IX GA 409/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła żądania zapłaty 4000 euro z weksla, który zabezpieczał karę umowną zastrzeżoną w umowie o pośrednictwo. Powód miał wyszukać pozwanemu kontrahentów zagranicznych, a pozwany zobowiązał się do regularnego przesyłania raportów dotyczących współpracy pod rygorem zapłaty kary umownej. Pozwany zarzucał m.in. niewykonanie umowy przez powoda, niezgodność warunków z rzeczywistością oraz nieważność umowy z powodu zawieszenia działalności gospodarczej przez powoda. Sąd Rejonowy uznał te zarzuty za nieuzasadnione, wskazując, że powód wykonał swoje zobowiązanie, a pozwany nie dopełnił obowiązku składania raportów, co uprawniało do naliczenia kary umownej. Sąd podkreślił, że wszelkie zmiany umowy wymagały formy pisemnej pod rygorem nieważności, a ustne ustalenia nie miały mocy prawnej. Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanego, podzielając ustalenia i wnioski sądu pierwszej instancji. Sąd odwoławczy odrzucił zarzuty dotyczące naruszenia przepisów o swobodzie działalności gospodarczej i promocji zatrudnienia, wskazując, że umowa dotyczyła pośrednictwa w nawiązaniu współpracy między przedsiębiorcami, a nie pośrednictwa pracy. Sąd uznał również, że kara umowna została prawidłowo zastrzeżona na wypadek niewykonania zobowiązania niepieniężnego (brak raportowania) i nie było podstaw do jej miarkowania. Odmówiono przeprowadzenia dowodów z zeznań świadków na okoliczność ustnych ustaleń, gdyż zmiana umowy wymagała formy pisemnej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących kar umownych, formy pisemnej dla zmian umów, odpowiedzialności z weksla w kontekście umowy podstawowej, oraz skutków zawieszenia działalności gospodarczej.
Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i umowy, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie w innych przypadkach. Kluczowe jest ustalenie charakteru umowy i zobowiązań.
Zagadnienia prawne (4)
Czy kara umowna zastrzeżona na wypadek niewykonania zobowiązania niepieniężnego (brak składania raportów) może być dochodzona na podstawie weksla in blanco?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, kara umowna może być dochodzona na podstawie weksla, jeśli weksel został wypełniony zgodnie z porozumieniem wekslowym, a zobowiązanie, którego niewykonanie skutkuje naliczeniem kary, jest zobowiązaniem niepieniężnym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kara umowna została prawidłowo zastrzeżona na wypadek niewykonania przez pozwanego obowiązku składania raportów, który ma charakter niepieniężny. Pozwany nie wykazał, aby istniały okoliczności zwalniające go z tego obowiązku lub uzasadniające miarkowanie kary. Wypełnienie weksla kwotą kary umownej było zgodne z porozumieniem wekslowym.
Czy umowa o pośrednictwo zawarta przez przedsiębiorcę w okresie zawieszenia działalności gospodarczej jest ważna?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zawieszenie działalności gospodarczej nie pozbawia przedsiębiorcy przymiotu przedsiębiorcy ani zdolności do czynności prawnych, nie uniemożliwia także wykonania umowy, o ile nie narusza to przepisów prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że fakt zawieszenia działalności gospodarczej przez powoda nie pozbawiał go zdolności do czynności prawnych ani nie czynił umowy nieważną. Powód wykonał swoje zobowiązanie, przedstawiając pozwanemu warunki umowy z kontrahentem.
Czy zmiana umowy wymagającej formy pisemnej pod rygorem nieważności może nastąpić w formie ustnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zmiana umowy wymagającej formy pisemnej pod rygorem nieważności wymaga zachowania tej samej formy, a ustne ustalenia nie wywołują skutków prawnych.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że umowa stron przewidywała, iż wszelkie zmiany wymagają formy pisemnej pod rygorem nieważności. W związku z tym, ustne ustalenia, na które powoływał się pozwany, nie mogły prowadzić do zmiany warunków umowy ani zwalniać go z obowiązku składania raportów.
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo odmówił przeprowadzenia dowodów z zeznań świadków na okoliczność ustnych ustaleń stron, gdy umowa wymagała formy pisemnej pod rygorem nieważności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo odmówił przeprowadzenia dowodów, gdyż okoliczności te nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy z uwagi na wymóg formy pisemnej dla zmian umowy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że dowody z zeznań świadków na okoliczność ustnych ustaleń nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia, ponieważ zmiana umowy wymagała formy pisemnej pod rygorem nieważności. Ustne ustalenia nie mogłyby zatem doprowadzić do zmiany warunków umowy ani zwolnić pozwanego z obowiązku składania raportów.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. K. | osoba_fizyczna | powód |
| Z. K. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (10)
Główne
k.c. art. 484 § § 1
Kodeks cywilny
Kara umowna należy się wierzycielowi w zastrzeżonej wysokości bez względu na wysokość poniesionej szkody.
k.c. art. 483 § § 1
Kodeks cywilny
Możliwość zastrzeżenia kary umownej na wypadek niewykonania zobowiązania niepieniężnego.
k.p.c. art. 496
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 98 § § 1 i 2
Kodeks postępowania cywilnego
Zasady orzekania o kosztach postępowania.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.c. art. 76
Kodeks cywilny
Forma czynności prawnej dla jej ważności lub dla wywołania określonych skutków prawnych.
k.p.c. art. 386 § § 2 i 4
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawy uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
k.p.c. art. 162
Kodeks postępowania cywilnego
Skutki zaniechania zgłoszenia zastrzeżeń do protokołu.
u.s.d.g. art. 14a § ust. 4
Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej
u.p.z.i.r.p. art. 18 § ust. 1
Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewykonanie przez pozwanego obowiązku składania raportów zgodnie z umową. • Wymóg formy pisemnej pod rygorem nieważności dla zmian umowy. • Wypełnienie weksla zgodnie z porozumieniem wekslowym. • Kara umowna zastrzeżona na wypadek niewykonania zobowiązania niepieniężnego.
Odrzucone argumenty
Niewykonanie umowy przez powoda. • Nieważność umowy z powodu zawieszenia działalności gospodarczej przez powoda. • Umowa dotyczyła pośrednictwa pracy, a nie pośrednictwa między przedsiębiorcami. • Ustne ustalenia zmieniające warunki umowy. • Rażące wygórowanie kary umownej.
Godne uwagi sformułowania
zmiany umowy wymagają formy pisemnej pod rygorem nieważności • kara umowna należy się wierzycielowi w zastrzeżonej na ten wypadek wysokości bez względu na wysokość poniesionej szkody • ustne uzgodnienia na jakie powoływał się pozwany nie wywoływały skutków prawnych
Skład orzekający
Przemysław Grochowski
przewodniczący-sprawozdawca
Beata Błotnik
członek
Jacek Widło
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kar umownych, formy pisemnej dla zmian umów, odpowiedzialności z weksla w kontekście umowy podstawowej, oraz skutków zawieszenia działalności gospodarczej."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i umowy, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie w innych przypadkach. Kluczowe jest ustalenie charakteru umowy i zobowiązań.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o karach umownych i formie pisemnej umów, co jest istotne dla przedsiębiorców. Rozstrzygnięcie kwestii ważności umowy mimo zawieszenia działalności gospodarczej również stanowi ciekawy aspekt.
“Kara umowna za brak raportów: czy ustne ustalenia chronią przed zapłatą?”
Dane finansowe
WPS: 4000 EUR
koszty postępowania apelacyjnego: 805,71 PLN
Sektor
usługi
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.