IV U 951/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Nowym Sączu rozpoznał odwołanie M. L. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, która stwierdziła, że przedsiębiorca był zobowiązany do ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne zgodnie z art. 18a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w określonych okresach. ZUS argumentował, że M. L., zgłaszając się do ubezpieczeń z kodem 057000, zrezygnował z tzw. ulgi na start przewidzianej w art. 18 ust. 2 ustawy Prawo przedsiębiorców. Przedsiębiorca wniósł odwołanie, wskazując, że początkowe zgłoszenie było błędne (mylne kody), a po zorientowaniu się w sytuacji dokonał korekty przed złożeniem pierwszej deklaracji DRA. Sąd ustalił, że M. L. rozpoczął działalność gospodarczą 1 stycznia 2019 r. i zgłosił się do ubezpieczeń z kodem 057000, nie wiedząc o uldze na start. Po uzyskaniu informacji, niezwłocznie skorygował zgłoszenie na kod 054000, chcąc skorzystać z ulgi. ZUS przez ponad dwa lata nie kwestionował tych korekt. Sąd uznał, że aby uznać rezygnację z ulgi na start, musi ona być objęta świadomością i wolą ubezpieczonego. W tym przypadku, błędne zgłoszenie wynikało z braku wiedzy i niedoświadczenia, a nie ze świadomej rezygnacji. Sąd podkreślił, że ZUS przez ponad dwa lata akceptował korekty, co utwierdziło przedsiębiorcę w przekonaniu o poprawności jego działań. W związku z tym, Sąd zmienił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że M. L. nie był zobowiązany do ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne zgodnie z art. 18a ustawy systemowej w okresie od 1 stycznia 2019 r. do 30 czerwca 2019 r., ponieważ jego wolą było skorzystanie z ulgi na start.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia świadomej rezygnacji z ulgi na start oraz zasady prowadzenia postępowania przez ZUS w przypadku błędnych zgłoszeń przedsiębiorców.
Dotyczy specyficznej sytuacji przedsiębiorcy rozpoczynającego działalność po raz pierwszy i nieświadomości przepisów dotyczących ulgi na start.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przedsiębiorca, który początkowo zgłosił się do ubezpieczeń społecznych z kodem tytułu ubezpieczenia 057000, ale nie posiadał wiedzy o możliwości skorzystania z ulgi na start, może skutecznie skorygować zgłoszenie, aby skorzystać z tej ulgi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przedsiębiorca może skutecznie skorygować zgłoszenie, jeśli pierwotne zgłoszenie było błędne i wynikało z braku wiedzy o przysługującym uprawnieniu, a korekta została dokonana niezwłocznie po uzyskaniu tej wiedzy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kluczowa jest świadomość i wola ubezpieczonego przy rezygnacji z ulgi na start. W przypadku M. L., błędne zgłoszenie wynikało z braku wiedzy o uldze, a nie ze świadomej rezygnacji. Niezwłoczna korekta po uzyskaniu informacji była uzasadniona. Długotrwałe milczenie ZUS i akceptacja korekt przez ponad dwa lata również przemawiały za przedsiębiorcą.
Czy organ rentowy (ZUS) może po ponad dwóch latach od zgłoszenia i akceptacji korekt przez płatnika składek, dochodzić składek na podstawie pierwotnego, błędnego zgłoszenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, takie działania organu rentowego mogą być nieskuteczne, jeśli naruszają zasady postępowania administracyjnego, w tym zasadę budzenia zaufania i należytego informowania stron.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że długotrwała akceptacja korekt przez ZUS utwierdziła odwołującego w przekonaniu o poprawności jego działań. Działania ZUS po ponad dwóch latach nie spełniają standardów postępowania budzącego zaufanie, zwłaszcza w kontekście obowiązku informowania stron o ich prawach i obowiązkach.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. L. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w N. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (9)
Główne
u.s.u.s. art. 18a § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w okresie pierwszych 24 miesięcy kalendarzowych od dnia rozpoczęcia działalności gospodarczej stanowi zadeklarowana kwota, nie niższa niż 30% kwoty minimalnego wynagrodzenia.
p.pr. art. 18 § 1
Ustawa Prawo przedsiębiorców
Przedsiębiorca będący osobą fizyczną, który podejmuje działalność gospodarczą po raz pierwszy albo ponownie po upływie co najmniej 60 miesięcy, nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym przez okres 6 miesięcy od dnia podjęcia działalności.
p.pr. art. 18 § 2
Ustawa Prawo przedsiębiorców
Przedsiębiorca może zrezygnować z uprawnienia do ulgi na start przez dokonanie zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych.
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 8 § 6
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 12 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 13 § 4
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
Organy administracji publicznej mają obowiązek należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych.
k.p.a. art. 8 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Postępowanie powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie uczestników do organu, z uwzględnieniem zasad proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.
k.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przedsiębiorca nie zrezygnował świadomie z ulgi na start, gdyż nie posiadał wiedzy o jej istnieniu w momencie zgłoszenia. • Błędne zgłoszenie wynikało z braku wiedzy i niedoświadczenia, a nie ze świadomej rezygnacji. • Niezwłoczna korekta zgłoszenia po uzyskaniu wiedzy o uldze na start. • Długotrwała akceptacja korekt przez ZUS przez ponad dwa lata. • Działania ZUS po ponad dwóch latach naruszają zasady postępowania administracyjnego.
Odrzucone argumenty
Zgłoszenie do ubezpieczeń z kodem 057000 stanowiło rezygnację z ulgi na start. • Korekty zgłoszenia złożone po terminie są nieskuteczne. • Prawo płatnika do korygowania podstawy wymiaru składek nie ma charakteru dowolnego.
Godne uwagi sformułowania
aby przyjąć, że istotnie doszło do rezygnacji z tego uprawnienia, należałoby ustalić, że taka decyzja była objęta świadomością i wolą ubezpieczonego, który z pełnym zrozumieniem i rozeznaniem sytuacji chce zrezygnować z ulgi. • rodzi ona nie tylko pozytywne, ale i pewne ujemne skutki dla przedsiębiorcy. • nie można uznać, by świadomie z niego zrezygnował. • nie może budzić wątpliwości, że brak jakiejkolwiek reakcji na złożone korekty w lutym 2019 r., przyjmowanie deklaracji rozliczeniowych i opłacanych składek, z pewnością utwierdziło odwołującego w przekonaniu o poprawności i zgodności z prawem dokonanych czynności. • podjęte po ponad dwóch latach działania ZUS, mające na celu wyegzekwowanie składek na ubezpieczenia społeczne za pierwszy półroczny okres działalności odwołującego są nieskuteczne w świetle podniesionych wyżej argumentów. • nie świadomie pomyłki, skutkującej stworzeniem sytuacji prawnej niekorzystnej dla niego i niezgodnej z jego wolą. • nie ma żadnych wątpliwości, że rzeczywistą wolą wnioskodawcy było niepodleganie ubezpieczeniom społecznym przez okres 6 miesięcy od dnia podjęcia działalności gospodarczej na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców.
Skład orzekający
Alicja Kowalska-Kulik
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia świadomej rezygnacji z ulgi na start oraz zasady prowadzenia postępowania przez ZUS w przypadku błędnych zgłoszeń przedsiębiorców."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przedsiębiorcy rozpoczynającego działalność po raz pierwszy i nieświadomości przepisów dotyczących ulgi na start.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest świadome podejmowanie decyzji przez przedsiębiorców i jak błędy formalne mogą być korygowane, jeśli wynikają z braku wiedzy, a nie złej woli. Podkreśla również znaczenie prawidłowego postępowania organów administracji.
“Błąd w zgłoszeniu do ZUS kosztowałby tysiące złotych – sąd stanął po stronie przedsiębiorcy!”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.