IV U 864/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił odwołanie J.K. od decyzji ZUS odmawiającej prawa do świadczenia przedemerytalnego, uznając, że rozwiązanie umowy o pracę z pracownikiem nie nastąpiło z przyczyn leżących po stronie pracodawcy.
J.K. odwołał się od decyzji ZUS odmawiającej mu prawa do świadczenia przedemerytalnego, twierdząc, że rozwiązanie z nim umowy o pracę nastąpiło z przyczyn leżących po stronie pracodawcy. Sąd ustalił, że umowa została rozwiązana z naruszeniem prawa, jednakże nie z przyczyn dotyczących zakładu pracy w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia. Pracodawca nie był w stanie upadłości ani likwidacji, nie dokonywał zwolnień grupowych ani z powodu złej sytuacji ekonomicznej. W związku z tym, sąd oddalił odwołanie.
Ubezpieczony J. K. złożył wniosek o świadczenie przedemerytalne, który został odrzucony przez ZUS z powodu niespełnienia warunku rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy. J. K. odwołał się, powołując się na wyroki sądowe przywracające go do pracy i zasądzające odszkodowanie za naruszenie prawa przy rozwiązaniu umowy. Sąd Okręgowy ustalił, że J. K. spełniał pozostałe warunki do świadczenia (wiek, staż, pobieranie zasiłku dla bezrobotnych). Kluczową kwestią było ustalenie, czy rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło z przyczyn leżących po stronie pracodawcy, zgodnie z definicją w ustawie o promocji zatrudnienia. Sąd uznał, że mimo naruszenia prawa przez pracodawcę przy rozwiązaniu umowy (co potwierdziły wcześniejsze wyroki), nie były to przyczyny leżące po stronie zakładu pracy w rozumieniu ustawy (np. upadłość, likwidacja, zwolnienia grupowe). Przesunięcie etatu urzędniczego do innego sądu nastąpiło po rozwiązaniu umowy i nie stanowiło jej przyczyny. W konsekwencji, sąd oddalił odwołanie J. K.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, rozwiązanie stosunku pracy z pracownikiem nie nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że mimo naruszenia prawa przez pracodawcę przy rozwiązaniu umowy, nie były to przyczyny leżące po stronie zakładu pracy (np. upadłość, likwidacja, zwolnienia grupowe). Przesunięcie etatu nastąpiło po rozwiązaniu umowy i nie stanowiło jej przyczyny.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. K. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (7)
Główne
u.ś.p. art. 2 § 1 pkt 2
Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych
Prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, ukończyła co najmniej 55 lat (kobieta) lub 60 lat (mężczyzna) oraz posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat (kobieta) lub 35 lat (mężczyzna).
u.p.z.i.i.r.p. art. 2 § 1 pkt 29
Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Definiuje 'przyczyny dotyczące zakładu pracy', w tym rozwiązanie stosunku pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, upadłość pracodawcy, likwidację stanowiska pracy z przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych, produkcyjnych lub technologicznych, a także rozwiązanie przez pracownika z winy pracodawcy z powodu ciężkiego naruszenia obowiązków.
Pomocnicze
k.p.c. art. 477 § 14 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do oddalenia odwołania.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do orzekania o kosztach procesu.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 11 § 2
Podstawa prawna do ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego.
k.p. art. 53 § 1 pkt 2
Kodeks pracy
Podstawa prawna rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z powodu usprawiedliwionej nieobecności w pracy trwającej powyżej miesiąca.
Ustawa o pracownikach sądów i prokuratury
Przepisy dotyczące statusu urzędnika sądowego i przesłanek uniemożliwiających dalsze zatrudnienie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rozwiązanie umowy o pracę z pracownikiem nie nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, mimo naruszenia prawa przez pracodawcę przy rozwiązaniu umowy. Pracodawca nie znajdował się w stanie upadłości, likwidacji, nie dokonywał zwolnień grupowych ani zwolnień z powodu złej sytuacji ekonomicznej. Przesunięcie etatu urzędniczego do innego sądu nastąpiło po rozwiązaniu stosunku pracy z ubezpieczonym i nie stanowiło przyczyny rozwiązania umowy.
Odrzucone argumenty
Rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło z przyczyn leżących po stronie pracodawcy, co powinno uprawniać do świadczenia przedemerytalnego.
Godne uwagi sformułowania
Naruszenie przepisów prawa przez pracodawcę przy rozwiązaniu z nim stosunku pracy nie oznacza, że zachodzi przesłanka, że do rozwiązania stosunku pracy doszło z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Przez termin „przyczyny dotyczące zakładu pracy” należy bowiem rozumień przyczyny ekonomiczne, organizacyjne, zgodnie z definicją tego pojęcia wynikającą z art. 2 ust. 1 pkt 29 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
Skład orzekający
Elżbieta Wojtczuk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'przyczyny dotyczące zakładu pracy' w kontekście świadczeń przedemerytalnych, zwłaszcza gdy rozwiązanie umowy nastąpiło z naruszeniem prawa przez pracodawcę."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika sądu i interpretacji przepisów o świadczeniach przedemerytalnych oraz promocji zatrudnienia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne rozumienie definicji prawnych, nawet jeśli pracownik był ofiarą naruszenia prawa przez pracodawcę. Pokazuje złożoność przepisów dotyczących świadczeń przedemerytalnych.
“Czy naruszenie prawa przez pracodawcę gwarantuje świadczenie przedemerytalne? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV U 864/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 kwietnia 2015r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Elżbieta Wojtczuk Protokolant st. sekr. sądowy Marzena Mazurek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2015r. w S. odwołania J. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia 30 czerwca 2014 r. Nr (...) -SER-SP2- (...) w sprawie J. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o prawo do świadczenia przedemerytalnego I. oddala odwołanie; II. zasądza od J. K. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. kwotę 60 (sześćdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt: IV U 864/14 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 30 czerwca 2014 r. znak: (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. , działając na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 3 pkt 1-3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych odmówił J. K. prawa do świadczenia przedemerytalnego wskazując, że rozwiązanie stosunku pracy z ostatnim pracodawcą nie nastąpiło w myśl przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy . Odwołanie od w/w decyzji złożył J. K. wnosząc o jej zmianę i ustalenie mu prawa do świadczenia przedemerytalnego. W uzasadnieniu odwołania ubezpieczony wskazał, że rozwiązanie stosunku pracy między nim, a ostatnim pracodawcą nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy, co wynika z wyroku Sądu Rejonowego w (...) IV Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w sprawie (...) , który przywrócił go do pracy, a następnie z wyroku Sądu Okręgowego w (...) IV Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w sprawie (...) , który rozpoznawał apelację pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego i zasądził odszkodowanie jednoznacznie stwierdzając, że rozwiązanie z nim umowy o pracę zostało dokonane z naruszeniem prawa (odwołanie k.3-4). W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie i zasadzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych powołując się na przepisy prawa i uzasadnienie zawarte w zaskarżonej decyzji (odpowiedź organu rentowego na odwołanie k.1-2). Sąd ustalił, co następuje: Ubezpieczony J. K. ur. (...) w dniu 12 czerwca 2014 r. wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczenia przedemerytalnego. Na podstawie przedłożonych do wniosku dokumentów organ rentowy ustalił, że do dnia rozwiązania stosunku pracy tj. na 20.12.2012 r. ubezpieczony udowodnił staż ubezpieczeniowy w wymiarze 45 lat i 3 miesiące i 3 dni. Organ rentowy wskazał, że ubezpieczony nie spełnił warunków do nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego ponieważ rozwiązanie stosunku pracy z ostatnim pracodawcą nie nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy . Z uwagi na niespełnienie wszystkich przesłanego do nabycia świadczenia przedemerytalnego decyzją z 30 czerwca 2014 r. organ rentowy odmówił ubezpieczonemu przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego (decyzja z 30.06.2014 r. k.10 akt organu rentowego). W okresie od dnia 1 listopada 1991 r. do 20 grudnia 2012 r. J. K. był zatrudniony w Sądzie Okręgowym (...) na stanowisku specjalista ds. inwestycji i starszy inspektor ds. inwestycji (świadectwo pracy k. 5 akt organu rentowego). Z dniem 12 stycznia 2009r. ubezpieczony został zawieszony w pełnieniu obowiązków przez Prezesa Sądu Okręgowego w (...) w związku z oskarżeniem go o popełnienie umyślnie przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego, do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie (...) Sądu Rejonowego (...) . W dniu 20 grudnia 2012r. pozwany rozwiązał z powodem umowę o pracę bez wypowiedzenia, na podstawie art.53§1 pkt 2 kp , jako przyczynę wskazując usprawiedliwioną nieobecność w pracy wskutek zawieszenia w pełnieniu obowiązków, trwającą powyżej 1 miesiąca, bo od 12 stycznia 2009r. Dnia 31 grudnia 2012 r. J. K. złożył pozew o przywrócenie do pracy. Wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2013 r. Sąd Rejonowy (...) IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w sprawie (...) przywrócił J. K. do pracy w Sądzie Okręgowym (...) na poprzednich warunkach pracy i płacy (wyrok k. 61 akt (...) ). Po wydaniu przez Sąd Rejonowy (...) wyroku z dnia 24 kwietnia 2013 r. doszło do prawomocnego zakończenia postępowania karnego toczącego się przeciwko J. K. o umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego. Wyrokiem z 20 grudnia 2013r. Sąd Okręgowy (...) V Wydział Karny-Odwoławczy oddalił apelację powoda od wyroku Sądu Rejonowego w (...) II Wydział Karny z 19 lipca 2013r. uznającego powoda za winnego popełnienia czynu opisanego w art.233§4 kodeksu karnego w zbiegu z art.271§1 kodeksu karnego w związku z art.11§2 kodeksu karnego . Z chwilą wydania przeciwko J. K. prawomocnego wyroku skazującego go za umyślne przestępstwo zaistniała przesłanka uniemożliwiająca wymienionemu pozostawanie pracownikiem Sądu Okręgowego (...) o statusie urzędnika w rozumieniu przepisów ustawy z 18 grudnia 1998r. o pracownikach sądów i prokuratury (Dz.U. z 2011r. Nr 109, 639 ze zm.). W związku z powyższym Sąd Okręgowy (...) IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych rozpoznając apelację pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego z dnia 24 kwietnia 2013 r., wyrokiem z dnia 28 stycznia 2014 r. w sprawie (...) zmienił zaskarżony wyrok w pkt I i zasądził od Sądu Okręgowego (...) na rzecz J. K. kwotę 7 234,20 zł tytułem odszkodowania za dokonane z naruszeniem prawa rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia (wyrok k. 134 akt (...) ). Powyższy stan faktyczny został ustalony na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. Ustalony przez Sąd stan faktyczny jest bezsporny. Sąd zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonego J. K. nie jest zasadne i nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415, z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o promocji zatrudnienia", w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 55 lat - kobieta oraz 60 lat - mężczyzna oraz posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu za okres uprawniający do emerytury, o którym mowa w ust. 1 , uważa się okres ustalony zgodnie z przepisami art. 5-9, art. 10 ust. 1 oraz art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227, z poźn. zm.), zwanej dalej "ustawą o emeryturach i rentach z FUS". Świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie określonej w ust. 1 po upływie co najmniej 180 dni pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa w ustawie o promocji zatrudnienia, jeżeli osoba ta spełnia łącznie następujące warunki: 1)nadal jest zarejestrowana jako bezrobotna; 2)w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych; 3)złoży wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 180-dniowy okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych (art. 2 ust. 3 w/w ustawy). Rozstrzygnięcie niniejszej sprawy wymagało zbadania, czy stosunek pracy z ubezpieczonym został rozwiązany z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415, z późn. zm.). Poza sporem pozostawało bowiem, że ubezpieczony udowodnił przesłankę wymaganego stażu ubezpieczeniowego 35 lat (udowodnił bowiem okres składowy i nieskładkowy w wymiarze 45 lat, 3 miesięcy i 3 dni), ma ukończone 60 lat, jest osobą bezrobotną, pobierał zasiłek dla bezrobotnych przez co najmniej 6 miesięcy, od dnia rejestracji nie odmówił propozycji pracy i złożył wniosek o świadczenie przedemerytalne w terminie 30 dni od wystawienia zaświadczenia przez PUP (zaświadczenie z PUP k. 6 akt organu rentowego). Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 29 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2013 r., poz. 674) za przyczyny dotyczące zakładu pracy rozumie się: a) rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn niedotyczących pracowników, zgodnie z przepisami o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników lub zgodnie z przepisami ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 2014 r. poz. 1502 i 1662), w przypadku rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z tych przyczyn u pracodawcy zatrudniającego mniej niż 20 pracowników, b) rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego z powodu ogłoszenia upadłości pracodawcy, jego likwidacji lub likwidacji stanowiska pracy z przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych, produkcyjnych albo technologicznych, c)wygaśnięcie stosunku pracy lub stosunku służbowego w przypadku śmierci pracodawcy lub gdy odrębne przepisy przewidują wygaśnięcie stosunku pracy lub stosunku służbowego w wyniku przejścia zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę i niezaproponowania przez tego pracodawcę nowych warunków pracy i płacy, d) rozwiązanie stosunku pracy przez pracownika na podstawie art. 55 § 1 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy z uwagi na ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków wobec pracownika. W okolicznościach niniejszej sprawy do rozwiązania stosunku pracy zawartego między Sądem Okręgowym w Siedlcach i ubezpieczonym nie doszło z przyczyn dotyczących zakładu pracy w rozumieniu w/w ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy . Zakład pracy ubezpieczonego nie został zlikwidowany, nie doszło do likwidacji stanowiska pracy ubezpieczonego z przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych, produkcyjnych albo technologicznych w momencie rozwiązywania z ubezpieczonym umowy o pracę. Bezsporne jest, że pracodawca rozwiązując z J. K. umowę o pracę bez wypowiedzenia w okresie zawieszenia powoda jako urzędnika, przeciwko któremu prowadzone było postępowanie o umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego, dopuścił się naruszenia przepisów prawa, na które wskazał Sąd Rejonowy w uzasadnieniu wyroku z dnia 24 kwietnia 2013 r., a następnie Sąd Okręgowy w uzasadnieniu wyroku z dnia 28 stycznia 2014 r. (k. 142-148 akt sprawy (...) Naruszenie przepisów prawa przez pracodawcę przy rozwiązaniu z nim stosunku pracy nie oznacza, że zachodzi przesłanka, że do rozwiązania stosunku pracy doszło z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Przez termin „przyczyny dotyczące zakładu pracy” należy bowiem rozumień przyczyny ekonomiczne, organizacyjne, zgodnie z definicją tego pojęcia wynikającą z art. 2 ust. 1 pkt 29 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy . Takie okoliczności nie miały miejsca w niniejszej sprawie, bowiem pracodawca nie znajduje się w stanie upadłości, likwidacji, nie dokonywał zwolnień grupowych, ani zwolnień z powodu złej sytuacji ekonomicznej, nie zlikwidował stanowiska pracy ubezpieczonego z przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych, produkcyjnych albo technologicznych. Zgodnie z pismem z dnia 29 stycznia 2013 r. Ministerstwa Sprawiedliwości Departamentu Sądów, Organizacji i (...) Wymiaru Sprawiedliwości w W. skierowanym do Dyrektora Sądu Apelacyjnego w L. Minister Sprawiedliwości decyzjami z dnia 28 i 29 stycznia 2013 r. przydzielił etat urzędnika sądowego zwolniony przez ubezpieczonego w Sądzie Okręgowym (...) do Sądu Okręgowego (...) , dla potrzeb zatrudnienia dyrektora Sądu Rejonowego (...) (k. 37-38 akt (...) ). Przesunięcie etatu z Sądu Okręgowego (...) do Sądu Rejonowego (...) nastąpiło na skutek decyzji Ministerstwa Sprawiedliwości, po tym dopiero jak Prezes Sądu Okręgowego w (...) zawiadomił Prezesa Sądu Apelacyjnego (...) , a ten następnie Ministerstwo Sprawiedliwości o zwolnieniu jednego etatu urzędniczego na skutek rozwiązania z J. K. stosunku pracy. Przesunięcie etatu urzędniczego miało miejsce dopiero po rozwiązaniu stosunku pracy z ubezpieczonym, wobec czego nie stanowi przyczyny rozwiązania stosunku pracy. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd uznał, że odwołanie ubezpieczonego nie zasługuje na uwzględnienie i dlatego na podstawie art.477 14 § 1 kpc oddalił odwołanie. O kosztach procesu Sąd orzekł zgodnie z art. 98 kpc i § 11 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2013 r., poz. 490). Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI