IX Ka 714/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Toruniu, rozpoznając apelację oskarżonego M.R. od wyroku Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 27 lipca 2017 r. (sygn. akt VIII K 724/17), utrzymał zaskarżony wyrok w mocy. Sprawa dotyczyła oskarżenia z art. 300§2 kk (oszustwo na szkodę wierzyciela) oraz art. 302§1 kk (udaremnienie zaspokojenia wierzyciela). Wyrok Sądu Rejonowego zapadł w trybie art. 335 § 2 kpk (skazanie bez rozprawy). Sąd Okręgowy podkreślił, że w przypadku wyroków wydanych w trybie konsensualnym, apelacja nie może opierać się na zarzutach błędu w ustaleniach faktycznych ani rażącej niewspółmierności kary związanych z treścią porozumienia. Sąd odwoławczy pominął zarzuty apelacji dotyczące ustaleń faktycznych i obrazy przepisów postępowania, uznając je za niedopuszczalne w kontekście ograniczeń wynikających z art. 447 § 5 kpk. Rozpoznano jedynie zarzut obrazy prawa materialnego, a konkretnie art. 72 § 1 pkt 8 kk, dotyczący nałożenia obowiązku probacyjnego. Sąd Okręgowy, powołując się na ugruntowany pogląd Sądu Najwyższego, uznał za dopuszczalne zobowiązanie oskarżonego do wykonania prawomocnego orzeczenia sądu cywilnego, nawet jeśli dotyczy ono roszczenia odszkodowawczego. Podkreślono, że taki środek probacyjny służy celom prewencji indywidualnej i wychowawczemu oddziaływaniu kary, nie prowadząc jednocześnie do podwójnej odpowiedzialności sprawcy ani wzbogacenia pokrzywdzonego. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na zasadach ogólnych, obciążając nimi oskarżonego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie dopuszczalności i celowości stosowania art. 72 § 1 pkt 8 kk w kontekście wykonania wyroków sądów cywilnych jako środka probacyjnego, a także ograniczeń w zakresie apelacji od wyroków wydanych w trybie konsensualnym.
Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowań karnych i cywilnych oraz trybu skazania bez rozprawy. Interpretacja art. 72 § 1 pkt 8 kk może być stosowana w podobnych sprawach, gdzie zachodzi potrzeba naprawienia szkody lub zapobieżenia recydywie poprzez zobowiązanie do określonego działania.
Zagadnienia prawne (2)
Czy apelacja od wyroku wydanego w trybie skazania bez rozprawy (art. 335 § 2 kpk) może skutecznie podnosić zarzuty błędu w ustaleniach faktycznych lub obrazy przepisów postępowania, które w istocie kwestionują ustalenia faktyczne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zgodnie z art. 447 § 5 kpk, zarzuty błędu w ustaleniach faktycznych i rażącej niewspółmierności kary nie mogą stanowić podstawy apelacji od wyroku wydanego w trybie konsensualnym. Dotyczy to również zarzutów formalnie określanych jako obraza przepisów postępowania, które w rzeczywistości zmierzają do podważenia ustaleń faktycznych.
Uzasadnienie
Ograniczenie możliwości apelacji w trybie konsensualnym ma na celu zapewnienie stabilności takich orzeczeń i zapobieganie instrumentalnemu omijaniu zakazu podnoszenia zarzutów faktycznych poprzez formułowanie ich jako zarzutów proceduralnych.
Czy zobowiązanie oskarżonego do wykonania prawomocnego orzeczenia sądu cywilnego (np. zasądzającego roszczenie odszkodowawcze) jest dopuszczalnym środkiem probacyjnym na podstawie art. 72 § 1 pkt 8 kk?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, art. 72 § 1 pkt 8 kk, interpretowany szeroko, dopuszcza nałożenie obowiązku probacyjnego w postaci zobowiązania do wykonania prawomocnego orzeczenia innego sądu, w tym sądu cywilnego, jeśli służy to zapobieganiu popełnieniu przestępstwa i uwzględnia interesy pokrzywdzonego.
Uzasadnienie
Taki środek probacyjny, choć może prowadzić do naprawienia szkody, nie stanowi tytułu egzekucyjnego w rozumieniu przepisów kpk, co zapobiega podwójnej odpowiedzialności sprawcy i wzbogaceniu pokrzywdzonego. Służy on celom prewencji indywidualnej i wychowawczemu oddziaływaniu kary.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. R. | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (11)
Główne
k.k. art. 300 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 302 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 72 § § 1 pkt 8
Kodeks karny
Dopuszczalne jest zobowiązanie oskarżonego do wykonania prawomocnego orzeczenia sądu cywilnego zasądzającego roszczenie, jako środek probacyjny służący zapobieganiu popełnieniu przestępstwa i uwzględniający interesy pokrzywdzonego.
Pomocnicze
k.p.k. art. 335 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 447 § § 5
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 415 § § 5
Kodeks postępowania karnego
Wykonanie obowiązku nałożonego na podstawie art. 72 § 1 pkt 8 kk nie stanowi tytułu egzekucyjnego i nie rodzi niebezpieczeństwa podwójnej odpowiedzialności.
k.p.k. art. 107 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 2 § § 1 pkt 3
Kodeks postępowania karnego
Ustawa o opłatach w sprawach karnych
k.p.k. art. 636 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 627
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niedopuszczalność zarzutów faktycznych i proceduralnych w apelacji od wyroku wydanego w trybie skazania bez rozprawy (art. 447 § 5 kpk). • Dopuszczalność nałożenia obowiązku probacyjnego wykonania wyroku sądu cywilnego na podstawie art. 72 § 1 pkt 8 kk. • Brak ryzyka podwójnej odpowiedzialności sprawcy i wzbogacenia pokrzywdzonego w przypadku nałożenia obowiązku wykonania wyroku cywilnego jako środka probacyjnego.
Odrzucone argumenty
Zarzuty błędu w ustaleniach faktycznych. • Zarzuty obrazy przepisów postępowania (art. 7 kpk, art. 410 kpk) zmierzające do podważenia ustaleń faktycznych. • Zarzut obrazy prawa materialnego wyrażonego w art. 72 § 1 pkt 8 kk (interpretowany jako niedopuszczalność nałożenia obowiązku wykonania wyroku cywilnego).
Godne uwagi sformułowania
podstawą apelacji od wyroku wydanego w trybie konsensualnym nie mogą być zarzuty błędu w ustaleniach faktycznych i rażącej niewspółmierności kary związane z treścią zawartego porozumienia • Niedopuszczalne jest bowiem instrumentalne omijanie ograniczenia zawartego w art. 447 § 5 kpk w drodze formułowania zarzutu rzekomej obrazy przepisów postępowania • konstrukcja w/w przepisu jest stosunkowo szeroka i daje sądowi możliwość zobowiązania oskarżonego do takiego postępowania w okresie próby, które w danych okolicznościach może zapobiec popełnieniu przez niego ponownie przestępstwa • środek probacyjny może polegać na zobowiązaniu oskarżonego do wykonania prawomocnego orzeczenia innego sądu, w tym zapadłego w postępowaniu cywilnym • nie będzie rodziło niebezpieczeństwa poniesienia przez sprawcę niejako podwójnej odpowiedzialności za wyrządzoną szkodę i bezpodstawnego wzbogacenia pokrzywdzonego • stanowiąc czynnik motywujący oskarżonego do wyrównania szkody, jaką pokrzywdzony poniósł wskutek jego działania, kształtuje w nim pożądane postawy
Skład orzekający
Rafał Sadowski
przewodniczący-sprawozdawca
Aleksandra Nowicka
sędzia
Justyna Kujaczyńska-Gajdamowicz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie dopuszczalności i celowości stosowania art. 72 § 1 pkt 8 kk w kontekście wykonania wyroków sądów cywilnych jako środka probacyjnego, a także ograniczeń w zakresie apelacji od wyroków wydanych w trybie konsensualnym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowań karnych i cywilnych oraz trybu skazania bez rozprawy. Interpretacja art. 72 § 1 pkt 8 kk może być stosowana w podobnych sprawach, gdzie zachodzi potrzeba naprawienia szkody lub zapobieżenia recydywie poprzez zobowiązanie do określonego działania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów dotyczących skazania bez rozprawy oraz ciekawą interpretację środka probacyjnego, łączącą postępowanie karne z cywilnym. Jest to interesujące dla prawników procesowych.
“Wyrok w trybie konsensualnym: czy można apelować od ustaleń faktycznych? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.