IX Kz 113/13

Sąd Okręgowy w ToruniuToruń2013-04-23
SAOSKarnewykroczeniaNiskaokręgowy
wykroczenieprzywłaszczenielist urzędowypostanowienie o umorzeniuzażaleniesąd okręgowysąd rejonowyodpowiedzialność karna

Sąd Okręgowy utrzymał w mocy postanowienie o umorzeniu postępowania w sprawie wykroczenia polegającego na rzekomym przywłaszczeniu listu urzędowego, uznając brak znamion czynu zabronionego i szkody.

Sąd Okręgowy rozpoznał zażalenie pokrzywdzonego na postanowienie o umorzeniu postępowania w sprawie wykroczenia z art. 126 § 1 kw. Pokrzywdzony zarzucał żonie przywłaszczenie listu urzędowego skierowanego do niego. Sąd Okręgowy uznał zażalenie za bezzasadne, podzielając stanowisko Sądu Rejonowego, że obwiniona nie miała zamiaru przywłaszczenia listu, a jej działanie nie wyrządziło szkody. Sąd wskazał, że zachowanie obwinionej może nosić znamiona przestępstwa z art. 276 kk, ale nie wykroczenia.

Sąd Okręgowy w Toruniu rozpoznał zażalenie pokrzywdzonego K. W. na postanowienie Sądu Rejonowego w Grudziądzu z dnia 25 lutego 2013 r. o umorzeniu postępowania wobec I. W., obwinionej o wykroczenie z art. 126 § 1 kw. Przedmiotem sprawy było rzekome przywłaszczenie przez obwinioną listu urzędowego skierowanego do jej męża. Sąd Rejonowy umorzył postępowanie, uznając, że obwiniona nie wyczerpała znamion wykroczenia, ponieważ nie miała zamiaru przywłaszczenia listu. Pokrzywdzony zarzucał żonie celowe „przechwytywanie” jego korespondencji urzędowej na jego szkodę. Sąd Okręgowy uznał zażalenie za oczywiście bezzasadne. Sąd podzielił ustalenia Sądu Rejonowego, że wyjaśnienia obwinionej, zgodnie z którymi uznała, że pismo dotyczy wspólnych spraw mieszkaniowych i zapłaciła wezwanie do zapłaty we własnym zakresie, są wiarygodne. Sąd podkreślił, że pokrzywdzony nie wykazał, na czym miałaby polegać szkoda wyrządzona przez żonę, a jej działanie było korzystne dla obojga małżonków. Sąd zaznaczył, że nawet hipotetyczne założenie złej woli obwinionej nie wypełnia znamion wykroczenia z art. 126 § 1 kw, gdyż nie doszło do zaboru, przywłaszczenia, zniszczenia ani uszkodzenia listu. Sąd zasugerował, że zachowanie obwinionej może nosić znamiona przestępstwa z art. 276 kk (ukrycie dokumentu), jednak jest to przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego, a o jego wszczęciu decydować będzie prokurator. Sąd Okręgowy utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy i obciążył pokrzywdzonego kosztami postępowania odwoławczego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zachowanie takie nie wyczerpuje znamion wykroczenia z art. 126 § 1 kw, ponieważ nie doszło do zaboru, przywłaszczenia, zniszczenia ani uszkodzenia listu, a także nie można uznać listu urzędowego w okolicznościach sprawy za przedmiot o wartości niemajątkowej w rozumieniu tego przepisu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obwiniona nie miała zamiaru przywłaszczenia listu, a jej działanie polegające na zapłaceniu wezwania do zapłaty we własnym zakresie było korzystne dla obojga małżonków i nie wyrządziło szkody. Podkreślono brak znamion zaboru, przywłaszczenia, zniszczenia czy uszkodzenia. Wskazano, że list urzędowy w tej sytuacji nie jest przedmiotem o wartości niemajątkowej w rozumieniu art. 126 § 1 kw.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymanie w mocy postanowienia o umorzeniu

Strona wygrywająca

I. W.

Strony

NazwaTypRola
I. W.osoba_fizycznaobwiniona
K. W.osoba_fizycznaoskarżyciel posiłkowy-pokrzywdzony

Przepisy (7)

Główne

kw art. 126 § § 1

Kodeks wykroczeń

Sąd uznał, że przepis ten dotyczy rzeczy nie mających wartości majątkowej, ale posiadających dla pokrzywdzonego lub sprawcy wartość innego rodzaju (np. pamiątkową, emocjonalną). Nie obejmuje on pisma urzędowego w okolicznościach sprawy. Ponadto, aby wypełnić znamiona wykroczenia, konieczne jest wykazanie zamiaru przywłaszczenia oraz szkody.

Pomocnicze

kpw art. 5 § 1 pkt 2

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

kpk art. 437 § §1

Kodeks postępowania karnego

kk art. 115 § § 14

Kodeks karny

Przedmiotowy list urzędowy został zidentyfikowany jako 'dokument' w rozumieniu tego przepisu.

kk art. 276

Kodeks karny

Sąd zasugerował, że zachowanie obwinionej może wyczerpywać znamię 'ukrycia' dokumentu przewidziane w tym przepisie, jednak jest to przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego.

kk art. 238

Kodeks karny

Sąd uprzedził pokrzywdzonego o możliwości zarzutu popełnienia tego przestępstwa w przypadku braku nowych okoliczności uzasadniających umyślność działania żony.

kpk art. 636 § §1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak zamiaru przywłaszczenia listu przez obwinioną. Brak wykazanej szkody dla pokrzywdzonego. Działanie obwinionej było korzystne dla obojga małżonków. Zachowanie obwinionej nie wypełnia znamion wykroczenia z art. 126 § 1 kw.

Odrzucone argumenty

Obwiniona celowo i świadomie przechwytywała korespondencję urzędową na szkodę pokrzywdzonego.

Godne uwagi sformułowania

obwiniona nie wyczerpała znamion wykroczenia z art. 126§ 1 kw, bowiem nie miała zamiaru przywłaszczenia tego listu nie sposób zrozumieć na czym w tych okolicznościach miałaby polegać szkoda (chociażby potencjalna) rzekomo wyrządzona pokrzywdzonemu zachowanie oskarżonej jawi się raczej jako czyn przewidziany w art. 276 kk

Skład orzekający

Rafał Sadowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Interpretacja znamion wykroczenia z art. 126 § 1 kw w kontekście przywłaszczenia korespondencji urzędowej oraz rozróżnienie między wykroczeniem a przestępstwem z art. 276 kk."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i nie stanowi przełomowej wykładni prawa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa jest interesująca ze względu na nietypowy kontekst rodzinny i potencjalne konflikty między małżonkami, a także rozróżnienie między wykroczeniem a przestępstwem w podobnym stanie faktycznym.

Czy żona przywłaszczyła list męża? Sąd rozstrzyga o wykroczeniu i sugeruje przestępstwo.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IX Kz 113/13 POSTANOWIENIE Dnia 23. kwietnia 2013 r. Sąd Okręgowy w Toruniu w składzie: Przewodniczący - S.S.O. Rafał Sadowski po rozpoznaniu w sprawie przeciwko I. W. , obwinionej o wykroczenie z art. 126§ 1 kw, zażalenia oskarżyciela posiłkowego- pokrzywdzonego K. W. , z dnia 19. marca 2013 r. na postanowienie Sądu Rejonowego w Grudziądzu z dnia 25. lutego 2013 r. o umorzeniu postępowania wobec I. W. w sprawie II W 353/13, na podstawie art. 5§ 1 pkt 2 kpw , na podstawie art. 437§1 kpk postanawia 1. zażalenia nie uwzględnić i zaskarżone postanowienie utrzymać w mocy; 2. wydatkami poniesionymi w postępowaniu odwoławczym obciążyć oskarżyciela posiłkowego - K. W. . UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy umorzył postępowanie wobec obwinionej o kradzież rzeczy o wartości niemajątkowej (w postaci listu urzędowego), uznając, iż obwiniona nie wyczerpała znamion wykroczenia z art. 126§ 1 kw, bowiem nie miała zamiaru przywłaszczenia tego listu. To postanowienie zaskarżył pokrzywdzony mąż obwinionej - czyli adresat listu, wywodząc, iż obwiniona „przechwytuje” jego korespondencję urzędową a czyni to działając „celowo i świadomie na jego szkodę”. W konkluzji tych zarzutów, skarżący wniósł o „wydanie sprawiedliwego orzeczenia” — czyli najwyraźniej o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wszczęcia postępowania o wykroczenie przeciwko obwinionej. Sąd Okręgowy zważył co następuje. Zażalenie jest oczywiście bezzasadne. Sąd Rejonowy rzeczywiście oparł się na wyjaśnieniach obwinionej, którym dał wiarę, ale też nie ma żadnych powodów by jej tej wiary odmówić. Skarżący wywodzi, że jego żona „przechwytuje” urzędowe listy, czyniąc to celowo „na jego szkodę”, ale bynajmniej nie wyjaśnił na czym miałaby polegać „szkoda”, którą żona mu tym czynem wyrządziła, lub chociażby zamierzała wyrządzić. Wobec treści pisma urzędowego dołączonego do zażalenia wersja przedstawiona przez obwinioną — tj., że uznała, iż pismo to dotyczy kwestii wspólnego mieszkania i nie ma potrzeby angażowania męża w realizację tego wezwania do zapłaty, które spełniła we własnym zakresie - jawi się jako wiarygodna, przy czym nie sposób zrozumieć na czym w tych okolicznościach miałaby polegać szkoda (chociażby potencjalna) rzekomo wyrządzona pokrzywdzonemu, jak również czemu obwiniona miałaby złośliwie zaniechać przekazania tego pisma mężowi. Można sobie wyobrazić powodowane złą wolą sprawcy zniszczenie czy ukrycie cudzej korespondencji urzędowej, jeżeli sprawca chce w ten sposób sprowadzić na adresata negatywne skutki (wynikające np. z niedotrzymania terminu czynności procesowej, lub administracyjnej), ale w tej sprawie zaniechanie wykonania wezwania do zapłaty godziłoby w interesy mieszkaniowe obojga małżonków, a więc obwiniona działałaby również na swoją szkodę, gdyby doprowadziła do zignorowania tego wezwania. Z jej wyjaśnień (notabene niekwestionowanych w tym zakresie przez skarżącego) wynika zresztą że sama dokonała przedmiotowej zapłaty, a więc podjęła działania we wspólnym interesie swoim i męża, zaś zaniechanie angażowania męża (implikowane nieprzekazaniem mu urzędowego pisma) nawet było dla niego korzystne (bo oszczędziło mu zbędnej fatygi), ale z pewnością nie było szkodliwe. Dodać należy, że nawet przy hipotetycznym założeniu, że - jak twierdzi skarżący — obwiniona nie przekazała mu listu powodowana złymi intencjami wymierzonymi w słuszne interesy skarżącego, to w takim działaniu również nie występują znamiona wykroczenia z art. 126§ 1 kw. Obwiniona nie dokonała bowiem „zaboru” listu (który doręczył jej legalnie listonosz), ani jego przywłaszczenia (bowiem nie odmówiła jego wydania mężowi, ale chciała je oddać dopiero później - po wykonaniu wezwania), ani też go nie zniszczyła i nie uszkodziła. Ponadto przedmiotowy list nie może być uznany za przedmiot o którym mowa w tym przepisie. Chodzi tu bowiem o rzeczy nie mające wartości majątkowej, ale posiadające dla pokrzywdzonego (lub sprawcy) wartość innego rodzaju - np. pamiątkową emocjonalną. Taką rzeczą może być list, ale nie pismo urzędowe (przynajmniej w okolicznościach wynikających z przedmiotowej sprawy). Przedmiotowe wezwanie do zapłaty, zawierające rygor określający skutki prawne zaniechania realizacji tego wezwania, jest w istocie „dokumentem” określonym w art. 115§ 14 kk . Natomiast działanie obwinionej, polegające na zaniechaniu poinformowania męża jako adresata tego dokumentu o jego doręczeniu i możliwości odebrania (obwiniona jako „dorosły domownik” odbierający przesyłkę w imieniu męża nie miała bowiem obowiązku „doręczenia” tej przesyłki adresatowi, ale miała obowiązek poinformowania go o niej i umożliwienia mu jej odebrania!), w istocie wyczerpało znamię „ukrycia” dokumentu przed osobą uprawniona do dysponowania nim. Tym samym zachowanie oskarżonej jawi się raczej jako czyn przewidziany w art. 276 kk . Jest to jednak przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego i - podobnie jak wykroczenie z art. 126§ 1 kw - musi być nacechowane umyślną winą wynikającą ze złej woli sprawcy. Jeżeli więc skarżącego nie przekonały wywody obydwu sądów, iż jego żona takiej złej woli nie przejawiała w związku z zatrzymaniem przedmiotowego listu, to może zawiadomić o przestępstwie z art. 276 kk organa ścigania, ale wówczas o ewentualnym wszczęciu postępowania i wniesieniu aktu oskarżenia będzie decydować Prokurator jako oskarżyciel publiczny. Uprzedzić też należy skarżącego, iż wobec wywodów sądów obydwu instancji, pokrzywdzony w takim wypadku musiałby przedstawić nowe okoliczności dające podstawy do założenia umyślności działania jego żony, bo w przeciwnym razie może się spotkać z zarzutem popełnienia przestępstwa z art. 238 kk . Z tych względów orzeczono jak w sentencji niniejszego postanowienia, a kosztach postępowania odwoławczego orzeczono w myśl art. 636§1 kpk . POUCZENIE - Na powyższe postanowienie zażalenie nie przysługuje

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI