IX Ka 139/14

Sąd Okręgowy w KielcachKielce2014-04-23
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko rodzinie i obowiązkom rodzicielskimŚredniaokręgowy
niealimentacjaalimentykodeks karnykodeks postępowania karnegoapelacjaumorzenie postępowaniabrak wniosku o ściganie

Sąd Okręgowy zmienił podstawę prawną umorzenia postępowania w sprawie o niepłacenie alimentów z art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k. na art. 17 § 1 pkt 10 k.p.k. z powodu braku wniosku o ściganie.

Prokurator złożył apelację od wyroku Sądu Rejonowego umarzającego postępowanie w sprawie o przestępstwo z art. 209 § 1 k.k. (niepłacenie alimentów). Sąd Okręgowy, przychylając się do apelacji, zmienił podstawę prawną umorzenia z art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k. na art. 17 § 1 pkt 10 k.p.k., wskazując na brak wniosku o ściganie, który jest wymogiem w tego typu sprawach. Pozostałe zarzuty aktu oskarżenia (art. 300 § 2 k.k. i art. 230 § 1 k.k.) nie były przedmiotem apelacji.

Sąd Okręgowy w Kielcach rozpoznał apelację Prokuratora dotyczącą wyroku Sądu Rejonowego we Włoszczowie, który umorzył postępowanie w sprawie C. K. oskarżonego o przestępstwo z art. 209 § 1 k.k. (niealimentacja). Sąd Rejonowy pierwotnie umorzył postępowanie na podstawie art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k. w zw. z art. 1 § 2 k.k. Prokurator w apelacji zarzucił obrazę przepisów prawa procesowego, wskazując na brak ustalenia statusu pokrzywdzonego A. K. i pozbawienie go należnych praw. Na rozprawie apelacyjnej Prokurator zmodyfikował wniosek, domagając się zmiany podstawy prawnej umorzenia na art. 17 § 1 pkt 10 k.p.k. Sąd Okręgowy uznał apelację za zasadną, stwierdzając naruszenie przepisów k.p.k. z uwagi na brak wniosku o ściganie, który jest wymagany w sprawach o przestępstwo z art. 209 § 1 k.k. Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że wskazał jako podstawę prawną umorzenia postępowania przepis art. 17 § 1 pkt 10 k.p.k., podkreślając, że ani przedstawicielka ustawowa pokrzywdzonego, ani sam pokrzywdzony nie byli zainteresowani złożeniem takiego wniosku. Kosztami procesu za postępowanie odwoławcze obciążono Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, brak wniosku o ściganie, który jest wymogiem w sprawach o przestępstwo z art. 209 § 1 k.k., stanowi podstawę do umorzenia postępowania na podstawie art. 17 § 1 pkt 10 k.p.k.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że postępowanie w sprawie o niealimentację powinno zostać umorzone z powodu braku wniosku o ściganie, który jest warunkiem formalnym wszczęcia i prowadzenia takiego postępowania. Sąd podkreślił, że ani pokrzywdzony, ani jego przedstawiciel ustawowy nie wyrazili woli złożenia takiego wniosku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku w zaskarżonej części

Strona wygrywająca

Prokurator

Strony

NazwaTypRola
C. K.osoba_fizycznaoskarżony
A. K.osoba_fizycznapokrzywdzony
E. K.osoba_fizycznaprzedstawiciel ustawowy pokrzywdzonego
Prokurator Prokuratury Rejonowej we Włoszczowieorgan_państwowyoskarżyciel
P. S.osoba_fizycznapokrzywdzony

Przepisy (9)

Główne

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

pkt 3 - brak wniosku uprawnionej osoby lub instytucji, gdy jest on wymagany przez ustawę; pkt 10 - sprawa należała do właściwości sądu w innym państwie.

k.k. art. 209 § 1

Kodeks karny

Przestępstwo uporczywego uchylania się od obowiązku opieki.

Pomocnicze

k.p.k. art. 12 § 1

Kodeks postępowania karnego

Wniosek o ściganie.

k.p.k. art. 437 § 1

Kodeks postępowania karnego

Zmiana orzeczenia przez sąd odwoławczy.

k.p.k. art. 438 § 2

Kodeks postępowania karnego

Obraza przepisów prawa procesowego mająca wpływ na treść orzeczenia.

k.p.k. art. 634

Kodeks postępowania karnego

Koszty procesu w postępowaniu odwoławczym.

k.p.k. art. 632 § 2

Kodeks postępowania karnego

Obciążenie Skarbu Państwa kosztami procesu.

k.k. art. 300 § 2

Kodeks karny

Udaremnienie zaspokojenia wierzyciela.

k.k. art. 230 § 1

Kodeks karny

Przyjęcie korzyści majątkowej w zamian za pośrednictwo w załatwieniu sprawy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wniosku o ściganie w sprawie o przestępstwo z art. 209 § 1 k.k. jako podstawa umorzenia na podstawie art. 17 § 1 pkt 10 k.p.k. Zmiana podstawy prawnej umorzenia przez sąd odwoławczy.

Godne uwagi sformułowania

do rozpoznania niniejszej sprawy doszło z naruszeniem przepisów art. 12 § l k.p.k. brak ten, jak słusznie podniósł Prokurator nie został usunięty ani w toku postępowania przygotowawczego, ani w toku rozprawy. postępowanie w niniejszej sprawie w należy umorzyć, ale podstawą tego umorzenia winien być przepis art. 17 § 1 pkt. 10 k.p.k.

Skład orzekający

Zbigniew Karamara

przewodniczący

Agnieszka Smerdzyńska

sprawozdawca

Klaudiusz Senator

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych w sprawach o niealimentację, w szczególności konieczności złożenia wniosku o ściganie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku wniosku o ściganie w sprawie o przestępstwo z art. 209 § 1 k.k.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego społecznie problemu niealimentacji, ale rozstrzygnięcie opiera się na kwestii proceduralnej (brak wniosku o ściganie), co czyni ją bardziej interesującą dla prawników niż dla szerokiej publiczności.

Niealimentacja: dlaczego brak wniosku o ściganie może zamknąć sprawę?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IX Ka 139/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 kwietnia 2014 roku Sąd Okręgowy w Kielcach IX Wydział Karny-Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Zbigniew Karamara Sędziowie: SSR del. Agnieszka Smerdzyńska (spr.) SSO Klaudiusz Senator Protokolant: protokolant sądowy Anna Wołowiec - Piłat przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Kielcach Marii Charnickiej po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2014 roku sprawy C. K. oskarżonego o przestępstwo z art.209 § 1 kk na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Jędrzejowie VII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą we Włoszczowie z dnia 5 listopada 2013 roku sygn. akt VII K 559/13 I. zmienia wyrok w zaskarżonej części w ten sposób, iż wskazuje jako podstawę prawną umorzenia postępowania w punkcie I przepis art. 17 § 1 pkt 10 k.p.k. ; II. kosztami procesu za postępowanie odwoławcze obciąża Skarb Państwa. Sygn. akt IX Ka 139/14 VII K 559/13SR Włoszczowa UZASADNIENIE Prokurator Prokuratury Rejonowej we Włoszczowie oskarżył C. K. o to, że: I. W okresie od 26 czerwca 2009 roku do dnia 29 lipca 2013 roku we W. uporczywie uchylał się od ciążącego na nim z mocy ustawy i wyroku Sądu Rejonowego we Włoszczowie z dnia 4 marca 2003 roku -sygnatura akt III RC 14/03 - obowiązku opieki nad swoim małoletnim synem A. K. poprzez niepłacenie rat alimentacyjnych, przez co naraził go na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych - to jest o przestępstwo z art. 209 f l k.k. , II. W okresie od 6 czerwca 2008 roku do 15 grudnia 2008 roku we W. w celu udaremnienia orzeczenia Sądu Rejonowego we Włoszczowie z dnia 4 marca 2003 roku - sygnatura akt III RC 14/03 - udaremnił zaspokojenie wierzyciela w osobie A. K. reprezentowanego przez przedstawiciela ustawowego E. K. , w ten sposób, ze usunął zamieszkania na Osiedlu (...) , a następnie ukrył składniki swojego majątku ruchomego zajęte przez komornika Sądu Rejonowego we Włoszczowie - to jest o przestępstw z art. 300 § 2 k.k. , III. Zimą 2006 roku, daty bliżej nieustalone we W. , powołując się na wpływy w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w K. przyjął od P. S. korzyść majątkową w postaci pieniędzy w kwocie 4.000 złotych w zamian za podjęcie pośrednictwa w załatwieniu dla niego pozytywnego wyniku egzaminu na prawo jazdy w tym Ośrodku - to jest o przestępstwo z art. 230 § 1 k.k. Wyrokiem z dnia 5 listopada 2013 roku wydanym w sprawie VII K 559/13 Sąd Rejonowy we Włoszczowie na podstiitie art. 17 § 1 pkt. 3 k.p.k. w zw. z art. 1 § 2 k.k. umorzył postępowanie w sprawie C. K. o czyn z pkt. I aktu oskarżenia, to jest przestępstwo z art 209 § 1 k.k. , a kosztami sadowymi w trybie art. 632 pkt. 2 k.p.k. obciążył Skarb Państwa. Sąd uznał C. K. za winnego popełnienia przestępstw zarzuconych mu w pkt. II i III aktu oskarżenia i tak: - za przestępstwo z art. 300 § 2 k.k. zarzucone w pkt. II aktu oskarżenia wymierzył mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności, - za przestępstwo z art. 230 § l k.k. zarzucone w pkt. III aktu oskarżenia wymierzył mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywnę w rozmiarze 80 stawek dziennych, przy ustaleniu wysokości jednej stawki dziennej na kwotę 30 złotych, - jako karę łączną orzekł wobec C. K. karę 10 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawiesił na okres próby wynoszący 3 lata. Nadto Sąd obciążył oskarżonego kosztami sądowymi w kwocie 512,50 złotych. Apelację od w/wym. wyroku w zakresie orzeczenia zawartego w pkt. I dotyczącego umorzenia postępowania o przestępstwo z art. 209 § 1 k.k. wywiódł Prokurator. W treści apelaq'i zarzucił wyrokowi Sądu I instancji obrazę przepisóyy prawa procesowego mającą wpływ na treść orzeczenia - art. 2 § 1 pkt. 3 k.p.k. , art. 12 § 1 k.p.k. i art. 49 § 1 k.p.k. w zw. z art. 337 § 1 k.p.k. i art. 384 § 2 k.p.k. , polegającą na nieustaleniu, że A. K. w niniejszym postępowaniu karnym miał status pokrzywdzonego w zakresie czynu z art. 209 § 1 k.k. i w konsekwencji pozbawienia w/wym. należnych mu praw strony i wynikających z tego dalszych uprawnień, a zwłaszcza prawa do wzięcia udziału w rozprawie głównej, występowania w charakterze oskarżyciela posiłkowego i złożenia wniosku w trybie art. 12 § 1 k.p.k. W konkluzji swojego stanowiska Prokurator na podstawie art. 437 § 2 k.p.k. wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu we Włoszczowie. Na rozprawie apelacyjnej Prokurator oświadczył, że popiera zarzut zawarty w treści apelacji, ale zmienił jej wniosek końcowy wnosząc o zmianę podstawy prawnej umorzenia postępowania w zakresie przestępstwa z art. 209 § 1 k.k. z uwagi na zaistnienie przesłanki z art. 17 § l pkt. 10 k.p.k. Są d Okr ę gowy zwa ż y ł , co nast ę puje: Apelacja Prokuratora zasługuje na uwzględnienie. Zgodzić się należy z zawartym w niej zarzutem, że do rozpoznania niniejszej sprawy doszło z naruszeniem przepisów art. 12 § l k.p.k. , bowiem ani przedstawicielka ustawowa małoletniego, w dacie składania zawiadomienia o przestępstwie, pokrzywdzonego A. K. , ani sam pokrzywdzony, pełnoletni w dacie kierowania aktu oskarżenia, nie złożyli wniosku o ściganie wynikającego z treści art. 209 § 2 k.k. Brak ten, jak słusznie podniósł Prokurator nie został usunięty ani w toku postępowania przygotowawczego, ani w toku rozprawy. Pomimo braku wniosku o ściganie Prokurator skierował do Sądu akt oskarżenia, a Sąd rozpoznał niniejszą sprawę w zakresie przestępstwa z art. 209 § l k.k. i umorzył postępowanie na podstawie art. 17 § l pkt. 3 k.p.k. w zw. z art. l § 2 k.k. Zgodzić się także należy, ze zmodyfikowanym na rozprawie apelacyjnej stanowiskiem Prokuratora, że postępowanie w niniejszej sprawie w należy umorzyć, ale podstawą tego umorzenia winien być przepis art. 17 § 1 pkt. 10 k.p.k. Jak wskazano powyżej w niniejszej sprawie od początku istniał brak formalny polegający na braku wniosku o ściganie oskarżonego za przestępstwo z art. 209 § l k.k. Podnieść przy tym należy, że z przebiegu rozprawy w sposób jednoznaczny wynika, że ani występująca uprzednio jako przedstawiciel małoletniego pokrzywdzonego A. E. K. , ani sam A. K. nie byli zainteresowani składaniem wniosku o ściganie oskarżonego. Należało zatem zmienić zaskarżony wyrok w zakresie podstawy prawnej umorzenia postępowania i przyjąć jako podstawę prawną tego umorzenia przepis art. 17 § 1 pkt. 10 k.p.k. Rozstrzygnięcie w tym zakresie zostało oparte na treści art. 437 § 1 k.p.k. i art 438 pkt. 2 k.p.k. O kosztach rozstrzygnięto w trybie art. 634 k.p.k. w zw. z art. 632 pkt. 2 k.p.k.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI