IV U 939/13

Sąd Okręgowy w TarnowieTarnów2013-09-23
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury rolniczeŚredniaokręgowy
emerytura rolniczaubezpieczenie społeczne rolnikówstaż ubezpieczeniowyskładkiKRUSokres pracy w gospodarstwiedomownikprawo do świadczeń

Sąd Okręgowy oddalił odwołanie M. K. od decyzji Prezesa KRUS odmawiającej prawa do emerytury rolniczej z powodu niespełnienia wymogu 30 lat ubezpieczenia.

M. K. odwołała się od decyzji Prezesa KRUS, która odmówiła jej prawa do emerytury rolniczej, wskazując na brak 30 lat wymaganego stażu ubezpieczeniowego. Głównym zarzutem było nieuwzględnienie przez KRUS okresu pracy w gospodarstwie matki od 01.01.1983 r. do 28.04.1986 r. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, stwierdzając, że wnioskodawczyni nie wykazała opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników w spornym okresie, a dokumentacja wskazywała na płatności dokonywane przez matkę.

Sąd Okręgowy w Tarnowie rozpatrzył sprawę z odwołania M. K. przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) w sprawie prawa do emerytury rolniczej. KRUS decyzją z dnia 19 kwietnia 2013 r. odmówił przyznania emerytury, ponieważ wnioskodawczyni legitymowała się okresem ubezpieczenia wynoszącym 26 lat, 10 miesięcy i 3 dni, co nie spełniało wymogu 30 lat. W szczególności nie zaliczono okresu pracy w gospodarstwie rolnym matki od 01.01.1983 r. do 28.04.1986 r. z powodu braku obowiązkowego ubezpieczenia w charakterze domownika. M. K. wniosła odwołanie, twierdząc, że w spornym okresie podlegała ubezpieczeniu i opłacała składki, a jej matka nie uprawiała tej działki. Sąd Okręgowy, po analizie zebranego materiału dowodowego, w tym dokumentów z KRUS, Urzędu Miejskiego oraz aktów notarialnych i postanowień spadkowych, ustalił, że M. K. ukończyła 55 lat i posiadała 26 lat, 10 miesięcy i 3 dni okresu ubezpieczenia. Sąd uznał, że organ rentowy prawidłowo nie zaliczył spornego okresu, ponieważ brak było dowodów na opłacanie przez odwołującą składek na ubezpieczenie społeczne rolników w latach 1983-1986. Dokumentacja, na którą powoływała się odwołująca, zawierała wpłaty dokonywane przez jej matkę, P. C., a sama działka ewidencyjna nr (...) była własnością matki. Sąd podkreślił, że ciężar dowodu w zakresie wykazania podlegania ubezpieczeniu i opłacania składek spoczywał na odwołującej, a jej twierdzenia nie znalazły potwierdzenia w zgromadzonych dowodach. W związku z tym, na podstawie art. 19 ust. 2 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz art. 477¹⁴ § 1 k.p.c., sąd oddalił odwołanie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, okres ten nie może zostać zaliczony do stażu ubezpieczeniowego, ponieważ wnioskodawczyni nie wykazała, że w tym czasie podlegała ubezpieczeniu społecznemu rolników i opłacała z tego tytułu składki.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ciężar dowodu w zakresie wykazania opłacania składek spoczywał na wnioskodawczyni. Brak było dowodów potwierdzających opłacanie składek przez M. K. w spornym okresie, a dostępne dokumenty (nakazy płatnicze, pokwitowania) wskazywały na płatności dokonywane przez jej matkę, P. C., która była właścicielką działki. Twierdzenia wnioskodawczyni nie znalazły potwierdzenia w materiale dowodowym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznaodwołująca
Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego P. Terenowa w T.organ_państwowyorgan rentowy

Przepisy (5)

Główne

u.u.s.r. art. 19 § 2

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

Emerytura rolnicza przysługuje ubezpieczonemu rolnikowi, który osiągnął wiek 55 lat (kobieta), podlegał ubezpieczeniu przez co najmniej 30 lat i zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej.

u.u.s.r. art. 20 § 1 i 3

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

Do okresów ubezpieczenia zalicza się m.in. okresy podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników indywidualnych i członków ich rodzin w latach 1983-1990 oraz okresy prowadzenia gospodarstwa rolnego lub pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia przed 01.01.1983 r.

Pomocnicze

k.p.c. art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd oddala odwołanie, jeżeli nie ma podstaw do uwzględnienia go.

k.p.c. art. 244

Kodeks postępowania cywilnego

Dokumenty urzędowe stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone.

k.p.c. art. 245

Kodeks postępowania cywilnego

Dokumenty prywatne stanowią dowód tego, że osoba, która je podpisała, złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak dowodów na opłacanie składek na ubezpieczenie społeczne rolników przez wnioskodawczynię w spornym okresie (01.01.1983 r. - 28.04.1986 r.). Dokumentacja wskazuje na płatności dokonywane przez matkę wnioskodawczyni, która była właścicielką działki. Niespełnienie wymogu 30 lat ubezpieczenia wymaganego do przyznania emerytury rolniczej.

Odrzucone argumenty

Twierdzenie wnioskodawczyni o podleganiu ubezpieczeniu społecznemu rolników i opłacaniu składek w okresie od 01.01.1983 r. do 28.04.1986 r.

Godne uwagi sformułowania

Przesłanką uzyskania prawa do emerytury jest podleganie ubezpieczeniu społecznemu rolników w rozumieniu opłacania składek na to ubezpieczenie. Wbrew twierdzeniom odwołującego, do okresu ubezpieczenia emerytalno-rentowego nie można jej doliczyć spornego okresu [...] Brak jest bowiem podstaw do uznania go za okres opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników, ponieważ w aktach sprawy nie ma żadnych dowodów, które potwierdzałyby, że odwołująca w tym czasie składki takie uiszczała. Odwołująca nie wykazała, a to na niej spoczywał ciężar dowodu w tym zakresie, że w spornym okresie podlegała ubezpieczeniu społecznemu rolników i opłacała z tego tytułu składki.

Skład orzekający

Dariusz Płaczek

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Kwestie dowodowe w sprawach o świadczenia emerytalne, ciężar dowodu w sprawach z ubezpieczenia społecznego rolników, zasady zaliczania okresów pracy w gospodarstwie rolnym do stażu ubezpieczeniowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w określonym czasie; interpretacja przepisów dotyczących ubezpieczenia rolników.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy dowodowe w sprawach o świadczenia emerytalne, szczególnie w kontekście historycznych okresów ubezpieczenia i braku pełnej dokumentacji.

Czy praca w gospodarstwie rodziców po 1983 roku liczy się do emerytury? Kluczowe znaczenie dowodów!

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV U 939/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 września 2013 roku Sąd Okręgowy w Tarnowie – Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Dariusz Płaczek Protokolant: st. sekr. sądowy Patrycja Czarnik po rozpoznaniu w dniu 23 września 2013 roku w Tarnowie na rozprawie sprawy z odwołania M. K. od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego P. Terenowa w T. z dnia 19 kwietnia 2013 roku nr (...) w sprawie M. K. przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego P. Terenowa w T. o prawo do emerytury rolniczej oddala odwołanie. Sygn. akt IV U 939/13 UZASADNIENIE wyroku Sądu Okręgowego w Tarnowie z dnia 23 września 2013 r. Decyzją z dnia 19.04.2013 r., nr (...) , Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, na podstawie przepisów ustawy z dnia 20.12.1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2008 r. Nr 50, poz. 291 ze zm.), odmówił M. K. przyznania prawa do emerytury rolniczej. W uzasadnieniu, powołując się na przepisy art. 19 ust. 2 oraz art. 20 ust. 1 i 3 ustawy, podniósł, że wnioskodawczyni legitymuje się okresem ubezpieczenia w wymiarze 26 lat, 10 miesięcy i 3 dni. Do stażu tego nie zaliczono jej okresu pracy w gospodarstwie rolnym od 01.01.1983 r. do 28.04.1986 r. z uwagi na brak obowiązkowego w tym czasie ubezpieczenia w charakterze domownika. Odwołanie od tej decyzji wniosła M. K. , domagając się jej zmiany i przyznania prawa do emerytury rolniczej. W uzasadnieniu odwołująca podniosła, że od 01.01.1983 r. do 28.04.1986 r. podlegała ubezpieczeniu społecznemu rolników i opłacała z tego tytułu składki. Jak wskazała, właścicielką działki nr (...) , jaką później nabyła, była jej matka, która 08.08.1983 r. zginęła w wypadku samochodowym. Jak wskazała odwołująca, jej matka działki tej nie uprawiała, ponieważ prowadziła wspólnie z mężem gospodarstwo rolne położone w innej miejscowości niż działka nr (...) . Odwołująca podała, że od sierpnia 1977 r. do kwietnia 1986 r. użytkowała działkę nr (...) położoną w O. , opłacając z tego tytułu podatek i składki na ubezpieczenie społeczne rolników. Zaznaczyła też, że w Urzędzie Gminy w Ż. nie zachowała się żadna dokumentacja dotycząca opłacania przez nią składek na ubezpieczenie w spornym okresie, ona zaś dysponuje jedynie dokumentacją szczątkową. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sąd ustalił następujący stan faktyczny sprawy: Odwołująca M. K. w dniu 20.02.2009 r. ukończyła 55 lat. Odwołująca legitymuje się okresem ubezpieczenia emerytalno- rentowego wynoszącym 26 lat, 10 miesięcy i 3 dni. Na okres ten składa się okres pracy w gospodarstwie rolnym rodziców od 21.02.1970 r. do 30.06.1977 r. i od 08.08.1977 r. do 31.12.1982 r. oraz okres opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników od 23.02.1999 r. do 22.03.2013 r. dowód: - akta KRUS, Od 05.08.1977 r. odwołująca była zameldowana na pobyt stały w O. 195. dowód: - potwierdzenie zameldowania na pobyt stały z dnia 30.10.2012 r.- akta KRUS, Od 01.01.1983 r. do 28.04.1986 r. odwołująca pracowała w gospodarstwie rolnym matki, obejmującym działkę ewidencyjną nr (...) o powierzchni 2,21 hektara, położoną w O. . Na podstawie dwóch postanowień Sądu Rejonowego w Dąbrowie Tarnowskiej o stwierdzeniu nabycia spadku z dnia 18.12.1990 r. (I Ns 571/90) po P. C. i J. C. odwołująca nabyła prawo własności tej nieruchomości w 3/20 częściach, obok 4 innych spadkobierców. dowód: - protokoły zeznań świadków- akta KRUS, - zaświadczenie Urzędu Miejskiego w Ż. z dnia 25.02.2009 r.- akta KRUS, - akt notarialny z dnia 30.12.1994 r., Rep. A nr 6/34/94- akta KRUS, W 1986 r. założona została karta podatkowa prowadzona przez Urząd Miejski w Ż. dla gruntu o powierzchni 0,47 hektara. W karcie tej jako właściciela wpisano P. C. , matkę odwołującej, a jako jej użytkownika odwołującą. W okresie od 1986 r. P. C. nie opłacała składek na ubezpieczenie społeczne rolników. Na podstawie umowy dzierżawy z dnia 30.04.1986 r. część działki nr (...) o powierzchni 1,74 hektara została wydzierżawiona Spółdzielni Produkcji Rolnej (...) w O. , która od tej daty dzierżawi ją nieprzerwanie. dowód: - zaświadczenie Urzędu Miejskiego w Ż. z dnia 25.02.2009 r.- akta KRUS, - informacja Urzędu Miejskiego w Ż. z dnia 23.11.2012 r.- akta KRUS, - zaświadczenie Spółdzielni Produkcji Rolnej (...) w O. z dnia 20.03.2013 r.- akta KRUS, W toku postępowania przed KRUS odwołująca przedłożyła temu organowi nakazy płatnicze na zobowiązanie pieniężne i Fundusz Emerytalny (...) na rok: 1979 r., 1982, 1983 i 1986 r. oraz pokwitowania wpłaty na Fundusz Emerytalny (...) z dnia: 08.09.1978 r., 30.09.1982 r., 15.11.1982 r., 30.11.1982 r. i 15.02.1983 r. Zarówno na nakazach płatniczych, jak i pokwitowaniach wpłat widnieje nazwisko P. C. , matki odwołującej. dowód: - nakazy płatnicze i pokwitowania wpłat- akta KRUS, Obecnie odwołująca nie prowadzi działalności rolniczej. Nie prowadziła jej również |w dacie wydania zaskarżonej decyzji. dowód: - akta KRUS, Stan faktyczny w niniejszej sprawie Sąd ustalił w oparciu o dowody z dokumentów. Sąd pozytywie ocenił dowody z dokumentów, których autentyczność oraz wiarygodność, jak również poprawność materialna i formalna nie budziły wątpliwości, zaś ich treść i forma nie były kwestionowane przez strony postępowania. Brak było zatem jakichkolwiek podstaw, także takich, jakie należałoby uwzględnić z urzędu, aby dokumentom tym odmówić właściwego im znaczenia dowodowego. Dokumenty urzędowe stanowiły zatem dowód tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone ( art. 244 k.p.c. ), zaś dokumenty prywatne dowód tego, że osoba która je podpisała złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie ( art. 245 k.p.c. ). Sąd rozważył, co następuje: Odwołanie od zaskarżonej decyzji z dnia 19.04.2013 r., w świetle ustalonego stanu faktycznego i obowiązujących przepisów prawa, nie zasługiwało na uwzględnienie. Przedmiotem postępowania było rozstrzygnięcie, czy wnioskodawczyni M. K. spełnia przesłanki uprawniające ją do nabycia emerytury rolniczej, a w szczególności, czy legitymuje się trzydziestoletnim okresem ubezpieczenia. Odmawiając odwołującemu przyznania prawa do tego świadczenia, organ rentowy podniósł, że w/w legitymuje się okresem ubezpieczenia w wymiarze 26 lat, 10 miesięcy i 3 dni. W stażu tym nie uwzględnił natomiast okresu pracy w gospodarstwie rolnym od 01.01.1983 r. do 28.04.1986 r. z uwagi na brak obowiązkowego w tym czasie ubezpieczenia w charakterze domownika. Stosownie do treści art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 20.12.1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2008 r. Nr 50, poz. 291 ze zm.), emerytura rolnicza przysługuje ubezpieczonemu rolnikowi, który spełnia łącznie następujące warunki: 1) osiągnął wiek 55 lat, jeśli jest kobietą, 2) podlegał ubezpieczeniu emerytalno- rentowemu przez okres co najmniej 30 lat oraz 3) zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej. Do okresów ubezpieczenia wymaganych zgodnie z art. 19 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 powołanej ustawy zalicza się okresy: 1) podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników indywidualnych i członków ich rodzin w latach 1983-1990; 2) prowadzenia gospodarstwa rolnego lub pracy w gospodarstwie rolnym, po ukończeniu 16 roku życia, przed dniem 1 stycznia 1983 r.; 3) od których zależy prawo do emerytury zgodnie z przepisami emerytalnymi- jednak za wyjątkiem osób urodzonych po dniu 31.12.1948 r. (art. 20 ust. 1 i 3 ustawy). W pierwszej kolejności podnieść należy, że organ rentowy w sposób prawidłowy ustalił staż ubezpieczeniowy odwołującej, na który składają się okresy pracy w gospodarstwie rolnym rodziców od 21.02.1970 r. do 30.06.1977 r. i od 08.08.1977 r. do 31.12.1982 r. oraz okres opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników od 23.02.1999 r. do 22.03.2013 r. Rację miał też twierdząc, że nie można uwzględnić w tym stażu okresu pracy w gospodarstwie rolnym od 01.01.1983 r. do 28.04.1986 r. z uwagi na brak obowiązkowego w tym czasie ubezpieczenia w charakterze domownika. Zwrócić należy jednak uwagę na to, że wnosząc odwołanie od decyzji z dnia 19.04.2013 r. odwołująca domagała się doliczenia jej do stażu ubezpieczeniowego spornego okresu, podnosząc, że w tym czasie podlegała ubezpieczeniu społecznemu rolników i opłacała z tego tytułu składki. Jak wynika z utrwalonego orzecznictwa, zasadą obowiązującą przy kwalifikowaniu określonego czasu jako okresu podlegania danemu rodzajowi ubezpieczenia społecznego jest, iż za okres rolniczego ubezpieczenia społecznego może zostać uznany wyłącznie ten okres, za który opłacono składki na to ubezpieczenie. Inaczej rzecz ujmując, przesłanką uzyskania prawa do emerytury jest podleganie ubezpieczeniu społecznemu rolników w rozumieniu opłacania składek na to ubezpieczenie (por. wyroki SN: z dnia 21.02.2012 r., I UK 304/11, LEX nr 1212046, z dnia 08.05.2008 r., I UK 346/07, OSNP 2009/17-18/236). W ocenie Sądu, wbrew twierdzeniom odwołującego, do okresu ubezpieczenia emerytalno- rentowego nie można jej doliczyć spornego okresu od 01.01.1983 r. do 28.04.1986 r. Brak jest bowiem podstaw do uznania go za okres opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników, ponieważ w aktach sprawy nie ma żadnych dowodów, które potwierdzałyby, że odwołująca w tym czasie składki takie uiszczała. Poza nakazami płatniczymi na zobowiązanie pieniężne i Fundusz Emerytalny (...) na rok: 1979 r., 1982, 1983 i 1986 r. oraz pokwitowań wpłaty na Fundusz Emerytalny (...) z dnia: 08.09.1978 r., 30.09.1982 r., 15.11.1982 r., 30.11.1982 r. i 15.02.1983 r., na których widnieje zresztą nazwisko P. C. , matki odwołującej, nie zachowały się żadne dokumenty, z którego wynikałoby, że w okresie od 01.01.1983 r. do 28.04.1986 r. ubezpieczona uiszczała składki na ubezpieczenie społeczne rolników. Potwierdza to też treść informacji Urzędu Miejskiego w Ż. z dnia 23.11.2012 r., znajdującej się w katach KRUS. Zauważyć ponadto należy, że właścicielką działki nr (...) o powierzchni 2,21 hektara, położonej w O. była matka odwołującej P. C. . Dopiero na podstawie dwóch postanowień Sądu Rejonowego w Dąbrowie Tarnowskiej o stwierdzeniu nabycia spadku z dnia 18.12.1990 r. (I Ns 571/90) odwołująca nabyła prawo własności tej nieruchomości w 3/20 częściach, obok 4 innych spadkobierców. W spornym okresie odwołująca nie figurowała zatem jako właściciel działki nr (...) . Co więcej, na nakazach płatniczych na zobowiązanie pieniężne i Fundusz Emerytalny (...) na rok: 1979 r., 1982, 1983 i 1986 r. oraz pokwitowaniach wpłaty na Fundusz Emerytalny (...) z dnia: 08.09.1978 r., 30.09.1982 r., 15.11.1982 r., 30.11.1982 r. i 15.02.1983 r. widnieje nazwisko P. C. , nie zaś odwołująca. Niezależnie od tego stwierdzić należy, że pokwitowania wpłaty na Fundusz Emerytalny (...) dotyczą jedynie okresu do 15.02.1983 r., co sugeruje, iż za okres od 01.01.1983 r. do 28.04.1986 r. składki w ogóle nie były uiszczane. Reasumując, odwołująca nie wykazała, a to na niej spoczywał ciężar dowodu w tym zakresie, że w spornym okresie podlegała ubezpieczeniu społecznemu rolników i opłacała z tego tytułu składki. Podstawą sformułowanego w odwołaniu od zaskarżonej decyzji żądania są tylko jej zapewnienia, a Sąd, podobnie zresztą, jak organ rentowy nie mogą opierać się tylko i wyłącznie na twierdzeniach strony, nie popartych żadnymi dowodami, w szczególności, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwala na wyciagnięcie zgoła odmiennych wniosków- która to sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze, na podstawie powołanych przepisów prawa materialnego oraz art. 477 14 § 1 k.p.c. odwołanie od zaskarżonej decyzji należało oddalić.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI