IX GC 913/12

Sąd Apelacyjny w PoznaniuPoznań2013-01-08
SAOSCywilnepostępowanie zabezpieczająceŚredniaapelacyjny
zabezpieczeniehipoteka przymusowazażaleniesąd polubownyuprawdopodobnienieinteres prawnyumowa logistycznasprzedaż przedsiębiorstwa

Sąd Apelacyjny zmienił postanowienie Sądu Okręgowego, oddalając wniosek o zabezpieczenie roszczenia poprzez ustanowienie hipotek przymusowych z powodu braku należytego uprawdopodobnienia wierzytelności i wątpliwego interesu prawnego.

Sąd Okręgowy zabezpieczył roszczenie powódki o zapłatę 182 228 zł poprzez ustanowienie hipotek przymusowych na nieruchomościach pozwanej. Pozwana wniosła zażalenie, podnosząc m.in. wygaśnięcie umowy, na której opierało się roszczenie, zapis na sąd polubowny oraz przedawnienie części należności. Sąd Apelacyjny uznał zażalenie za uzasadnione, stwierdzając brak należytego uprawdopodobnienia wierzytelności i wątpliwy interes prawny, co skutkowało zmianą zaskarżonego postanowienia i oddaleniem wniosku.

Sąd Okręgowy w Poznaniu uwzględnił wniosek powódki o zabezpieczenie roszczenia o zapłatę kwoty 182 228 zł, ustanawiając hipoteki przymusowe na sześciu nieruchomościach pozwanej. Sąd pierwszej instancji uznał, że powódka uprawdopodobniła istnienie wierzytelności na podstawie umowy o współpracę magazynowo-logistyczną, faktur i zamówień, a także istnienie interesu prawnego w zabezpieczeniu, wskazując na bezskuteczną egzekucję w innej sprawie. Pozwana spółka wniosła zażalenie, kwestionując jurysdykcję sądu powszechnego z uwagi na zapis na sąd polubowny, twierdząc, że umowa z 2009 roku wygasła po zawarciu umowy sprzedaży przedsiębiorstwa w 2010 roku, podnosząc zarzuty przedawnienia i wskazując na własną wierzytelność wobec powódki. Sąd Apelacyjny w Poznaniu uznał zażalenie za uzasadnione. Stwierdził, że roszczenie nie zostało należycie uprawdopodobnione, kwestionując zasadność wystawiania faktur i obowiązywanie umowy po 1 września 2010 roku, a także wątpliwość co do interesu prawnego w zabezpieczeniu, wskazując na wstrzymanie wykonalności nakazu zapłaty w innej sprawie. W konsekwencji Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżone postanowienie i oddalił wniosek o zabezpieczenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, roszczenie nie zostało należycie uprawdopodobnione.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny zakwestionował zasadność wystawiania faktur przez powódkę oraz obowiązywanie umowy o współpracę magazynowo-logistyczną po dacie zawarcia umowy sprzedaży przedsiębiorstwa, co uniemożliwiało uznanie roszczenia za uprawdopodobnione.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia i oddalenie wniosku

Strona wygrywająca

pozwana

Strony

NazwaTypRola
(...) SA z siedzibą w P.spółkapowódka
(...) SA z siedzibą w W.spółkapozwana

Przepisy (3)

Główne

k.p.c. art. 730 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanki ustawowe do udzielenia zabezpieczenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zmiany zaskarżonego postanowienia.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zmiany zaskarżonego postanowienia w postępowaniu zażaleniowym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak należytego uprawdopodobnienia wierzytelności przez powódkę. Wątpliwość co do istnienia interesu prawnego w zabezpieczeniu. Umowa z 2009 roku wygasła po zawarciu umowy sprzedaży przedsiębiorstwa w 2010 roku. Zapis na sąd polubowny w umowie inwestycyjnej. Wstrzymanie wykonalności nakazu zapłaty w innej sprawie.

Odrzucone argumenty

Roszczenie powódki zostało należycie uprawdopodobnione. Istnieje interes prawny w zabezpieczeniu z uwagi na bezskuteczną egzekucję.

Godne uwagi sformułowania

roszczenie nie zostało przez powódkę należycie uprawdopodobnione wątpliwości budzi zasadność wystawiania przez powódkę załączonych do pozwu faktur czy, a jeśli tak, to w jakim zakresie po 1.09.2010r obowiązywała strony wcześniejsza umowa brak spełnienia tej przesłanki stanowił przeszkodę dla uwzględnienia wniosku bez badania istnienia interesu prawnego brak spełnienia tej przesłanki stanowił przeszkodę dla uwzględnienia wniosku bez badania istnienia interesu prawnego

Skład orzekający

Małgorzata Mazurkiewicz-Talaga

przewodniczący-sprawozdawca

Mariola Głowacka

sędzia

Piotr Górecki

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek zabezpieczenia roszczenia pieniężnego, w szczególności wymogu uprawdopodobnienia wierzytelności i istnienia interesu prawnego, a także znaczenie zapisu na sąd polubowny w kontekście dopuszczalności drogi sądowej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z umowami między stronami i postępowaniem zabezpieczającym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne uprawdopodobnienie roszczenia i interesu prawnego we wniosku o zabezpieczenie, a także jak zapis na sąd polubowny może wpływać na jurysdykcję sądu powszechnego.

Sąd Apelacyjny oddalił wniosek o zabezpieczenie: kluczowe znaczenie ma uprawdopodobnienie roszczenia i zapis na sąd polubowny.

Dane finansowe

WPS: 182 228 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I A Cz 2245/12 POSTANOWIENIE Dnia 8 stycznia 2013r Sąd Apelacyjny w Poznaniu Wydział I Cywilny w następującym składzie : Przewodniczący : SSA Małgorzata Mazurkiewicz-Talaga /spr./ Sędziowie : SSA Mariola Głowacka SSA Piotr Górecki po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2013r na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) SA z siedzibą w P. przeciwko (...) SA z siedzibą w W. o zapłatę na skutek zażalenia pozwanej od postanowienia Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 12 listopada 2012r , sygn.akt IX Gc 913/12 postanawia : zmienić zaskarżone postanowienie i wniosek oddalić /-/SSA M.Głowacka /-/SSA M. Mazurkiewicz-Talaga /-/SSA P. Górecki UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy zabezpieczył roszczenie powódki o zapłatę kwoty 182 228zł poprzez ustanowienie hipotek przymusowych na 6 nieruchomościach należących do pozwanej poprzez ustanowienie na każdej z nich hipoteki przymusowej do kwoty 182 228zł. Zdaniem sądu przedłożone przez wnioskodawcę dowody w postaci umowy o współpracy magazynowo-logistycznej z dnia 2.01.2009r, faktur obejmujących kwoty dochodzone w pozwie , zamówień partnerów franczyzowych wraz z listami przewozowymi oraz informacjami o dostarczeniu przesyłek w sposób wystarczający konkretyzują wierzytelność powoda wobec pozwanego . W ocenie sądu z przedłożonych dokumentów wynika, że powód należycie wywiązał się z obowiązków zawartych w umowie, a pozwany mimo, że był zobowiązany do zapłaty , nie uiścił należnej powodowi kwoty z tytułu sprzedaży towarów dostarczonych partnerom franczyzowym. Z powyższych względów Sąd uznał, że powód uprawdopodobnił istnienie roszczenia podlegającego zabezpieczeniu. Oceniając natomiast istnienie interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia Sąd Okręgowy wskazał, że powód wszczął egzekucję przeciwko pozwanemu w oparciu o nakaz zapłaty z dnia 13.05.2011r na kwotę 5.000 000zł. Powód wyegzekwował na podstawie tego tytułu tylko 25.705,42zł ,a egzekucja ze składników innych niż nieruchomości okazała się bezskuteczna. Ponadto powód w 2011r uzyskał zabezpieczenia roszczenia na kwotę 4.000 000zł , a w 2012r na kwotę 189.088,06zł poprzez ustanowienie hipotek przymusowych. Wskazane okoliczności świadczą o tym , że brak zabezpieczenia poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia. Sąd podkreślił , że wysokość zobowiązań pozwanego oraz fakt, że nie reguluje ich w terminie świadczy o tym , że spółka ma trudności w spełnianiu świadczeń. Z powyższych względów Sąd Okręgowy uznając, że zaistniały przesłanki ustawowe do udzielenia zabezpieczenia w myśl art. 730 1 § 1kpc uwzględnił wniosek powódki. Zażalenie na powyższe postanowienie wywiodła pozwana spółka domagając się jego uchylenia i oddalenia wniosku. W uzasadnieniu żaląca podniosła, że strony zawarły w dniu 24.07.2010r umowę inwestycyjną , w wykonaniu której w dniu 1.09.2010r zawarły umowę sprzedaży zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Umowa inwestycyjna zawiera zapis na sąd polubowny, dlatego w ocenie pozwanej sąd powszechny nie jest uprawniony do rozstrzygania w przedmiocie żądań zgłoszonych w pozwie. Ponadto powódka zdaniem pozwanej celowo pominęła fakt, że prawa i obowiązki stron związane z umową z dnia 2.01.2009r o współpracy magazynowo-logistycznej objęte zostały umową z dnia 1.09.2010r, a w szczególności odpowiednie regulacje znalazły się w treści § 3 ust.1d oraz załącznika nr 6 do tejże umowy. Wobec skutecznego zawarcia umowy sprzedaży zorganizowanej części przedsiębiorstwa , umowa z dnia 2.01.2009r wygasła. Stosunek prawny powstały pomiędzy stronami istniejący na podstawie umowy o współpracy z 2.01.2009r po 1.09.2010r nie istniał, dlatego bezzasadne są zarzuty powódki, że pozwana nie realizowała po tej dacie obowiązków wynikających z wygasłej umowy. Niezależnie od tych zarzutów pozwana podniosła również, że zgodnie z umową z 2.01.2009r powódka winna we własnym imieniu sprzedawać zamówiony towar i dostarczać go partnerom pozwanej wg zasad określonych w umowach franczyzowych, wystawiając również we własnym imieniu partnerom pozwanego dokumenty księgowe. Ponadto pozwana podniosła zarzuty przedawnienia części roszczeń wskazanych w fakturach, które nigdy nie zostały jej doręczone, a także wskazała, że pozwana posiada wobec powódki wierzytelność wynikającą z wyroku Cywilnego Sądu Arbitrażowego E. z dnia 21.06.2012r w kwocie 31.962.082,19zzł, zaś przedłożone dokumenty dotyczące bezskuteczności egzekucji wobec pozwanej nie obrazują jej rzeczywistej kondycji finansowej. Sąd Apelacyjny zważył co następuje: Zażalenie pozwanej należało uznać za uzasadnione. Na wstępie wskazać należy, że trafnym okazał się zarzut ,iż roszczenie nie zostało przez powódkę należycie uprawdopodobnione. Wątpliwości , w świetle § 4umowy stron z dnia 2.01.2009r budzi zasadność wystawiania przez powódkę załączonych do pozwu faktur do zapłaty przez pozwaną za sprzedany i dostarczony do innych podmiotów( partnerów franczyzowych ) towar , a także czy , a jeśli tak , to w jakim zakresie po 1.09.2010r obowiązywała strony wcześniejsza umowa o świadczenie usług logistyczno-magazynowych. Wyjaśnienie tych okoliczności ma istotne znaczenie szczególnie ze względu na to, że pozwana niezwłocznie po wezwaniu do zapłaty wymienionych w pozwie faktur zdecydowanie odmówiła zapłaty za nie , zaprzeczając też aby takie faktury zostały jej doręczone, kwestionując zarazem istnienie wskazanych w nich należności określając je wręcz jako kwoty fikcyjne . Ustalenie to będzie też niezbędne dla oceny dopuszczalności drogi sądowej w tej sprawie z uwagi na zapis na sąd polubowny wynikający z treści umowy inwestycyjnej, którą niewątpliwie strony podpisały.. Wyjaśnienia również wymaga to w jaki sposób faktycznie realizowane były płatności za wcześniejszy okres obowiązywania umowy z dnia 2.01.2009r (tj. przed 1.09.2010r), albowiem każda ze stron dokonuje na użytek niniejszego sporu odmiennej wykładni jej § 4. Uznanie przez sąd I instancji, że roszczenie powódki mimo braku wyjaśnienia powołanych powyżej wątpliwości zostało uprawdopodobnione należało uznać za przedwczesne i nie znajdujące potwierdzenia w zaoferowanych dowodach. Brak spełnienia tej przesłanki stanowił przeszkodę dla uwzględnienia wniosku bez badania istnienia interesu prawnego w uzyskaniu zabezpieczenia, który w świetle okoliczności wskazanych w zażaleniu również jest wątpliwy. Z załączonych dokumentów księgowych wynika bowiem, że kondycja finansowa pozwanej uległa wprawdzie pogorszeniu i wypracowany zysk jest znacznie niższy niż w poprzednich latach , co nie zmienia jednak oceny , że ewentualne zaspokojenie roszczenia powódki określonego w tej sprawie na 182 286zł mogłoby okazać się bezskuteczne. Również powoływane przez powódkę okoliczności związane z bezskutecznością egzekucji kwoty 5.000 000zł nie są wiarygodne, albowiem jak wynika z załączonej kserokopii postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 6.05.2012r w sprawie XVI Gc 534/11 sąd wstrzymał wykonalność nakazu zapłaty na podstawie, którego powódka wszczęła egzekucję. Mając na uwadze powyższe, Sąd Apelacyjny uznając, że wnioskodawca nie wykazał, że zaistniały w tej sprawie przesłanki do udzielenia zabezpieczenia wskazane w art. 730 1 § 1kpc , na podstawie art. 386 § 1kpc w zw. z art.397 § 2kpc zmienił zaskarżone postanowienie i wniosek oddalił. /-/SSA M.Głowacka /-/SSA M. Mazurkiewicz-Talaga /-/SSA P. Górecki

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI