IX Ka 72/14

Sygn. akt IX Ka 72/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 lutego 2014 roku Sąd Okręgowy w Kielcach IX Wydział Karny-Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Klaudiusz Senator Sędziowie: SSO Adam Kabziński SSO Ewa Opozda-Kałka (spr.) Protokolant: sekr.sądowy Katarzyna Komosa przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Kielcach Roberta Jagusiaka po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2014 roku sprawy P. K. (1) oskarżonego o przestępstwa z art.207 § 1 kk i inne na skutek apelacji wniesionych przez prokuratora, pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej A. K. , oskarżycielkę posiłkową A. K. i obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Końskich z dnia 4 października 2013 rokusygn. akt II K 15/12 I. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok, uznając wszystkie apelacje za oczywiście bezzasadne; II. zasądza od oskarżycielki posiłkowej A. K. na rzecz Skarbu Państwa kwotę 210 (dwieście dziesięć) złotych tytułem kosztów sądowych w postępowaniu odwoławczym; III. zasądza od oskarżonego P. K. (1) na rzecz Skarbu Państwa kwotę 390 (trzysta dziewięćdziesiąt) złotych tytułem kosztów sądowych w postępowaniu odwoławczym. Sygn. akt IX Ka 72/14 UZASADNIENIE P. K. (1) został oskarżony o to, że: I w okresie od lipca 2011 roku, daty bliżej nieustalonej do 14 października 2011 roku w miejscowości K. , powiatu (...) , woj. (...) , znęcał się fizycznie i psychicznie nad żoną A. K. w taki sposób, że szarpał ją za włosy oraz za odzież, wykręcał oraz ściskał ręce, dusił rękami za szyję, wyganiał ze wspólnie zajmowanego domu, groził pozbawieniem życia, wmawiał chorobę psychiczną, a nadto ubliżał jej słowami powszechnie uznawanymi za obelżywe, wyganiał ją ze wspólnie zajmowanego mieszkania, szantażował odebraniem sobie życia oraz odebraniem jej dzieci, zakłócał spoczynek mocny, ograniczał kontakty z rodziną oraz poniżał, tj. o przestępstwo z art. 207§1 k.k. II w nocy z 9 na 10 października 2011 toku w K. , woj. (...) , dokonał przywłaszczenia 15 kurtek zimowych o łącznej wartości 1500,00 zł, czym działa na szkodę A. K. , tj. o przestępstwo z art.284§l k.k. III w dniu 14 października 2010 roku w miejscowości R. , powiatu (...) , woj. (...) , groził pobiciem J. M. , a z uwagi na okoliczności w jakich została wypowiedziana oraz postawę grożącego wzbudziła w nim uzasadnioną obawę, że zostanie spełniona, tj. o przestępstwo z art.l90§l k.k. Sąd Rejonowy w Końskich wyrokiem z dnia 4 października 2013r. w sprawie sygn. akt II K 15/12 orzekł, co następuje: I oskarżonego P. K. (1) w ramach czynu zarzucanego mu w punkcie I aktu oskarżenia uznał za winnego tego, że w dniach 23 lipca 2011 r., 25 lipca 2011 r., z 8 na 9 września 2011 r., 12 września 2011 r., z 18 na 19 września 2011 r. i 6 października 2011 r. w K. , pow. (...) , woj. (...) , znieważył A. K. słowami uznawanymi powszechnie za obelżywe tj. czynów stanowiących ciąg przestępstw z art. 216 § 1 k.k. w zw. z art. 91§ 1 kk i za to na podstawie art. 216§ 1 k.k. w zw. z art.33 § l i 3 k.k. wymierzył mu karę grzywny w wysokości 100 (stu) stawek dziennych, przy ustaleniu wysokości jednej stawki dziennej na kwotę 20,00 zł (dwadzieścia złotych 00/100); II oskarżonego P. K. (1) w ramach czynu zarzucanego mu w punkcie I aktu oskarżenia uznał za winnego tego, że w dniach 23 lipca 2011 r., 25 lipca 2011 r., 24 sierpnia 2011 r. i z 8 na 9 września 2011 r. w K. , pow. (...) , woj. (...) , naruszył nietykalność cielesną A. K. tj. czynów stanowiących ciąg przestępstw z art. 217§1 k.k. w zw. z art.91§l k.k. i za to na podstawie art. 217 § 1 kk wymierzył mu karę 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności; III na podstawie art.414 § l kpk w zw. z art.l7 § l pkt 2 kpk uniewinnił oskarżonego P. K. (1) od popełnienia czynu zarzucanego mu w punkcie II aktu oskarżenia i na podstawie art.632 pkt 2 kpk w tym zakresie kosztami sądowymi obciążył Skarb Państwa; IV oskarżonego P. K. (1) w ramach czynu zarzucanego mu w punkcie III aktu oskarżenia uznał za winnego tego, że w dniu 14 października 2011 roku w miejscowości R. , powiatu (...) , woj. (...) , groził pobiciem J. M. , a z uwagi na okoliczności w jakich została wypowiedziana groźba oraz postawę grożącego wzbudziła w nim uzasadnioną obawę, że zostanie spełniona tj. czynu stanowiącego występek z art.l90 § 1 k.k. i za to na podstawie 190 § 1 k.k. wymierzył mu karę 4 (czterech) miesięcy pozbawienia wolności; V na podstawie art. 85 k.k. i art.86§l k.k. połączył orzeczone wobec oskarżonego P. K. (1) kary pozbawienia wolności i orzekł wobec niego karę łączną w wymiarze 10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności; VI na podstawie art.69 § l i 2 k.k. i art.70 § l pkt 1 k.k. warunkowo zawiesił oskarżonemu P. K. (1) wykonanie orzeczonej wobec niego kary pozbawienia wolności i ustalił okres próby na 2 (dwa) lata; VII na podstawie art.73 § l k.k. oddał oskarżonego P. K. (1) w okresie próby pod dozór kuratora sądowego; VIII zasądził od oskarżonego P. K. (1) na rzecz oskarżyciela posiłkowego A. K. kwotę 1512,00 zł (jeden tysiąc pięćset dwanaście złotych 00/100) tytułem zwrotu poniesionych przez nią kosztów procesu; IX zasądził od oskarżonego P. K. (1) a na rzecz oskarżyciela posiłkowego J. M. kwotę 1260,00 zł (jeden tysiąc dwieście sześćdziesiąt złotych 60/100) tyłem zwrotu poniesionych przez niego kosztów procesu; X na podstawie art.627 kpk zasądził od oskarżonego P. K. (1) na rzecz Skarbu Państwa kwotę 1265,00 zł (jeden tysiąc dwieście sześćdziesiąt pięć złotych 00/100) tytułem kosztów sądowych. Apelację od powyższego wyroku złożyli prokurator, oskarżycielka posiłkowa A. K. i jej pełnomocnik oraz obrońca oskarżonego P. K. (1) . Wniosek o uzasadnienie wyroku Sądu II instancji złożył tylko obrońca oskarżonego, a zatem Sąd odwoławczy tylko w zakresie tej apelacji czynił niniejsze rozważania, gdyż zgodnie z art. 457 kpk , w sytuacji gdy sąd utrzymuje zaskarżony wyrok w mocy, uznając apelację za oczywiście bezzasadną, uzasadnienie sporządza się na wniosek strony, chyba że zostało zgłoszone zdanie odrębne. Obrońca oskarżonego P. K. (1) zarzucił: 1) przedawnienie terminu karalności przestępstw opisanych w pkt I i II wyroku zgodnie art. 101 § 2kk , jako przestępstw prywatnoskargowych, a z ostrożności: 2) naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie przy prawidłowych ustaleniach przepisu art. 216§1 kk zamiast 216 §3kk oraz przepisu art.217 §lkk zamiast art.217§3kk , w sytuacji, gdy większość zachowań oskarżonego wynikała z retorsyjnych zachowań pokrzywdzonej, 3) naruszenie przepisów postępowania w postaci art.413§l pkt.4 kpk poprzez brak wskazania w opisie czynu z pkt I i II wyroku, z jakim zamiarem działał oskarżony oraz w przypadku II punktu wyroku braku w opisie czynu w jaki sposób oskarżony w poszczególnych dniach naruszał nietykalność osobistą pokrzywdzonej, a zatem, braku uszczegółowienia tego opisu, wskazując, na czym konkretnie polegało przypisane sprawcy zachowanie. 4) naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 420§1 kpk poprzez brak rozstrzygnięcia w zakresie kurtek zatrzymanych przez policję protokołem zatrzymania rzeczy z dnia 26.10.2012 roku na potrzeby niniejszej sprawy, 5) naruszenie przepisów postępowania w postaci art.7 kpk i 5 § 2 kpk poprzez zdyskredytowanie zeznań świadków zdarzenia z dnia 14 października 2013 roku w osobach: M. Z. (1) , R. O. , A. O. , przy jednoczesnych bezkrytycznym przyjęciu zeznań J. M. i M. M. (1) w tym zakresie, pomimo rozbieżności w zeznaniach tych ostatnich oraz przyczyn zaistnienia zdarzeń pod domem M. I. (1) (śledzenie oskarżonego przez pokrzywdzonych). Podnosząc powyższe oskarżony wniósł o zmianę wyroku w zaskarżonej części i o: 1) umorzenie postępowania w zakresie pkt I i II wyroku, ewentualnie o uniewinnienie oskarżonego od zarzucanych mu czynów opisanych w tych punktach, 2) uniewinnienie oskarżonego od czynu opisanego w pkt IV wyroku. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja obrońcy oskarżonego jest oczywiście bezzasadna. Sąd Rejonowy starannie przeprowadził bowiem przewód sądowy, zgromadził niezbędne dla rozstrzygnięcia dowody, a następnie poddał je właściwej analizie i ocenie, zaprezentowanej w prawidłowy sposób w motywacyjnej części swego rozstrzygnięcia. Nie dopuścił się zatem, wbrew temu, co twierdzi obrońca oskarżonego P. K. (1) jakichkolwiek naruszeń przepisów prawa. Całkowicie bezzasadny jest zarzut przedawnienia karalności przestępstw opisanych w punkcie I i II wyroku. Dla oceny bowiem ustania karalności przypisanych oskarżonemu P. K. (1) czynów bez znaczenia jest kiedy prokurator objął ściganiem przestępstwa z oskarżenia prywatnego. Zgodnie z treścią art. 101 § 2 kk karalność przestępstwa ściganego z oskarżenia prywatnego ustaje z upływem roku od czasu, gdy pokrzywdzony dowiedział się o osobie sprawcy przestępstwa, nie później jednak niż z upływem 3 lat od czasu jego popełnienia. Z kolei zgodnie z art. 102 kk jeżeli w okresie przewidzianym w art. 101 kk wszczęto postępowanie przeciwko osobie, karalność popełnionego przez nią przestępstwa określonego w § 1 pkt 1-3 ustaje z upływem 10 lat, a w pozostałych wypadkach - z upływem 5 lat od zakończenia tego okresu. Nadto wskazać trzeba, że jeżeli sąd przyjmuje, że popełniono przestępstwo ścigane z oskarżenia prywatnego, to - niezależnie od rodzaju skargi i wyrażonej w niej prawnej oceny czynu, a także trybu postępowania - stosuje właściwe dla tego rodzaju przestępstwa przepisy o przedawnieniu. Pięcioletni okres przewidziany w art. 102 k.k. ( art. 106 d.k.k. ) biegnie wówczas od zakończenia okresów przedawnienia wskazanych w art. 101 § 2 k.k. ( art. 105 § 2 d.k.k. ) (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 grudnia 2000r. w sprawie II KKN 199/98), a także, że zmiana trybu ścigania z publicznoskargowego na prywatnoskargowy nie może spowodować ustania karalności czynu z powodu wcześniejszego przedawnienia (uchwała SN z dnia 21 marca 1972 r., V KRN 46/72, OSNKW 1972, nr 9, poz. 139). W niniejszej sprawie czyny przypisane oskarżonemu w punkcie I wyroku miały miejsce w dniu 23 lipca 2011r., 25 lipca 2011r, z 8 na 9 września 2011r., 12 września 2011r., z 18 na 19 września 2011r. i 6 października 2011r., a czyny przypisane P. K. (1) w punkcie II zaskarżonego wyroku miały miejsce w dniu 23 lipca 2011r., 25 lipca 2011r., 24 sierpnia 2011r. i z 8 na 9 września 2011r., zaś postanowienie o przedstawieniu zarzutów P. K. (1) wydane zostało w dniu 17 października 2011r. W świetle zatem powyższego stwierdzić należy, że pierwszy z przypisanych oskarżonemu czynów przedawni się dopiero z upływem 23 lipca 2017r. Tym samym podnoszony przez autora apelacji w tym zakresie zarzut, jak i przedstawioną na jego poparcie argumentację uznać należy za chybione. Nietrafny jest także zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie przy prawidłowych ustaleniach przepisu art. 216 § 1 kk zamiast 216 § 3 kk oraz przepisu art. 217 § 1 kk zamiast art. 217 § 2 kk . Podkreślić bowiem należy, że do aktów agresji dochodziło z obu stron. Nie było to zatem jedynie wyzywające postępowanie pokrzywdzonej, ale także niewłaściwe zachowanie oskarżonego P. K. (1) . Okoliczności te potwierdzają przede wszystkim dowody z dokumentów w postaci notatek urzędowych o przemocy w rodzinie sporządzone przez przybyłych na miejsce zdarzenia funkcjonariuszy policji, jak również wydruki z policyjnego elektronicznego systemu ewidencji otrzymywanych zgłoszeń (...) . W tej więc sytuacji, skoro do przypisanych oskarżonemu P. K. (1) czynów dochodziło nie tylko na skutek niewłaściwego zachowania pokrzywdzonej, ale także z inicjatywy samego oskarżonego P. K. (1) , to nie sposób było uznać, że zastosowanie winien znaleźć odpowiednio przepis art. 216 § 3 kk zamiast art. 216 § 1 kk i art. 217 § 2 kk zamiast art. 217 § 1 kk , zwłaszcza, że przewidziane w powołanych przepisach art. 216 § 3 i art. 217 § 2 kk odstąpienie od wymierzenia kary ma charakter fakultatywny, a nie obligatoryjny. Niezasadny jest również zarzut obrazy art. 413 § 1 pkt 4 kpk , albowiem wbrew temu, co podnosi skarżący Sąd I instancji w sposób wystarczający przedstawił opis przypisanych oskarżonemu, a następnie w części motywacyjnej swojego rozstrzygnięcia szczegółowo uzasadnił swoje stanowisko. Co do zarzutu obrazy art. 420 § 1 kpk podnieść należy jedynie, że zgodnie z treścią powołanego przepisu, jeżeli wyrok nie zawiera rozstrzygnięcia co do przepadku, zaliczenia tymczasowego aresztowania, zatrzymania lub środków zapobiegawczych wymienionych w art. 276 albo dowodów rzeczowych, sąd orzeka o tym postanowieniem na posiedzeniu. Z kolei co do obrazy art. 7 kpk odnoszącej się do czynu przypisanego oskarżonemu w punkcie IV zaskarżonego wyroku podnieść należy w pierwszej kolejności , że przekonanie sądu o wiarygodności lub niewiarygodności określonych dowodów pozostaje pod ochroną zasady wyrażonej w art. 7 k.p.k. wtedy tylko, kiedy spełnione są warunki: ujawnienia całokształtu okoliczności sprawy ( art. 410 k.p.k. ) w granicach respektujących zasadę prawdy obiektywnej ( art. 2 § 2 k.p.k. ), rozważenia wszystkich okoliczności zgodnie z zasadą określoną w art. 4 k.p.k. oraz wyczerpującego i logicznego - z uwzględnieniem wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego - uzasadnienia przekonania sądu ( art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. ) (zob. zgodnie postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 grudnia 2006 r. w sprawie III KK 415/06). Analiza akt sprawy wskazuje, że wszystkie te wymogi także w zakresie tego czynu oskarżonego P. K. (1) dopełnione zostały przez Sąd I instancji. Wbrew bowiem temu, co twierdzi obrońca oskarżonego K. , Sąd Rejonowy w sposób prawidłowy dokonał oceny zeznań świadków A. Ś. i R. T. , odmawiając przymiotu prawdziwości tej części ich relacji, w których wskazali oni, że przedmiotowego dnia 14 października 2011r., kiedy miało miejsce zdarzenie pod domem M. I. (1) dokąd przyjechał właśnie oskarżony nie podchodzili oni do J. M. , jak również, że oskarżony nie wychodził do niego ze swojego samochodu. Trafnie bowiem podnosi w tym miejscu Sąd I instancji, że ta część zeznań świadków Ś. oraz T. nie może polegać na prawdzie, skoro w sposób oczywisty jest ona sprzeczna z relacjami pokrzywdzonego J. M. oraz jego żony M. M. (1) . Słusznie bowiem podnosi w tym miejscu Sąd Rejonowy, że zeznania pokrzywdzonego oraz jego żony są spójne i wzajemnie się pokrywają, a także, że trudno uznać, że pokrzywdzony celowo podawałby, że oskarżony mu groził, tylko po to, aby mu dokuczyć, gdyby faktycznie taka sytuacja nie miała miejsca. Trafnie podnosi również w tym miejscu Sąd I instancji, że po całym zdarzeniu pokrzywdzony oraz jego żona radzili się policjanta A. C. , czy zgłaszać sprawę na Policję, czy też nie, co wprost znajduje potwierdzenie w zeznaniach tego właśnie świadka i tym bardziej przemawia za prawdziwością relacji J. M. oraz M. M. (1) . Rozważania Sądu I Instancji Sąd Okręgowy w pełni podziela jako trafne i przekonywujące (k.488). Drobne zatem nieścisłości w zeznaniach M. nie mogą zatem dyskredytować ich prawdziwości. W konsekwencji prawidłowo Sąd Rejonowy odmówił wiary części relacji świadków A. Ś. i R. T. , o czym mowa była już wyżej, a także w całości zeznaniom M. Z. (2) . Trafnie bowiem w tym miejscu podnosi także Sąd Rejonowy, że świadek Z. jest bliskim znajomym zarówno M. I. (2) , jak i sąsiadką A. Ś. , jak również, że bezsprzecznie następnego dnia po zdarzeniu M. I. (1) odwiedziła M. Z. (2) w jej miejscu pracy, aby wyjaśnić jej całą zaistniałą sytuację. Rozważania Sądu Rejonowego w powyższym zakresie Sąd odwoławczy w pełni podziela i aprobuje jako trafne i przekonywujące (k.488). W świetle zatem powyższego właściwie także Sąd Rejonowy uznał za nieprawdziwą relację konkubiny oskarżonego M. I. (1) oraz samego oskarżonego P. K. (1) , jako że są one sprzeczne z w pełni wiarygodnymi, o czym mowa była wyżej, zeznaniami pokrzywdzonego i jego żony. Tym samym całkowicie chybiony jest zarzut obrazy art. 7 kpk . Podobnie ocenić trzeba także zarzut naruszenia art. 5 § 2 kpk . Prawidłowo bowiem oceniony przez Sąd I instancji materiał dowodowy nie pozostawił miejsca na jakiekolwiek wątpliwości, a które to należałoby rozstrzygnąć na korzyść oskarżonego P. K. (1) . W świetle zatem powyższego podnieść trzeba, że argumentacja zaprezentowana w apelacji obrońcy oskarżonego P. K. (2) stanowi jedynie gołosłowną, nieprzekonywującą polemikę z prawidłowymi ustaleniami i wywodami Sądu Rejonowego i jest oparta na tendencyjnej, nieobiektywnej ocenie zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, a ponadto nie zawiera w istocie żadnego twierdzenia, które byłoby w stanie skutecznie podważyć trafność zaskarżonego rozstrzygnięcia Sądu I instancji i z tej też przyczyny nie mogła ona doprowadzić do zmiany wyroku we wnioskowanym zakresie. Podkreślić bowiem jeszcze raz należy, że w ocenie sądu odwoławczego ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd I instancji w sposób jednoznaczny wynikają z dokonanej przez tenże sąd prawidłowej oceny dowodów, która nie przekracza w żadnym stopniu granic swobodnego uznania sędziowskiego zakreślonych treścią art. 7 kpk , a jest ona wszechstronna, logiczna i zgodna ze wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego, jak również uwzględnia okoliczności przemawiające zarówno na korzyść oskarżonych, jak i na ich niekorzyść, przy czym nie zachodziła nawet konieczność rozstrzygnięcia nie dających się usunąć wątpliwości bowiem w ocenie Sądu Okręgowego takowe wątpliwości nie zachodziły w niniejszej sprawie Ponadto podstawą zaskarżonego wyroku był całokształt okoliczności ujawnionych na rozprawie głównej, o czym przekonuje treść pisemnych motywów zaskarżonego wyroku, które, jak już wyżej wskazano, zostały sporządzone w sposób zgodny z wymogami art. 424 kpk . Mając zatem na względzie powyższe Sąd Okręgowy na podstawie art. 437 § 1 kpk utrzymał w mocy zaskarżony wyrok, uznając apelację obrońcy oskarżonego P. K. (1) za oczywiście bezzasadną. Na podstawie art. 627 kpk w zw. z art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 23 czerwca 1973r. o opłatach w sprawach karnych (Dz. U. z 1983r. Nr 49, poz. 223 z późn. zm.) Sąd odwoławczy zasądził od oskarżycielki posiłkowej A. K. na rzecz Skarbu Państwa kwotę 210 złotych tytułem kosztów sądowych w postępowaniu odwoławczym. Na podstawie art. 627 kpk w zw. z art. 636 § 1 kpk Sąd Okręgowy zasądził od oskarżonego P. K. (1) na rzecz Skarbu Państwa kwotę 390 złotych tytułem kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, uznając, że uiszczenie ich, z uwagi na jego sytuację osobistą i majątkową, tj. uwzględniając fakt, że jest on osobą zdrową i wykształconą, a nadto posiada majątek ruchomy, jak i nieruchomy, nie będzie dla niego nadmiernie uciążliwe. Z tych względów na podstawie art. 437 § 1 kpk orzeczono, jak w wyroku . SSO Adam Kabziński SSO Klaudiusz Senator SSO Ewa Opozada- Kałka