąd Okręgowy___________________ w Gliwicach Wydział IX Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku w składzie: Przewodniczący: SSO Joanna Smycz Protokolant: Iwona Porwoł przy udziale ./. po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2017 r. w Rybniku sprawy z odwołania J. K. ( K. ) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o ponowne ustalenie wysokości emerytury na skutek odwołania J. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z dnia 7 stycznia 2016 r. Znak (...) oddala odwołanie Sędzia Sygn. akt IX U 145/16 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 7.01.2016r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. odmówił ubezpieczonemu J. K. ponownego ustalenia wysokości emerytury w trybie 110a ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , gdyż wskaźnik wysokości podstawy wymiaru nie przekroczył 250%. Ubezpieczony wniósł odwołanie od tej decyzji, w którym domagał się zmiany zaskarżonej decyzji i przeliczenia świadczenia na podstawie art. 110a ustawy z dnia 17.12.1998r., wnosił o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego do spraw wyliczeń wynagrodzeń celem ustalenia jego wynagrodzenia w spornym okresie Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie, podtrzymując stanowisko jak w decyzji, wskazując na bezzasadność odwołania. Rozpoznając sprawę Sąd ustalił następujący stan faktyczny. Ubezpieczony urodził się w dniu (...) Organ rentowy przyznał ubezpieczonemu prawo do emerytury górniczej od dnia 1.08. 1991r. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru (WWPW), został ustalony z lat 1983-1985, wyniósł 315,48 %, dlatego został ograniczony do 250%. Ubezpieczony po przyznaniu prawa do emerytury górniczej kontynuował zatrudnienie do 24.09.1991r. W dniu 16.11.2015r. ubezpieczony złożył wniosek o przeliczenie emerytury. Decyzją z dnia 7.01.2016r. omówioną na wstępie, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. odmówił ponownego ustalenia wysokości emerytury ubezpieczonego na podstawie 110a ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , gdy obliczony WWPW nie przekroczył 250%. (dowód: dokumentacja akt organu rentowego) Powyższe Sąd ustalił na podstawie dokumentacji akt organu rentowego jako okoliczności niesporne, bo jednoznacznie wynikające z tych dowodów i nie kwestionowane przez strony. Ubezpieczony od 1.08.1966r. do 24.09.1991r. pracował w KWK (...) na następujących stanowiskach pracy: - od 1.08.1966- młodszy mechanik pod ziemią - od 1.10.1968 - mechanik pod ziemią -od 3.01.1980 – ślusarz pod ziemią . Ubezpieczony pracował w pełnym wymiarze czasu pracy, w systemie trzyzmianowym, we wszystkie soboty w miesiącu i co najmniej 2 niedziele. J. K. otrzymywał wynagrodzenie z karty górnika, dodatek nocny, , dodatek zmianowy i od 18 roku życia deputat węglowy w wysokości 8 ton..Pracował w przodku i na ścianie bezpośrednio przy urabianiu i ładowaniu urobku i z tego tytułu otrzymywał dodatek za prace niebezpieczne. Wypłacane w KWK (...) premie regulaminowe były premiami uznaniowymi, przysługującymi w różnych wysokościach, uzależnionymi m.in. od wydobycia a ramowe kryteria premiowania zawarte w § 2 protokołu dodatkowego nr 265/PW z dn. 5.12.1968r zał. nr 7 do ZUP z kwietnia 1957 nie mogą stanowić podstawy do wyliczenia indywidualnych premii . (dowód: dokumentacja akt osobowych ubezpieczonego dotyczących zatrudnienia w KWK (...) , zeznania ubezpieczonego, protokół elektroniczny k. 32 akt, akta emerytalne w szczeg. k.7 –zaświadczenie z 5.08.1991r.) Wynagrodzenie ubezpieczonego - odtworzone przez biegłą S. K. z uwzględnieniem dodatków j.w. w latach 1969-1979 wynosiło: - za rok 1969 – 46.441zł wwpw 178,02% - za rok 1970 - 47.330zł wwpw 176,47% - za rok 1971 - 51.191zł wwpw 180,91% - za rok 1972 - 55.509zł wwpw 184,37% - za rok 1973 - 55.665zł wwpw 165,79% - za rok 1974 - 68.462zł wwpw 152,33% - za rok 1975 –69.970zł wwpw 179,13% - za rok 1976 – 77.243zł wwpw 150,36 % - za rok 1977 –85.993zł wwpw 155,92% - za rok 1978 –85.281zł wwpw 145,42% - za rok 1979 –90.002zł wwpw 140,80 % Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru dla ubezpieczonego wyliczony w oparciu o zarobki z 20 najkorzystniejszych lat, tj. z 1969– 1975, 1977, - zarobki odtworzone przez biegłą i wykazane w druku Rp-7 za lata 1980-1991, wynosi 230,49% (4609,73% : 20 lat = 230,49 %) (dowód: opinia i opinia uzupełniająca biegłej mgr S. K. k 43-69 i 91-96 i 99-101 akt sądowych) Zgromadzony materiał dowodowy Sąd uznał za kompletny, przekonywujący, logiczny i spójny, przez co mogący stanowić podstawę rozstrzygnięcia. Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd zważył co następuje. Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania ubezpieczonego. Prawidłowo organ rentowy w zaskarżonej decyzji odmówił ubezpieczonemu prawa do przeliczenia emerytury z mocy 110 a ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tj. Dz.U. 2017r., poz. 1383). W myśl art. 110 ust 1 ustawy emerytalnej wysokość emerytury lub renty oblicza się ponownie od podstawy wymiaru ustalonej w sposób określony w art. 15, jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego przypadającą w całości lub w części po przyznaniu świadczenia, a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio obliczonego. Jak wynika z treści art. 110a ust.1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych wysokość emerytury oblicza się ponownie od podstawy wymiaru ustalonej w sposób określony w art. 15 , z uwzględnieniem art. 110 ust. 3 , jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego przypadającą w całości lub w części po przyznaniu świadczenia, a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru przed zastosowaniem ograniczenia, o którym mowa w art. 15 ust. 5 , jest wyższy niż 250%. 2. Ustalenie wysokości emerytury zgodnie z ust. 1 może nastąpić tylko raz. Przepis art. 110a ust.1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych daje możliwość jednorazowego przeliczenia wysokości emerytury bez względu na to czy emerytura była zawieszona czy nie, jeśli wskaźnik przekracza j.w. 250%, a wskazano podstawę wymiaru składek przypadających po przyznaniu prawa do emerytury. Zdaniem Sądu wynagrodzenie ubezpieczonego w spornych latach 1969-1979 wynosiło j.w. zgodnie z obliczeniami biegłej . Zajmując takie stanowisko Sąd podzielił w pełni wyliczenia biegłej w zakresie wynagrodzenia ubezpieczonego uznając, iż brak jest podstaw do wliczenia do ustalanego wynagrodzenia ubezpieczonego premii regulaminowych, gdyż premie te miały niewątpliwie charakter uznaniowy, a więc nie były stałymi składnikami wynagrodzenia przysługującymi bezwarunkowo a ramowe kryteria premiowania zawarte w § 2 protokołu dodatkowego nr 265/PW z dn. 5.12.1968r zał. nr 7 do ZUP z kwietnia 1957 nie mogą stanowić podstawy do wyliczenia indywidualnych premii Opinia biegłej sądowej mgr S. K. w tym zakresie jest rzetelna, rzeczowa, wydana w oparciu o zachowaną dokumentację osobową oraz obowiązujące przepisy płacowe. Zaznaczyć należy, iż Sąd nie neguje faktu wypłacania premii regulaminowych, jednak z uwagi na ich właśnie uznaniowy charakter i wypłaty w różnych wysokościach stoi na stanowisku, iż brak jest podstaw do wliczania takich premii do podstawy wymiaru wynagrodzenia w sytuacji braku jakiejkolwiek dokumentacji potwierdzającej wypłatę premii regulaminowych w konkretnych kwotach. Takie stanowisko potwierdza też wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 18.01.2012r. wydany w sprawie III AU a 1585/11 zgodnie z którym przy ustaleniu podstawy wymiaru świadczenia z dowodów pośrednich obowiązuje ścisła zasada uwzględniania składników wynagrodzenia, które bezwarunkowo przysługiwały w czasie trwania zatrudnienia jako składniki stałe w określonej wysokości, np. wynagrodzenie zasadnicze, stałe dodatki określone kwotowo. Inne składniki wynagrodzenia - premie i nagrody czy dodatki mogą być uwzględnione, jeżeli dokumentacja wskazuje niewątpliwie na ich faktyczną wypłatę i w określonej wysokości. Zatem wysokość uzyskiwanego dochodu może być również wykazana dowodami pośrednimi, jeżeli w sposób nie budzący wątpliwości wynika z nich, że dochód w określonej wysokości przysługiwał i został wypłacony (LEX nr 1163473). Podstawowymi środkami dowodowymi potwierdzającymi wysokość zarobków są zaświadczenia zakładów pracy wystawione na podstawie dokumentacji płacowej lub legitymacja ubezpieczeniowa zawierająca wpisy dotyczące okresów zatrudnienia i wysokość osiąganych zarobków. Dokumentacja ubezpieczonego nie zawiera kwot premii przyznawanych za poszczególne miesiące i lata w spornym okresie. Brak jest z tych samych względów podstaw do doliczenia do tego wynagrodzenia dodatków za pracę w warunkach szkodliwych, gdyż ubezpieczony nie potwierdzili spełnienia przesłanek z §35 protokołu dodatkowego do UZP nr 265/PW z dn. 5.12.1968 potwierdzających pracę w warunkach szczególnych i brak jest dowodu na przyznania tego rodzaju dodatku w dokumentacji pracowniczej ubezpieczonego. Biegła słusznie w spornym okresie nie wliczyła do wynagrodzenia 14 –tej pensji ,gdyż UZP nie zawierał uregulowań odnośnie 14-tej pensji . Wypłata nagrody rocznej -14 -pensji została wprowadzona uchwałą nr 230/74 Rady Ministrów z dn.27.09.1974r. w sprawie zmian w zasadach wypłacania specjalnego wynagrodzenia z Karty górnika oraz innych składników płac ( niepublikowana). Zasady przyznawania 14- pensji były ustalone Zarządzeniem Ministra Górnictwa nr 37 z dn. 18.12.1974.Warunkiem uprawniającym do otrzymania 14-pensji jest efektywne przepracowanie wszystkich wyznaczonych dni pracy pod ziemią ( całego roku).Odniesieniem był efektywny czas pracy (jak w przypadku dodatkowego wynagrodzenia z Karty górnika, lecz w przekroju całego roku).Poszczególne kopalnie same ustalały przepisy odnośnie szczegółowych zasad wypłaty 14-pensji jednakże zarówno zakład pracy ubezpieczonego , jak i Państwowa Inspekcja Pracy nie posiadają w swych archiwalnych zasobach tych przepisów odnośnie spornego okresu i przy braku zapisu w dokumentacji pracowniczej odnośnie wysokości otrzymywanej przez ubezpieczonego 14-pensji w latach 1974-1979 brak jest możliwości obliczenia tego składnika wynagrodzenia. Ustalenie wskaźnika na poziomie 230,49% nie daje podstaw do przeliczenia emerytury ubezpieczonego na podstawie art. 110 a ustawy emerytalnej. W konsekwencji takiego stanowiska Sąd z mocy art. 477 14 § 1 kpc oddalił odwołanie ubezpieczonego nie znajdując podstaw prawnych do jego uwzględnienia. Sędzia Sygn. akt IX U 145/16 ZARZĄDZENIE 1. (...) 2. (...) (...)

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę