IX U 1438/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Gliwicach oddalił odwołanie ubezpieczonego od decyzji ZUS odmawiającej ponownego przeliczenia emerytury górniczej, uznając, że obliczony wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest niższy niż wymagany.
Ubezpieczony H.K. odwołał się od decyzji ZUS odmawiającej ponownego ustalenia wysokości emerytury górniczej, twierdząc, że nieprawidłowo przyjęto jego zarobki z lat 1950-1978. Sąd pierwszej instancji oddalił odwołanie, ale Sąd Apelacyjny uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Po ponownym rozpatrzeniu, Sąd Okręgowy ustalił, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury obliczony od zarobków z lat 1971-1976 i 1979-1992 wynosi 237,75%, co jest niższe niż wymagane 250% i niż poprzednio obliczony wskaźnik, w związku z czym odwołanie oddalono.
Sprawa dotyczyła odwołania H.K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R., która odmówiła ponownego ustalenia wysokości emerytury górniczej. Ubezpieczony kwestionował sposób obliczenia jego zarobków z lat 1950-1978. Sąd Okręgowy w Gliwicach pierwotnie oddalił odwołanie, jednak Sąd Apelacyjny w Katowicach uchylił ten wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na wadliwość uzasadnienia. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Okręgowy ustalił, że H.K. jest uprawniony do emerytury górniczej od 1992 roku, a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru obliczony z lat 1985-1987 wynosił 335,62%. Ubezpieczony złożył wniosek o przeliczenie świadczenia od zarobków uzyskanych po przyznaniu emerytury, załączając dokumentację za lata 1979-1992. Biegły sądowy, po odtworzeniu wynagrodzenia ubezpieczonego z uwzględnieniem różnych dodatków (wynagrodzenie zasadnicze, dodatki za zmiany, dodatek za pracę w warunkach szczególnych, deputat węglowy), obliczył wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury na 237,75%. Sąd uznał opinię biegłego za przekonującą, podkreślając, że premia nie była stałym składnikiem, a 13. i 14. pensja nie zawsze stanowiły podstawę wymiaru składek. Ponieważ obliczony wskaźnik (237,75%) był niższy niż wymagane 250% i niż poprzednio obliczony wskaźnik (335,63%), Sąd Okręgowy oddalił odwołanie jako nieuzasadnione na mocy art. 477¹⁴ § 1 k.p.c.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury wynoszący 237,75% jest niższy niż wymagane 250% i niższy niż poprzednio obliczony wskaźnik, co nie spełnia warunków do przeliczenia świadczenia.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na opinii biegłego, który odtworzył wynagrodzenie ubezpieczonego, uwzględniając jedynie składniki stałe i możliwe do obliczenia zgodnie z przepisami. Stwierdzono, że premia miała charakter uznaniowy, a 13. i 14. pensja nie zawsze stanowiły podstawę wymiaru składek. Ponieważ obliczony wskaźnik był niższy od wymaganego, odwołanie oddalono.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| H. K. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (5)
Główne
ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 110
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 110a
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Pomocnicze
ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 116 § 5
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Na ubezpieczonym ciąży obowiązek przedstawienia dokumentów do wyliczenia wysokości świadczenia.
k.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Dz. U. z 1982r. nr 7 poz. 54
Ustawa o gospodarce finansowej przedsiębiorstw państwowych
Do dnia 1.07.1982r. 13. pensja była wypłacana spoza osobowego funduszu płac i nie stanowiła podstawy wymiaru składek.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obliczony wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury (237,75%) jest niższy niż wymagane 250% i niższy niż poprzednio obliczony wskaźnik (335,63%). Premia miała charakter uznaniowy i nie było możliwe jej precyzyjne obliczenie. 13. pensja do 1.07.1982r. nie stanowiła podstawy wymiaru składek. Obowiązek przedstawienia dokumentów do wyliczenia wysokości świadczenia spoczywa na ubezpieczonym.
Odrzucone argumenty
Zarzut ubezpieczonego o nieprawidłowym przyjęciu wysokości zarobków za lata 1950-1978. Wniosek o doliczenie premii zgodnej z § 9 Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy.
Godne uwagi sformułowania
Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury ubezpieczonego wyliczony od podstawy wymiaru z lat 1971-1976 i 1979- 1992 wynosi 237,75%. Premia nie była stałym składnikiem wynagrodzenia. W układzie zbiorowym nie uregulowano stałej wysokości premii a jedynie wskazano jej maksymalną wysokość. Dowodzi to , że miała ona charakter uznaniowy i nie jest możliwe jej obliczenie. Zasadnie biegły nie uwzględnił trzynastej pensji gdyż do dnia 1.07.1982r [...] była ona wypłacana spoza osobowego funduszu płac i nie stanowiła podstawy wymiaru składek. Na ubezpieczonym ciąży obowiązek przedstawienia dokumentów do wyliczenia wysokości świadczenia.
Skład orzekający
Mariola Łącka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie podstawy wymiaru emerytury górniczej, odtwarzanie wynagrodzenia na podstawie niekompletnej dokumentacji, uwzględnianie premii i dodatków przy obliczaniu świadczeń emerytalnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ubezpieczonego i przepisów obowiązujących w określonych latach. Interpretacja premii jako składnika uznaniowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych ze względu na szczegółowe omówienie zasad odtwarzania wynagrodzenia i uwzględniania jego składników przy ustalaniu podstawy wymiaru emerytury górniczej.
“Jak odtworzyć zarobki do emerytury, gdy dokumentacja jest niekompletna? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IX U 1438/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 grudnia 2018 r. Sąd Okręgowy___________________ w Gliwicach Wydział IX Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku w składzie: Przewodniczący: SSO Mariola Łącka Protokolant: Monika Holona przy udziale po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2018r. w Rybniku sprawy z odwołania H. K. ( K. ) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o ponowne przeliczenie emerytury na skutek odwołania H. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z dnia 11 sierpnia 2016r. Znak (...) oddala odwołanie. Sędzia Sygn. akt IXU 1438/18 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 11.08.2016r Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. odmówił H. K. ponownego ustalenia wysokości emerytury ponieważ wskaźnik wysokości podstawy wymiaru obliczony z lat 1967- 1992 wynosi 188,24%.i jest niższy niż 250% Ubezpieczony odwołał się od tej decyzji i wniósł o jej zmianę zarzucając, że nieprawidłowo przyjęto wysokości jego zarobków za lata 1950-1978r i wnosił jednocześnie o powołanie biegłego, który ustali wysokość jego wynagrodzenia za ten okres. Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie. Tutejszy Sąd wyrokiem z dnia 31.08.2017r sygn. akt IXU 1752/16 oddalił odwołanie. Na skutek apelacji ubezpieczonego Sąd Apelacyjny w Katowicach wyrokiem z dnia 25.07.2018r. sygn. akt III AUa 2343/17 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę tutejszemu Sądowi do rozpoznania. W uzasadnieniu wyroku Sąd Apelacyjny wskazał na wadliwość uzasadnienia Sądu I instancji. Polecił przy ponownym rozpoznaniu sprawy poczynienie precyzyjnych, spójnych ustaleń faktycznych w oparciu o zgromadzone dowody, a następnie dokonanie subsumcji stanu faktycznego do prawa materialnego. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd ustalił następujący stan faktyczny: H. K. od 15.01.1992r jest uprawniony do emerytury górniczej. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury ubezpieczonego obliczono od zarobków z lat 1985-1987r. wynosił 335,62 %. Ubezpieczony do dnia 30.05.1992r pozostawał w zatrudnieniu w KWK (...) . Od (...) ubezpieczonemu przyznano emeryturę decyzją z dnia 6.11.2015r o symbolu (...) ale zawieszono jej wypłatę jako świadczenie mniej korzystne. W dniu (...) ubezpieczony złożył wniosek o ponowne ustalenie wysokości emerytury górniczej o symbolu (...) .Wnosił o przeliczenie świadczenia od zarobków uzyskiwanych w całości lub części po przyznaniu świadczenia. Do wniosku załączył zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu za lata 1979-1992r. z zaświadczeniem (...) Spółki (...) , że nie zachowała się dokumentacja płacowa od 16.01.1970 – 1978r ( k.7 akt sprawy ). Ubezpieczony od 6.01.1970r do 30.05.1992r był zatrudniony w KWK (...) jako górnik pod ziemią w oddziale górniczych. ( akta osobowe ). Wcześniej od 1.08.1966r. do 25.01.1970r. pracował w KWK (...) i za lata 1967,1968,1969 w legitymacji ubezpieczeniowej ma wpisane wysokości zarobków . ( k. 13 akt sprawy ) . W KWK” Z. ” ubezpieczony wykonywał pracę w przodkach i udokumentował za okres od 6.01.1970r do 31.12.1980r - 2259 dni pracy w przodkach. ( akta osobowe i akta rentowe). Ubezpieczony pracował w systemie trzy zmianowym .Wykonywał prace w niedziele planowe i apelowe. Otrzymywał 13 i 14 pensję. (zeznania ubezpieczonego k. 14v – 15 akt sprawy). Przy odtworzeniu wynagrodzenia ubezpieczonego stanowiącego podstawę wymiaru składek za lata 1971-1976 i przyjęciu, że składało się ono z wynagrodzenia zasadniczego ustalonego jako iloczyn stawki zaszeregowania osobistego i ilości dni roboczych a także dwóch niedziel ,dodatkowego wynagrodzenia z Karty Górnika, dodatków za I i II zmianę, dodatku za pracę w warunkach szczególnych tj. zapyleniu przy pracach w przodkach, dodatku za pracę w niedzielę i deputatu węglowego –wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury ubezpieczonego wyliczony od podstawy wymiaru z lat 1971-1976 i 1979- 1992 wynosi 237,75%. ( opinia biegłego J. C. k. 19-32 akt sprawy). Ubezpieczony wniósł o uzupełnienie złożonej w sprawie opinii poprzez doliczenie premii zgodnej z § 9 Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy w związku z Załącznikiem Nr 7 do protokołu dodatkowego nr 265/PW z dnia 6.12.1968r. W oparciu o powyższe Sąd ustalił co następuje: Odwołanie ubezpieczonego nie zasługuje na uwzględnienie w świetle art. 110 i 110a ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS ( Dz. U. z 2017r poz. 1383) . Sąd uznał , że opinia biegłego złożona w sprawie jest przekonywująca i wyjaśnia istotne dla sprawy okoliczności. Jak wynika z zeznań ubezpieczonego był on wynagradzany w systemie akordowym a jego premia nie była stałym składnikiem wynagrodzenia. W układzie zbiorowym nie uregulowano stałej wysokości premii a jedynie wskazano jej maksymalną wysokość. Dowodzi to , że miała ona charakter uznaniowy i nie jest możliwe jej obliczenie. Chybiony jest też zarzut ubezpieczonego o niczym nieuzasadnionych dysproporcjach między wyliczeniem biegłego a osiąganym wynagrodzeniem . Obliczone przez biegłego wynagrodzenie i wskaźnik wysokości podstawy wymiaru H. K. za lata 1971,1972 1973r jest wyższy niż wykazane przez zakład pracy wynagrodzenie na podstawie kartotek zarobkowych za lata 1979 czy za 1991 rok . Zasadnie biegły nie uwzględnił trzynastej pensji gdyż do dnia 1.07.1982r tj. do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 26.02.1982r o gospodarce finansowej przedsiębiorstw państwowych ( Dz. U. z 1982r. nr 7 poz. 54) była ona wypłacana spoza osobowego funduszu płac i nie stanowiła podstawy wymiaru składek . Ponieważ nie zachowała się ewidencja czasu pracy ubezpieczonego za sporny okres nie jest możliwe wyliczenie 14-tej pensji . Zgodnie z art.116 ust.5 ustawy o emeryturach i rentach z FUS na ubezpieczonym ciąży obowiązek przedstawienia dokumentów do wyliczenia wysokości świadczenia . Biegły w oparciu o przedstawione przez ubezpieczonego i zebrane w toku postępowania sądowego dowodu odtwarzając jego wynagrodzenie mógł uwzględnić tylko te dodatki, które zostały określone w układzie zbiorowym i wskazany był w tych uregulowaniach sposób ich obliczenia. Skoro obliczony wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury ubezpieczonego wyniósł 237,75% to jest on niższy niż poprzednio obliczony wynoszący 335,63% i niższy niż 250% . Zatem nie zostały spełnione warunki z art. 110 i 110a ustawy z dnia 17.12.2998r o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych do przeliczenia świadczenia. Dlatego też Sąd na mocy art. 477 14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie jako nieuzasadnione. Sąd nie orzekł o kosztach postępowania apelacyjnego gdyż organ rentowy nie był reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika. Sędzia:
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI