IV Ua 16/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego i zniósł postępowanie z powodu niewłaściwego umocowania pełnomocnika spółki będącej stroną w sprawie.
Sąd Okręgowy we Włocławku uchylił wyrok Sądu Rejonowego w sprawie o zasiłek chorobowy, uznając nieważność postępowania. Powodem była wadliwa reprezentacja spółki będącej stroną postępowania, której pełnomocnik działał na podstawie ogólnego pełnomocnictwa udzielonego przez prezesa zarządu, mimo że zgodnie z Kodeksem spółek handlowych w sporze z członkiem zarządu spółkę reprezentować powinna rada nadzorcza lub pełnomocnik powołany uchwałą zgromadzenia wspólników. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.
Sąd Okręgowy we Włocławku, rozpoznając apelację P. D. od wyroku Sądu Rejonowego oddalającego jego odwołanie od decyzji ZUS odmawiającej zasiłku chorobowego z tytułu wypadku przy pracy, uchylił zaskarżony wyrok i zniósł postępowanie od daty 23 października 2012 r., przekazując sprawę do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji. Kluczowym powodem uchylenia wyroku była nieważność postępowania spowodowana wadliwym umocowaniem pełnomocnika spółki z o.o. będącej zainteresowanym w sprawie. Pełnomocnik działał na podstawie ogólnego pełnomocnictwa procesowego udzielonego przez prezesa zarządu spółki, którym był sam wnioskodawca. Sąd Okręgowy uznał, że zgodnie z art. 210 § 1 k.s.h., w umowie między spółką a członkiem zarządu oraz w sporze z nim, spółkę reprezentuje rada nadzorcza lub pełnomocnik powołany uchwałą zgromadzenia wspólników. Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący i znajduje zastosowanie również w postępowaniu z zakresu ubezpieczeń społecznych, które ma charakter procesowy. Sąd odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego, wskazując, że nawet potencjalna sprzeczność interesów między spółką a członkiem zarządu uzasadnia konieczność zastosowania tego przepisu. W związku z tym, pełnomocnik spółki nie był należycie umocowany do reprezentowania jej w postępowaniu, co skutkowało nieważnością postępowania na podstawie art. 379 pkt 2 k.p.c. Sąd Okręgowy orzekł o uchyleniu wyroku, zniesieniu postępowania i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji, rozstrzygając jednocześnie o kosztach postępowania apelacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, pełnomocnik nie był należycie umocowany, ponieważ w sporze z członkiem zarządu spółkę reprezentować powinna rada nadzorcza lub pełnomocnik powołany uchwałą zgromadzenia wspólników, zgodnie z art. 210 § 1 k.s.h.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że art. 210 § 1 k.s.h. ma zastosowanie w postępowaniu z zakresu ubezpieczeń społecznych, nawet jeśli występuje potencjalny konflikt interesów między spółką a członkiem zarządu. Brak należytego umocowania pełnomocnika skutkuje nieważnością postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku i zniesienie postępowania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. D. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. | organ_państwowy | organ rentowy |
| (...) spółka z o.o. | spółka | zainteresowany |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 379 § pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przyczyny nieważności postępowania, w tym brak należytego umocowania pełnomocnika.
k.p.c. art. 386 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku i zniesienia postępowania w razie stwierdzenia nieważności.
k.p.c. art. 374
Kodeks postępowania cywilnego
Umożliwia rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w razie stwierdzenia nieważności postępowania.
k.s.h. art. 210 § § 1
Kodeks spółek handlowych
Reguluje reprezentację spółki z o.o. w sporach z członkami zarządu.
Pomocnicze
k.p.c. art. 477¹¹ § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Określa, kto jest zainteresowanym w sprawie i jakie ma uprawnienia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pełnomocnik spółki nie był należycie umocowany do reprezentowania spółki w postępowaniu sądowym, ponieważ zgodnie z art. 210 § 1 k.s.h., w sporze z członkiem zarządu spółkę reprezentuje rada nadzorcza lub pełnomocnik powołany uchwałą zgromadzenia wspólników, a nie osoba działająca na podstawie ogólnego pełnomocnictwa udzielonego przez prezesa zarządu, który jest jednocześnie stroną postępowania.
Godne uwagi sformułowania
brak udziału zainteresowanego podmiotu w postępowaniu sądowym skutkuje jego nieważnością wobec pozbawienia strony możliwości obrony swych praw Przepis powyższy niewątpliwie ma charakter bezwzględnie obowiązujący. Sporem zaś w rozumieniu powołanego przepisu jest również co do zasady postępowanie sądowe. nie sposób uznać, iż przepis art. 210 k.s.h. nie znajduje w nim zastosowania. nie można zgodzić się w tym zakresie w pełni ze stanowiskiem Sądu Najwyższego zawartym w orzeczeniu z dnia 3 sierpnia 2011r. (I UK 16/11), iż powołany przepis nie znajduje zastosowania w postępowaniu odrębnym - w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Nawet zaś potencjalna możliwość sprzeczności interesów - jak zaznaczono w przedmiotowym postępowaniu wynikająca ze skutków uznania zdarzenia z dnia 1 czerwca 2012r. z wypadek przy pracy - uzasadnia konieczność zastosowania art. 210 § 1 k.s.h. nie mogła ona w świetle powołanej regulacji jednocześnie udzielić skutecznie pełnomocnictwa do reprezentowania tejże spółki jako zainteresowanego w sprawie. Fakt więc udzielenia pełnomocnictwa procesowego ogólnego w tym wypadku uznać należy za niewystarczający dla reprezentowania spółki w przedmiotowym postępowaniu. Nieważność ta zachodzi zaś - zgodnie z art. 379 pkt 2 k.p.c. między innymi gdy strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej, organu powołanego do jej reprezentowania lub przedstawiciela ustawowego, albo gdy pełnomocnik strony nie był należycie umocowany. Stąd też nie może budzi też wątpliwości, iż podmiot ten na etapie postępowania przed sądem I instancji od pierwszej rozprawy aż do daty ogłoszenia wyroku reprezentowany był przez nienależycie umocowanego pełnomocnika. Dlatego też ustawodawca uznał je za tyle istotne, iż ich naruszenie - nawet gdy nie wywołuje negatywnych skutków dla strony - skutkuje nieważnością postępowania.
Skład orzekający
Hanna Wujkowska
przewodniczący
Małgorzata Paździerska
sędzia
Jolanta Tomala
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Nieważność postępowania z powodu wadliwego umocowania pełnomocnika spółki w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, zwłaszcza gdy prezes zarządu jest jednocześnie stroną postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z reprezentacją spółki z o.o. w sporach z członkami zarządu oraz zastosowania art. 210 k.s.h. w postępowaniu z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe znaczenie ma prawidłowa reprezentacja procesowa spółki i jak błąd w tym zakresie może doprowadzić do unieważnienia całego postępowania, nawet jeśli merytoryczna strona sporu jest jasna. Jest to ważna lekcja dla prawników i przedsiębiorców.
“Błąd w pełnomocnictwie unieważnił postępowanie sądowe – lekcja dla każdej spółki!”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygnatura akt IV Ua 16/13 POSTANOWIENIE Dnia 9 sierpnia 2013r. Sąd Okręgowy we Włocławku IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie : Przewodniczący: SSO Hanna Wujkowska Sędziowie: SO MałgorztaPaździerska SO Jolanta Tomala po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2013 r. we Włocławku na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku P. D. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. przy udziale zainteresowanego (...) spółka z o.o. we W. o zasiłek chorobowy na skutek apelacji wnioskodawcy P. D. od wyroku Sądu Rejonowego we Włocławku - IV Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 15 stycznia 2013r. sygn. akt IV U (...) uchyla zaskarżony wyrok i znosi postępowanie od daty 23 października 2012r, przekazując sprawę Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania apelacyjnego. IV Ua 16/13 UZASADNIENIE P. D. pismem z dnia 7 sierpnia 2012r wniósł odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. z dnia 20 lipca 2012r odmawiającej przyznania zasiłku chorobowego z tytułu wypadku przy pracy. W uzasadnieniu swego stanowiska wskazał on, iż zdarzenie z dnia 1 czerwca 2012r. w wyniku którego doznał zerwania ścięgna Achillesa uznane zostało przez pracodawcę za wypadek przy pracy co uzasadnia zdaniem ubezpieczonego przyznanie stosownego zasiłku z tego tytułu za okres od 1 czerwca 2012r. do 17 lipca 2012r. Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania wskazując, iż wnioskodawca w dniu 1 czerwca 2012r. jako organizator brał udział w spotkaniu szkoleniowo - integracyjnym w ramach którego rozegrany został mecz piłki halowej, w którego trakcie wnioskodawca doznał zerwania ścięgna Achillesa kończyny lewej. Zdaniem organu rentowego wskazane okoliczności nie uzasadniały uznania zaistniałego zdarzenia za wypadek przy pracy, co skutkowało przyznaniem zasiłku chorobowego z funduszu chorobowego. Postanowieniem z dnia 6 września 2012r. Sąd Rejonowy wezwał do udziału w sprawie w charakterze zainteresowanego pracodawcę - (...) spółkę z o.o. Zainteresowany w sprawie - reprezentowany przez T. Ł. , działającego na podstawie pełnomocnictwa procesowego ogólnego udzielonego mu przez P. D. jako prezesa zarządu spółki (...) sp. z o.o. wniósł o uwzględnienie złożonego odwołania. Wyrokiem z dnia 15 stycznia 2013r. Sąd Rejonowy we W. oddalił odwołanie. Podstawę powyższego orzeczenia stanowiło ustalenie, iż wnioskodawca - zatrudniony na stanowisku prezesa w (...) spółka z o.o. , która 2 razy w roku organizuje spotkania integracyjne. Podczas takiego spotkania odbywającego się we W. , w ramach jego części integracyjnej powód zainaugurował mecz piłki nożnej kopnięciem piłki podczas którego poczuł ból a następnie w ostatnich minutach meczu sędziując mecz kopnął piłkę i poczuł ból w ścięgnie lewej pięty. Po zakończonym meczu wnioskodawca udał się do szpitala wojewódzkiego we W. , gdzie stwierdzono zerwanie ścięgna Achillesa lewego. Wobec nieuznania powyższego zdarzenia przez ZUS za wypadek przy pracy odmówiono P. D. wypłaty - za okres od 1 czerwca 2012r. do 17 lipca 2012r.- zasiłku chorobowego z funduszu wypadkowego. Apelację od powyższego orzeczenia wniósł P. D. zarzucając niezasadne przyjecie przez Sąd, iż zdarzenie z dnia 1 czerwca 2012r. nie stanowiło wypadku przy pracy oraz wnosząc o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i rozstrzygniecie co do istoty sprawy. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja strony jest zasadną o tyle, iż skutkuje uchyleniem zaskarżonego wyroku do ponownego rozpoznania, jednak nie z przyczyn w niej wskazanych. Zaznaczyć przy tym należy, iż ustalony przez Sąd I instancji stan faktyczny - w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy - pozostawał w istocie w całości poza sporem, którym objęta była jedynie prawna ocena ustalonych faktów. Także w tym kontekście w przedmiotowej sprawie nie budziła wątpliwości - już na etapie postępowania przed sądem I instancji - zasadność udziału w sprawie jako zainteresowanego pracodawcy powoda, co skutkowało wezwaniem go do udziału w sprawie w tym charakterze. Zgodnie bowiem z art. 477 11 § 2 k.p.c. zainteresowanym w sprawie jest ten, czyje prawa i obowiązki zależą od rozstrzygnięcia sprawy, a więc podmiot który nie będąc adresatem decyzji ma interes prawny w uzyskaniu konkretnego rozstrzygnięcia. Stąd też mimo braku relacji tego podmiotu do przedmiotu postępowania ma on formalnie przymiot strony w nim i wszelkie przysługujące jej uprawnienia a co za tym idzie brak udziału zainteresowanego podmiotu w postępowaniu sądowym skutkuje jego nieważnością wobec pozbawienia strony możliwości obrony swych praw. Uwzględniając fakt, iż uznanie zdarzenia za wypadek przy pracy - w kontekście możliwych roszczeń pracownika z tego tytułu (także o charakterze czysto cywilnoprawnym) - wpływa na sytuację prawną i potencjalne zobowiązania pracodawcy w tym zakresie, ma on istotnie interes prawy w uzyskaniu konkretnego rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Stąd też za w pełni zasadne uznać należało wezwanie do udziału w sprawie w charakterze zainteresowanego (...) spółki z o.o. jak pracodawcy P. D. . Jednakże co najistotniejsze na obecnym etapie postępowania pełnomocnikiem pracodawcy w postępowaniu sądowym była osoba działająca na podstawie pełnomocnictwa procesowego ogólnego z dnia 8 czerwca 2009r. udzielonego przez prezesa spółki P. D. . Co prawda przy tym nie został w toku postępowania złożony stosowny wypis z KRS, jednak z jawnych danych w tym zakresie wynika, iż jest on uprawniony do jednoosobowej reprezentacji spółki. W tym zakresie uwzględnić jednakże należało także regulację z art. 210 § 1 k.s.h. , zgodnie z którą w umowie między spółką a członkiem zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz w sporze z nim spółkę reprezentuje rada nadzorcza lub pełnomocnik powołany uchwałą zgromadzenia wspólników. Regulacja ta ma na celu ochronę interesów wierzycieli oraz interesów samej spółki przed niekorzystnymi dla niej decyzjami w kontekście istniejącego bądź potencjalnego konfliktu interesów. Przepis powyższy niewątpliwie ma charakter bezwzględnie obowiązujący. Sporem zaś w rozumieniu powołanego przepisu jest również co do zasady postępowanie sądowe. O ile przy tym wątpliwości budzić może kwestia istnienia sporu w postępowaniu nieprocesowym o tyle w postępowaniu cywilnym w trybie procesowym nie sposób zdaniem sądu mówić o niesporności postępowania (nawet jeśli występują w nim sytuacje braku sprzeczności interesów). Uwzględniając więc fakt, iż postępowanie z zakresu ubezpieczeń społecznych należy w świetle systematyki kodeksowej do trybu procesowego nie sposób uznać, iż przepis art. 210 k.s.h. nie znajduje w nim zastosowania. Nie można - zdaniem sądu - zgodzić się w tym zakresie w pełni ze stanowiskiem Sądu Najwyższego zawartym w orzeczeniu z dnia 3 sierpnia 2011r. (I UK 16/11), iż powołany przepis nie znajduje zastosowania w postępowaniu odrębnym - w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Co prawda podstawowy spór występuje w tym postępowaniu istotnie między odwołującym się a organem rentowym, jednak - zdaniem Sądu Okręgowego - nie wyklucza to możliwości wystąpienia konfliktu interesów pomiędzy odwołującym się a zainteresowanym w sprawie. Nawet zaś potencjalna możliwość sprzeczności interesów - jak zaznaczono w przedmiotowym postępowaniu wynikająca ze skutków uznania zdarzenia z dnia 1 czerwca 2012r. z wypadek przy pracy - uzasadnia konieczność zastosowania art. 210 § 1 k.s.h. W tym zakresie sąd w pełni podziela stanowisko zawarte w orzeczeniu Sądu Najwyższego z dnia 10 kwietnia 2013r. (II UZP 1/13), odnoszące się co prawda do spółki akcyjnej, jednak oparte w tym zakresie na analogicznej do art. 210 k.s.h. regulacji art. 379 k.s.h. Reasumując, w przedmiotowej sprawie, gdzie stroną postępowania była osoba pełniąca funkcję prezesa spółki działającej w charakterze zainteresowanego nie mogła ona w świetle powołanej regulacji jednocześnie udzielić skutecznie pełnomocnictwa do reprezentowania tejże spółki jako zainteresowanego w sprawie. Fakt więc udzielenia pełnomocnictwa procesowego ogólnego w tym wypadku uznać należy za niewystarczający dla reprezentowania spółki w przedmiotowym postępowaniu. Zgodnie z regulacją art. 374 k.p.c. Sąd drugiej instancji może rozpoznać sprawę na posiedzeniu niejawnym w razie cofnięcia pozwu, cofnięcia apelacji albo jeżeli zachodzi nieważność postępowania. Nieważność ta zachodzi zaś - zgodnie z art. 379 pkt 2 k.p.c. między innymi gdy strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej, organu powołanego do jej reprezentowania lub przedstawiciela ustawowego, albo gdy pełnomocnik strony nie był należycie umocowany. W przedmiotowej sprawie zainteresowany - mający jak już wskazano z mocy art. 47711 § 1 k.p.c. - przymiot strony w postępowaniu z zakresu ubezpieczeń społecznych - reprezentowany był przez osobę, która jak już zaznaczono, zgodnie z art. 210 § 1 k.s.h. nie miała właściwego umocowania do reprezentacji tegoż podmiotu w postępowaniu prowadzonym z udziałem członka zarządu spółki. Stąd też nie może budzi też wątpliwości, iż podmiot ten na etapie postępowania przed sądem I instancji od pierwszej rozprawy aż do daty ogłoszenia wyroku reprezentowany był przez nienależycie umocowanego pełnomocnika. Niewątpliwie zaś stosowne rygory procesowe - w zakresie reprezentacji strony - mają na celu nie tylko bezpośrednio ochronę jej uprawnień i interesów ale także mają interesowi wymiaru sprawiedliwości. Dlatego też ustawodawca uznał je za tyle istotne, iż ich naruszenie - nawet gdy nie wywołuje negatywnych skutków dla strony - skutkuje nieważnością postępowania. Stąd też na podstawie art. 386 § 2 k.p.c. w zw. z art. 374 k.p.c. na posiedzeniu niejawnym orzeczono o uchyleniu zaskarżonego wyroku, zniesieniu postępowania w zakresie objętym nieważnością - tj. od daty pierwszej rozprawy - i przekazaniu sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania apelacyjnego.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI