IX Ca 804/15

Sąd Okręgowy w OlsztynieOlsztyn2016-01-28
SAOSCywilneubezpieczeniaŚredniaokręgowy
ubezpieczenie OCszkoda komunikacyjnaodszkodowaniekoszty opinii rzeczoznawcyzwiązek przyczynowykoszty procesu

Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego, zasądzając od ubezpieczyciela na rzecz poszkodowanej zwrot kosztów prywatnej opinii rzeczoznawcy jako uzupełnienie odszkodowania.

Powódka dochodziła od ubezpieczyciela uzupełnienia odszkodowania za szkodę komunikacyjną, w tym kosztów prywatnej opinii rzeczoznawcy. Sąd Rejonowy uwzględnił częściowo powództwo, zasądzając odszkodowanie uzupełniające oraz koszty opinii. Pozwany ubezpieczyciel zaskarżył wyrok w części dotyczącej kosztów opinii, argumentując brak związku przyczynowego. Sąd Okręgowy oddalił apelację, podzielając stanowisko sądu pierwszej instancji, że koszt prywatnej opinii jest uzasadniony i mieści się w ramach odszkodowania.

Powódka A. H. domagała się od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej uzupełnienia odszkodowania za szkodę komunikacyjną w wysokości 5.505,35 zł, w tym kwoty 4.755,35 zł tytułem odszkodowania uzupełniającego oraz 750 zł za sporządzenie prywatnej opinii rzeczoznawcy. Pozwany wypłacił część odszkodowania, ale powódka uznała je za niewystarczające. Sąd Rejonowy w Giżycku wyrokiem z dnia 16 czerwca 2015 r. zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 5.477,76 zł, uwzględniając m.in. koszt prywatnej opinii. Pozwany złożył apelację, zarzucając naruszenie art. 361 § 1 k.c. poprzez zasądzenie kosztów opinii jako niebędących normalnym następstwem szkody oraz art. 361 § 2 i art. 824 § 1 k.c. Sąd Okręgowy w Olsztynie, rozpoznając apelację, w pełni podzielił ustalenia faktyczne i ocenę prawną Sądu Rejonowego. Utrzymał w mocy wyrok, wskazując, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, odszkodowanie może obejmować koszty ekspertyzy wykonanej na zlecenie poszkodowanego, jeśli jest ona niezbędna do wykazania nieprawidłowości wyliczeń ubezpieczyciela. Koszt prywatnej opinii pozostaje w adekwatnym związku przyczynowym ze szkodą, a jego wysokość mieści się w rozsądnych granicach. Sąd oddalił apelację i zasądził od pozwanego na rzecz powódki zwrot kosztów postępowania odwoławczego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, koszt prywatnej opinii rzeczoznawcy może być dochodzony jako uzupełnienie odszkodowania, jeśli jest niezbędny do wykazania nieprawidłowości wyliczeń ubezpieczyciela i pozostaje w adekwatnym związku przyczynowym ze szkodą.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do uchwały Sądu Najwyższego (III CZP 24/04), zgodnie z którą odszkodowanie z OC może obejmować koszty ekspertyzy wykonanej na zlecenie poszkodowanego. Podkreślono, że w sytuacji sporu co do wysokości odszkodowania, koszt takiej opinii jest uzasadniony i mieści się w granicach zasady pełnego odszkodowania (art. 361 § 2 k.c.).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

powódka

Strony

NazwaTypRola
A. H.osoba_fizycznapowódka
(...) Spółka Akcyjnaspółkapozwany

Przepisy (6)

Główne

k.c. art. 361 § 2

Kodeks cywilny

Naprawienie szkody obejmuje straty poniesione i korzyści, które można by osiągnąć. Koszt ekspertyzy pozostaje w adekwatnym związku przyczynowym ze szkodą.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu przy orzekaniu o kosztach.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Utrzymanie w mocy zaskarżonego orzeczenia w przypadku oddalenia apelacji.

Pomocnicze

k.c. art. 361 § 1

Kodeks cywilny

Zasądzenie kwoty, która nie jest następstwem normalnego działania sprawcy.

k.c. art. 824 § 1

Kodeks cywilny

Odpowiedzialność pozwanej większa od zakresu, który przekracza wysokość powstałej szkody.

k.c. art. 362

Kodeks cywilny

Niezastosowanie przepisu dotyczącego przyczynienia się poszkodowanego do szkody.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Koszt prywatnej opinii rzeczoznawcy jest uzasadniony i stanowi element odszkodowania, jeśli jest niezbędny do wykazania nieprawidłowości wyliczeń ubezpieczyciela. Koszt prywatnej opinii pozostaje w adekwatnym związku przyczynowym ze szkodą komunikacyjną. Wysokość kosztów opinii mieści się w rozsądnych granicach.

Odrzucone argumenty

Koszt prywatnej opinii nie jest następstwem normalnego działania sprawcy. Odpowiedzialność pozwanego przekracza wysokość powstałej szkody. Brak podstaw do zapłaty odszkodowania w szerszym zakresie niż wypłacono na etapie przedsądowym. Powódka nie udowodniła roszczenia w tej części, nie przedstawiła dowodu zakupu oryginalnych części ani rachunków za naprawę. Opinia prywatna nie jest dowodem zakupu części ani rachunków.

Godne uwagi sformułowania

W sytuacji, gdy strona powodowa nie godzi się z wysokością odszkodowania wypłaconego przez ubezpieczyciela niejako zmuszona zostaje do poparcia swoich roszczeń opinią rzeczoznawcy. Wydatek sporządzenia prywatnej ekspertyzy był niezbędny, albowiem na etapie, gdy ekspertyza została zamówiona według pozwanego szkoda istniała w mniejszym rozmiarze.

Skład orzekający

Bożena Charukiewicz

przewodniczący-sprawozdawca

Krystyna Skiepko

sędzia

Dorota Ciejek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie kosztów prywatnej opinii rzeczoznawcy jako elementu odszkodowania z OC."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy poszkodowany kwestionuje wysokość odszkodowania wypłaconego przez ubezpieczyciela i zleca prywatną ekspertyzę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się odszkodowaniami komunikacyjnymi, ponieważ potwierdza możliwość dochodzenia kosztów prywatnej opinii rzeczoznawcy jako części szkody.

Czy ubezpieczyciel musi zwrócić Ci koszty prywatnej opinii rzeczoznawcy? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 5505,35 PLN

odszkodowanie: 5477,76 PLN

zwrot kosztów procesu: 60 PLN

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IX Ca 804/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 stycznia 2016 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie IX Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Bożena Charukiewicz (spr.) Sędziowie: SO Krystyna Skiepko SO Dorota Ciejek Protokolant: sekr. sądowy Ewelina Gryń po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2016 r. w Olsztynie na rozprawie sprawy z powództwa A. H. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w S. o zapłatę na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w Giżycku z dnia 16 czerwca 2015 r., sygn. akt I C 464/14, I. oddala apelację, II. zasądza od pozwanego na rzecz powódki kwotę 60 zł (sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu za instancję odwoławczą. Sygn. akt IX Ca 804/15 UZASADNIENIE Powódka A. H. wniosła o zasądzenie na jej rzecz od pozwanego (...) Spółka Akcyjna w S. kwoty 5.505,35 zł. z odsetkami ustawowymi od dnia 4 kwietnia 2014 r. do dnia zapłaty wraz z kosztami procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazała, że pozwany jest odpowiedzialny z tytułu umowy ubezpieczenia za następstwa uszkodzenia jej pojazdu w kolizji drogowej w dniu 2 marca 2014 r. Pozwany uznał roszczenie powódki i wypłacił odszkodowanie, jednak w wysokości, która nie satysfakcjonowała powódki. W związku z tym powódka zleciła rzeczoznawcy sporządzenie kosztorysu uszkodzeń pojazdu. Na dochodzone świadczenie składa się: kwota 4.755,35 zł należna tytułem odszkodowania uzupełniającego wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia 4 kwietnia 2014 r. do dnia zapłaty oraz kwota 750 zł tytułem sporządzenia na zlecenie powódki prywatnej opinii uzupełniającej. Pismem z dnia 04. 03. 2015 r. powódka rozszerzyła powództwo o kwotę 1.154, 63 zł. Pozwany (...) Spółka Akcyjna w S. wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie od powódki na rzecz pozwanego kosztów procesu według norm przepisanych. Wskazał w uzasadnieniu, że brak jest podstaw do zapłaty odszkodowania w szerszym zakresie niż to uczynił na etapie przedsądowym. Powódka nie udowodniła w tej części roszczenia. Nie przedstawiła dowodu zakupu oryginalnych części zamiennych i nie przedstawiła rachunków za naprawę. Opinia prywatna takim dowodem nie jest. Koszt sporządzenia takiej opinii nie pozostaje również w normalnym związku przyczynowym ze zdarzeniem wywołującym szkodę. Wyrokiem z dnia 16 czerwca 2015 r. Sąd Rejonowy w Giżycku zasądził od pozwanego (...) S.A. w S. na rzecz powódki A. H. kwotę 5.477,76zł wraz z ustawowymi odsetkami od kwoty 4.727,76zł od dnia 04.04.2014r. do dnia zapłaty. Oddalił powództwo w pozostałym zakresie. Zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 2.674,40zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zgodnie z ustalonym przez Sąd Rejonowy stanem faktycznym w dniu 2 marca 2014 r. doszło do kolizji drogowej, w wyniku której uszkodzeniu uległ samochód powódki marki C. (...) . Osoba odpowiedzialna za zdarzenie była ubezpieczona w zakresie OC u pozwanego. Powódka powiadomiła pozwanego o szkodzie, w wyniku czego wszczęte zostało postępowanie likwidacyjne, a następnie wypłacono odszkodowanie w kwocie 4.493,59 zł. Powódka, w związku z doznaną szkodą zleciła sporządzenie opinii prywatnej rzeczoznawcy mechaniki samochodowej i ruchu drogowego- D. F. , prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą: D. (...) D. F. . W wyniku sporządzonej ekspertyzy faktyczny zakres uszkodzeń pojazdu ustalony został na kwotę 9.248, 94 zł. Za sporządzenie opinii powódka poniosła koszty w wysokości 750 zł, na dowód czego otrzymała fakturę nr (...) . Sąd Rejonowy na podstawie opinii biegłego B. G. ustalił koszty naprawy na kwotę 9.221,35 zł. W ocenie Sądu Rejonowego istnieje adekwatny związek przyczynowy pomiędzy zdarzeniem - kolizją drogową, a szkodą w postaci, nie tylko ewentualnych wydatków związanych z naprawą uszkodzonego pojazdu, ale i wydatków poniesionych z tytułu sporządzenia prywatnej opinii rzeczoznawcy na zlecenie powódki. W sytuacji, gdy strona powodowa nie godzi się z wysokością odszkodowania wypłaconego przez ubezpieczyciela niejako zmuszona zostaje do poparcia swoich roszczeń opinią rzeczoznawcy. Wydatek sporządzenia prywatnej ekspertyzy był niezbędny, albowiem na etapie, gdy ekspertyza została zamówiona według pozwanego szkoda istniała w mniejszym rozmiarze, a fakt jego poniesienia udowadnia znajdująca się w materiale dowodowym faktura, które została rozliczona w formie gotówkowej. Wysokość szkody, którą poniosła powódka w związku z uszkodzeniem pojazdu została ustalona na podstawie dowodu z opinii biegłego. O odsetkach orzeczono na podstawie art. 481 k.c. uwzględniając żądanie powódki. O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. Powyższy wyrok w części, tj. co do pkt. I co do kwoty 500 zł zaskarżył pozwany. Zarzucił w apelacji naruszenie: - art. 361 § 1 k.c. polegające na zasądzeniu tytułem odszkodowania kwoty, która nie jest następstwem normalnego działania sprawcy, za które odpowiedzialność ponosi ubezpieczyciel tj. kwoty 500 zł tytułem kosztów sporządzenia prywatnej opinii; - art. 361 § 2 oraz art. 824 1 § 1 k.c. poprzez niewłaściwe zastosowanie skutkujące odpowiedzialnością pozwanej większą od zakresu, który przekracza wysokość powstałej szkody; - art. 362 k.c. poprzez jego niezastosowanie. Wskazując na powyższe zarzuty pozwany wniósł o zmianę wyroku i oddalenie powództwa w zaskarżonej części, ewentualnie o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia od powódki na rzecz pozwanego kosztów procesu za obie instancje. W odpowiedzi na apelację powódka wniosła o oddalenie apelacji wskazując na trafność orzeczenia Sądu Rejonowego. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja nie jest zasadna. Sąd Okręgowy w pełni podziela ustalenia faktyczne i ocenę prawną tych ustaleń dokonaną przez Sąd Rejonowy. Nie są tym samym trafne zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego. Trafnie Sąd Rejonowy uznał, iż powódka mogła skutecznie domagać się zwrotu kosztów sporządzenia opinii technicznej obrazującej uszkodzenia i koszty naprawy pojazdu. W orzecznictwie przyjmuje się, iż odszkodowanie przysługujące z umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody powstałe w związku z ruchem tych pojazdów może - stosownie do okoliczności sprawy - obejmować także koszty ekspertyzy wykonanej na zlecenie poszkodowanego (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 18 maja 2004 r., III CZP 24/04, OSNC 2005/7-8/117). Odmowa wypłaty części odszkodowania i związana z tym konieczność wykazania nieprawidłowości wyliczeń pozwanego oraz charakter szkody, wymagający dla ustalenia jej zakresu i wysokości wiedzy specjalistycznej czyniły celowym i uzasadnionym odwołanie się przez powoda do wiedzy fachowej eksperta jeszcze przed wszczęciem procesu. Jednocześnie koszty te pozostają w adekwatnym związku przyczynowym ze zdarzeniem wywołującym szkodę. Tym samym nie jest trafny zarzut naruszenia przez Sąd Rejonowy art. 361 § 1 i 2 k.c. Z zasady pełnego odszkodowania ustalonej w art. 361 § 2 k.c. wynika, iż w braku odmiennego przepisu ustawy lub postanowienia umowy, naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. Koszt sporządzenia ekspertyzy pozostaje w adekwatnym związku przyczynowym ze szkodą doznaną przez powódkę w dniu 2 marca 2014 r. Gdyby powódka nie poniosła szkody, ale również gdyby pozwany nie odmówił bezpodstawnie wypłaty całości odszkodowania, nie byłoby konieczności sporządzenia przedmiotowej ekspertyzy, a w związku z tym nie byłoby potrzeby poniesienia kosztów na ten cel. Z faktury przedstawionej przez powódkę wynika, że na koszt sporządzenia opinii składał się koszt oględzin, analiza dokumentacji ubezpieczyciela i korespondencja w imieniu klienta oraz oszacowanie kosztów naprawy kolizyjnej. Nie ma logicznych podstaw by kwestionować konieczność dokonania oględzin pojazdu i analizy dokumentacji ubezpieczyciela. Są to czynności niezbędne do opracowania ekspertyzy. Wysokość tych kosztów mieści się w rozsądnych granicach i nie odbiega w zasadniczy sposób od stawek wynagrodzenia biegłych sądowych. Jeśli natomiast pozwany twierdzi, iż koszt ten był niższy powinien tę okoliczność udowodnić. Tego jednak nie uczynił. Mając zatem na uwadze wskazane wyżej okoliczności Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c. orzekł, jak w wyroku. O kosztach procesu za instancję odwoławczą orzeczono na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z § 6 pkt. 1 w zw. z § 13 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jednolity Dz.U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.), zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI