IX Ca 84/14

Sygn. akt IX Ca 84/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 maja 2014 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie IX Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Mirosław Wieczorkiewicz Sędziowie: SO Jolanta Strumiłło SO Bożena Charukiewicz (spr.) Protokolant: sekr. sądowy Ewelina Gryń po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2014 r. w Olsztynie na rozprawie sprawy z powództwa T. W. i A. W. przeciwko (...) spółka jawna " z siedzibą w S. o zapłatę na skutek apelacji pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego w Olsztynie z dnia 26 listopada 2013 r., sygn. akt X C 2411/12, I. zmienia zaskarżony wyrok w punkcie I i II w ten sposób, że zasądzoną w punkcie I kwotę obniża do kwoty 1.018,08 zł (jeden tysiąc osiemnaście 08/100 złotych) z ustawowymi odsetkami tam wskazanymi, w punkcie II obniża do kwoty 642,61 zł (sześćset czterdzieści dwa 61/100 złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu, II. oddala powództwo i apelację w pozostałej części, III. zasądza od powodów na rzecz pozwanej kwotę 51 (pięćdziesiąt jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu za instancję odwoławczą. Sygn. akt IX Ca 84/14 UZASADNIENIE Powodowie A. W. i T. W. wnieśli o zasądzenie od pozwanej (...) Spółka jawna w S. solidarnie kwoty 1 896,84 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 20 maja 2011 r. wraz z kosztami procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu podnieśli, iż w dniu 16 marca 2011 r. pracownicy pozwanej Spółki, po uprzednim zdemontowaniu bez pozwolenia powodów bramy wjazdowej, wjechali ciężkim sprzętem na działkę należącą do powodów, położoną w (...) B. Na skutek powyższego oraz prac wykonanych przez pozwaną, których celem było przygotowanie terenu do wymiany słupa energetycznego, zniszczony został trawnik znajdujący się na działce powodów oraz wycięto szereg nasadzonych drzew. W następstwie powyższego zdarzenia, powodowie ponieśli koszty związane z wymianą trawnika, jak również z nasadzeniem nowych drzew na miejsce tych wyciętych. Powodowie wskazali, że niniejszym pozwem żądają od pozwanego odszkodowania za zniszczony trawnik, przy czym odszkodowania za bezprawną wycinkę drzew na przedmiotowej nieruchomości będą dochodzić w odrębnym postępowaniu sądowym. Pozwana (...) Spółka jawna w S. wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie od powodów solidarnie kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazała, iż nie kwestionuje faktu, że wykonała roboty energetyczne, polegające na wymianie słupa trakcji elektrycznej, który posadowiony był na działce powodów. Podniosła jednakże, że powyższe prace wykonane były na zlecenie (...) S.A. , która posiadała pozwolenie powodów na wykonanie wskazanych wyżej prac. Jednocześnie wskazała, iż jedyną możliwością wykonania robót, polegających na wymianie starego słupa energetycznego na nowy było wykopanie istniejącego słupa energetycznego i ustawienie nowego. Pozwana musiała więc użyć w tym celu koparki. Jej zdaniem ślady po kołach wróciłyby do stanu pierwotnego, bez konieczności renowacji. Koszt naprawy dokonanej przez powodów jest znacznie zawyżona. Wyrokiem z dnia 26 listopada 2013r. Sąd Rejonowy w Olsztynie zasądził od pozwanego (...) spółka jawna ” w S. na rzecz powodów T. W. i A. W. solidarnie kwotę 1896,84 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 20 maja 2011 roku do dnia zapłaty. Zasądził od pozwanego na rzecz powodów solidarnie kwotę 1.212 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Nakazał ściągnąć od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Olsztynie kwotę 69,63 zł tytułem wynagrodzenia biegłego, poniesionego tymczasowo przez Skarb Państwa. Sąd Rejonowy ustalił, iż w dniu 16 marca 2011 r. pracownicy (...) Sp. jawna w S. weszli na działkę stanowiącą własność A. i T. W. , położoną w (...) B, D. , gdzie dokonali na zlecenie (...) S.A. wymiany słupa trakcji elektrycznej. Jedyną możliwością dokonania wymiany starego słupa trakcji elektrycznej na nowy było wykopanie dołu koparką. Koparka, która wjechała na nieruchomość powodów na pewnym odcinku swej drogi uszkodziła darń. Wjazd nastąpił po uprzednim zdjęciu bramy w ogrodzeniu nieruchomości. Uszkodzenie polegało na wgnieceniu kołami koparki podłoża, w wyniku czego uszkodzeniu uległa darń. Szkoda powstała na powierzchni 145,44 m 2 . Jak ustalił Sąd Rejonowy A. i T. W. nie wyrazili zgody na przeprowadzenie robót na terenie swojej nieruchomości przez pozwaną Spółkę a nawet nie byli poinformowani o konieczności ich przeprowadzenia. Zleceniodawca robót (...) S.A. nie uzyskał zgody A. i T. W. na wymianę słupa trakcji elektrycznej. Pozwana będąca wykonawcą, bezpośrednio przed wejściem na nieruchomość, zobowiązana była do uzyskania zgody właścicieli na ich przeprowadzenie. Powodowie zlecili firmie ogrodniczej dokonanie naprawy zniszczonego trawnika polegającą na ścięciu brzegów kolein, powstałych po kołach koparki, pokryciu i wyrównaniu ziemią urodzajną, rekultywacji miejsc ubitych przez koła maszyny oraz założenia nowego trawnika. Koszt rekultywacji i naprawy zniszczonej darni wyniósł 1 896,84 zł. Pismem z dnia 13 maja 2011 r. powodowie wezwali pozwaną spółkę do zapłaty kwoty 5.270 zł, tytułem odszkodowania wyliczonego w oparciu o koszty rekultywacji zniszczonego podłoża oraz koszty naprawy zniszczonej darni, jak i koszty nasadzenia zamiennego po dokonanej wycince drzew. Wezwanie do zapłaty pozostało bezskuteczne. W ocenie Sądu Rejonowego powództwo zasługiwało na uwzględnienie w całości. Zdaniem Sądu powodowie udowodnili, iż pracownicy pozwanej wyrządzili im szkodę. Wysokość szkody Sąd przyjął na podstawie faktury wystawionej przez osobę, która dokonała przywrócenia trawnika do stanu poprzedniego. Kwota wskazana w fakturze nie jest wygórowana, gdyż odpowiada zakresowi szkody wyrządzonej przez pozwaną. Sąd Rejonowy podkreślił, iż pozwana wchodząc na nieruchomość powodów działała bezprawnie, gdyż nie miała na to zgody powodów i zgodnie z art. 415 k.c. jest zobowiązana do naprawienia wyrządzonej szkody. O kosztach procesu Sąd Rejonowy orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu. Powyższy wyrok w zakresie punktu I, zasądzającego kwotę ponad 1.018,-zł i punktów II i III, co do kosztów postępowania, zaskarżyła apelacją pozwana zarzucając naruszenie przepisu art. 233 k.p.c. , poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, przez pominięcie najistotniejszej części opinii biegłego, powołanego do określenia wysokości szkody wywołanej działaniem pozwanej. Wskazując na powyższy zarzut pozwana wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku w punkcie I w części zasądzającej od pozwanej na rzecz powodów kwotę ponad 1 018 zł wraz z odsetkami przez oddalenie powództwa ponad ww. kwotę oraz zmianę wyroku co do kosztów procesu i ich stosunkowe rozdzielenie zgodnie z art. 100 k.p.c. , ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na apelację powodowie wnieśli o jej oddalenie, wskazując w uzasadnieniu na trafność orzeczenia Sądu Rejonowego. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja jest w części zasadna. Skarżąca nie kwestionuje swojej odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną powodom. Twierdzi jednak, iż wysokość szkody powinna być ustalona w oparciu o dowód z opinii biegłego, gdyż został on uznany przez Sąd Rejonowy za wiarygodny. Dowód ten jednak Sąd pominął, nie wyjaśniając swego stanowiska. Z zasady pełnego odszkodowania ustalonej w art. 361 § 2 k.c. wynika, iż w braku odmiennego przepisu ustawy lub postanowienia umowy, naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł, oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. Z kolei stosownie do art. 363 k.c. naprawienie szkody powinno nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Jednakże gdyby przywrócenie stanu poprzedniego było niemożliwe albo gdyby pociągało za sobą dla zobowiązanego nadmierne trudności lub koszty, roszczenie poszkodowanego ogranicza się do świadczenia w pieniądzu. W niniejszej sprawie powodowie domagali się naprawienia szkody przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Żądanie powyższe, co do zasady, zgodnie z art. 363 k.c. było dopuszczalne. Na okoliczność wysokości szkody powodowie złożyli wnioski o przeprowadzenie dowodów z dokumentu w postaci faktury VAT z dnia 31 maja 2011 r., świadków oraz opinii biegłego. Wysokość szkody wynikająca z tych dowodów nie była jednoznaczna. Z przełożonej faktury wynikała bowiem szkoda na kwotę 1 896,84 zł. Natomiast z ustaleń biegłego wynikała kwota 1 018,08 zł. Skoro Sąd pierwszej instancji uwzględnił wniosek powodów i dopuścił dowód z opinii biegłego na okoliczność kosztów naprawy i rekultywacji trawnika, to dowód w postaci faktury Vat uznał za niewystarczający do poczynienia wiążących i nie budzących wątpliwości ustaleń faktycznych w sprawie. Jednak mimo przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego Sąd Rejonowy ostatecznie przyjął wartość wynikającą z faktury, nie wyjaśniając, jak słusznie zauważyła pozwana w apelacji, powodów pominięcia dowodu z opinii biegłego, jako podstawę ustaleń faktycznych w sprawie. Zwłaszcza, że Sąd Rejonowy dowód z opinii biegłego uznał za wiarygodny, a zatem za taki, który może stanowić podstawę ustaleń faktycznych. Z rozważań Sądu I instancji nie wynika jednak dlaczego Sąd ten uznał, iż pomimo wiarygodności opinii biegłego, to właśnie faktura VAT powinna być tym dowodem, który wskazuje na wysokość szkody. Sąd przytoczył pogląd, iż wysokość rekompensaty pieniężnej powinna odpowiadać wydatkom rzeczywiście poniesionym, przy uwzględnieniu cen na rynku lokalnym. Należy zgodzić się z powyższym stanowiskiem, ale także należy pamiętać, aby w każdej sprawie ta zależność rzeczywiście poniesionych wydatków i obowiązujących na rynku lokalnym cen została wyjaśniona i należycie uzasadniona. Z opinii biegłego wynika, że biegły przeprowadził konsultacje i wywiady z przedsiębiorcami mającymi w swojej ofercie zakładanie trawników na terenie powiatów (...) i (...) . Na podstawie powyższych ustaleń przyjął koszt rekultywacji trawnika na nieruchomości powodów w wysokości 1.018,08 zł. Różnica kwot wynikająca z faktury i opinii biegłego wynosi ponad 800,-zł, co przy wysokości kwoty stanowiącej wartość przedmiotu sporu nie jest małą różnicą. W ocenie Sądu Okręgowego nie ma podstaw do kwestionowania dowodu z opinii biegłego. Jest on bowiem logiczny i przekonujący. W sposób obiektywny wykazuje szkodę powodów. Ustalenie wysokości szkody powinno bowiem nastąpić w sposób zobiektywizowany, a dokonanie przez powodów przywrócenia trawnika do stanu poprzedniego niesie ze sobą elementy subiektywne przejawiające się w doborze określonego specjalisty i materiałów, które mogą podlegać różnej wycenie. Tymczasem kwota ustalona przez biegłego wynika z analizy wielu ofert i dlatego w sposób bardziej obiektywny odzwierciedla wysokość szkody powodów. W tej sytuacji Sąd Okręgowy przyjął, iż wysokość szkody powodów wynosi, w oparciu o dowód z opinii biegłego, kwotę 1 018,08 zł i na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. orzekł, jak w sentencji. Stosownie do zmiany wyroku w zakresie żądania głównego, zmieniono rozstrzygnięcie o kosztach procesu rozdzielając je na podstawie art. 100 k.p.c. w stosunku 53,67 % do 46,33 %. Uznano przy tym, iż pozwana powinna ponieść tę część kosztów przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, która została wypłacona tymczasowo ze środków Skarbu Państwa, oddalając tym samym apelację co do punktu III wyroku. Roszczenie powodów, co do zasady było usprawiedliwione, a szkoda została wyrządzona w wyniku zawinionego działania pozwanej. O kosztach procesu za instancję odwoławczą orzeczono na postawie art. 98 § 1 k.p.c. uznając, iż w pozwana wygrała sprawę w zasadniczej części i dlatego powodowie powinni ponieść koszty procesu, które stanowiła opłata od apelacji w wysokości 51 zł.