IX Ca 757/17

Sygn. akt IX Ca 757/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 grudnia 2017 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie IX Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Jacek Barczewski (spr.) Sędziowie: SO Agnieszka Żegarska SO Mirosław Wieczorkiewicz Protokolant: starszy sekretarz Marta Borowska po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2017 r. w Olsztynie na rozprawie sprawy z powództwa Agencji Mienia Wojskowego w W. przeciwko P. L. o zapłatę na skutek apelacji powódki od wyroku Sądu Rejonowego w Olsztynie z dnia 26 kwietnia 2017 r., sygn. akt I C 103/17, oddala apelację. Agnieszka Żegarska Jacek Barczewski Mirosław Wieczorkiewicz Sygn. akt IX Ca 757/17 UZASADNIENIE Powódka Agencja Mienia Wojskowego w W. wniosła o zasądzenie od pozwanych P. L. i M. L. kwoty 2787,57 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie z tytułu odszkodowania za zamieszkiwanie w lokalu za okres od czerwca 2011r. do grudnia 2011r. Nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 21 października 2016 r., wydanym w sprawie I Nc 1291/16, nakazano pozwanym, aby w ciągu dwóch tygodni od doręczenia nakazu zapłacili solidarnie powódce powyższą kwotę z ustawowymi odsetkami i kosztami procesu albo w tym terminie wnieśli sprzeciw. Pozwany P. L. w sprzeciwie od nakazu zapłaty wniósł o oddalenie powództwa w całości. W uzasadnieniu wskazał, że w okresie, w którym powstało zadłużenie nie zamieszkiwał pod adresem K. , ul. (...) . Od dnia 10 kwietnia 2010r. do 23 października 2010r. przebywał w Areszcie Śledczym w O. . Po jego opuszczeniu zamieszkał w C. , gdzie przebywał do 23 września 2011r. Po tej dacie zamieszkał z kolei w W. . Wyrokiem z 26 kwietnia 2017 r. Sąd Rejonowy w Olsztynie powództwo co do pozwanego P. L. oddalił. Sąd ten ustalił, że decyzją przydziału osobnej kwatery stałej nr (...) z dnia 19 listopada 1992r. lokal położony pod adresem K. , ul. (...) przydzielony został pozwanemu P. L. . Od dnia 10 kwietnia 2010r. do 23 października 2010r. pozwany P. L. przebywał w Areszcie Śledczym w O. , gdzie umieszczony został na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Ostrowi Mazowieckiej. Po jego opuszczeniu pozwany zamieszkał w C. , gdzie przebywał do 23 września 2011r. Po tej dacie zamieszkał natomiast w W. . Sąd Rejonowy ustalił, że w dniu 16 grudnia 2011r. pozwana M. L. dokonała protokolarnego przekazania zajmowanego lokalu mieszkalnego do zasobów Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Decyzją Wójta Gminy O. z dnia 7 sierpnia 2012r. Nr (...) pozwany P. L. został wymeldowany z dotychczasowego miejsca pobytu stałego. Powódka pismem z dnia 18 maja 2011r. wezwała pozwanych oraz E. L. do dobrowolnego opróżnienia i wydania lokalu mieszkalnego. Następnie pismami z dnia 26 kwietnia 2013r. wezwała pozwanych do zapłaty kwoty wyliczonej na dzień 26 kwietnia 2013r. wysokości 2107,27 zł tytułem bezumownego korzystania z lokalu. Pozwana M. L. nadal mieszka w przedmiotowym lokalu na podstawie umowy najmu nr (...) z dnia 22 lipca 2015r. W oparciu o tak poczynione ustalenia Sąd Rejonowy uznał, że powództwo w stosunku do pozwanego P. L. nie zasługiwało na uwzględnienie. Sąd ten dał wiarę przedłożonym przez strony dokumentom, albowiem ich prawdziwość nie była kwestionowana przez strony i nie budziła wątpliwości. Wskazał, iż podstawą prawną roszczenia powoda są przepisy ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 22 czerwca 1995 r. (Dz. U. Nr 206, poz. 1367 z 2010 r. – tekst jedn. z późn. zm.). Zgodnie z art. 36 ust. 1 ww. ustawy osoba, która zajmuje lokal mieszkalny uiszcza opłaty za używanie lokalu w wysokości nie większej niż 3 % wartości odtworzeniowej lokalu w skali rocznej, określonej na podstawie ust. 2, oraz zaliczki na opłaty pośrednie w terminie do piętnastego dnia każdego miesiąca, od dnia przekazania lokalu mieszkalnego. Za dzień wpłaty opłat przyjmuje się dzień ich wpływu na rachunek bankowy Agencji. Z kolei art. 37 ust. 2 tej ustawy przewiduje, że za uiszczanie opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego odpowiadają solidarnie pełnoletnie osoby stale zamieszkujące w lokalu. Jednocześnie, zgodnie z art. 29 tej ustawy, do osób innych niż żołnierze zawodowi, które zajmują lokale mieszkalne będące w zasobie mieszkaniowym i internatowym Agencji, w zakresie nieuregulowanym w ustawie mają zastosowanie przepisy kodeksu cywilnego oraz kodeksu postępowania cywilnego . Uznał, że w przedmiotowym postępowaniu strony pozostawały w sporze co do zasadności roszczeń zgłoszonych pozwem. Pozwany podnosił, że powódka niezasadnie obciąża go kosztami eksploatacyjnymi związanymi z użytkowaniem nieruchomości, skoro pozwany w okresie, w którym powstała zaległość, nie zamieszkiwał w przedmiotowym lokalu. Powódka dochodzi bowiem odszkodowania za okres od czerwca do grudnia 2011r., podczas gdy pozwany od 23 października 2010r. do 23 września 2011r. mieszkał w C. , a następnie zamieszkał w W. , gdzie nadal przebywa. Sąd Rejonowy podniósł, iż zgodnie z art. 6 k.c. ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Skoro powódka twierdziła, że pozwany mieszkał w spornym lokalu, to tę wyraźnie zaprzeczoną istotną dla rozstrzygnięcia okoliczność powinien udowodnić, czego nie uczyniła, co skutkowało oddaleniem powództwa. Apelację od całości wyroku z 26 kwietnia 2017 r. złożyła powódka, zarzucając: 1. naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: a. art. 233 § 1 k.p.c. przez niczym nieudowodnione przyjęcie, że pozwany w okresie od 23 października 2010 r. do 23 września 2011 r. mieszkał w C. , b. art. 232 zd. 1 k.p.c. przez nieprzyjęcie, iż powód przedstawił dowody potwierdzające zasadność i wysokość dochodzonego roszczenia, c. art. 227 w zw. z art. 278 § 1 k.p.c. przez oddalenie wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu rachunkowości na okoliczności wskazane w piśmie powódki z 9 lutego 2017 r., 2. sprzeczność istotnych ustaleń faktycznych z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, a mianowicie przyjęcie, iż pozwany w okresie od 23 października 2010 r. do 23 września 2011 r. mieszkał w C. , 3. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 6 k.c. przez jego niewłaściwe zastosowanie w przedmiotowym stanie sprawy i nieuznanie przez Sąd I instancji, iż powódka nie udowodniła dochodzonego przez siebie roszczenia. W oparciu o tak sformułowane zarzuty powódka wniosła o; 1. zmianę zaskarżonego wyroku i zasądzenie solidarnie od pozwanych na swoją rzecz kwoty 2.787,57 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie, 2. zasądzenie solidarnie od pozwanego i M. L. na swoją rzecz kosztów procesu za obie instancje według norm przepisanych, 3. dopuszczenie dowodu z opinii biegłego na okoliczności wskazane w piśmie z 9 lutego 2017 r., ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Pozwany P. L. w odpowiedzi na apelację wniósł o jej oddalenie i zasądzenie od powódki kosztów porad prawnych dotyczących postępowania w obu instancjach w kwocie 600 zł. Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje: Po uzupełnieniu materiału dowodowego o dokumenty znajdujące się w aktach sprawy II K 683/11 Sądu Rejonowego w Ostrowi Mazowieckiej, należało uznać apelację powódki za niezasadną. W przedmiotowej sprawie niespornym pozostawało, iż powódka domagała się od P. L. opłat za okres zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym po wezwaniu pozwanego do opróżnienia go w trybie art. 41 ust. 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 22 czerwca 1995 r. Jak wynika z art. 41 ust. 5 i ust. 7 ww. aktu prawnego, za okres zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym, internacie albo kwaterze internatowej do dnia doręczenia wezwania, o którym mowa w ust. 4, żołnierz jest obowiązany uiszczać odszkodowanie w wysokości opłaty za używanie lokalu mieszkalnego, miejsca w internacie albo kwaterze internatowej oraz opłaty pośrednie, a za okres od dnia doręczenia wezwania do dnia opróżnienia, odszkodowanie w wysokości 150% opłaty za używanie lokalu mieszkalnego, miejsca w internacie albo kwatery internatowej oraz opłaty pośrednie. Do nieuiszczonego odszkodowania, do dnia opróżnienia lokalu mieszkalnego, miejsca w internacie albo kwatery internatowej, stosuje się przepisy art. 37. Art. 37 ust. 2 i 3 ustawy z 22 czerwca 1995 r. stanowi, iż za uiszczanie opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego odpowiadają solidarnie pełnoletnie osoby stale zamieszkujące w tym lokalu. Odpowiedzialność osób, o których mowa w ust. 2, ogranicza się do wysokości opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich, za okres ich stałego zamieszkiwania. Na koniec przypomnieć wypada, że do osób innych niż żołnierze zawodowi, które zajmują lokale mieszkalne będące w zasobie mieszkaniowym i internatowym Agencji, w zakresie nieuregulowanym w ustawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny oraz ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (art. 29 a ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP). W tych okolicznościach zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy miało ustalenie, czy pozwany w okresie objętym żądaniem pozwu zamieszkiwał stale w lokalu znajdującym się w zasobach powódki. Sąd Rejonowy okoliczność tę uznał za nieudowodnioną na podstawie samych twierdzeń pozwanego, którym powódka zaprzeczyła w odpowiedzi na sprzeciw (k. 47 – 48), zatem faktów tych nie sposób uznać było za przyznane ( art. 230 k.p.c. ). Celem uzupełnienia materiału dowodowego Sąd Okręgowy dopuścił dowód z dokumentów w aktach sprawy II K 683/11 Sądu Rejonowego w Ostrowi Mazowieckiej, na które powoływał się pozwany w sprzeciwie i dalszych pismach. Ostatecznie potwierdziły one stanowisko pozwanego o niezamieszkiwaniu w lokalu powódki w okresie objętym żądaniem pozwu, co wynika z następujących ustaleń: W dniu 14 kwietnia 2010 r. Sąd Rejonowy w Ostrowi Mazowieckiej zastosował wobec P. L. środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania od dnia 14 kwietnia 2010 r. (k. 62 – 63 akt II K 683/11). Wspomniany środek uchylony został postanowieniem tegoż Sądu z 21 października 2010 r. (k. 272 tychże akt), przy czym jednocześnie zakazano pozwanemu kontaktu z pokrzywdzonymi, zamieszkałymi w lokalu należącym do powódki (k. 273 akt II K 683/11). Z protokołu rozprawy z 21 października 2010 r. wynika nadto, że P. L. oświadczył, iż przebywać będzie pod adresem os. (...) , (...)-(...) C. , zaś do mieszkania w K. wróci jedynie po rzeczy (k. 272 akt II K 683/11). W dniu 11 maja 2011 r. pozwany złożył do Sądu Rejonowego w Ostrowi Mazowieckiej wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia, wskazując jako swój adres na kopercie i piśmie os. (...) , (...)-(...) C. (k. 350, 353 akt II K 683/11). Tożsamy adres podał pozwany w piśmie z 7 czerwca 2011 r. i kopercie (k. 359, 361 ww. akt). Pod tym adresem odbierał też i nadawał korespondencję sądową w czerwcu, lipcu, wrześniu 2011 r. (k. 367 a, 368, 395 a, 396, 397 akt karnych). Jak wynika z kolei z protokołu rozprawy z 19 stycznia 2012 r., po wyprowadzeniu się od brata w C. , pozwany zamieszkał u kolegi w S. (k. 421, 422 akt II K 683/11). W tych okolicznościach należało podzielić twierdzenia pozwanego o faktycznym niezamieszkiwaniu w okresie od czerwca do grudnia 2011 r. w lokalu położonym w K. przy ulicy (...) . Wynika to zarówno z treści powołanych wyżej dokumentów, jak i zasad doświadczenia życiowego. Trudno bowiem przypuszczać by pozwany, oskarżony w latach 2010-2011 o popełnienie przestępstwa z art. 207 § 1 k.k. , zamieszkiwał wspólnie z byłą żoną i córką, które miały w postępowaniu status pokrzywdzonych. Wszak jednym z warunków uchylenia środka zapobiegawczego był zakaz kontaktu ze wskazanymi osobami, zaś w aktach sprawy karnej brak jest dowodów na okoliczność naruszenia przez pozwanego tego obowiązku. P. L. konsekwentnie w sprawie karnej wskazywał, że w spornym okresie zamieszkiwał najpierw u brata, a następnie u kolegi, co potwierdza fakt odbierania i nadawania korespondencji z adresu innego, niż z lokalu powódki. W tej sytuacji należało ostatecznie stwierdzić, iż zaskarżony wyrok odpowiada prawu, albowiem nie zaktualizowały się przesłanki pozwalające obciążać pozwanego odszkodowaniem za zajmowanie lokalu bez tytułu prawnego i zarzuty naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. , art. 232 zd. 1 k.p.c. i art. 6 k.c. okazały się niezasadne. Powyższe skutkowało koniecznością oddalenia wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego na okoliczność wyliczenia należności powódki ( art. 227 k.p.c. a contrario), gdyż pozwany nie odpowiada za zadłużenie w opłatach za lokal w okresie, w którym w nim stale nie zamieszkiwał. Mając powyższe okoliczności na uwadze należało apelację powódki oddalić ( art. 385 k.p.c. ). Nie zasługiwał na uwzględnienie wniosek pozwanego o zasądzenie od powódki kosztów porad prawnych w kwocie 600 zł, albowiem P. L. nie był reprezentowany w sprawie przez pełnomocnika, a nadto nie wykazał faktu ich rzeczywistego poniesienia. Mirosław Wieczorkiewicz Jacek Barczewski Agnieszka Żegarska