IX Ka 161/17

Sąd Okręgowy w ToruniuToruń2017-05-18
SAOSKarneprzestępstwa skarboweŚredniaokręgowy
przestępstwo skarbowekksnależyta starannośćkontrahentfaktura VATpodatek naliczonyprezes zarząduodpowiedzialność karna

Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok skazujący za przestępstwo skarbowe, uznając, że oskarżony jako prezes zarządu spółki nie dopełnił należytej staranności przy weryfikacji kontrahenta.

Sąd Okręgowy w Toruniu rozpoznał apelację oskarżonego S. S. od wyroku Sądu Rejonowego w Chełmnie, który skazał go za przestępstwo skarbowe z art. 56 § 2 kks. Oskarżony zarzucał dowolną ocenę dowodów i niewyjaśnienie wszystkich okoliczności. Sąd Okręgowy uznał apelację za bezzasadną, stwierdzając, że sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił dowody i ustalił winę oskarżonego. Utrzymano w mocy wyrok skazujący na grzywnę, a oskarżonego zwolniono z kosztów sądowych za II instancję.

Sąd Okręgowy w Toruniu, rozpoznając sprawę IX Ka 161/17, utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Chełmnie (sygn. akt II K 19/16), którym oskarżony S. S. został uznany za winnego popełnienia przestępstwa skarbowego z art. 56 § 2 kks. Oskarżony został ukarany grzywną w wysokości 20 stawek dziennych po 70 zł każda. Apelacja oskarżonego, oparta na zarzutach dowolnej oceny dowodów i niewyjaśnienia wszystkich okoliczności, została uznana za bezzasadną. Sąd Okręgowy podkreślił, że sąd pierwszej instancji wnikliwie rozważył całokształt zebranych dowodów i prawidłowo ustalił stan faktyczny. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że oskarżony, pełniąc funkcję prezesa zarządu spółki, nie dopełnił należytej staranności przy weryfikacji kontrahenta (T. K.), opierając się jedynie na informacjach towarzyskich. Brak sprawdzenia rzetelności kontrahenta i jego uprawnienia do wystawienia faktury VAT, mimo dostępnych możliwości weryfikacji, stanowił podstawę do przypisania winy za popełnienie przestępstwa skarbowego. Sąd odwoławczy uznał również, że orzeczona kara grzywny jest adekwatna do stopnia społecznej szkodliwości czynu i zawinienia oskarżonego. Na koniec, oskarżonego zwolniono z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze ze względu na jego sytuację materialną, a wydatkami obciążono Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, brak dochowania minimalnej staranności w weryfikacji kontrahenta, nawet jeśli wynika z polegania na informacjach towarzyskich, może prowadzić do odpowiedzialności za przestępstwo skarbowe, jeśli faktura nie odzwierciedla rzeczywistej transakcji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że oskarżony, jako prezes zarządu, miał obowiązek sprawdzić rzetelność kontrahenta i jego uprawnienie do wystawienia faktury VAT. Poleganie na informacjach towarzyskich od wspólnika, zamiast przeprowadzenia formalnej weryfikacji, stanowiło niedochowanie należytej staranności, co jest podstawą do przypisania winy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
S. S.osoba_fizycznaoskarżony
Urząd Skarbowy w C.organ_państwowyprzedstawiciel

Przepisy (3)

Główne

kks art. 56 § § 2

Kodeks karny skarbowy

Pomocnicze

k.p.k. art. 624 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 634

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zaskarżony wyrok został wydany po dokonaniu ustaleń w wyniku dowolnej oceny zgromadzonych dowodów. Nie wyjaśniono wszystkich okoliczności sprawy. Oskarżony został wprowadzony w błąd przez T. K. Oskarżony dokonywał z T. K. wiele czynności związanych z obrotem gospodarczym i nie mógł wiedzieć, że jego przedsiębiorstwo przestało istnieć z dnia na dzień. Łączyła obu firm uprzednia współpraca.

Godne uwagi sformułowania

nie sprawdził rzetelności kontrahenta zadawalając się taką informacją nie ustalił czy osoba taka w ogóle prowadzi działalność i czy jest uprawniona do wystawienia faktury VAT ta okoliczność w gruncie rzeczy bezsporna stanowi o przypisaniu jemu winy dochowanie tych czynności i dostępna także dla oskarżonego możliwość sprawdzenia wiarygodności kontrahenta, uchroniłaby go przed popełnieniem przestępstwa musi ponieść konsekwencje odliczenia podatku naliczonego za fakturę nieodzwierciedlającą rzeczywistej transakcji nie zwalnia to oskarżonego od zachowania minimum staranności w prowadzeniu działalności gospodarczej oparł się na informacjach towarzyskich brak było jakichkolwiek okoliczności, które oceniane rozsądnie stwarzałyby uzasadnione wątpliwości co do tego, że ów stan rzeczy stanowił wynik omyłki dokładającego należytej staranności

Skład orzekający

Andrzej Walenta

przewodniczący

Aleksandra Nowicka

sprawozdawca

Lech Gutkowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie konieczności zachowania należytej staranności przy weryfikacji kontrahentów w obrocie gospodarczym, nawet w przypadku wcześniejszej współpracy, w kontekście odpowiedzialności za przestępstwa skarbowe."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego przestępstwa skarbowego z art. 56 § 2 kks i sytuacji braku należytej staranności przy weryfikacji kontrahenta.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje praktyczne konsekwencje niedopełnienia obowiązków przez przedsiębiorcę, co jest istotne dla wielu firm i prawników zajmujących się prawem gospodarczym i karnym skarbowym.

Czy koleżeńskie rekomendacje zwalniają z obowiązku sprawdzania kontrahentów? Sąd Okręgowy odpowiada: nie!

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IX Ka 161/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 maja 2017 r. Sąd Okręgowy w Toruniu w Wydziale IX Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący – S. S.O. Andrzej Walenta Sędziowie: S.O. Aleksandra Nowicka (spr.) S.O. Lech Gutkowski Protokolant st. sekr. sąd. Katarzyna Kotarska przy udziale przedstawiciela Urzędu Skarbowego w C. W. W. po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2017r. sprawy S. S. oskarżonego z art. 56 §2 kks na skutek apelacji wniesionej przez oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Chełmnie z dnia 13 grudnia 2016 r., sygn. akt II K 19/16 I. zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy; II. zwalnia oskarżonego od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych za II instancję, a wydatkami postępowania odwoławczego obciąża Skarb Państwa. IX Ka 161/17 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 13 grudnia 2016 rokuSąd Rejonowy w Chełmnie, sygn. akt II K 19/16, uznał S. S. za winnego popełnienia czynu zarzucanego mu akcie oskarżenia, czyli występku z art. 56 § 2 kks i wymierzył mu za to na podstawie art.56 § 2 kks , karę 20 stawek dziennych grzywny po 70 zł każda; zwalniając oskarżonego od zapłaty kosztów sądowych i obciążył wydatkami w sprawie Skarb Państwa. Wyrok ten zaskarżył w całości oskarżony , twierdząc, że jako wydany po dokonaniu ustaleń w wyniku dowolnej oceny zgromadzonych dowodów i mimo niewyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, nie może się on ostać. Wskazując na to skarżący domagał się zmiany wyroku i uniewinnienia go od przypisanego czynu, ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja oskarżonego nie zasługiwała na uwzględnienie. Skarżący bezpodstawnie twierdził, że zaskarżony wyrok, którym oskarżony został uznany za winnego dopuszczenia się przestępstwa skarbowego, jako oparty na dowolnych ustaleniach faktycznych, nie może się ostać. Dokonując ustaleń w tym przedmiocie, sąd meriti wnikliwie rozważył całokształt zebranych dowodów, mając w polu widzenia wszystkie okoliczności, także te mające zdaniem oskarżonego świadczyć o wprowadzeniu go w błąd przez T. K. , które doprowadziło do podważenia przeciwnych twierdzeń, nieprzyznającego się do winy oskarżonego, nie wykazywało błędów logicznych, ani nie kłóciło się z doświadczeniem życiowym. Zmierzająca do jego podważenia argumentacja skarżącego, sprowadzająca się do powtórzenia twierdzeń prezentowanych w toku postępowania, stanowiła w gruncie rzeczy gołosłowną polemikę z tym nieakceptowanym przez oskarżonego stanowiskiem. Ze zgromadzonych dowodów rzeczywiście logicznie wynikało, że oskarżony, który pełnił funkcję prezesa zarządu spółki, nie sprawdził rzetelności kontrahenta – T. K. , który miał być kolegą jednego ze wspólników. Zadawalając się taką informacją nie ustalił czy osoba taka w ogóle prowadzi działalność i czy jest uprawniona do wystawienia faktury VAT. Tych okoliczności oskarżony nie kwestionował, ale czynił z nich argument przemawiający za swoją niewinnością. Tymczasem ta okoliczność w gruncie rzeczy bezsporna stanowi o przypisaniu jemu winy za popełnienie przestępstwa z art. 56 kks . Dochowanie tych czynności i dostępna także dla oskarżonego możliwość sprawdzenia wiarygodności kontrahenta, uchroniłaby go przed popełnieniem przestępstwa. Skoro tego nie uczynił musi ponieść konsekwencje odliczenia podatku naliczonego za fakturę nieodzwierciedlającą rzeczywistej transakcji. Przeprowadzenie, więc dowodu z zeznań świadków Ś. , K. i Ł. na okoliczność, że oskarżony dokonywał z T. K. wiele czynności związanych z obrotem gospodarczym i nie mógł wiedzieć, że jego przedsiębiorstwo przestało istnieć z dnia na dzień, nie może ekskulpować oskarżonego. Nawet gdyby przyjąć, że łączyła obie firmy uprzednia współpraca, to w żaden sposób nie zwalnia to oskarżonego od zachowania minimum staranności w prowadzeniu działalności gospodarczej. Oskarżony zaś miast sprawdzić kontrahenta oparł się na informacjach towarzyskich uzyskanych od jednego ze wspólników spółki. Brak było jakichkolwiek okoliczności, które oceniane rozsądnie stwarzałyby uzasadnione wątpliwości co do tego, że ów stan rzeczy stanowił wynik omyłki dokładającego należytej staranności wymaganej od rzetelnego podatnika, oskarżonego, który pozostawał w błędnym, ale uzasadnionym przekonaniu, że miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwoty podatku naliczonego wynikającego z faktury. Właściwy jest także rozmiar sankcji zastosowanych wobec S. S. . Orzekając o konsekwencjach popełnienia czynu przypisanego oskarżonemu i ustalając wysokości kary, Sąd Rejonowy trafnie ocenił stopień społecznej szkodliwości oraz stopień jego zawinienia oraz należycie oszacował jego możliwości płatnicze. Konieczności zapłaty grzywny w kwocie 1.400 zł (20 stawek dziennych), stanowiącej jedyną realną dolegliwość ukarania, nie sposób uznać za nadmierną uciążliwość dla osiągającego regularne dochody oskarżonego. Sąd odwoławczy nie dopatrzył się w zaskarżonym orzeczeniu żadnych uchybień mogących stanowić bezwzględne przyczyny odwoławcze, będących podstawą do uchylenia wyroku z urzędu, dlatego też – jako słuszny – został on utrzymany w mocy. Na podstawie art. 113 kks w art. 624 § 1 kpk w zw. z art. 634 kpk sąd odwoławczy zwolnił oskarżonego od ponoszenia kosztów procesu za drugą instancję, obciążając wydatkami postępowania odwoławczego Skarb Państwa, albowiem przemawiała za tym jego sytuacja materialna, oceniana przy uwzględnieniu obciążeń finansowych nałożonych zaskarżonym wyrokiem. (SSO Aleksandra Nowicka) (SSO Andrzej Walenta) (SSO Lech Gutkowski)

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI