IX Ka 1256/14

Sąd Okręgowy w KielcachKielce2015-02-12
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuŚredniaokręgowy
błąd medycznyodpowiedzialność karna lekarzanieumyślnośćdobrowolne uchylenie zagrożeniadiagnostykawyrostek robaczkowyapelacjapostępowanie karne

Podsumowanie

Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego, uznając apelację oskarżycielki posiłkowej za bezzasadną i zwalniając ją od kosztów sądowych.

Sąd Okręgowy w Kielcach rozpoznał apelację oskarżycielki posiłkowej od wyroku Sądu Rejonowego w Busku Zdroju, który umorzył postępowanie karne wobec K. B. oskarżonego o narażenie małoletniej pacjentki na niebezpieczeństwo utraty życia. Apelacja zarzucała obrazę prawa materialnego poprzez błędne przyjęcie, że oskarżony dobrowolnie uchylił zagrożenie. Sąd Okręgowy uznał apelację za oczywiście bezzasadną, potwierdzając prawidłowość ustaleń i oceny Sądu Rejonowego, który uznał działanie oskarżonego za nieumyślne i zastosował art. 160 § 4 k.k. ze względu na dobrowolne podjęcie przez oskarżonego działań zmierzających do ratowania pacjentki.

Sąd Okręgowy w Kielcach, IX Wydział Karny-Odwoławczy, utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Busku Zdroju, uznając apelację oskarżycielki posiłkowej za oczywiście bezzasadną. Sprawa dotyczyła oskarżonego K. B., ordynatora oddziału, który miał narazić małoletnią pacjentkę E. S. (1) na niebezpieczeństwo utraty życia poprzez błąd w sztuce lekarskiej polegający na niewłaściwej diagnostyce zapalenia wyrostka robaczkowego. Sąd Rejonowy umorzył postępowanie karne na podstawie art. 160 § 4 k.k., uznając, że oskarżony dobrowolnie uchylił zagrożenie, kierując pacjentkę do specjalistycznego szpitala w Krakowie, gdzie postawiono prawidłową diagnozę i przeprowadzono zabieg. Oskarżycielka posiłkowa zarzuciła obrazę prawa materialnego, twierdząc, że działanie oskarżonego nie było dobrowolne, lecz wymuszone. Sąd Okręgowy nie podzielił tych argumentów, podkreślając, że analiza Sądu Rejonowego opierała się na kompletnych dowodach, w tym opinii biegłych, i była logiczna. Sąd uznał, że oskarżony, zdając sobie sprawę z błędu diagnostycznego, samodzielnie podjął decyzję o przetransportowaniu pacjentki, co było działaniem dobrowolnym. Utrzymano w mocy wyrok Sądu Rejonowego i zwolniono oskarżycielkę posiłkową z kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, przekazanie pacjentki do specjalistycznego szpitala było dobrowolnym działaniem oskarżonego, który zdając sobie sprawę z niewłaściwości dotychczasowej diagnozy, podjął samodzielną decyzję o przetransportowaniu pacjentki w celu zapewnienia jej właściwej opieki i ratowania życia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że działanie oskarżonego było dobrowolne, ponieważ wynikało z jego własnej decyzji, podjętej w celu ratowania pacjentki, a nie było wymuszone zewnętrznymi okolicznościami. Nawet jeśli pogarszający się stan pacjentki i żądania rodziców miały wpływ, kluczowe było samodzielne podjęcie przez lekarza kroków zmierzających do zapewnienia właściwej opieki w innej placówce.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku

Strona wygrywająca

Oskarżony K. B.

Strony

NazwaTypRola
K. B.osoba_fizycznaoskarżony
E. S. (1)osoba_fizycznapokrzywdzona
E. S. (1)osoba_fizycznaoskarżycielka posiłkowa
Prokuratura Okręgowa w Kielcachorgan_państwowyprokurator

Przepisy (14)

Główne

k.k. art. 160 § § 4

Kodeks karny

Nie podlega karze sprawca sprowadzenia bezpośredniego niebezpieczeństwa, który własnym działaniem uchylił zagrożenie. Zachowanie sprawcy musi być „dobrowolne”, tzn. być rezultatem decyzji woli podjętej z własnej inicjatywy albo nawet w wyniku namowy osoby trzeciej.

Pomocnicze

k.k. art. 160 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 160 § § 3

Kodeks karny

k.p.k. art. 414 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438 § pkt 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 434 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 437

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 632 § pkt 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 634

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 624 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 456

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Działanie oskarżonego K. B. polegające na przetransportowaniu pacjentki do specjalistycznego szpitala było dobrowolne i miało na celu uchylenie grożącego jej niebezpieczeństwa. Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił materiał dowodowy i zastosował przepisy prawa materialnego, w tym art. 160 § 4 k.k. Apelacja oskarżycielki posiłkowej była oczywiście bezzasadna i opierała się na argumentach emocjonalnych, a nie merytorycznych.

Odrzucone argumenty

Obraza prawa materialnego przez Sąd Rejonowy poprzez przyjęcie, że oskarżony dobrowolnie uchylił grożące niebezpieczeństwo. Przekazanie pacjentki do innej placówki nie było dobrowolne, lecz wymuszone okolicznościami.

Godne uwagi sformułowania

Apelacja oskarżycielki posiłkowej jawi się jako oczywiście bezzasadna. Obiektywne, logiczne i wyczerpujące wnioskowanie Sądu Rejonowego opiera się na analizie kompletnego materiału dowodowego. Zachowanie sprawcy musi być „dobrowolne”, tzn. być rezultatem decyzji woli podjętej z własnej inicjatywy albo nawet w wyniku namowy osoby trzeciej. Nacechowane jest natomiast dużym ładunkiem emocjonalnym do niniejszej sprawy.

Skład orzekający

Anna Szeliga

przewodniczący

Aleksandra Babilon-Domagała

sprawozdawca

Klaudiusz Senator

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'dobrowolnego uchylenia zagrożenia' w kontekście błędów medycznych i odpowiedzialności karnej lekarza."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i specyfiki błędu diagnostycznego. Ocena dobrowolności działania lekarza jest zawsze indywidualna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności karnej lekarza za błąd medyczny, co zawsze budzi zainteresowanie ze względu na wagę tematu i potencjalne konsekwencje dla pacjentów i personelu medycznego.

Czy lekarz, który popełnił błąd, ale potem ratował pacjenta, uniknie kary? Sąd rozstrzyga.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IX Ka 1256/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 lutego 2015 roku Sąd Okręgowy w Kielcach IX Wydział Karny-Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Anna Szeliga Sędziowie: SSO Aleksandra Babilon-Domagała (spr.) SSO Klaudiusz Senator Protokolant: st.sekr.sądowy Dorota Ziółkowska przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Kielcach Renaty Orłowskiej po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2015 roku sprawy K. B. oskarżonego o przestępstwo z art.160 § 2 k.k. na skutek apelacji wniesionej przez oskarżycielkę posiłkową od wyroku Sądu Rejonowego w Busku Zdroju z dnia 18 czerwca 2014 roku sygn. akt II K 676/13 I. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok uznając apelację za oczywiście bezzasadną; II. zwalnia oskarżycielkę posiłkową E. S. (1) od ponoszenia na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych należnych za postępowanie odwoławcze. sygn. akt IX Ka 1256/14 UZASADNIENIE K. B. oskarżony został o to, że w okresie od 28 listopada 2007r. do 4 grudnia 2007r. w B. , woj. (...) pełniąc obowiązki ordynatora Oddziału (...) Szpitala (...) w B. i mając z tego tytułu obowiązek opieki nad małoletnia pacjentką E. S. (1) naraził ja na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia poprzez popełnienie błędu w sztuce lekarskiej polegającego na niewłaściwej diagnostyce i nie rozpoznaniu toczącego się procesu ostrego zapalenia wyrostka robaczkowego i w konsekwencji niepodjęcia właściwej terapii polegającej na niezwłocznym skierowaniu pacjentki celem wykonania zabiegu operacyjnego tj. o przestępstwo z art. 160 § 2 kk . Sąd Rejonowy w Busku Zdroju wyrokiem z dnia 18 czerwca 2014r., sygn. akt II K 676/13 orzekł, co następuje: I. w ramach zarzucanego w akcie oskarżenia czynu ustalił, że K. B. pełniąc obowiązki ordynatora Oddziału (...) Szpitala (...) w B. i z tego tytułu mając obowiązek opieki nad przebywającą na wskazanym oddziale pacjentką E. S. (1) w okresie od 29 listopada 2017r. do 3 grudnia 2007r. na skutek nie zachowania wymaganej ostrożności polegającej na nieuwzględnieniu w procesie diagnostycznym możliwości rozwoju procesu ostrego zapalenia wyrostka robaczkowego i niezawezwaniu lekarza chirurga celem przeprowadzenia specjalistycznej konsultacji, nie wdrożył u dziecka prawidłowego leczenia polegającego na skierowaniu na oddział chirurgiczny celem wykonania zabiegu operacyjnego wskutek czego naraził małoletnią E. S. (1) na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia, po czym w dniu 4 grudnia 2007r. dobrowolnie uchylił grożące pacjentce niebezpieczeństwo kierując ją do Wojewódzkiego (...) w K. , gdzie postawiono prawidłową diagnozę i przeprowadzono zabieg operacyjny usunięcia wyrostka robaczkowego doprowadzając do wyleczenia pacjentki i na podstawie art. 414 § 1 kpk w zw. z art. 17 § 1 pkt 4 kpk w zw. z art. 160 § 4 kk postępowanie karne odnośnie popełnionego przez K. B. czynu wyczerpującego znamiona przestępstwa z art. 160 § 3 kk umorzył; II. na podstawie art.632 pkt 2 kpk kosztami procesu obciążył Skarb Państwa. Wyrok powyższy zaskarżyła oskarżycielka posiłkowa. Na podstawie art. 438 pkt 1 kpk wyrokowi zarzuciła obrazę prawa materialnego tj. art. 160 § 4 kk poprzez przyjęcie, iż oskarżony dobrowolnie uchylił grożące niebezpieczeństwo. Podnosząc powyższy zarzut skarżąca wniosła na podstawie art. 434 § 1 kpk w zw. z art. 437 kpk o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja oskarżycielki posiłkowej jawi się jako oczywiście bezzasadna. Brak jest podstaw do uznania podniesionych w niej zarzutów oraz uwzględnienia formułowanych wniosków. Analiza przedmiotowej sprawy, dokonana przez Sąd Okręgowy, w pełni potwierdziła prawidłowość orzeczenia Sądu Rejonowego. Obiektywne, logiczne i wyczerpujące wnioskowanie Sądu Rejonowego opiera się na analizie kompletnego materiału dowodowego dokonanej w oparciu o zasadę swobodnej oceny przy uwzględnieniu zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego. W sposób trafny i precyzyjny Sąd I instancji wskazał na jakich dowodach się opierał oraz z jakich przyczyn poszczególne dowody uznał za wiarygodne. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie w pełni potwierdza, iż działanie oskarżonego K. B. wyczerpało znamiona czynu z art. 160 § 3 kk . Podkreślić należy w tym miejscu, iż Sąd I instancji prawidłowo, w sposób krytyczny podszedł do stawianego oskarżonemu zarzutu z art. 160 § 2 kk , który w żaden sposób, w świetle dokonanych ustaleń nie mógł zostać zaakceptowany. Oskarżony jak słusznie wskazał Sąd Rejonowy nie działał umyślnie. Kwestia ta nie budzi wątpliwości i nie była kwestionowana. Ponadto o wnikliwości analizy Sądu Rejonowego świadczy fakt, iż nie przyjął on także w sposób bezkrytyczny okresu jaki obejmował stawiany oskarżonemu przez prokuratora zarzut. Słusznie w zakresie tym wskazał, iż okres stawianego oskarżonemu zarzutu powinien obejmować zakres od dnia 29 listopada 2007r. do dnia 3 grudnia 2007r. albowiem w tym okresie doszło do nieprawidłowości i błędu w leczeniu pacjentki. Za w pełni prawidłowe uznać należy dokonane przez Sąd Rejonowy ustalenia faktyczne oraz ocenę prawno – karną działania oskarżonego. Skarżący zarzuca obrazę prawa materialnego tj. art. 160 § 4 kk poprzez przyjęcie, iż oskarżony dobrowolnie uchylił grożące niebezpieczeństwo. Zdaniem oskarżycielki posiłkowej przekazanie pokrzywdzonej do innej placówki opieki zdrowotnej nie było dobrowolne, a wręcz przeciwnie wymuszone było okolicznościami, w tym kilkukrotnym żądaniem ojca skarżącej połączonym nawet z zagrożeniem wypisania pokrzywdzonej na własne żądanie. Obraza przepisów prawa materialnego (error iuris) obejmuje naruszenie każdej dziedziny prawa materialnego, która była stosowana przez organ orzekający. Polegać ona może na błędnej wykładni przepisu, zastosowaniu nieodpowiedniego przepisu lub zastosowaniu go w niewłaściwy sposób, zastosowaniu danego przepisu, mimo zakazu określonego rozstrzygania, lub niezastosowaniu normy, której stosowanie było obowiązkowe. O błędzie w ustaleniach faktycznych można natomiast mówić w przypadku naruszenia przez Sąd art. 7 kpk i dokonaniu oceny dowodów sprzecznie z zasadami wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego, bądź też wówczas, gdy Sąd czynił ustalenia faktyczne w oparciu o niepełny materiał dowodowy. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd Rejonowy precyzyjnie wskazał dowody na jakich się opierał ustalając stan faktyczny. W toku postępowania ujawnione zostały wszystkie okoliczności sprawy, które wyczerpująco i logicznie zostały wyjaśnione. W żaden sposób nie można uznać, iż w przedmiotowej sprawie doszło do obrazy prawa materialnego jak i jakiegokolwiek błędu w ustaleniach faktycznych. Podnoszony przez oskarżycielkę posiłkową zarzut w żaden sposób nie podważa analizy dokonanej przez Sąd Rejonowy. Wnioskowanie skarżącej nie opiera się na merytorycznych argumentach. Nacechowane jest natomiast dużym ładunkiem emocjonalnym do niniejszej sprawy. Stawiany przez oskarżycielkę posiłkową zarzut nie daje podstaw do podważenia orzeczenia Sądu Rejonowego. Sąd I Instancji w niniejszej sprawie w sposób prawidłowy wskazał, iż kluczowym dla jej rozstrzygnięcia było ustalenie czy postępowanie oskarżonego K. B. podczas leczenia pacjentki w szpitalu w B. było prawidłowe, a jeśli nie to dlaczego. W pełni zasadnie w kwestii tej Sąd Rejonowy posiłkował się opinią biegłych z Katedry i Zakładu Medycyny Sądowej i Toksykologii Lekarskiej (...) w K. . Opinia ta została prawidłowo uznana za wiarygodną, jasną i pełną. Sporządzona została przez wyspecjalizowanych biegłych dysponujących odpowiednią wiedzą i doświadczeniem. Brak jest jakichkolwiek podstaw do jej kwestionowania. W oparciu o opinię biegłych jak i pozostały materiał dowodowy w postaci zeznań świadków oraz dokumentacji medycznej, dokonał Sąd Rejonowy, ustalenia przebiegu zdarzeń i podjętych czynności w stosunku do pacjentki E. S. (1) , a także roli jaką miał w przebiegu zdarzeń oskarżony K. B. . Bezsprzeczne są ustalenia Sądu Rejonowego wskazujące na przedłużający się proces diagnostyczny i działania oskarżonego nakierunkowane na poprawę stanu pacjentki. Biegli w swojej opinii w sposób niezbity wskazali na błąd diagnostyczny jaki nastąpił w czasie hospitalizacji E. S. (1) , polegający na nieuwzględnieniu możliwości rozwoju u dziecka procesu zapalnego w jamie brzusznej i nie wezwaniu lekarza chirurga celem przeprowadzenia specjalistycznej konsultacji. Przy tym bezspornym jest, iż w pełni możliwe było wezwanie lekarza chirurga albowiem lekarze o takiej specjalności zatrudnieni byli w szpitalu w B. . W pełni prawidłowo Sąd Rejonowy przyjął również, iż po stronie oskarżonego K. B. spełnione zostały przesłanki do zastosowania art. 160 § 4 kk . Potwierdza to analiza działania oskarżonego dokonana w oparciu o zgromadzone dowody, w tym przede wszystkim opinię biegłych i zeznania świadków. Zgodnie z art. 160 § 4 kk nie podlega karze sprawca sprowadzenia bezpośredniego niebezpieczeństwa, który własnym działaniem uchylił zagrożenie. Zachowanie sprawcy musi być „dobrowolne”, tzn. być rezultatem decyzji woli podjętej z własnej inicjatywy albo nawet w wyniku namowy osoby trzeciej. Na gruncie niniejszej sprawy, jak prawidłowo wskazał Sąd Rejonowy, oskarżony, monitorując stan zdrowia E. S. (2) , w sposób samodzielny, zdając sobie sprawę z niewłaściwości postawionej diagnozy, podjął decyzję o przetransportowaniu pacjentki do specjalistycznego szpitala w K. . Żadna z okoliczności sprawy nie pozwala na uznanie, iż działanie oskarżonego nie było dobrowolne. Nie można podważać dobrowolności działania oskarżonego twierdzeniem, iż do decyzji o przetransportowaniu pacjentki do specjalistycznego szpitala w K. skłoniły go okoliczności dotyczące pogarszającego się stanu pacjentki. Nie można bowiem zapomnieć, iż oskarżonym nie działał z jakimkolwiek zamiarem, a jego działanie było nieumyślne i wynikało jedynie z błędu diagnostycznego. Zwrócić należy także uwagę na specyfikę niniejszej sprawy albowiem stan pacjentki pogarszał się w toku procesu diagnostycznego ukierunkowanego na udzielnie jej pomocy. Nie można kategorycznie uznać, iż przekazanie pacjentki do szpitala w K. było jedyną możliwością jaką miał oskarżony. Mógł on bowiem w dalszym ciągu podejmować diagnostykę pacjentki w szpitalu w B. , co nie koniecznie zmierzałoby do uchylenia grożącego jej niebezpieczeństwa. Niewątpliwie jednak w świetle okoliczności sprawy, w tym opinii biegłych, jedyną właściwą decyzją zmierzającą do uchylenia grożącego pacjentce niebezpieczeństwa i postawienia właściwej diagnozy było jej przekazanie do placówki specjalistycznej w K. . Podkreślić należy także, iż jak trafnie zauważył Sąd I instancji, w pierwszej kolejności oskarżony podjął kroki zmierzające do przekazania E. S. (1) do jednostki specjalistycznej, a dopiero później kontaktował się z rodzicami pacjentki informując ich o konieczności jej przetransportowania do szpitala w K. . Wskazać również należy na wnioski opinii biegłych przestawione na rozprawie w dniu 21 lutego 2013r. Stwierdzili oni, iż tradycją w medycynie jest, w przypadku nie radzenia sobie z określonym przypadkiem, przekazanie go innej jednostce. Niewątpliwie przekazanie, w niniejszej sprawie, pacjentki do szpitala w K. było taką sytuacją. Palcówka w K. jest Szpitalem Specjalistycznym, a więc w pełni zasadne, w celu lepszej diagnozy i poprawy stanu pacjentki, było przekazanie jej do tejże placówki. W efekcie decyzja oskarżonego doprowadziła do postawienia prawidłowej diagnozy przez lekarzy z K. i wyleczenia pacjentki. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd Okręgowy na podstawie art. 437 § 1 kpk i art. 456 kpk zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 634 kpk w zw. z art. 624 § 1 kpk , mając na uwadze względy słuszności. SSO A. Babilon – Domagała SSO A. Szeliga SSO K. Senator

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę