IX P 56/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód, kierowca samochodu ciężarowego w transporcie międzynarodowym, dochodził od swojego pracodawcy zasądzenia ryczałtów za noclegi spędzane w kabinie pojazdu podczas podróży służbowych w okresie od maja 2012 r. do czerwca 2014 r. Łączna kwota dochodzona przez powoda wynosiła 49 054 zł. Powód argumentował, że umożliwienie spania w kabinie pojazdu nie stanowi zapewnienia bezpłatnego noclegu w rozumieniu przepisów, a tym samym powinien otrzymać stosowny ryczałt. Pozwana spółka wniosła o oddalenie powództwa, podnosząc, że jej wewnętrzny regulamin wynagradzania jest korzystniejszy niż przepisy powszechnie obowiązujące i nie przewiduje ryczałtu za noclegi w kabinie, a wypłacane powodowi należności przekraczały minimalne stawki. Sąd Rejonowy, analizując stan faktyczny i prawny, oddalił powództwo. Sąd oparł się na uchwale Sądu Najwyższego (II PZP 1/14), zgodnie z którą nocleg w kabinie samochodu ciężarowego nie jest traktowany jako bezpłatny nocleg w rozumieniu przepisów, co otwierałoby drogę do dochodzenia zwrotu kosztów noclegu. Jednakże kluczowe dla rozstrzygnięcia okazało się zastosowanie wewnętrznego regulaminu wynagradzania pozwanej spółki. Regulamin ten, zgodnie z art. 77^5 § 3 k.p., określał warunki wypłacania należności z tytułu podróży służbowych dla pracowników innych niż zatrudnieni w sferze budżetowej. W regulaminie tym nie przewidziano prawa do ryczałtu za noclegi, a jedynie zwrot udokumentowanych kosztów podróży. Sąd podkreślił, że pracodawca inny niż jednostka sfery budżetowej ma swobodę w ustalaniu tych należności, pod warunkiem, że nie narusza to minimalnych standardów dotyczących diet. W związku z tym, że regulamin wynagradzania pozwanej spółki nie przewidywał ryczałtu za noclegi, powództwo zostało oddalone. Sąd zasądził od powoda na rzecz pozwanej koszty procesu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących ryczałtów za noclegi dla kierowców w transporcie międzynarodowym, zwłaszcza w kontekście swobody pracodawców spoza sfery budżetowej w kształtowaniu regulaminów wynagradzania.
Orzeczenie dotyczy sytuacji, gdy pracodawca posiada wewnętrzny regulamin wynagradzania, który nie przewiduje ryczałtu za noclegi. W przypadku braku takiego regulaminu, zastosowanie mogłyby mieć przepisy rozporządzeń wykonawczych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy nocleg kierowcy w kabinie samochodu ciężarowego podczas podróży służbowej w transporcie międzynarodowym stanowi zapewnienie przez pracodawcę bezpłatnego noclegu w rozumieniu przepisów prawa pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nocleg w kabinie samochodu ciężarowego nie stanowi bezpłatnego noclegu w rozumieniu przepisów prawa pracy, jednakże pracodawca inny niż jednostka sfery budżetowej może w swoim regulaminie wynagradzania nie przewidywać ryczałtu za noclegi.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na uchwale Sądu Najwyższego, która stwierdziła, że nocleg w kabinie nie jest noclegiem hotelowym. Jednakże, kluczowe okazało się zastosowanie wewnętrznego regulaminu wynagradzania pozwanej spółki, który nie przewidywał ryczałtu za noclegi. Sąd podkreślił, że pracodawcy spoza sfery budżetowej mają swobodę w ustalaniu tych należności, o ile nie naruszają minimalnych standardów diet.
Czy pracodawca inny niż jednostka sfery budżetowej, który posiada regulamin wynagradzania lub umowę o pracę, jest zobowiązany do wypłacania pracownikom ryczałtów za noclegi w podróżach służbowych, nawet jeśli regulamin tego nie przewiduje?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pracodawca inny niż jednostka sfery budżetowej ma swobodę w ustalaniu należności z tytułu podróży służbowych w swoim regulaminie wynagradzania lub umowie o pracę. Jeśli regulamin nie przewiduje ryczałtu za noclegi, pracownik nie może skutecznie dochodzić takiego świadczenia.
Uzasadnienie
Sąd argumentował, że art. 77^5 § 3 k.p. pozwala pracodawcom spoza sfery budżetowej na samodzielne określanie warunków wypłacania należności z tytułu podróży służbowych. Odesłanie do przepisów rozporządzeń dotyczących sfery budżetowej następuje tylko w sytuacji braku takich regulacji wewnętrznych. Ponadto, art. 77^5 § 4 k.p. ogranicza jedynie minimalną wysokość diety, a nie inne świadczenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. D. | osoba_fizyczna | powód |
| C. (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S. | spółka | pozwana |
Przepisy (6)
Główne
k.p. art. 77^5 § § 3
Kodeks pracy
Warunki wypłacania należności z tytułu podróży służbowych pracownikowi zatrudnionemu u pracodawcy innego niż państwowa lub samorządowa jednostka sfery budżetowej określa się w układzie zbiorowym pracy, regulaminie wynagradzania lub umowie o pracę.
Pomocnicze
k.p. art. 77^5 § § 5
Kodeks pracy
W przypadku braku postanowień w układzie zbiorowym pracy, regulaminie wynagradzania lub umowie o pracę, pracownikowi przysługują należności na pokrycie kosztów podróży służbowej odpowiednio według przepisów dotyczących pracowników sfery budżetowej.
k.p. art. 77^5 § § 4
Kodeks pracy
Postanowienia układu zbiorowego pracy, regulaminu wynagradzania lub umowy o pracę nie mogą ustalać diety za dobę podróży służbowej na obszarze kraju oraz poza granicami kraju w wysokości niższej niż dieta z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju określona dla pracownika sfery budżetowej.
u.c.p.k. art. 21a
Ustawa o czasie pracy kierowców
Kierowcy w podróży służbowej przysługują należności na pokrycie kosztów związanych z wykonywaniem tego zadania służbowego, ustalane na zasadach określonych w przepisach art. 77^5 § 3-5 kodeksu pracy.
Dz.U. 2002.236.1991 art. 9 § ust. 4
Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2002 r.
Za nocleg przysługuje zwrot kosztów w wysokości stwierdzonej rachunkiem hotelowym, w granicach limitu. W razie nieprzedłożenia rachunku, przysługuje ryczałt w wysokości 25% limitu. Nie stosuje się tych przepisów, gdy pracodawca lub strona zagraniczna zapewniła bezpłatny nocleg.
Dz.U.2013.167 art. 16 § ust. 4
Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013 r.
Analogiczne do rozporządzenia z 2002 r. regulacje dotyczące ryczałtów za noclegi w podróży służbowej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Regulamin wynagradzania pozwanej spółki nie przewiduje ryczałtu za noclegi dla kierowców w kabinach pojazdów. • Nocleg w kabinie samochodu ciężarowego nie jest równoznaczny z noclegiem hotelowym w rozumieniu przepisów. • Pracodawca inny niż jednostka sfery budżetowej ma swobodę w kształtowaniu zasad wypłacania należności z tytułu podróży służbowych w wewnętrznych aktach prawnych.
Odrzucone argumenty
Nocleg w kabinie pojazdu powinien być traktowany jako zapewnienie bezpłatnego noclegu przez pracodawcę, co otwiera drogę do dochodzenia ryczałtu. • Przepisy rozporządzeń wykonawczych dotyczące ryczałtów za noclegi stanowią minimalny standard, który musi być przestrzegany przez wszystkich pracodawców.
Godne uwagi sformułowania
zapewnienie pracownikowi - kierowcy samochodu ciężarowego odpowiedniego miejsca do spania w kabinie samochodu ciężarowego, czyli wyposażenie samochodu w odpowiednie urządzenia (leżankę, klimatyzację, ogrzewanie itp.) pozwala na wykorzystanie przez kierowcę w samochodzie dobowego (dziennego) odpoczynku, przy spełnieniu warunków określonych w art. 8 ust. 8 rozporządzenia nr 561/06, natomiast nie oznacza zapewnienia mu przez pracodawcę bezpłatnego noclegu w rozumieniu § 9 ust. 4 rozporządzeń wykonawczych wydanych na podstawie art. 77 5 § 2 k.p. • nie koreluje z nimi nocowanie w kabinie samochodowej (nawet wyposażonej w liczne udogodnienia). • Należności z tytułu podróży służbowych nie mają bowiem służyć zrekompensowaniu pracownikowi niematerialnych skutków pobytu poza miejscem zamieszkania, w tym przykładowo braku właściwego komfortu spania, a jedynie wydatków związanych z wykonywaniem polecenia służbowego.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ryczałtów za noclegi dla kierowców w transporcie międzynarodowym, zwłaszcza w kontekście swobody pracodawców spoza sfery budżetowej w kształtowaniu regulaminów wynagradzania."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy sytuacji, gdy pracodawca posiada wewnętrzny regulamin wynagradzania, który nie przewiduje ryczałtu za noclegi. W przypadku braku takiego regulaminu, zastosowanie mogłyby mieć przepisy rozporządzeń wykonawczych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy codziennych realiów pracy kierowców międzynarodowych i kwestii finansowych z tym związanych, co jest tematem interesującym dla szerokiego grona odbiorców, nie tylko prawników.
“Czy nocleg w kabinie ciężarówki to darmowy nocleg? Kierowca walczył o ryczałt, ale Sąd miał inne zdanie.”
Dane finansowe
WPS: 49 054 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.