VI GZ 176/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił zażalenie wierzyciela na postanowienie o odmowie nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika, uznając, że wierzytelność nie wynikała z czynności prawnej dłużnika, lecz z odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki.
Wierzyciel domagał się nadania klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu przeciwko małżonce dłużnika, argumentując, że była ona prokurentem spółki i wyrażała zgodę na zaciąganie zobowiązań. Sąd Rejonowy oddalił wniosek, wskazując na brak wykazania zgody małżonki na czynność prawną. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, stwierdzając, że wierzytelność wynikała z odpowiedzialności członka zarządu za długi spółki (art. 299 § 1 ksh), a nie z czynności prawnej dłużnika, co wyklucza możliwość nadania klauzuli przeciwko małżonce.
Wnioskodawca domagał się nadania klauzuli wykonalności prawomocnemu tytułowi egzekucyjnemu (nakazowi zapłaty) przeciwko małżonce dłużnika, wskazując, że była ona prokurentem spółki, a wierzytelność powstała w okresie jej prokury. Sąd Rejonowy oddalił wniosek, uznając, że wierzyciel nie wykazał, iż wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonki dłużnika. Wierzyciel złożył zażalenie, zarzucając błędną wykładnię art. 787 k.p.c. i argumentując, że status prokurenta i małżonki dłużnika świadczy o jej wiedzy i zgodzie na zaciąganie zobowiązań. Sąd Okręgowy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że nakaz zapłaty dotyczył roszczenia z art. 299 § 1 k.s.h. (odpowiedzialność członka zarządu za zobowiązania spółki z o.o. w przypadku bezskutecznej egzekucji przeciwko spółce). Sąd Okręgowy uznał, że wierzytelność ta nie wynika z czynności prawnej dłużnika (M. Z. jako członka zarządu), lecz z ustawowej odpowiedzialności za długi spółki. W związku z tym, brak było podstaw prawnych do żądania nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika. Zażalenie zostało oddalone.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, nie można nadać klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika w sytuacji, gdy wierzytelność wynika z ustawowej odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki, a nie z czynności prawnej dłużnika.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że wierzytelność stwierdzona nakazem zapłaty, oparta na art. 299 § 1 k.s.h., nie jest wierzytelnością wynikającą z czynności prawnej dłużnika (członka zarządu), lecz z jego ustawowej odpowiedzialności za długi spółki. Brak podstawy w postaci czynności prawnej dłużnika wyklucza możliwość nadania klauzuli wykonalności przeciwko jego małżonce.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
małżonka dłużnika
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Sp. z o.o. w R. | spółka | wnioskodawca |
| I. Z. | osoba_fizyczna | małżonka dłużnika |
| M. Z. | osoba_fizyczna | dłużnik |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 787
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika, wymagając wykazania, że wierzytelność powstała z czynności prawnej dłużnika dokonanej za zgodą małżonka.
k.s.h. art. 299 § § 1
Kodeks spółek handlowych
Określa odpowiedzialność członków zarządu spółki z o.o. za jej zobowiązania w przypadku bezskutecznej egzekucji przeciwko spółce.
Pomocnicze
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wierzytelność wynika z ustawowej odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki (art. 299 § 1 k.s.h.), a nie z czynności prawnej dłużnika. Brak podstawy prawnej do nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika, gdy wierzytelność nie pochodzi z czynności prawnej dłużnika.
Odrzucone argumenty
Małżonka dłużnika była prokurentem spółki i żoną członka zarządu, co świadczy o jej wiedzy i zgodzie na zaciąganie zobowiązań. Sąd Rejonowy błędnie zinterpretował art. 787 k.p.c.
Godne uwagi sformułowania
wierzytelność nie wynika z czynności prawnej dłużnika ( M. Z. jako członka zarządu), lecz z ustawowej odpowiedzialności członków zarządu za zobowiązania spółki z o.o. w przypadku zaistnienia przesłanek określonych przepisem art. 299 § 1 ksh brak jest podstaw prawnych do żądania nadania klauzuli wykonalności także przeciwko małżonce dłużnika tytułowi egzekucyjnemu, którego podstawą wydania było roszczenie wynikające z art. 299 § 1 ksh
Skład orzekający
Andrzej Borucki
przewodniczący-sprawozdawca
Beata Hass – Kloc
sędzia
Anna Harmata
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 787 k.p.c. w kontekście art. 299 k.s.h. i odpowiedzialności małżonka dłużnika."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wierzytelność wynika z odpowiedzialności członka zarządu za długi spółki.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odpowiedzialności za długi spółki i możliwości dochodzenia roszczeń od osób trzecich, w tym od małżonków dłużników, co jest istotne dla przedsiębiorców i prawników.
“Czy żona członka zarządu odpowiada za długi spółki? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Sektor
gospodarcze
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt VI Gz 176/16 POSTANOWIENIE Dnia 9 sierpnia 2016 r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie VI Wydział Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Andrzej Borucki (spr.) Sędziowie: SO Beata Hass – Kloc SO Anna Harmata Protokolant: st. sekr. sądowy Joanna Mikulska po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2016 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku : (...) Sp. z o.o. w R. z udziałem : I. Z. o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika na skutek zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Rejonowego w R. V Wydziału Gospodarczego z dnia 4 maja 2016 r., sygn. akt V GCo 53/16 postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Rzeszowie oddalił wniosek wierzyciela o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd podał, że wierzyciel wniósł o nadanie klauzuli wykonalności prawomocnemu tytułowi egzekucyjnemu w postaci nakazu zapłaty wydanego w postępowaniu upominawczym w sprawie o sygn. akt V GNc 5663/13, zaopatrzonego w klauzulę wykonalności z dnia 3 października 2014 r. – także przeciwko małżonce dłużnika I. Z. , z ograniczeniem jej odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością ustawową małżonków. Wierzyciel wskazał, że małżonka dłużnika w okresie powstania zaległości była prokurentem (...) Spółka z o.o. w W. . Sąd stwierdził, że zakres jego kognicji w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika obejmuje badanie przesłanek merytorycznych, tj. : czy przedłożony dokument stwierdzający obowiązek świadczenia przez dłużnika spełnia kryteria stawiane tytułowi egzekucyjnemu, czy wierzyciel udokumentował, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonka dłużnika, czy osobę wskazaną we wniosku łączył związek małżeński z dłużnikiem w chwili wydania tytułu egzekucyjnego i czy pozostaje ona w tym związku w czasie postępowania klauzulowego. Sąd Rejonowy podniósł dalej, że w celu uzyskania klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika wierzyciel powinien przedstawić dokument urzędowy lub prywatny stwierdzający fakt, że wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonki dłużnika. Ponieważ w ocenie Sądu Rejonowego w/w przesłanka, warunkująca nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika nie została wykazana orzeczono jak w sentencji. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł wierzyciel, zarzucając Sądowi I instancji naruszenie art. 787 kpc poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji odmowę nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika. Wskazując na powyższą podstawę zaskarżenia wierzyciel domagał się zmiany postanowienia i nadania klauzuli wykonalności także przeciwko małżonce dłużnika, z ograniczeniem jej odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością ustawową małżeńską, ewentualnie uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Domagał się również zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu zażalenia skarżący zarzucił, że postanowienie Sądu I instancji należy uznać za błędne. Podniósł, że małżonka dłużnika była i jest wpisana w Krajowym Rejestrze Sądowym jako prokurent BP (...) z o.o., co oznacza, że wyrażając na to zgodę musiała się liczyć z konsekwencjami jakie są z tym związane. Będąc małżonką dłużnika, który pełnił funkcję członka zarządu w/w Spółki zaciągał zobowiązania także w stosunku do wierzyciela niewątpliwie wyrażała na to zgodę. Zdaniem wierzyciela trudno wyobrazić sobie, aby będąc prokurentem i żoną dłużnika nie miała jakiejkolwiek wiedzy na temat jego zobowiązań wobec wierzyciela i nie wyrażała zgody na ich zaciąganie. Sąd Okręgowy rozpoznając przedmiotowe zażalenie zważył, co następuje: Z uzasadnienia wniosku o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika wynika, że nakaz zapłaty z dnia 3 lutego 2014 r. wdany w postępowaniu upominawczym przez Sąd Rejonowy w Rzeszowie w sprawie o sygn. akt V GNc 5663/13 dotyczył roszczenia (...) Spółki z o.o. w R. , które zostało skierowane przeciwko M. Z. , który pełnił funkcję członka zarządu (...) Spółka z o.o. - opartego na podstawie art. 299 § 1 ksh , w związku z bezskuteczną egzekucją, która została skierowana przeciwko w/w Spółce. Zauważyć zatem należy, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym w postaci w/w nakazu zapłaty wierzytelność nie wynika z czynności prawnej dłużnika ( M. Z. jako członka zarządu), lecz z ustawowej odpowiedzialności członków zarządu za zobowiązania spółki z o.o. w przypadku zaistnienia przesłanek określonych przepisem art. 299 § 1 ksh . Oznacza to, że brak jest podstaw prawnych do żądania nadania klauzuli wykonalności także przeciwko małżonce dłużnika tytułowi egzekucyjnemu, którego podstawą wydania było roszczenie wynikające z art. 299 § 1 ksh . Z powyższych względów (a nie wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia) wniosek wierzyciela podlegał oddaleniu. Mając na uwadze powyższe zażalenie wierzyciela oddalono na podstawie art. 385 kpc w związku z art. 397 § 2 kpc .
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI