Orzeczenie · 2012-10-30

IX GC 101/09

Sąd
Sąd Apelacyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2012-10-30
SAOSCywilneodpowiedzialność cywilnaŚredniaapelacyjny
actio pro sociolikwidacja spółkizdolność sądowaodpowiedzialność członków zarząduroszczenie odszkodowawczeumorzenie postępowaniakodeks spółek handlowych

Powód (...) BANK Spółka Akcyjna w W., działając jako akcjonariusz Zakładów (...) Spółki Akcyjnej, wystąpił z powództwem o zapłatę 51.000.000 zł odszkodowania na rzecz tej spółki, powołując się na przepisy Kodeksu spółek handlowych dotyczące odpowiedzialności członków zarządu za szkodę wyrządzoną spółce (art. 486 § 1 ksh w zw. z art. 485 ksh). Sąd Okręgowy w Poznaniu pierwotnie oddalił to powództwo. W toku postępowania apelacyjnego, po zawieszeniu sprawy do czasu zakończenia postępowania karnego, pozwani wnieśli o umorzenie postępowania apelacyjnego. Argumentowali, że spółka (...) S.A., na rzecz której dochodzone było roszczenie, została prawomocnie wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego w wyniku likwidacji, co oznaczało zakończenie jej bytu prawnego i utratę zdolności sądowej. Sąd Apelacyjny w Poznaniu uznał ten argument za zasadny. Stwierdził, że w sytuacji, gdy spółka, będąca beneficjentem roszczenia, przestała istnieć, nie ma podstaw do dalszego prowadzenia postępowania. Powództwo z art. 486 ksh jest bowiem czynnością podejmowaną w imieniu własnym, ale na rzecz spółki. Utrata zdolności sądowej przez spółkę, jako następstwo jej likwidacji, uzasadnia umorzenie postępowania na podstawie art. 355 § 1 kpc. Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżony wyrok i umorzył postępowanie, a także wzajemnie umorzył koszty postępowania między stronami.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Umorzenie postępowania w przypadku likwidacji spółki będącej beneficjentem roszczenia w ramach actio pro socio.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji likwidacji spółki i zastosowania art. 486 ksh.

Zagadnienia prawne (1)

Czy utrata bytu prawnego przez spółkę, na rzecz której akcjonariusz wytoczył powództwo na podstawie art. 486 § 1 ksh, stanowi podstawę do umorzenia postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, utrata bytu prawnego przez spółkę i w konsekwencji utrata przez nią zdolności sądowej uzasadnia umorzenie postępowania.

Uzasadnienie

Powództwo na podstawie art. 486 § 1 ksh jest czynnością podejmowaną w imieniu własnym, ale na rzecz spółki. Jeśli spółka zakończyła byt prawny w wyniku likwidacji i została wykreślona z KRS, traci zdolność sądową, a tym samym przestaje istnieć beneficjent roszczenia. Brak jest podstaw do wstąpienia następcy prawnego w takie stosunki, co uzasadnia umorzenie postępowania na podstawie art. 355 § 1 kpc.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i umorzenie postępowania

Strony

NazwaTypRola
(...) BANK Spółka Akcyjna w W.spółkapowód
E. Z.osoba_fizycznapozwany
J. J.osoba_fizycznapozwany
W. N.osoba_fizycznapozwany
Zakładów (...) Spółka Akcyjnaspółkapodmiot, na rzecz którego dochodzono roszczenia

Przepisy (8)

Główne

k.s.h. art. 486 § 1

Kodeks spółek handlowych

k.p.c. art. 355 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 386 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.s.h. art. 485

Kodeks spółek handlowych

k.p.c. art. 183

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 182 § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spółka, na rzecz której dochodzono roszczenia, zakończyła byt prawny w wyniku likwidacji i została wykreślona z KRS. • Utrata zdolności sądowej przez spółkę uzasadnia umorzenie postępowania na podstawie art. 355 § 1 kpc.

Godne uwagi sformułowania

Wytoczenie powództwa odszkodowawczego przez akcjonariusza spółki akcyjnej na podstawie art. 486 § 1 ksh w zw. z art. 485 ksh przeciwko członkom jej zarządu, w sytuacji bezczynności organów spółki stanowi czynność przedsiębraną na rzecz spółki, choć podejmowaną w imieniu własnym. • W sytuacji zastosowania actio pro socio samo roszczenie odszkodowawcze przysługuje zatem spółce. • Akcjonariusz nie realizuje własnych praw lecz działa w charakterze zastępcy spółki. • Ponieważ nienaprawialna, następcza utrata zdolności sądowej przez stronę uzasadnia umorzenie postępowania...

Skład orzekający

Małgorzata Gulczyńska

przewodniczący-sprawozdawca

Elżbieta Fijałkowska

sędzia

Karol Ratajczak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania w przypadku likwidacji spółki będącej beneficjentem roszczenia w ramach actio pro socio."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji likwidacji spółki i zastosowania art. 486 ksh.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważny aspekt proceduralny dotyczący likwidacji spółki i jej wpływu na toczące się postępowania, szczególnie w kontekście actio pro socio. Jest to istotne dla praktyków prawa spółek i procesowego.

Likwidacja spółki zamyka drogę do dochodzenia roszczeń? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 51 000 000 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst