IX GNc 787/09
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny uchylił postanowienie o umorzeniu postępowania, uznając, że brak organów w spółce nie stanowił podstawy do zawieszenia i późniejszego umorzenia sprawy.
Sąd Okręgowy umorzył postępowanie, uznając, że upłynął roczny termin na podjęcie zawieszonej sprawy, która miała być zawieszona z powodu braku zarządu w spółce pozwanej. Sąd Apelacyjny uchylił to postanowienie, stwierdzając, że spółka z o.o. jest jednostką organizacyjną, a jej braki w organach nie uzasadniały zawieszenia na podstawie art. 174 § 1 pkt 2 k.p.c., zwłaszcza że działał kurator. Ponadto, nawet jeśli zawieszenie nastąpiło na innej podstawie, wniosek o podjęcie postępowania został złożony.
Sąd Okręgowy w Poznaniu umorzył postępowanie w sprawie o zapłatę, uznając, że powódka nie podjęła zawieszonej sprawy w ciągu roku od daty postanowienia o zawieszeniu. Sąd I instancji błędnie przyjął, że podstawą zawieszenia był art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. (niepodjęcie postępowania w terminie roku), podczas gdy faktyczną podstawą było art. 174 § 1 pkt 2 k.p.c. (braki w organach strony pozwanej). Sąd Apelacyjny uchylił postanowienie o umorzeniu, wskazując, że spółka z o.o. jest jednostką organizacyjną, a istnienie kuratora reprezentującego spółkę wykluczało zastosowanie art. 174 § 1 pkt 2 k.p.c. jako podstawy zawieszenia. Sąd Apelacyjny podkreślił, że nawet jeśli istniały braki w organach, kurator działał w imieniu spółki. Ponadto, Sąd Apelacyjny zauważył, że powódka złożyła wniosek o podjęcie postępowania, co dodatkowo podważało zasadność umorzenia. W konsekwencji, Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżone postanowienie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, brak organów w spółce z o.o. nie stanowi podstawy do zawieszenia postępowania na podstawie art. 174 § 1 pkt 2 k.p.c., zwłaszcza gdy działa ustanowiony kurator.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że spółka z o.o. jest jednostką organizacyjną, a jej braki w organach nie uzasadniały zawieszenia postępowania na podstawie art. 174 § 1 pkt 2 k.p.c., szczególnie gdy spółkę reprezentował kurator. Brak organów nie uniemożliwiał działania spółki w obrocie prawnym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
powódka
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. | spółka | powódka |
| (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. | spółka | pozwana |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.p.c. art. 174 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczy sytuacji, gdy w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. Sąd Apelacyjny uznał, że spółka z o.o. jest jednostką organizacyjną, ale istnienie kuratora wykluczało zastosowanie tego przepisu jako podstawy zawieszenia.
k.p.c. art. 177 § § 1 pkt 6
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczy zawieszenia postępowania, gdy nie wskazano przez powoda osób wchodzących w skład zarządu pozwanego. Sąd Okręgowy błędnie przyjął tę podstawę zawieszenia.
k.p.c. art. 182 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis stanowi o umorzeniu postępowania, jeśli wniosek o jego podjęcie nie został zgłoszony w ciągu roku od daty postanowienia o zawieszeniu. Sąd Apelacyjny uznał, że umorzenie na tej podstawie było niezasadne z uwagi na wadliwe zawieszenie.
k.c. art. 42
Kodeks cywilny
Przepis reguluje ustanowienie kuratora dla osoby prawnej, gdy jej organy nie działają. Sąd Apelacyjny odwołał się do roli kuratora w reprezentowaniu spółki.
k.p.c. art. 70 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczy wyznaczenia terminu do wskazania osób wchodzących w skład zarządu pozwanego pod rygorem zawieszenia postępowania.
k.p.c. art. 233
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędne zastosowanie art. 182 § 1 k.p.c. poprzez wadliwe przyjęcie, że zawieszenie postępowania nastąpiło na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. Błędna wykładnia art. 174 § 1 pkt 2 k.p.c. poprzez przyjęcie, że pozwana spółka nie jest jednostką organizacyjną w rozumieniu tego przepisu. Istnienie kuratora dla pozwanej spółki wykluczało zastosowanie art. 174 § 1 pkt 2 k.p.c. jako podstawy zawieszenia.
Godne uwagi sformułowania
Zgodnie z odpisem z KRS załączonym do pozwu pozwana spółką jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością czyli osobą prawną. W doktrynie przyjmuje się, że jednostką organizacyjną w rozumieniu powołanego przepisu jest każda osoba prawna, która działa w obrocie prawnym przez swoje organy w tym również wskazana spółka kapitałowa. W tej sytuacji nie było podstaw do zawieszenia w dniu 10 marca 2010 r. postępowania na podstawie wskazanego przezeń art. 174 § 1 pkt. 2 k.p.c. Nie było jednak także podstaw do zawieszenia postępowania na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. skoro mimo braków w składzie organu funkcjonował kurator działający w imieniu pozwanej.
Skład orzekający
Elżbieta Fijałkowska
przewodniczący
Małgorzata Mazurkiewicz-Talaga
sędzia
Jan Futro
sędzia (sprawozdawca)
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zawieszenia i umorzenia postępowania w przypadku braku organów w spółce z o.o. oraz roli kuratora."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku organów w spółce i działania kuratora.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe stosowanie przepisów proceduralnych i jak błąd w tej materii może prowadzić do wadliwego umorzenia postępowania, które następnie musi być korygowane przez sąd wyższej instancji.
“Brak zarządu w spółce nie zawsze oznacza koniec sprawy – Sąd Apelacyjny wyjaśnia zasady zawieszenia i umorzenia postępowania.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI A Cz 430/13 POSTANOWIENIE Dnia 6 czerwca 2013 r. Sąd Apelacyjny w Poznaniu Wydział I Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący SSA Elżbieta Fijałkowska Sędziowie: SA Małgorzata Mazurkiewicz-Talaga, SA Jan Futro (spr.) po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy powództwa (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. przeciwko (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. o zapłatę na skutek zażalenia powódki na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 27 lutego 2013 r. sygn. akt IX GNc 787/09 uchyla zaskarżone postanowienie. Jan Futro Elżbieta Fijałkowska Małgorzata Mazurkiewicz- Talaga UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd I instancji umorzył postępowanie. W uzasadnieniu wskazał, że w pozwie z dnia 2 października 2009 r. powódka domagała się zasądzenia od pozwanego zapłaty kwoty 120 823,30 euro wraz z ustawowymi odsetkami od wyszczególnionych w pozwie kwot i dat oraz zwrotu kosztów procesu. Z odpisu KRS pozwanej spółki wynika, że ostatni członek zarządu pozwanej M. G. został wykreślony z Krajowego Rejestru Sądowego w dniu 19 czerwca 2009 r. W jego miejsce nie powołano nowych członków. Ustanowiony w trybie art. 42 k.c. kurator M. K. podjął czynności zmierzające do powołania zarządu pozwanej spółki, które okazały się bezskuteczne, jako że wspólnicy nie stawili się na zwołanym w celu wybrania zarządu nadzwyczajnym zgromadzeniu wspólników. W dniu 19 lutego 2010 r. kurator pozwanego złożył do Sądu Okręgowego w Poznaniu pozew o rozwiązanie spółki. Postępowanie w tym przedmiocie zostało jednak prawomocnie umorzone. Sąd zgodnie z art. 70 § 1 zd. 1 k.p.c. wyznaczył powódce miesięczny termin do wskazania osób wchodzących w skład zarządu pozwanego pod rygorem zawieszenia postępowania. Wobec niewykonania zarządzenia postanowieniem z dnia 10 marca 2010 r. Sąd zawiesił postępowanie na podstawie art. 174 § 1 pkt 2 k.p.c. Postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2011 r. Sąd Rejonowy Poznań - Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu ustanowił dla pozwanej kuratora w osobie M. D. . Kurator podjął czynności zmierzające do powołania zarządu pozwanej spółki, które okazały się bezskuteczne, jako że wspólnicy nie stawili się na zwołanym na dzień 14 grudnia 2011 r. nadzwyczajnym zgromadzeniu wspólników w celu wybrania zarządu. Kurator pismem z dnia 21 marca 2012 r. złożył wniosek o rozwiązanie pozwanej spółki i ustanowienie dla niej likwidatora, który to wniosek został prawomocnie oddalony. Sąd Okręgowy wskazał, że rozpoznając sprawę w ramach art. 182 § 1 k.p.c. , nie jest związany podstawą prawną wskazaną w postanowieniu o zawieszeniu postępowania, jeżeli z materiału dowodowego sprawy wynika, iż inna była rzeczywista przyczyna zawieszenia postępowania. Uznał, że faktyczna podstawa prawna powyższego postanowienia o zawieszeniu była inna aniżeli wskazana w postanowieniu o zawieszeniu a mianowicie, że był to art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. , tj. nie wskazanie przez powoda osób wchodzących w skład zarządu pozwanego, a w konsekwencji, że wobec braku wniosku powoda o podjęcie postępowania w ciągu roku od dnia zawieszenia postępowanie należało umorzyć. Okoliczność, że powódka nie wskazała – mimo wezwania pod rygorem zawieszenia postępowania - osób wchodzących w skład zarządu pozwanej, nie uzasadniał zawieszenia postępowania na podstawie art. 174 § 1 pkt 2 k.p.c. Podstawę zawieszenia postępowania stanowił w rzeczywistości art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. W związku z tym, że wniosek o podjęcie postępowania nie został zgłoszony w ciągu roku od daty postanowienia o zawieszeniu tj. do dnia 10 marca 2011 r., Sąd na podstawie art. 182 § 1 k.p.c. umorzył postępowanie. Na postanowienie to zażalenie wniosła powódka zarzucając mu naruszenie art. 182 § 1 k.p.c. poprzez błędne zastosowanie w konsekwencji wadliwego przyjęcia, że zawieszenie postępowania nastąpiło na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. , tj. w związku z nie złożeniem przez powoda w ciągu roku od dnia zawieszenia postępowania wniosku o podjęcie postępowania, naruszenie art. 174 § 1 pkt 2 k.p.c. poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że pozwana spółka, jako osoba prawna nie jest jednostką organizacyjną w rozumieniu tego przepisu, naruszenie art. 233 k.p.c. poprzez zaniechanie wszechstronnego rozważenia wszystkich materiałów dowodowych zebranych w sprawie, co doprowadziło do sprzeczności istotnych ustaleń sądu z zebranym w sprawie materiałem dowodowym a w konsekwencji do niewłaściwego zastosowania art. 182 § 1 k.p.c. W konsekwencji wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zwrot opłaty sądowej od zażalenia ewentualnie o zasądzenie od pozwanej spółki na rzecz powódki kosztów postępowania zażaleniowego w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wniosła też o utrzymanie na podstawie art. 174 § 1 pkt 2 k.p.c. zawieszenia postępowania w niniejszej sprawie do czasu powołania przez Sąd Rejonowy Poznań - Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu Wydział IX Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego nowego kuratora dla pozwanej spółki w osobie G. B. wnioskowanego przez powódkę pismem z dnia 26 listopada 2012 r. oraz podjęcia przez niego stosownych czynności usuwających braki w składzie organów pozwanej spółki uniemożliwiających jej działanie. Pismem z dnia 18 lutego 2013 r. powódka złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania oraz wniosek o podjęcie postępowania zawieszonego 10 marca 2010 r. Wniosek o przywrócenie terminu został oddalony postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia 4 kwietnia 2013 r. Tym samym postanowieniem odmówiono podjęcia zawieszonego postępowania. Rozpoznając zażalenie Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest zasadne. Zgodzić się należy z żalącą, że błędnie Sąd I instancji przyjął, iż pozwana spółka nie jest jednostką organizacyjną w rozumieniu przepisu art. art. 174 § 1 pkt 2 k.p.c. Zgodnie z odpisem z KRS załączonym do pozwu pozwana spółką jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością czyli osobą prawną. W doktrynie przyjmuje się, że jednostką organizacyjną w rozumieniu powołanego przepisu jest każda osoba prawna, która działa w obrocie prawnym przez swoje organy w tym również wskazana spółka kapitałowa. Zgodnie z wyrażonym w nauce poglądem usunięcie braku w składzie organów jednostki organizacyjnej następuje albo poprzez ustanowienie brakującego organu, albo przez uzupełnienie jego składu przez osobę prawną, których braki te dotyczą. Taką też próbę uczynił Sąd w niniejszej sprawie oddalając w postanowieniu z dnia wniosek o ustanowienie kuratora i wyznaczając powodowi na podstawie art. 70 § 1 k.p.c. miesięczny termin do wskazania osób wchodzących w skład zarządu pozwanego pod rygorem zawieszenia postępowania. Postanowieniem z dnia 10 marca 2010 r. Sąd Okręgowy zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie na podstawie art. 174 § 1 pkt 2 k.p.c. ., a więc w związku z faktem, iż w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną pozwaną zachodzą braki uniemożliwiające działania. Jak jednak wynika z uzasadnienia powyższego postanowienia wcześniej Sąd Rejonowy w Słupcy powołał na podstawie art. 42 k.c. kuratora pozwanego w osobie radcy prawnego M. K. . Od momentu powiadomienia Sądu Okręgowego o powyższym nie sposób przyjąć, że nie otrzymał on informacji o osobach reprezentujących pozwaną. Kurator bowiem w myśl tego przepisu reprezentuje – w ustalonym przez sąd ustanawiający go zakresie - osobę prawną, tu pozwanego. Jak wynika z postanowienia Sądu Rejonowego, Sąd ten ustanowił go dla prowadzenia spraw pozwanej spółki ( (...) (...) Fakt, że obowiązkiem kuratora jest podjęcie czynności przewidzianych w § 2 art. 42 nie oznacza, że jedynie do tych czynności ograniczają się jego uprawnienia.. W tej sytuacji nie było podstaw do zawieszenia w dniu 10 marca 2010 r. postępowania na podstawie wskazanego przezeń art. 174 § 1 pkt. 2 k.p.c. Nie było jednak także podstaw do zawieszenia postępowania na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. skoro mimo braków w składzie organu funkcjonował kurator działający w imieniu pozwanej. Niezależnie od dalszych czynności w sprawie upływ rocznego terminu od tej ostatniej daty nie uzasadniał zatem umorzenia postępowania na wskazanej przez Sąd Okręgowy podstawie. Prawdą jest też, że powódka w piśmie z dnia 22 marca 2010 r. złożyła wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania, choć wniosku tego nie tylko nie uzasadniła, ale i wskazała, że inne wnioskowane czynności dopuszczalne są także w czasie zawieszenia postępowania (k.1023-1025). Wobec powyższego Sąd Apelacyjny na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 394 § 2 k.p.c. orzekła jak w postanowieniu. Jan Futro Elżbieta Fijałkowska Małgorzata Mazurkiewicz- Talaga
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI