IV U 870/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy przyznał prawo do emerytury rolniczej M. P., uwzględniając okres pracy w gospodarstwie żony sprzed daty formalnego objęcia ubezpieczeniem.
M. P. odwołał się od decyzji Prezesa KRUS odmawiającej mu prawa do emerytury rolniczej z powodu niespełnienia wymogu 25 lat ubezpieczenia. Ubezpieczony argumentował, że pracował w gospodarstwie żony od 1982 roku i opłacał składki przed 1993 rokiem, mimo że formalnie ubezpieczenie rozpoczęło się później. Sąd Okręgowy uwzględnił odwołanie, uznając, że dane z karty ewidencyjnej gospodarstwa żony wskazują na podleganie ubezpieczeniu przez M. P. od 1989 roku, co wraz z późniejszym okresem ubezpieczenia przekracza wymagane 25 lat.
Decyzją z 29 października 2018 roku Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego odmówił M. P. prawa do emerytury rolniczej, wskazując na brak wymaganego 25-letniego okresu ubezpieczenia (wykazano jedynie 24 lata, 6 miesięcy i 5 dni od 1 kwietnia 1993 r. do 5 października 2017 r.). M. P. złożył odwołanie, twierdząc, że pracował w gospodarstwie rolnym żony od 1982 roku i opłacał składki na ubezpieczenie społeczne rolników przed 1 kwietnia 1993 roku, mimo że formalne nakazy płatnicze kierowane były do żony. Sąd Okręgowy w Siedlcach, po analizie materiału dowodowego, uznał odwołanie za zasadne. Sąd ustalił, że M. P. pracował w gospodarstwie żony od maja 1982 roku, a od 1 grudnia 1989 roku zajmował się wyłącznie pracą w tym gospodarstwie. Kluczowe dla rozstrzygnięcia okazały się dane zawarte w archiwalnej karcie ewidencyjnej gospodarstwa rolnego K. P., gdzie obok niej odnotowany był jej małżonek M. P. oraz zestawienie opłaconych składek za lata 1986-1990. Sąd uznał, że dane te pozwalają na przyjęcie, iż M. P. podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników i opłacał składki od 1 grudnia 1989 roku. W ocenie sądu, ubezpieczony nie powinien ponosić negatywnych konsekwencji braku pierwotnej dokumentacji, zwłaszcza że wykazał ponad 24,5 roku opłacania składek. W związku z tym, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżoną decyzję i ustalił prawo M. P. do emerytury rolniczej od 1 września 2018 roku.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli istnieją dowody wskazujące na faktyczne podleganie ubezpieczeniu i pracę w gospodarstwie, nawet jeśli formalności związane z opłacaniem składek były realizowane inaczej lub dokumentacja jest niepełna.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że dane z karty ewidencyjnej gospodarstwa rolnego żony, wskazujące na małżonka jako współpracującego rolnika oraz zestawienie opłaconych składek, stanowią wystarczającą podstawę do zaliczenia okresu pracy w gospodarstwie od 1989 roku do wymaganego stażu ubezpieczeniowego, mimo braku pełnej, pierwotnej dokumentacji składkowej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana zaskarżonej decyzji i ustalenie prawa do emerytury
Strona wygrywająca
M. P.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. P. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego | organ_państwowy | organ rentowy |
Przepisy (3)
Główne
u.u.s.r. art. 19 § 1
Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników
Emerytura rolnicza przysługuje ubezpieczonemu, który osiągnął wiek emerytalny (65 lat dla mężczyzn) i podlegał ubezpieczeniu przez co najmniej 25 lat.
Pomocnicze
u.u.s.r. art. 20
Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników
Określa zasady uwzględniania okresów ubezpieczenia.
k.p.c. art. 477¹⁴ § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do zmiany zaskarżonej decyzji przez sąd.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Praca w gospodarstwie rolnym żony od 1982 roku. Opłacanie składek na ubezpieczenie społeczne rolników przed 1 kwietnia 1993 roku. Dane z karty ewidencyjnej gospodarstwa rolnego żony wskazujące na M. P. jako współpracującego rolnika. Zestawienie opłaconych składek za lata 1986-1990. Ubezpieczony nie powinien ponosić negatywnych konsekwencji braku pierwotnej dokumentacji.
Odrzucone argumenty
Organ rentowy uznał jedynie 24 lata, 6 miesięcy i 5 dni ubezpieczenia od 1 kwietnia 1993 r.
Godne uwagi sformułowania
nie ma racjonalnych podstaw do przyjęcia, że ubezpieczony podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników i opłacał składki na to ubezpieczenie dopiero od 1 kwietnia 1993r., skoro już od wielu lat pracował w tym gospodarstwie ubezpieczony nie może ponosić negatywnych konsekwencji niezachowania źródłowej dokumentacji dotyczącej podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników w sferze praw emerytalnych
Skład orzekający
Katarzyna Antoniak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uznawanie okresów pracy w gospodarstwie rolnym małżonka i interpretacja dowodów potwierdzających podleganie ubezpieczeniu społecznemu rolników, zwłaszcza w przypadku niepełnej dokumentacji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej sprzed nowelizacji przepisów lub w okresach przejściowych, gdzie kluczowe są dowody faktyczne i ewidencyjne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak sąd może uwzględnić faktyczny stan rzeczy i dowody pośrednie (jak dane ewidencyjne) w sytuacji, gdy formalna dokumentacja jest niekompletna, co jest częstym problemem w sprawach dotyczących rolników.
“Czy praca w gospodarstwie żony od lat 80. liczy się do emerytury? Sąd Okręgowy odpowiada.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV U 870/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 czerwca 2019 r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Katarzyna Antoniak Protokolant st. sekr. sądowy Anna Wąsak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2019 r. w S. odwołania M. P. od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 29 października 2018 r. Nr (...) w sprawie M. P. przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o prawo do emerytury rolniczej zmienia zaskarżoną decyzję i ustala prawo M. P. do emerytury rolniczej od 1 września 2018 roku. Sygn. akt: IV U 870/18 UZASADNIENIE Decyzją z 29 października 2018r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, działając na podstawie art.19 ust.1 oraz art.20 ust.1 i 3 ustawy z 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników odmówił ubezpieczonemu M. P. prawa do emerytury rolniczej wskazując, że ubezpieczony nie wykazał co najmniej 25-letniego okresu podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu, a jedynie okres w wymiarze 24 lata, 6 miesięcy i 5 dni przypadający na czas od 1 kwietnia 1993r. do 5 października 2017r. W tych okolicznościach nie spełnia on przesłanki nabycia prawa do emerytury rolniczej (decyzja z 29 października 2018r. k.36 akt emerytalnych). Odwołanie od w/w decyzji złożył ubezpieczony M. P. wnosząc o jej zmianę i ustalenie, że przysługuje mu prawo do emerytury rolniczej. Wskazał, że wraz z żoną K. P. prowadził gospodarstwo rolne, która żona przejęła od rodziców w 1980r. Do 1 kwietnia 1993r. były opłacane za niego składki na ubezpieczenie społeczne rolników, przy czym nakazy przychodziły na żonę, ale pozostawał z żoną we wspólności majątkowej, razem mieszkali i razem pracowali. Dlatego do okresu podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników należy doliczyć okres sprzed 1 kwietnia 1993r. (odwołanie wraz z załącznikami k.1-5 akt sprawy). W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie powołując się na argumentację przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (odpowiedź organu rentowego na odwołanie k.6-8 akt sprawy). Sąd ustalił, co następuje: Ubezpieczony M. P. urodził się w dniu (...) W dniu 12 września 2018r. ubezpieczony wystąpił do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z wnioskiem o emeryturę rolniczą (wniosek o emeryturę rolniczą k.1-2 akt emerytalnych). W wyniku rozpoznania powyższego wniosku, zaskarżoną decyzją z 29 października 2018r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Rolników odmówił ubezpieczonemu prawa do emerytury rolniczej podnosząc, że ubezpieczony nie wykazał co najmniej 25-letniego okresu podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników. Do okresu ubezpieczenia wymaganego do nabycia emerytury organ rentowy zaliczył okres podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników od 1 kwietnia 1993r. do 5 października 2017r. (zaświadczenie o podleganiu ubezpieczeniu społecznemu rolników z 13 września 2018r. k.5-8 akt sprawy). Żona ubezpieczonego K. P. , po śmierci ojca P. G. zmarłego w dniu 16 września 1980r., nabyła po nim – wraz z matką Z. G. – udział w wysokości ½ części we własności gospodarstwa rolnego o powierzchni 7,65 ha położonego we wsiach Ż. i M. gmina T. (zaświadczenie Starosty (...) z 10 września 2018r. k.10 akt emerytalnych, postanowienie Sądu Rejonowego w Garwolinie z 17 kwietnia 1989r. o stwierdzeniu nabycia spadku po P. G. k.4 akt sprawy). Z końcem maja 1982r. ubezpieczony zamieszkał z K. P. w miejscowości Ż. i od tej pory razem z nią pracował w w/w gospodarstwie. Do 20 kwietnia 1984r. ubezpieczony pozostawał z K. P. w nieformalnym związku. W dniu 21 kwietnia 1984r. ubezpieczony i K. P. zawarli związek małżeński (odpis skrócony akt małżeństwa k.5 akt sprawy). Od chwili zamieszkania u K. P. w maju 1982r. do 30 listopada 1989r. ubezpieczony łączył pracę w gospodarstwie rolnym z pracą zawodową w Spółdzielni (...) w T. (świadectwo pracy k.16 akt emerytalnych, zeznania świadków: R. M. , W. K. i K. P. k.22-23v akt sprawy oraz zeznania ubezpieczonego k.21v-22 akt sprawy). Od 1 grudnia 1989r. ubezpieczony zajmował się wyłącznie pracą w gospodarstwie rolnym. K. P. jako właścicielka gospodarstwa opłacała składki na ubezpieczenie społeczne rolników zarówno za siebie jak i za ubezpieczonego (karta ewidencyjna gospodarstwa rolnego K. P. jako rolnika wskazująca rolnika K. P. i małżonka rolnika M. z danymi co do opłaconych składek za lata 1986-1990 – w aktach KRUS dotyczących podlegania ubezpieczeniu, zeznania świadka K. P. k.22-23v akt sprawy oraz zeznania ubezpieczonego k.21v-22 akt sprawy). Sąd zważył, co następuje: Odwołanie M. P. podlegało uwzględnieniu. Zgodnie z art.19 ust.1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników (t.j.: Dz.U. z 2015r., poz.704 ze zm.) emerytura rolnicza przysługuje ubezpieczonemu, który 1) osiągnął wiek emerytalny wynoszący w przypadku mężczyzn 65 lat, 2) podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przez okres co najmniej 25 lat, z uwzględnieniem art.20. W sprawie bezsporne jest, że w dacie wystąpienia z wnioskiem o emeryturę ubezpieczony osiągnął wiek emerytalny wnoszący 65 lat. Okolicznością sporną było natomiast to, czy ubezpieczony legitymuje się co najmniej 25-letnim okresem ubezpieczenia. Organ rentowy zaliczył ubezpieczonemu niesporny okres podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników od 1 kwietnia 1993r. do 5 października 2017r., co stanowi 24 lata, 6 miesięcy i 5 dni. W odwołaniu od decyzji i w toku rozprawy ubezpieczony wskazywał, że już od maja 1982r. stale pracował w gospodarstwie rolnym swojej żony, a ponadto opłacane były za niego składki na ubezpieczenie społeczne rolników jeszcze przed 1 kwietnia 1993r. Analizując okoliczności sprawy Sąd doszedł do przekonania, że odwołanie ubezpieczonego zasługuje na uwzględnienie. Nie ulega wątpliwości, że do okresu wymaganego do nabycia emerytury nie można zaliczyć okresu pracy ubezpieczonego w gospodarstwie rolnym przed 1 stycznia 1983r., gdyż w tym okresie ubezpieczony pracował zawodowo poza rolnictwem. Zatrudnienie ubezpieczonego poza rolnictwem trwało do 30 listopada 1989r. W sprawie brak jest bezpośrednich dowodów na opłacanie przez ubezpieczonego (jego żonę) składek na ubezpieczenie społeczne rolników za ubezpieczonego, szczególnie w okresie, kiedy ubezpieczony łączył pracę zawodową z pracą w gospodarstwie rolnym. Zauważyć jednak należy, że w aktach dotyczących podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników przez K. P. znajduje się archiwalna karta ewidencyjna gospodarstwa rolnego K. P. , w której obok K. P. odnotowany jest jej małżonek M. , czyli ubezpieczony. W karcie tej znajduje się również zestawienie opłaconych składek za lata 1986-1990. W ocenie Sądu dane zawarte w tej karcie dają podstawy do przyjęcia, że ubezpieczony przynajmniej od 1 grudnia 1989r. (po zakończeniu pracy zawodowej) obok swojej żony podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników i były za niego opłacane składki na to ubezpieczenie. W przeciwnym razie brak byłoby podstaw do umieszczenia osoby ubezpieczonego w powyższej karcie. Zauważyć ponadto należy, że nie ma racjonalnych podstaw do przyjęcia, że ubezpieczony podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników i opłacał składki na to ubezpieczenie dopiero od 1 kwietnia 1993r., skoro już od wielu lat pracował w tym gospodarstwie, a od 1 grudnia 1989r. do 31 marca 1993r. zajmował się wyłącznie pracą w gospodarstwie rolnym. Nadto, w ocenie Sądu, ubezpieczony nie może ponosić negatywnych konsekwencji niezachowania źródłowej dokumentacji dotyczącej podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników w sferze praw emerytalnych, szczególnie jeśli zważyć, że ubezpieczony wykazał ponad 24 lata i pół roku opłacania składek na to ubezpieczenie. Mając na uwadze powyższe okoliczności na podstawie art.477 14 §2 kpc Sąd zmienił zaskarżoną decyzję i ustalił, że M. P. przysługuje prawo do emerytury rolniczej od 1 września 2018r. ,tj. od miesiąca zgłoszenia wniosku o świadczenie.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI