IX GCo 168/13

Sąd Apelacyjny w PoznaniuPoznań2013-08-30
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneŚredniaapelacyjny
klauzula wykonalnościmałżonek dłużnikaumowa majątkowa małżeńskarozdzielność majątkowaprzedsiębiorstwokoszty postępowaniazażalenie

Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie małżonki dłużnika na postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności przeciwko niej, uznając, że umowa majątkowa małżeńska nie wyłącza takiej możliwości.

Sąd Apelacyjny rozpatrywał zażalenie uczestniczki postępowania na postanowienie Sądu Okręgowego o nadaniu klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika. Uczestniczka twierdziła, że zawarcie umowy majątkowej małżeńskiej z rozdzielnością majątkową wyłącza jej odpowiedzialność. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie, wskazując, że umowa majątkowa małżeńska nie stanowi przeszkody do nadania klauzuli wykonalności na podstawie art. 787¹ k.p.c., a zarzuty z niej wynikające mogą być rozpatrywane w powództwie przeciwegzekucyjnym.

Sąd Apelacyjny w Poznaniu rozpoznał zażalenie uczestniczki postępowania, D. P., na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu, które nadało prawomocny nakaz zapłaty z dnia 7 maja 2013 roku (sygn. akt IX GNc 556/13) klauzulę wykonalności przeciwko małżonce dłużnika, D. P., z ograniczeniem jej odpowiedzialności do przedsiębiorstwa wchodzącego w skład majątku wspólnego małżonków. Sąd Okręgowy uzasadnił to tym, że zobowiązanie zostało zaciągnięte w związku z prowadzonym przez dłużnika przedsiębiorstwem, a uczestniczka jest jego małżonką. Uczestniczka zaskarżyła to postanowienie, podnosząc, że w dniu 11 sierpnia 2011 roku zawarła z dłużnikiem umowę majątkową małżeńską ustanawiającą rozdzielność majątkową, co wykluczało istnienie wspólności majątkowej w chwili powstania zobowiązania. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie, stwierdzając, że okoliczności faktyczne (tytuł egzekucyjny, małżeństwo, związek wierzytelności z przedsiębiorstwem) zostały należycie zbadane przez Sąd I instancji. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że zawarcie przez małżonków umowy majątkowej małżeńskiej nie wyłącza nadania klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu wystawionemu przeciwko małżonkowi dłużnika na podstawie art. 787² k.p.c. Sąd podkreślił, że rodzaj zawartej umowy majątkowej nie ma znaczenia, a zarzuty z niej wynikające mogą być podnoszone w postępowaniu wywołanym powództwem przeciwegzekucyjnym (art. 840¹ k.p.c.). W konsekwencji, zażalenie zostało oddalone, a uczestniczka obciążona kosztami postępowania zażaleniowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zawarcie umowy majątkowej małżeńskiej nie stanowi przeszkody do nadania klauzuli wykonalności według przepisów art. 787 k.p.c. i art. 787¹ k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny powołał się na art. 787² k.p.c., który wprost stanowi, że zawarcie umowy majątkowej małżeńskiej nie wyłącza nadania klauzuli wykonalności. Podkreślono, że zarzuty z umowy majątkowej mogą być rozpatrywane w powództwie przeciwegzekucyjnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

wnioskodawca

Strony

NazwaTypRola
R. R.innewnioskodawca
D. P.inneuczestniczka postępowania
małżonek dłużnikainnedłużnik
P. P.innemałżonek dłużnika

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 787¹

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanki do nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika z ograniczeniem odpowiedzialności do przedsiębiorstwa.

k.p.c. art. 787²

Kodeks postępowania cywilnego

Zawarcie umowy majątkowej małżeńskiej nie wyłącza nadania klauzuli wykonalności.

Pomocnicze

k.p.c. art. 787

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 840 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do wniesienia powództwa przeciwegzekucyjnego.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Oddalenie zażalenia.

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o apelacji do zażalenia.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za koszty procesu.

k.p.c. art. 98 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za koszty procesu.

Dz. U. 2002 r. Nr 163, poz. 1349 ze zm. art. 12 § 2 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zawarcie umowy majątkowej małżeńskiej nie wyłącza nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika na podstawie art. 787¹ k.p.c.

Odrzucone argumenty

Zawarcie umowy majątkowej małżeńskiej z rozdzielnością majątkową wyłącza odpowiedzialność małżonka dłużnika.

Godne uwagi sformułowania

nie ma przy tym znaczenia, wbrew wywodom zażalenia, jaki rodzaj umowy majątkowej małżeńskiej małżonkowie zawarli zarzuty z umowy majątkowej małżeńskiej mogą być natomiast rozpatrywane w postępowaniu wywołanym wniesieniem powództwa przeciwegzekucyjnego

Skład orzekający

Jerzy Geisler

przewodniczący-sprawozdawca

Mariola Głowacka

sędzia

Jacek Nowicki

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 787² k.p.c. w kontekście nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika pomimo istnienia umowy majątkowej małżeńskiej."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy wierzytelność powstała w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa przez dłużnika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą odpowiedzialności małżonka dłużnika w kontekście umów majątkowych, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego i egzekucyjnego.

Umowa majątkowa małżeńska a klauzula wykonalności: Kiedy odpowiada małżonek?

Dane finansowe

koszty zastępstwa procesowego: 120 PLN

zwrot kosztów postępowania: 66 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
POSTANOWIENIE Dnia 30 sierpnia 2013 roku Sąd Apelacyjny w Poznaniu, Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSA Jerzy Geisler (spr.) Sędziowie: SA Mariola Głowacka SA Jacek Nowicki po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku R. R. przy uczestnictwie D. P. o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika na skutek zażalenia uczestniczki postępowania na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 24 czerwca 2013 roku, sygn. akt: IX GCo 168/13 postanawia: 1. oddalić zażalenie, 2. zasądzić od uczestniczki postępowania na rzecz wnioskodawcy kwotę 120,00 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym. SSA M. Głowacka SSA J. Geisler SSA J. Nowicki UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy nadał na prawomocny nakaz zapłaty wydany w postępowaniu nakazowym w dniu 7 maja 2013 roku, sygn. akt: IX GNc 556/13, klauzulę wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika D. P. z ograniczeniem jej odpowiedzialności do przedsiębiorstwa wchodzącego w skład majątku wspólnego małżonków D. P. i P. P. (pkt 1), kosztami postępowania obciążając uczestnika postępowania – D. P. i zasądzając od niej z tego tytułu na rzecz wnioskodawcy kwotę 66,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt 2). W motywach rozstrzygnięcia Sąd I instancji wyjaśnił, że, jak wynika z przedłożonych do wniosku dokumentów, dłużnik zaciągnął zobowiązanie w związku z prowadzonym przez siebie przedsiębiorstwem, zaś uczestniczka postępowania jest jego małżonką. W tych okolicznościach zostały spełnione przesłanki do nadania klauzuli wykonalności stosownie do treści art. 787 1 k.p.c. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła uczestniczka postępowania, zaskarżając je w całości i wnosząc o jego uchylenie oraz oddalenie wniosku, jak też o zasądzenie od wnioskodawcy na swoją rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżąca podkreśliła, że w dniu 11 sierpnia 2011 roku zawarła z dłużnikiem umowę majątkową małżeńską, ustanawiającą rozdzielność majątkową w jej małżeństwie, a więc w chwili powstania zobowiązania objętego tytułem egzekucyjnym w postaci prawomocnego nakazu zapłaty z dnia 7 maja 2013 roku, sygn. akt: IX GNc 556/13, nie istniała pomiędzy nią a dłużnikiem wspólność majątkowa. Tym samym nie zachodziły, zdaniem skarżącej, przesłanki do nadania klauzuli wykonalności na podstawie art. 787 1 k.p.c. Wnioskodawca w odpowiedzi na zażalenie wniósł o jego oddalenie oraz o zasądzenie od uczestniczki postępowania na swoją rzecz kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym według norm przepisanych. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zażalenie uczestniczki postępowania nie zasługiwało na uwzględnienie. W sprawie zachodziły podstawy do nadania klauzuli wykonalności przeciwko skarżącej, jako małżonce dłużnika, z ograniczeniem jej odpowiedzialności do przedsiębiorstwa wchodzącego w skład majątku wspólnego małżonków. W postępowaniu klauzulowym z art. 787 1 k.p.c. sąd powinien badać, czy przedłożony przez wierzyciela dokument ma walor tytułu egzekucyjnego, czy wskazana przez wierzyciela osoba jest małżonkiem dłużnika i czy wierzytelność powstała w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa (J. Gołaczyński (w:) Wybrane zagadnienia... , red. J. Gołaczyński, s. 125). Te okoliczności zostały należycie zbadane przez Sąd Okręgowy. Okoliczności tych zresztą skarżąca w zażaleniu nie kwestionowała. Nie budzi wątpliwości fakt, że w/w nakaz zapłaty jest tytułem egzekucyjnym, uczestniczka postępowania pozostaje małżonką dłużnika, zaś wierzytelność, objęta nakazem zapłaty powstała w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa (wynika to z akt sprawy o sygn.: IX GNc 556/13). Natomiast zawarcie przez małżonków małżeńskiej umowy majątkowej nie wyłącza nadania klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu, wystawionemu przeciwko małżonkowi dłużnika ( art. 787 2 k.p.c. ). Nie ma przy tym znaczenia, wbrew wywodom zażalenia, jaki rodzaj umowy majątkowej małżeńskiej małżonkowie zawarli, albowiem w/w przepis wskazuje ogólnie, że zawarcie umowy majątkowej małżeńskiej nie stanowi przeszkody do nadania klauzuli wykonalności według przepisów art. 787 k.p.c. i art. 787 1 k.p.c. Zarzuty z umowy majątkowej małżeńskiej mogą być natomiast rozpatrywane w postępowaniu wywołanym wniesieniem powództwa przeciwegzekucyjnego ( art. 840 1 k.p.c. ). Mając na uwadze powyższe Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie uczestniczki postępowania na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. – pkt 1 postanowienia. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. oraz § 12 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. 2002 r. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) – pkt 2 postanowienia. SSA M. Głowacka SSA J. Geisler SSA J. Nowicki

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI