IX Ka 206/14

Sąd Okręgowy w ToruniuToruń2014-06-26
SAOSKarneprzestępstwa skarboweŚredniaokręgowy
przestępstwo skarbowepodatek akcyzowycłoVATpapierosyznaki akcyzypostępowanie karneapelacjanaruszenie przepisów

Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu istotnego naruszenia przepisów postępowania, polegającego na rozpoznaniu sprawy pod nieobecność prokuratora, którego udział był obowiązkowy.

Sąd Okręgowy w Toruniu, rozpoznając apelację prokuratora, uchylił wyrok Sądu Rejonowego w sprawie J. Z. oskarżonego o przestępstwo skarbowe. Głównym powodem uchylenia było istotne naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie prowadzenie rozprawy głównej pod nieobecność prokuratora, mimo że jego udział był obowiązkowy w sprawach ściganych z oskarżenia publicznego. Sąd Okręgowy uznał, że brak udziału prokuratora mógł mieć wpływ na treść orzeczenia, pozbawiając go możliwości odniesienia się do dowodów i wyrażenia stanowiska.

Sąd Okręgowy w Toruniu rozpoznał apelację prokuratora wniesioną od wyroku Sądu Rejonowego w Toruniu, który skazał J. Z. za przestępstwo skarbowe polegające na przewożeniu papierosów bez polskich znaków akcyzy, z niezapłaconym cłem i podatkami. Sąd Rejonowy wymierzył oskarżonemu karę 4 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, grzywnę oraz zobowiązał do uiszczenia należności publicznoprawnych, orzekając również przepadek papierosów. Prokurator zaskarżył wyrok w całości, zarzucając m.in. obrazę przepisów postępowania poprzez niezawiadomienie go o terminie rozprawy głównej, co skutkowało jej przeprowadzeniem pod jego nieobecność, mimo że jego udział był obowiązkowy. Sąd Okręgowy uznał apelację prokuratora za zasadną i uchylił zaskarżony wyrok, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu. Kluczowym uchybieniem Sądu Rejonowego było prowadzenie rozprawy w trybie zwyczajnym bez udziału prokuratora, który nie został prawidłowo zawiadomiony. Sąd Okręgowy podkreślił, że brak udziału prokuratora mógł wpłynąć na treść orzeczenia, pozbawiając go możliwości reakcji na wyjaśnienia oskarżonego i inicjatywy dowodowej. Analiza pozostałych zarzutów prokuratora dotyczących podstawy prawnej orzeczenia o obowiązku uiszczenia należności oraz rażącej łagodności kary została uznana za przedwczesną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, rozpoznanie sprawy pod nieobecność prokuratora, gdy jego udział jest obowiązkowy, stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania, które może mieć wpływ na treść orzeczenia.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że brak udziału prokuratora w rozprawie, gdzie jego obecność była obligatoryjna, jest uchybieniem procesowym. Pozbawiło to prokuratora możliwości odniesienia się do dowodów, złożenia wniosków dowodowych oraz przedstawienia ostatecznego stanowiska, co mogło wpłynąć na wynik sprawy, w tym na wymiar kary.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

prokurator

Strony

NazwaTypRola
J. Z.osoba_fizycznaoskarżony
Przedstawiciel Urzędu Celnego w Toruniuinstytucjaprzedstawiciel
Prokurator Prokuratury Okręgowej w Toruniuorgan_państwowyprokurator

Przepisy (19)

Główne

kks art. 65 § § 3

Kodeks karny skarbowy

kks art. 91 § § 4

Kodeks karny skarbowy

kks art. 7 § § 1

Kodeks karny skarbowy

kks art. 37 § § 1 pkt 4

Kodeks karny skarbowy

kpk art. 46

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 353 § § 1

Kodeks postępowania karnego

kks art. 113 § § 1

Kodeks karny skarbowy

Pomocnicze

kks art. 63 § § 6

Kodeks karny skarbowy

kks art. 86 § § 4

Kodeks karny skarbowy

kk art. 69 § § 1 i 2

Kodeks karny

kk art. 70 § § 1 pkt 1

Kodeks karny

kks art. 41 § § 2

Kodeks karny skarbowy

kks art. 41 § § 4 pkt 1

Kodeks karny skarbowy

kpk art. 438 § pkt 2

Kodeks postępowania karnego

kk art. 46

Kodeks karny

kpk art. 413 § §1 pkt 6

Kodeks postępowania karnego

kks art. 30 § § 2

Kodeks karny skarbowy

kks art. 31 § § 6

Kodeks karny skarbowy

kk art. 38 § § 1 pkt 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisów postępowania przez rozpoznanie sprawy pod nieobecność prokuratora, mimo że jego udział był obowiązkowy.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Rejonowy dopuścił się istotnego naruszenia przepisów postępowania pod postacią art. 46 kpk i art. 353 § 1 kpk w zw. z art. 113 § 1 kks, co mogło mieć wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia. Rzecz bowiem w tym, że sąd meriti rozpoznawał sprawę o przestępstwo skarbowe w trybie zwyczajnym, a na rozprawę wyznaczoną na 18 lutego 2014 roku stawił się przedstawiciel Urzędu Celnego w Toruniu, nie stawił się zaś prokurator, będąc nieprawidłowo - jak wynikało z treści apelacji - zawiadomiony o godzinie rozprawy. W tej sytuacji należało dojść do wniosku, że Sąd Rejonowy w sposób bezpodstawny rozpoznawał sprawę w dniu 18 lutego 2014 roku pod nieobecność prokuratora bowiem sprawa toczyła się w trybie zwyczajnym, gdzie udział prokuratora w rozprawie był obligatoryjny, co wynika wprost z art. 46 kpk. Niestawiennictwo prokuratora, gdy jego udział jest obowiązkowy winno skutkować odroczeniem rozprawy. Prokurator pozbawiony został możliwości odniesienia się do wyjaśnień oskarżonego, jak i pozbawiony został inicjatywy dowodowej.

Skład orzekający

Mirosław Wiśniewski

przewodniczący

Aleksandra Nowicka

sędzia

Barbara Plewińska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Naruszenie przepisów postępowania w sprawach karnych skarbowych, obowiązkowy udział prokuratora w rozprawie, wpływ naruszenia na treść orzeczenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie udział prokuratora był obowiązkowy i nie został prawidłowo zapewniony.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje fundamentalne zasady postępowania karnego, w tym obowiązkowy udział prokuratora i konsekwencje jego naruszenia. Pokazuje, jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia wyroku, nawet jeśli zarzuty merytoryczne nie zostały jeszcze w pełni rozpatrzone.

Błąd proceduralny, który uchylił wyrok: Dlaczego nieobecność prokuratora ma znaczenie?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IX Ka 206/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 czerwca 2014 roku Sąd Okręgowy w Toruniu Wydział IX Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Mirosław Wiśniewski Sędziowie: SO Aleksandra Nowicka SO Barbara Plewińska / spr/ Protokolant: st. sekr. Katarzyna Kotarska przy udziale przedstawiciela Urzędu Celnego w Toruniu Tadeusza Kaczmarka oraz Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Toruniu Barbary Dryzner po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2014 roku sprawy J. Z. oskarżonego z art. 65 § 3 kks i art. 91 § 4 kks w zw. z art. 7 § 1 kks i w zw. z art. 37 § 1 pkt 4 kks na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 18 lutego 2014 roku sygn. akt VIII K 1246/13 uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w Toruniu do ponownego rozpoznania. Sygn. akt IX Ka 206/14 UZASADNIENIE J. Z. został oskarżony o to, że w dniu 24 maja 2013 roku w L. koło T. , przewoził samochodem (...) o nr rejestracyjnym (...) , papierosy różnych marek, nieoznaczone wymaganymi znakami akcyzy, w łącznej ilości 92.400 sztuk, stanowiące przedmiot czynu zabronionego z art. 63 § 6 i art. 86 § 4 kks w związku z art. 7 § 1 kks , za które niezapłacone cło wynosi 6.972,00 zł, podatek akcyzowy wynosi 64.821,00zł, a podatek VAT wynosi 19.296,00 zł, - tj. o popełnienie przestępstwa skarbowego z art. określonego w art. 65 § 3 kks i art. 91 § 4 kks w zw. z art. 7 § 1 kks i w zw. z art. 37 § 1 pkt 4 kks . Sąd Rejonowy w Toruniu wyrokiem z dnia 18 lutego 2014 roku: 1. uznał oskarżonego za winnego tego, że w dniu 24 maja 2013 roku w L. przewoził samochodem marki (...) o nr rejestracyjnym (...) , papierosy różnych marek, nieoznaczone wymaganymi znakami akcyzy, w łącznej ilości 92.400 sztuk, stanowiące przedmiot czynu zabronionego z art. 63 § 6 kks , za który nie został zapłacony podatek akcyzowy w wynosi 64.821,00 zł oraz, że czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat od skazania go wyrokiem Sądu Rejonowego w C. za czyn z art. 65 § 3 kks na karę 142 stawek dziennych grzywny, która została uiszczona 13 czerwca 2012 roku tj. dopuścił się czynu z art. 65 § 3 kks w zw. z art. 37 § 1 pkt 4 kks i za to po zastosowaniu art. 38 § 1 pkt 1 kks wymierzył mu karę 4 miesięcy pozbawienia wolności i na podstawie art. 65 § 3 kks wymierzył mu karę 200 stawek dziennych grzywny ustalając wysokość jednej stawki w kwocie 100 złotych; 2. na podstawie art. 69 § 1 i 2 kk i art. 70 § 1 pkt 1 kk wykonanie orzeczonej wobec oskarżonego kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił na okres próby 3 lat; 3. na podstawie art. 41 § 2 kks zobowiązał oskarżonego do uiszczenia w terminie 2 lat kwoty uszczuplenia z tytułu podatku akcyzowego w wysokości 64.821 złotych; 4. uznał oskarżonego za winnego tego, że w dniu 24 maja 2013 roku w L. przewoził samochodem marki (...) o nr rejestracyjnym (...) , papierosy różnych marek, nieoznaczone wymaganymi znakami akcyzy, w łącznej ilości 92.400 sztuk, stanowiące przedmiot czynu zabronionego z art. 86 § 4 kks , za które niezapłacone cło wynosi 6.972,00 zł tj. dopuścił się wykroczenia z art. 91 § 4 kks i za to na podstawie art. 91 § 4 kks wymierzył mu karę 1.000 złotych grzywny; 5. na podstawie art. 30 § 2 kks orzekł wobec oskarżonego przepadek przedmiotów w postaci papierosów marki (...) w ilości 4000 paczek a’20 sztuk bez polskich znaków akcyzy, w postaci papierosów marki (...) w ilości 40 paczek a’20 sztuk bez polskich znaków akcyzy, w postaci papierosów marki (...) w ilości 450 paczek a’20 sztuk bez polskich znaków akcyzy, w postaci papierosów marki (...) w ilości 130 paczek a’20 sztuk bez polskich znaków akcyzy na rzecz Skarbu Państwa i w myśl art. 31 § 6 kks zarządził ich zniszczenie; 6. zwolnił oskarżonego od opłaty sądowej, a wydatkami obciążył Skarb Państwa. Od powyższego wyroku apelację wniósł prokurator zaskarżając wyrok w całości na niekorzyść oskarżonego. Wyrokowi zarzucił: 1. obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść wyroku tj. art. 46 kk i art. 353 § 1 kpk poprzez niezawiadomienie oskarżyciela publicznego o terminie rozprawy głównej przez doręczenie zawiadomienia co najmniej 7 dni przed terminem w sytuacji gdy w sprawach o przestępstwa ścigane z oskarżenia publicznego udział prokuratora w rozprawie jest obowiązkowy, 2. obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść wyroku tj. art. 413 §1 pkt 6 kpk poprzez niepowołanie w punkcie 3 wyroku przepisu art. 41 § 4 pkt 1 kks i powołanie się tylko na przepis art. 41 § 2 kks przy obowiązku uiszczenia uszczuplonej należności publicznej z tytułu podatku akcyzowego, w sytuacji gdy sąd powinien orzec w/w obowiązek na podstawie art. 41 § 2 kks w zw. z art. 41 § 4 pkt 1 kks , jeśli tej wymaganej należności nie uiszczono, 3. rażącą niewspółmierność kary wymierzonej oskarżonemu w stosunku do społecznej szkodliwości przypisanych mu czynów polegającą na orzeczeniu kary 4 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na 3-letni okres próby oraz 1.000 złotych grzywny przez co orzeczone kary nie spełniają celów wychowawczych i zapobiegawczych oraz zadań związanych ze społecznym oddziaływaniem kary. W związku z powyższymi zarzutami prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja prokuratora okazała się zasadna, a jej uwzględnienie musiało skutkować uchyleniem zaskarżonego wyroku i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji. Sąd Rejonowy dopuścił się istotnego naruszenia przepisów postępowania pod postacią art. 46 kpk i art. 353 § 1 kpk w zw. z art. 113 § 1 kks , co mogło mieć wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia; do czego przyznał się zresztą w treści uzasadnienia wyroku. Rzecz bowiem w tym, że sąd meriti rozpoznawał sprawę o przestępstwo skarbowe w trybie zwyczajnym, a na rozprawę wyznaczoną na 18 lutego 2014 roku stawił się przedstawiciel Urzędu Celnego w Toruniu, nie stawił się zaś prokurator, będąc nieprawidłowo - jak wynikało z treści apelacji - zawiadomiony o godzinie rozprawy. W tej sytuacji należało dojść do wniosku, że Sąd Rejonowy w sposób bezpodstawny rozpoznawał sprawę w dniu 18 lutego 2014 roku pod nieobecność prokuratora bowiem sprawa toczyła się w trybie zwyczajnym, gdzie udział prokuratora w rozprawie był obligatoryjny, co wynika wprost z art. 46 kpk . Niestawiennictwo prokuratora, gdy jego udział jest obowiązkowy winno skutkować odroczeniem rozprawy. Wprawdzie analizowane naruszenie nie stanowi bezwzględnej przyczyny odwoławczej, jednakże jest uchybieniem procesowym ocenianym w ramach art. 438 pkt 2 kpk , a bezsprzecznie w niniejszej sprawie mogło ono mieć wpływ na treść orzeczenia. Wszak na rozprawie przeprowadzonej bez udziału prokuratora doszło do przeprowadzenia kluczowego dowodu tj. odebrano wyjaśnienia od oskarżonego i odczytano jego uprzednie oświadczenia, po czym doszło do zamknięcia przewodu sądowego i wydania wyroku. Prokurator pozbawiony został możliwości odniesienia się do wyjaśnień oskarżonego, jak i pozbawiony został inicjatywy dowodowej. Poza tym nieobecność prokuratora spowodowała, że sąd meriti nie dysponował jego ostatecznym stanowiskiem w kwestii winy oskarżonego i ewentualnego wymiaru kary, co miało ewidentny wpływ na wynik sprawy, o czym najdobitniej świadczył fakt, że w apelacji prokurator zakwestionował właśnie wymiar orzeczonej oskarżonemu kary podnosząc zarzut jej zbytniej łagodności. Mając na uwadze wskazane powyżej uchybienie, sąd odwoławczy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w Toruniu do ponownego rozpoznania. Wobec takiego rozstrzygnięcia analiza dalszych zarzutów podniesionych przez prokuratora (których istota sprowadzała się do wytknięcia niezupełności podstawy prawnej orzeczenia o obowiązku uiszczenia uszczuplonej należności publicznoprawnej oraz rażącej łagodności kary) stała się przedwczesna, choć niewątpliwie sąd meriti rozpoznający sprawę po raz wtóry powinien zapoznać się ze stanowiskiem prokuratora w tej części i rozważyć słuszność zasygnalizowanych przez niego uchybień.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI