IX KA 496/22

UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt IX Ka 496/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w T. z dnia 09 czerwca 2022 r., sygn. akt (...) 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.1.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☒ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.1.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 1.5. Ustalenie faktów 1.1.3. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.1.1. T. B. dotychczasowa karalność oskarżonego wykonywanie stałej pracy zarobkowej i fakt potrącania z wynagrodzenia należności alimentacyjnych informacja Krajowego Rejestru Karnego dane o zatrudnieniu 123 95-97, 125, 126-128 1.1.4. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.2.1. 1.6. Ocena dowodów 1.1.5. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 1.1.6. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 3.1. - apelacja prokuratora - - rażąca niewspółmierność wymierzonej oskarżonemu T. B. kary 2 lat ograniczenia wolności, podczas gdy wysoki stopień społecznej szkodliwości popełnionego przez oskarżonego czynu, a w szczególności wcześniejsza karalność oskarżonego znamienna bezskutecznością wymierzanych mu kar o charakterze wolnościowym przemawiają za wymierzeniem mu kary w surowszym wymiarze, to jest kary 1 roku pozbawienia wolności. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Apelacja prokuratora okazała się niezasadna. Sąd Rejonowy w T. , uznając T. B. za winnego popełnienia przestępstwa z art. 209§1a kk , wymierzył mu karę 2 lat ograniczenia wolności polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym. Nie kwestionując trafności ustaleń stanowiących podstawę uznania winy oskarżonego w zakresie zarzucanego mu czynu, prokurator nie zgodził się z kształtem orzeczonej względem T. B. kary. Zawarte w środku odwoławczym argumenty nie przekonały jednak sądu odwoławczego o potrzebie modyfikacji orzeczenia w tej części. Sąd Okręgowy nie podzielił poglądu oskarżyciela publicznego, iż w zaistniałych realiach sprawy należało orzec wobec oskarżonego karę 1 roku bezwzględnego pozbawienia wolności. Niezasadny był zarzut apelującego, iż orzeczona względem T. B. kara w wymiarze 2 lat ograniczenia wolności jest niewspółmiernie (rażąco) łagodna. Bezsprzecznie zgodzić się należy ze skarżącym, że społeczna szkodliwość czynu popełnionego przez T. B. jest wysoka, a uprzednia trzykrotna karalność oskarżonego za przestępstwa niealimentacji mogła zdecydować o wymierzeniu bezwzględnej kary pozbawienia wolności. Do takiego wniosku mogła doprowadzić analiza skazań oskarżonego na kary pozbawienia wolności tak bezwzględne jak i z warunkowym zawieszeniem wykonania, a także brak zainteresowania niepełnosprawnym dzieckiem, co akcentuje skarżący. Jak wynika jednak z akt sprawy poprzednie przestępstwa związane były między innymi z tym, że oskarżony nie pozostawał w stałym stosunku pracy, a w niniejszej sprawie sytuacja uległa diametralnej zmianie. T. B. od marca 2020r. zatrudniony jest na stałą umowę o pracę w firmie (...) w G. gdzie zarabia do 4000zł. z możliwością awansu na stanowisko brygadzisty. Co więcej i co jest bardzo istotne, jak wynika z załączonych dokumentów systematycznie z wynagrodzenia potrącane są zajęcia komornicze na poczet zaległych i bieżących alimentów (k. 95-97, 125, 126-128 akt). Fakt ten w sposób zasadniczy wpłynął na decyzję Sądu Rejonowego o wymierzeniu oskarżonemu kary 2 lat ograniczenia wolności, a kara taka w istocie nie jest karą rażąco łagodną gdy weźmie się pod uwagę to, że w przypadku gdyby oskarżony uchylał się od wykonywania kary ograniczenia wolności zawsze będzie możliwość zarządzenia wykonania zastępczej kary nawet 1 roku pozbawienia wolności. Takie rozumowanie i decyzję sądu I instancji aprobuje sąd odwoławczy. Można oczywiście podzielić pogląd prokuratora co do faktu, że dotychczasowe zachowanie T. B. mogło upoważnić do przyjęcia tezy o braku dalszej pozytywnej prognozy, a tym samym i do wymierzenia kary bezwzględnego pozbawienia wolności. Nie ma w tym miejscu potrzeby przytaczania argumentacji prokuratora, gdyż sąd odwoławczy także dostrzega uprzednią niepoprawność postępowania skazanego w zakresie w jakim doszło do popełnianie wcześniejszych przestępstw niealimentacji. Te okoliczności rzeczywiście mogły stanowić podstawę orzeczenia kary pozbawienia wolności o charakterze bezwzględnym, czego T. B. musi mieć świadomość. Natomiast, co oczywiste, każda sprawa wymaga indywidualnej oceny i dopiero po dokonaniu takiej właśnie oceny możliwe jest podjęcie ostatecznej, określonej decyzji procesowej. Ta ocena dokonana przez Sąd Rejonowy i raz jeszcze tym razem przez sąd odwoławczy, pozwala twierdzić, że rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego, zdaniem Sądu Okręgowego jest przekonujące. Apelujący podkreśla, że w istocie główną przyczyną konieczności wymierzenia kary 1 roku pozbawienia wolności jest wysoki stopień społecznej szkodliwości czynu popełnionego przez oskarżonego oraz fakt uprzedniej 3-krotnej karalności oskarżonego za występki z art. 209 kk , czego kwestionować nie sposób. Jak wskazano wyżej, sam ten fakt mógłby stanowić podstawę uwzględnienia apelacji prokuratora. Niezależnie jednak od tego stanu rzeczy sprawa niniejsza jest na tyle nietypowa, że w sytuacji która się wytworzyła i to już na wcześniejszym etapie postępowania i trwa także obecnie, decyzja o wymierzeniu oskarżonemu kary 1 roku pozbawienia wolności byłaby decyzją w ocenie Sądu Okręgowego niezasadną. Zauważyć bowiem należy, że postawa skazanego w okresie postępowania, a w szczególności od marca 2020r. nie jest naganna. Jak już wskazano T. B. , co bardzo ważne, wykonuje stałą pracę, dokonywane są potrącenia alimentacyjne, co ma istotne znaczenie nie tylko dla samego oskarżonego, ale zwłaszcza dla jego dziecka, a fakt ten daje gwarancję przestrzegania w przyszłości porządku prawnego i pozwoli wiązać nadzieję z prawidłową resocjalizacją T. B. . Bardzo istotne znaczenie ma to, że przestępstwo za które skazany został T. B. to szczególne przestępstwo przeciwko rodzinie dotyczące braku realizacji obowiązku alimentacyjnego. Bezspornie wartością podstawową przy wykonywaniu tego rodzaju wyroku jest, aby skazany realizował nałożony na niego obowiązek świadczenia alimentacyjnego. Sąd Okręgowy mając na uwadze tę właśnie wartość, która ma przecież bezpośredni wpływ na sytuację życiową syna skazanego i nie tracąc z pola widzenia tego, że skazany dokonuje poprzez komornika wpłat alimentów, postanowił dać T. B. szansę jaką jest podzielenie stanowiska sądu I instancji co do wymierzenia oskarżonemu kary ograniczenia wolności w maksymalnym wymiarze 2 lat. Natomiast oskarżony musi mieć świadomość tego, że w przypadku gdyby ponownie i rażąco naruszył on reguły porządku prawnego, decyzja w kolejnym postępowaniu o zasadności wymierzenia kary bezwzględnej pozbawienia wolności może być jednoznaczna i konieczna. Wobec powyższego zastrzeżeń sądu odwoławczego nie budziło w tej sytuacji orzeczenie o karze 2 lat ograniczenia wolności. Sąd Rejonowy w sposób prawidłowy uzasadnił swoje stanowisko w kwestii wymierzonej oskarżonemu kary wskazując na występujące w sprawie okoliczności łagodzące oraz obciążające determinujące taki a nie inny jej wymiar. Biorąc pod uwagę wszystkie te okoliczności nie sposób było uznać, że orzeczona w tej konkretnej sprawie wobec oskarżonego kara 2 lat ograniczenia wolności, która przecież ukształtowana została w górnej granicy zagrożenia przewidzianego przez art. 209§1a kk kk , cechuje się rażącą łagodnością. W istocie bowiem obecna postawa oskarżonego związana z wykonywaniem stałej pracy zarobkowej i fakt spłacania należności alimentacyjnych pozwalały mimo uprzedniej karalności na zastosowanie wobec niego kary o charakterze wolnościowym. W rezultacie mimo dotychczas orzeczonych wobec oskarżonego trzykrotnie kar pozbawienia wolności za czyny z art. 209 kk w aktualnej sytuacji osobistej, zawodowej prezentowanej przez T. B. istnieją podstawy aby twierdzić, iż wymierzenie w niniejszym postępowaniu kary w takim kształcie jak uczynił to Sąd Rejonowy spełni wobec oskarżonego cele wychowawcze oraz zapobiegnie popełnieniu przez niego kolejnego z rzędu przestępstwa. Analizując orzeczenie o karze wymierzonej oskarżonemu Sąd Okręgowy doszedł do przekonania, iż orzeczona kara 2 lat ograniczenia wolności jest adekwatna do stopnia społecznej szkodliwości przypisanego oskarżonemu czynu, jego zawinienia, a przy tym konieczna do spełnienia celów i funkcji wychowawczych. Występujące w sprawie okoliczności łagodzące oraz obciążające pozwalały uznać, iż wymierzona oskarżonemu kara nie jest rażąco niewspółmiernie łagodna w rozumieniu art. 438 pkt 4 kpk . Brak jest zatem podstaw do twierdzenia, iż orzeczenie w niniejszej sprawie jedynie kary bezwzględnego pozbawienia wolności spełni swoje cele prewencyjne i wychowawcze. W zachowaniu oskarżonego można bowiem dostrzec zasadnicze elementy poprawy co prowadzi do wniosku, iż oskarżony, co słusznie akcentuje Sąd Rejonowy jest osobą, która zaczęła w sposób istotny zmieniać swoje życie, a wobec tego jego dalsza resocjalizacja może być prowadzona w warunkach wolnościowych, co także powinno prowadzić, co najistotniejsze, do systematycznego realizowania obowiązku alimentacyjnego. Wniosek ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 4.1. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 1.7. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 5.1.1. Przedmiot utrzymania w mocy Wyrok Sądu Rejonowego w T. z dnia 09 czerwca 2022 r., sygn. akt (...) Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Racje wskazane powyżej zadecydowały o uznaniu wywiedzionej w sprawie apelacji za bezzasadną. Wobec następstw popełnionego przez oskarżonego czynu zabronionego Sąd Rejonowy prawidłowo – na mocy art. 34§3 w zw. z art. 72§1 pkt 3 i 4 kk zobowiązał oskarżonego do wykonywania ciążącego na nim obowiązku łożenia na utrzymanie syna i wykonywania pracy zarobkowej. Sąd Odwoławczy utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego, nie dopatrując się w zaskarżonym orzeczeniu żadnych uchybień mogących stanowić bezwzględne przyczyny odwoławcze, będących podstawą do uchylenia wyroku z urzędu. 1.8. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 5.2.1. Przedmiot i zakres zmiany Zwięźle o powodach zmiany 1.9. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 1.1.7. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 5.3.1.1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 5.3.1.4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 1.1.8. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 1.10. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II. Na podstawie art. 636§1 kpk wobec nieuwzględnienia środka odwoławczego wniesionego wyłącznie przez oskarżyciela publicznego, sąd odwoławczy kosztami procesu za postępowanie odwoławcze obciążył Skarb Państwa. PODPIS 0.1.1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację - Prokurator Rejonowy (...) Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja - wyrok Sądu Rejonowego w T. z dnia 9 czerwca 2022r. w sprawie o sygn. (...) , 0.1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☒ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.1.1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.1.1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ Zmiana