IX Pz 98/15

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2015-10-27
SAOSPracyprawo pracyŚredniaokręgowy
deputat węglowyprawo pracygórnictwoekwiwalent pieniężnylegitymacja procesowadroga sądowaSąd OkręgowySąd Rejonowy

Sąd Okręgowy uchylił postanowienie Sądu Rejonowego o przekazaniu sprawy do ZUS, uznając, że brak legitymacji biernej pozwanej spółki powinien skutkować oddaleniem powództwa, a nie niedopuszczalnością drogi sądowej.

Powodowie, byli pracownicy kopalni, domagali się od spółki ekwiwalentu pieniężnego za niezrealizowany deputat węglowy. Sąd Rejonowy przekazał ich sprawy do ZUS, uznając niedopuszczalność drogi sądowej. Sąd Okręgowy uchylił to postanowienie, stwierdzając, że spółka nie miała legitymacji biernej do wypłaty ekwiwalentu, co powinno skutkować oddaleniem powództwa, a nie przekazaniem sprawy do ZUS.

Sprawa dotyczyła roszczeń byłych pracowników kopalni o ekwiwalent pieniężny za niezrealizowany deputat węglowy. Sąd Rejonowy w Rybniku, postanowieniem z dnia 25.06.2015 r., umorzył postępowanie wobec części powodów i przekazał sprawy pozostałych do rozpoznania Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych, uznając niedopuszczalność drogi sądowej. Sąd Rejonowy argumentował, że powodowie, którzy zrezygnowali z węgla w naturze, powinni dochodzić swoich roszczeń od ZUS, a nie od pozwanej spółki. Pozwana spółka zaskarżyła to postanowienie, zarzucając błędną wykładnię przepisów proceduralnych. Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając zażalenie, uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej przekazania spraw do ZUS. Sąd Okręgowy wskazał, że uprawnienia powodów do deputatu węglowego wynikały z ustawy o funkcjonowaniu górnictwa, która zobowiązywała spółkę jedynie do wydania węgla w naturze. Roszczenie o ekwiwalent pieniężny skierowane przeciwko spółce było zatem bezzasadne z powodu braku jej legitymacji biernej. Sąd Okręgowy podkreślił, że brak legitymacji biernej powinien skutkować oddaleniem powództwa, a nie stwierdzeniem niedopuszczalności drogi sądowej. W związku z tym, Sąd Okręgowy uchylił postanowienie Sądu Rejonowego i przekazał sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji, pozostawiając mu rozstrzygnięcie o kosztach.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, niedopuszczalność drogi sądowej nie jest właściwym rozstrzygnięciem. Brak legitymacji biernej pozwanej spółki powinien skutkować oddaleniem powództwa.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że ustawa o funkcjonowaniu górnictwa zobowiązuje spółkę do wydania węgla w naturze, a nie do wypłaty ekwiwalentu pieniężnego. Roszczenie o ekwiwalent skierowane przeciwko spółce jest zatem bezzasadne z powodu braku jej legitymacji biernej. Taki stan rzeczy powinien prowadzić do oddalenia powództwa, a nie do stwierdzenia niedopuszczalności drogi sądowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
G. B.osoba_fizycznapowód
R. B.osoba_fizycznapowód
E. H.osoba_fizycznapowód
H. K.osoba_fizycznapowód
K. W.osoba_fizycznapowód
F. Ł.osoba_fizycznapowód
Z. P.osoba_fizycznapowód
Z. S.osoba_fizycznapowód
E. S.osoba_fizycznapowód
W. D.osoba_fizycznapowód
(...) Spółka Akcyjna w K.spółkapozwany

Przepisy (9)

Główne

u.f.g.w.k. art. 13

Ustawa o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego

Spółka jest zobowiązana jedynie do wydania bezpłatnego węgla w naturze.

k.p.c. art. 386 § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do rozpoznania sądowi I instancji.

u.f.g.w.k. art. 12 § 1

Ustawa o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego

Potwierdzenie braku legitymacji biernej pozwanej po stronie pozwanej.

Pomocnicze

k.p.c. art. 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 2 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 2 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 464 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Błędnie zastosowany przez Sąd Rejonowy w celu przekazania sprawy do ZUS.

k.p.c. art. 199 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do rozpoznania sądowi I instancji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak legitymacji biernej pozwanej spółki do wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za deputat węglowy. Niewłaściwe zastosowanie art. 464 § 1 kpc przez Sąd Rejonowy. Sprawa o ekwiwalent pieniężny powinna skutkować oddaleniem powództwa, a nie przekazaniem do ZUS.

Odrzucone argumenty

Argumenty Sądu Rejonowego o niedopuszczalności drogi sądowej i konieczności przekazania sprawy do ZUS.

Godne uwagi sformułowania

brak legitymacji biernej uchylić zaskarżone postanowienie przekazać sprawy do rozpoznania Sądowi I instancji pozostawiając mu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania za obie instancje droga sądowa jest niedopuszczalna

Skład orzekający

Mariola Łącka

przewodniczący-sprawozdawca

Iwona Nowak

sędzia

Janina Kościelniak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących deputatu węglowego, legitymacji procesowej i dopuszczalności drogi sądowej w sprawach pracowniczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji byłych pracowników kopalń i przepisów dotyczących górnictwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i specjalistów prawa pracy ze względu na rozstrzygnięcie dotyczące dopuszczalności drogi sądowej i legitymacji procesowej.

Sąd Okręgowy: Błędne przekazanie sprawy do ZUS. Pozew o deputat węglowy powinien zostać oddalony, a nie odrzucony.

Dane finansowe

WPS: 597,54 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IX Pz 98/15 POSTANOWIENIE Dnia 27 października 2015r. Sąd Okręgowy w Gliwicach- Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku IX Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie następującym: Przewodniczący SSO Mariola Łącka /spr/ Sędziowie: SSO Iwona Nowak SSO Janina Kościelniak Protokolant: Dagmara Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 27.10.2015r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa G. B. , R. B. , E. H. , H. K. , K. W. , F. Ł. , Z. P. , Z. S. , E. S. , W. D. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w K. o ekwiwalent pieniężny z tytułu prawa do bezpłatnego węgla na skutek zażalenia pozwanej na pkt 2. postanowienia Sądu Rejonowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Wydziału V z dnia 25.06.2015 r. sygn. akt. V P 7593/14 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie w pkt. 2 i przekazać sprawy z powództwa K. W. , F. Ł. , W. D. do rozpoznania Sądowi I instancji pozostawiając mu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania za obie instancje. Sędzia Przewodniczący Sędzia SSO Iwona Nowak SSO Mariola Łącka SSO Janina Kościelniak UZASADNIENIE W pozwach wniesionych w dniu 12.12.2014r. i 15.12.2014r. powodowie reprezentowani przez zawodowego pełnomocnika domagali się zasądzenia od pozwanej (...) SA w K. na ich rzecz po 597,54 zł z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu tytułem niezrealizowanego deputatu węglowego w ilości 1 tony węgla kamiennego za rok 2014, zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego wg. norm przepisanych. W uzasadnieniu podniesiono, że pozwana nie wywiązała się w stosunku do powodów z realizacji prawa do bezpłatnego węgla dla emerytów i rencistów wynikającego z Porozumienia z dnia 20.12.2004r. stąd domagają się oni żądanych kwot tytułem odszkodowania jego równowartości W piśmie procesowym z dnia 15.06.2015r. pełnomocnik powodów z ostrożności procesowej podnosząc zarzut niedopuszczalności drogi sądowej wniosła o przekazanie spraw K. W. , F. Ł. , W. D. do rozpoznania Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych. Pozwana w odpowiedzi na pozwy wniosła o oddalenie powództwa każdego z powodów i zasądzenie na jej rzecz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.. Pozwana podniosła, że wszyscy powodowie byli w przeszłości pracownikami KWK (...) która zlikwidowana została uchwałą Zarządu (...) Spółki (...) z dnia 6.03.2000r. Zatem źródłem prawa powodów do bezpłatnego węgla nie było porozumienie płacowe pozwanej z dnia 20.12.2004r. lecz przepisy ustawy z dnia 7.09.2007r. o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego w latach 2008-2015 ( Dz. U. z 2007r. Nr 192, poz. 1379 ). Pozwana zaś zgodnie z art. 13 tej ustawy jest zobligowana jedynie do wydania bezpłatnego węgla w naturze. Uchwałą Zarządu pozwanej z dnia 10.12.2014r. przywrócono wszystkim uprawnionym 1 tonę węgla za 2014r. i można go było pobrać. Powodowie , których sprawy przekazano do ZUS-u zrezygnowali z węgla w naturze i pobierali ekwiwalent pieniężny. Postanowieniem z dnia 25.06.2015r. sygn. akt V P 7593 /14 Sąd Rejonowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rybniku w pkt 1 umorzył postępowanie wobec wszystkich powodów za wyjątkiem K. W. , F. Ł. , W. D. i w pkt.2 postanowienia ich sprawę przekazał Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd Rejonowy podniósł, że powodowie wymienieni w pkt.2 złożyli oświadczenia o rezygnacji z pobierania węgla w naturze, a w konsekwencji byli uprawnieni do dochodzenia swych roszczeń nie od pozwanej lecz od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, który winien wydać decyzję a więc droga sądowa jest niedopuszczalna. Pozwana w zażaleniu zaskarżyła postanowienie zawarte w pkt 2 o przekazaniu sprawy powodów do rozpoznania ZUS w całości , zarzucając naruszenie art. 1 kpc i art. 2§ 1 i 3 kpc poprzez błędną wykładnie i niezastosowanie oraz art. 464 § 1 kpc w zw. z art. 199 §1 kpc przez błędne zastosowanie, skutkiem którego błędnie przyjęto, że sprawy tych powodów przeciwko pozwanej nie są sprawą cywilną. Podnosząc powyższe zarzuty wniosła o zmianę zaskarżonych orzeczeń przez oddalenie powództwa i zasądzenie od każdego z nich kosztów zastępstwa procesowego za obie instancje. W odpowiedzi na zażalenie pełnomocnik powodów wniósł o jego oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Podniósł, że rozstrzygnięcie Sądu I instancji jest słuszne a celem normy art.464 par.1 kpc jest ochrona pracownika lub ubezpieczonego, który nie zawsze jest w stanie we własnym zakresie ustalić organ właściwy do rozpoznania jego sprawy. W oparciu o powyższe Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Wszyscy powodowie w niniejszej sprawie byli pracownikami lub są uprawnieni do pobierania rent po byłych pracownikach zlikwidowanej KWK ” D. ”. Ich uprawnienia do bezpłatnego węgla wynikają więc z ustawy z dnia 07.09.2007r. o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego ( Dz. U z 2015r., poz.410 j.t). Pozwana więc na mocy art.13 ww ustawy była jedynie zobowiązana do wydania bezpłatnego węgla w naturze a wszyscy powodowie domagali się zasądzenia od niej kwot pieniężnych stanowiących ekwiwalent 1 tony węgla. Zauważyć też należy, że pozwy zostały wniesione po 10.12.2014r. kiedy to pozwana zobowiązała się przywrócić prawo do 1 tony węgla za 2014r. Powodowie byli w sprawie reprezentowani przez zawodowego pełnomocnika, który wskazał stronę pozwaną nieprawidłowo, skoro powodowie domagali się ekwiwalentu pieniężnego. Błędnie Sąd Rejonowy zastosował tu art.464 par.1 kpc uznając , że droga sądowa jest niedopuszczalna i zachodzą podstawy do odrzucenia. Powodowie wystąpili z roszczeniem pieniężnym przeciwko pozwanej a nie przeciwko ZUS-owi . Zatem z uwagi na treść art.12 ust.1 ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węglowego po stronie pozwanej brak jest legitymacji biernej. To jednak winno skutkować oddaleniem powództwa a nie uznaniem, że droga sądowa jest niedopuszczalna. Dlatego też Sąd z mocy art.386 par.4 kpc w związku z art.397 par.2 kpc uchylił zaskarżone postanowienie o przekazaniu spraw ZUS-owi i przekazał te sprawy Sądowi I instancji do rozpoznania, pozostawiając mu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania. Sędzia Przewodniczący Sędzia SSO Iwona Nowak SSO Mariola Łącka SSO Janina Kościelniak

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI