Orzeczenie · 2014-02-20

IX Ka 597/13

Sąd
Sąd Okręgowy w Toruniu
Miejsce
Toruń
Data
2014-02-20
SAOSKarneprawo handloweŚredniaokręgowy
upadłośćkodeks spółek handlowychodpowiedzialność zarząduniewypłacalnośćpostępowanie karneapelacjagrzywna

Sąd Okręgowy w Toruniu, rozpoznając sprawę IX Ka 597/13, utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Brodnicy (VII K 76/13), który skazał M. T. za popełnienie przestępstwa z art. 586 Kodeksu Spółek Handlowych. Oskarżony, będąc prezesem zarządu spółki z o.o., nie wykonał wymagalnych zobowiązań pieniężnych i nie zgłosił wniosku o upadłość spółki, mimo powstania warunków uzasadniających upadłość. Sąd pierwszej instancji wymierzył mu karę 120 stawek dziennych grzywny po 30 zł każda oraz zasądził koszty. Obrońca oskarżonego wniósł apelację, zarzucając m.in. obrazę przepisów prawa procesowego i błąd w ustaleniach faktycznych, twierdząc, że majątek spółki pozwalał na zaspokojenie wierzytelności. Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego zaskarżył wyrok w części dotyczącej kary, domagając się kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. Sąd Okręgowy uznał obie apelacje za oczywiście bezzasadne. W odniesieniu do apelacji obrony, sąd odwoławczy podkreślił, że zgodnie z przepisami prawa upadłościowego, samo zaprzestanie regulowania wymagalnych zobowiązań jest wystarczającą podstawą do zgłoszenia wniosku o upadłość, niezależnie od wartości majątku spółki. Sąd odrzucił zarzuty dotyczące błędów procesowych i niepełnego materiału dowodowego, wskazując, że oddalone wnioski dowodowe zmierzały do ustalenia okoliczności niemających znaczenia dla bytu zarzucanego występku. Odnosząc się do apelacji pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, sąd uznał karę grzywny za adekwatną, uwzględniając reguły z art. 53 kk, zawinienie oskarżonego, społeczną szkodliwość czynu, a także jego sytuację majątkową i rodzinną. Sąd odwoławczy utrzymał wyrok w mocy, zasądzając od oskarżonego opłatę za drugą instancję oraz obciążając go wydatkami postępowania odwoławczego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja obowiązku zgłoszenia wniosku o upadłość przez zarząd spółki zgodnie z art. 586 ksh i przepisami prawa upadłościowego, a także kwestie dowodowe w sprawach karnych gospodarczych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów prawa upadłościowego w brzmieniu obowiązującym w czasie czynu. Interpretacja przepisów procesowych jest standardowa.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zaprzestanie regulowania wymagalnych zobowiązań pieniężnych przez spółkę, nawet przy istnieniu majątku pozwalającego na zaspokojenie wierzycieli, obliguje prezesa zarządu do zgłoszenia wniosku o upadłość?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zaprzestanie regulowania wymagalnych zobowiązań jest samoistną i wystarczającą podstawą do zgłoszenia wniosku o upadłość, niezależnie od wartości majątku spółki.

Uzasadnienie

Przepisy prawa upadłościowego (art. 11 ust. 1) wskazują na dwie niezależne przesłanki niewypłacalności. Zarzut z art. 586 ksh dotyczy braku zgłoszenia wniosku mimo nieuregulowania wymagalnych zobowiązań, co jest wystarczające do stwierdzenia winy, nawet jeśli majątek spółki mógłby pokryć długi.

Czy oddalenie wniosków dowodowych o przesłuchanie świadka i dowodu z akt komorniczych, zmierzających do wykazania majątku spółki, stanowi obrazę przepisów prawa procesowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli dowody te zmierzają do ustalenia okoliczności niemających znaczenia dla bytu zarzucanego występku.

Uzasadnienie

Sąd odwoławczy uznał, że ustalenie majątku spółki nie miało znaczenia dla oceny, czy doszło do popełnienia przestępstwa z art. 586 ksh, ponieważ kluczowe było samo zaprzestanie regulowania wymagalnych zobowiązań. Dlatego oddalenie tych wniosków nie stanowiło obrazy art. 167 kpk w zw. z art. 170 kpk.

Czy orzeczona kara grzywny w wysokości 120 stawek dziennych po 30 zł jest rażąco niewspółmierna do winy i sytuacji majątkowej oskarżonego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, kara grzywny jest adekwatna, biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy.

Uzasadnienie

Sąd uwzględnił reguły z art. 53 kk, ocenę zawinienia, społeczną szkodliwość czynu, sposób popełnienia (długotrwałe utrzymywanie stanu bezprawnego), ale także okoliczność łagodzącą (wieloletnia działalność gospodarcza z poszanowaniem prawa). Przyjęcie stawki dziennej 30 zł było adekwatne do sytuacji materialnej oskarżonego, zwłaszcza w kontekście bezskutecznych egzekucji i jego sytuacji rodzinnej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymanie w mocy wyroku
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
M. T.osoba_fizycznaoskarżony
Prokuratura Okręgowaorgan_państwowyprokurator
(...) Sp. z o.o. w T.spółkaoskarżyciel posiłkowy

Przepisy (14)

Główne

k.s.h. art. 586

Kodeks Spółek Handlowych

Nie wykonanie wymagalnych zobowiązań pieniężnych spółki i niezgłoszenie wniosku o upadłość pomimo powstania warunków uzasadniających upadłość.

u.p.u.n. art. 10 § 1

Ustawa Prawo Upadłościowe i Naprawcze

Określenie warunków uzasadniających upadłość.

u.p.u.n. art. 21 § 1

Ustawa Prawo Upadłościowe i Naprawcze

Obowiązek zgłoszenia wniosku o upadłość.

u.p.u.n. art. 11 § 1

Ustawa Prawo Upadłościowe i Naprawcze

Definicja niewypłacalności jako podstawy do zgłoszenia wniosku o upadłość.

Pomocnicze

k.k. art. 33 § § 1

Kodeks karny

Podstawa wymiaru kary grzywny.

k.p.k. art. 4

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy.

k.p.k. art. 167

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek przeprowadzenia dowodów.

k.p.k. art. 170

Kodeks postępowania karnego

Oddalenie wniosków dowodowych.

k.p.k. art. 424

Kodeks postępowania karnego

Wymogi uzasadnienia wyroku.

k.k. art. 53

Kodeks karny

Zasady wymiaru kary.

k.p.k. art. 636

Kodeks postępowania karnego

Podstawa zasądzenia kosztów w postępowaniu odwoławczym.

k.p.k. art. 627

Kodeks postępowania karnego

Podstawa zasądzenia kosztów w postępowaniu odwoławczym.

u.o.p.k. art. 8

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

Opłata sądowa w postępowaniu odwoławczym.

u.o.p.k. art. 3

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

Opłata sądowa w postępowaniu odwoławczym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaprzestanie regulowania wymagalnych zobowiązań jest wystarczającą podstawą do zgłoszenia wniosku o upadłość, niezależnie od wartości majątku spółki. • Oddalenie wniosków dowodowych zmierzających do wykazania majątku spółki było uzasadnione, gdyż okoliczności te nie miały znaczenia dla bytu zarzucanego występku. • Kara grzywny jest adekwatna do winy i sytuacji majątkowej oskarżonego, uwzględniając wszystkie okoliczności łagodzące i obciążające.

Odrzucone argumenty

Obraza przepisów prawa procesowego przez wydanie wyroku bez wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy. • Obraza przepisów procesowych przez oddalenie wniosków dowodowych. • Błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że oskarżony dopuścił się zarzucanego czynu, mimo że majątek spółki pozwalał na zaspokojenie wierzytelności. • Rażąca niewspółmierność orzeczonej kary grzywny, zamiast kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania.

Godne uwagi sformułowania

nie wykonując wymagalnych zobowiązań pieniężnych tej spółki [...] nie zgłosił wniosku o upadłość tej spółki handlowej pomimo powstania warunków uzasadniających upadłość • niezasadnie twierdził on, że zaskarżony wyrok [...] wydany został bez należytego wyjaśnienia wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy • Formułując je skarżący wyszedł z założenia, że ustalenie, iż majątek spółki [...] pozwalał na zaspokojenie wierzytelności wobec kontrahentów, zwalniałoby oskarżonego od zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości, mimo, że w okresie sprawowania przez niego funkcji prezesa zarządu spółka trwale nie regulowała swoich wymagalnych należności • Stanowisko to nie znajduje jednak oparcia w przepisach prawa upadłościowego • Art. 11 ustawy prawo upadłościowe i naprawcze [...] wskazuje na dwie samoistne, niezależne od siebie sytuacje, które powodują, że aktualizuje się konieczność zgłoszenia przez dłużnika wniosku o ogłoszenie upadłości. • Zgromadzony materiał dowodowy wyraźnie wskazuje na to, że w okresie pełnienia przez niego funkcji prezesa spółka trwale nie regulowała swoich wymagalnych zobowiązań wobec swojego kontrahenta • Świadomie kredytował on kosztem C. działalność spółki • W myśl przepisów prawa upadłościowego sytuacja ta obligowała oskarżonego do wystąpienia z wnioskiem o ogłoszenie upadłości. […]

Skład orzekający

M.Polak

przewodniczący

B.Plewińska

członek

L.Gutkowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązku zgłoszenia wniosku o upadłość przez zarząd spółki zgodnie z art. 586 ksh i przepisami prawa upadłościowego, a także kwestie dowodowe w sprawach karnych gospodarczych."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów prawa upadłościowego w brzmieniu obowiązującym w czasie czynu. Interpretacja przepisów procesowych jest standardowa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności karnej członków zarządu za niezgłoszenie wniosku o upadłość, co jest ważnym zagadnieniem dla przedsiębiorców i prawników zajmujących się prawem handlowym i upadłościowym.

Prezes spółki skazany za niezgłoszenie upadłości – czy majątek firmy chroni przed odpowiedzialnością?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst