Orzeczenie · 2014-10-24

IV U 897/12

Sąd
Sąd Okręgowy w Siedlcach
Miejsce
Siedlce
Data
2014-10-24
SAOSubezpieczenia społeczneubezpieczenie społeczne rolnikówWysokaokręgowy
KRUSubezpieczenie społeczne rolnikówskładkiodpowiedzialność solidarnawspółwłasnośćprowadzenie gospodarstwa rolnegofaktyczny podziałdowodyekspertyza pisma

Sprawa dotyczyła odwołania A. Z. od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS), która stwierdzała jego solidarną odpowiedzialność za zaległe składki na ubezpieczenie społeczne rolników B. I. A. Z. twierdził, że prowadzi odrębne gospodarstwo rolne i nie prowadzi wspólnej działalności z B. I., która otrzymała swoje gospodarstwo od matki. KRUS argumentował, że A. Z. i B. I. są współwłaścicielami gospodarstwa rolnego i z tego tytułu ponoszą solidarną odpowiedzialność za składki. Sąd Okręgowy przeprowadził postępowanie dowodowe, w tym przesłuchał strony i świadków, a także dopuścił dowód z opinii biegłego z zakresu badania pisma ręcznego. Opinia biegłego wykazała, że podpis na wniosku o objęcie ubezpieczeniem społecznym rolników H. I. (byłego męża B. I.) nie należał do B. I., co podważało argumentację KRUS o wspólnym prowadzeniu gospodarstwa. Sąd ustalił, że B. I. faktycznie nie prowadziła działalności rolniczej w okresie objętym decyzją, a gospodarstwo stanowiące ich współwłasność zostało fizycznie podzielone, a każda ze stron korzystała tylko ze swojej części. Matka B. I. faktycznie zarządzała częścią należącą do córki. W związku z tym Sąd Okręgowy uznał odwołanie A. Z. za uzasadnione, zmienił zaskarżoną decyzję i ustalił, że A. Z. nie jest zobowiązany do zapłaty zaległych składek za B. I. Sąd zasądził również od KRUS na rzecz A. Z. zwrot kosztów zastępstwa procesowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie odpowiedzialności za składki KRUS w przypadku współwłasności gospodarstwa rolnego, znaczenie faktycznego prowadzenia działalności rolniczej, interpretacja przepisów o solidarności.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji współwłasności i faktycznego podziału gospodarstwa rolnego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy współwłaściciel gospodarstwa rolnego, który faktycznie nie prowadzi działalności rolniczej na swojej części, ponosi solidarną odpowiedzialność za zaległe składki na ubezpieczenie społeczne rolników drugiego współwłaściciela?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, współwłaściciel, który faktycznie nie prowadzi działalności rolniczej i nie prowadzi wspólnego gospodarstwa na rachunek kilku osób, nie ponosi solidarnej odpowiedzialności za zaległe składki.

Uzasadnienie

Sąd ustalił, że B. I. faktycznie nie prowadziła działalności rolniczej w okresie objętym decyzją, a gospodarstwo stanowiące ich współwłasność zostało fizycznie podzielone, przy czym każda ze stron korzystała tylko ze swojej części. W związku z tym nie zachodziły przesłanki do solidarnej odpowiedzialności A. Z. za składki B. I.

Czy nabycie własności gospodarstwa rolnego bez faktycznego prowadzenia w nim działalności rolniczej rodzi obowiązek objęcia właściciela ubezpieczeniem społecznym rolników z mocy ustawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nabycie własności gospodarstwa rolnego bez faktycznego prowadzenia w nim działalności rolniczej nie rodzi obowiązku objęcia właściciela ubezpieczeniem społecznym rolników z mocy ustawy.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego, zgodnie z którą wypłata świadczeń rolnikowi, który będąc właścicielem gospodarstwa faktycznie nie prowadzi w nim działalności, nie ulega zawieszeniu. Sąd wywiódł z tego analogiczny wniosek, że samo nabycie własności bez prowadzenia działalności nie rodzi obowiązku ubezpieczenia.

Czy podpis na wniosku o objęcie ubezpieczeniem społecznym rolników złożony przez jedną osobę, która nie jest właścicielem gospodarstwa, może obciążać drugiego współwłaściciela?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli ekspertyza pisma ręcznego wykaże, że podpis nie należał do drugiego współwłaściciela, nie można go obciążać skutkami takiego wniosku.

Uzasadnienie

Opinia biegłego wykazała, że podpis na wniosku o objęcie ubezpieczeniem społecznym rolników H. I. najprawdopodobniej nie został nakreślony przez B. I., co podważyło twierdzenia KRUS o jej udziale w zgłoszeniu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana zaskarżonej decyzji
Strona wygrywająca
A. Z.

Strony

NazwaTypRola
A. Z.osoba_fizycznaodwołujący
Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznegoorgan_państwowyorgan rentowy
B. I.osoba_fizycznazainteresowana
H. I.osoba_fizycznazainteresowany (zmarły)
I. K.osoba_fizycznaświadkowa/matka zainteresowanej

Przepisy (11)

Główne

u.s.r. art. 4 § 1

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

Obowiązek solidarnego opłacania składek należy powiązać z prowadzeniem działalności rolniczej na rachunek kilku osób.

Pomocnicze

u.s.r. art. 1 § 1

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

Ubezpieczenie społeczne rolników obejmuje rolników i pracujących z nimi domowników.

u.s.r. art. 3 § 1

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

Ubezpieczenie podlega się z mocy ustawy albo na wniosek.

u.s.r. art. 6 § 1

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

Definicja rolnika.

u.s.r. art. 36

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

u.s.r. art. 7

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

u.s.r. art. 16

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

u.p.r. art. 6c

Ustawa z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym

k.p.c. art. 477¹⁴ § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Dz. U. z 2013r., poz. 490 art. § 6 § 4

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenie przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu

Argumenty

Skuteczne argumenty

A. Z. prowadzi odrębne gospodarstwo rolne. • B. I. nie zamieszkuje z rodziną A. Z. i nie łączą ich bliskie więzi pokrewieństwa. • Gospodarstwa rolne A. Z. i B. I. są zarejestrowane pod odrębnymi numerami. • Fizyczny podział działki stanowiącej współwłasność. • A. Z. korzysta tylko ze swojej części gospodarstwa. • B. I. faktycznie nie prowadziła działalności rolniczej w okresie objętym decyzją. • Podpis na wniosku o objęcie ubezpieczeniem H. I. nie należał do B. I. (potwierdzone ekspertyzą).

Odrzucone argumenty

A. Z. i B. I. są współwłaścicielami gospodarstwa rolnego. • B. I. podlegała ubezpieczeniu społecznemu rolników i zalegała z opłacaniem składek. • Solidarna odpowiedzialność współwłaścicieli gospodarstwa rolnego wynika z przepisów prawa. • Organ rentowy na dzień wydania decyzji nie dysponował dokumentami świadczącymi o podziale udziałów w gruncie.

Godne uwagi sformułowania

obowiązek solidarnego opłacania składek należy powiązać z prowadzeniem działalności rolniczej na rachunek kilku osób. • Skoro nabycie własności gospodarstwa rolnego, bez prowadzenia w nim działalności rolniczej, nie stanowi podstawy do zawieszenia wypłaty świadczeń z ubezpieczenia społecznego, to można wyprowadzić też wniosek, że nabycie własności gospodarstwa rolnego, bez prowadzenia w nim działalności rolniczej nie rodzi obowiązku objęcia z mocy ustawy właściciela nieruchomości rolnej ubezpieczeniem społecznym rolników.

Skład orzekający

Jacek Witkowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności za składki KRUS w przypadku współwłasności gospodarstwa rolnego, znaczenie faktycznego prowadzenia działalności rolniczej, interpretacja przepisów o solidarności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji współwłasności i faktycznego podziału gospodarstwa rolnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest udowodnienie faktycznego prowadzenia działalności rolniczej, a nie tylko posiadania tytułu własności, w kontekście odpowiedzialności za składki. Wynik sprawy jest korzystny dla osoby, która mimo współwłasności, nie czerpała korzyści z gospodarstwa.

Współwłasność gospodarstwa rolnego nie zawsze oznacza odpowiedzialność za długi! Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Dane finansowe

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst