IV U 837/14

Sąd Okręgowy w SiedlcachSiedlce2015-04-02
SAOSubezpieczenia społecznepodleganie ubezpieczeniom społecznymŚredniaokręgowy
ubezpieczenia społeczneumowa o pracępozorność umowystosunek pracyZUSprzedstawiciel handlowyzasiłek chorobowy

Sąd Okręgowy oddalił odwołanie ubezpieczonego od decyzji ZUS, uznając umowę o pracę za pozorną i pozbawioną cech stosunku pracowniczego.

Ubezpieczony J. Z. odwołał się od decyzji ZUS, która stwierdziła, że nie podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu umowy o pracę zawartej z A. P. Odwołujący twierdził, że ZUS nie ma kompetencji do oceny charakteru umowy. Sąd Okręgowy, analizując zebrany materiał dowodowy, uznał umowę za pozorną, pozbawioną cech stosunku pracy (brak podporządkowania, umowa rezultatu, nieuzasadniona ekonomicznie) i mającą na celu jedynie uzyskanie zasiłku chorobowego. W konsekwencji oddalono odwołanie.

Sprawa dotyczyła odwołania J. Z. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Siedlcach, która stwierdziła, że ubezpieczony nie podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym w okresie od 14.11.2013 r. do 31.12.2013 r. z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę u płatnika składek A. P. Odwołujący się kwestionował kompetencje ZUS do oceny charakteru umowy o pracę, twierdząc, że powinna być ona traktowana jako umowa pracownicza. Sąd Okręgowy w Siedlcach, po przeprowadzeniu postępowania, ustalił, że płatnik składek A. P. prowadzi działalność gospodarczą w trudnej sytuacji finansowej, z zaległościami w płaceniu składek i podatków. Zawarta z J. Z. umowa o pracę na czas określony, z wynagrodzeniem 3000 zł brutto, nie zawierała zakresu czynności, a strony ustnie uzgodniły, że J. Z. będzie wyszukiwał klientów zdalnie. Sąd uznał, że umowa ta nie miała cech umowy o pracę w rozumieniu Kodeksu pracy, w szczególności brakowało elementu podporządkowania pracodawcy w miejscu i czasie, a umowa miała charakter umowy rezultatu. Ponadto, ustalenia organu rentowego wykazały, że J. Z. nie wykonywał czynności związanych z przedmiotem umowy, a podane przez niego kontakty handlowe okazały się nieprawdziwe. Sąd stwierdził również, że sytuacja ekonomiczna płatnika składek nie uzasadniała zatrudnienia pracownika, a zawarcie umowy o pracę i zgłoszenie do ubezpieczeń miało na celu jedynie uzyskanie zasiłku chorobowego. W związku z tym, uznając umowę za pozorną, Sąd Okręgowy oddalił odwołanie ubezpieczonego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli brak jest elementu podporządkowania pracodawcy w miejscu i czasie, a umowa ma charakter umowy rezultatu i nie jest uzasadniona ekonomicznie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak podporządkowania, charakter umowy jako umowy rezultatu oraz brak uzasadnienia ekonomicznego dla zatrudnienia świadczą o tym, że umowa nie jest umową o pracę, a może być pozorna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S.

Strony

NazwaTypRola
J. Z.osoba_fizycznaodwołujący
A. P.osoba_fizycznazainteresowana
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S.instytucjapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p. art. 22 § 1

Kodeks pracy

Definicja stosunku pracy, wymagająca podporządkowania pracodawcy.

k.c. art. 83 § 1

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący pozorności czynności prawnej.

u.s.u.s. art. 13 § 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Określenie osób podlegających obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym.

k.p.c. art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie sądu w przedmiocie odwołania od decyzji organu rentowego.

Pomocnicze

k.p. art. 300

Kodeks pracy

Stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego do stosunków prawnych z zakresu prawa pracy.

u.s.u.s. art. 41 § 12

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Kompetencje ZUS do badania prawidłowości zgłoszeń do ubezpieczeń.

u.s.u.s. art. 41 § 13

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Kompetencje ZUS do badania prawidłowości zgłoszeń do ubezpieczeń.

u.s.u.s. art. 86 § 2

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Kompetencje ZUS do badania prawidłowości zgłoszeń do ubezpieczeń.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umowa o pracę pozbawiona cech podporządkowania. Umowa o pracę miała charakter umowy rezultatu. Brak uzasadnienia ekonomicznego dla zawarcia umowy o pracę. Cel zawarcia umowy: uzyskanie zasiłku chorobowego. Pozorność umowy o pracę.

Odrzucone argumenty

ZUS nie posiada ustawowych kompetencji do oceny charakteru umowy o pracę. Umowa o pracę powinna być traktowana jako umowa pracownicza.

Godne uwagi sformułowania

nie posiada ustawowych kompetencji, aby dokonywać takiej oceny nie jest stosunkiem pracowniczym w rozumieniu art. 22 par. 1 kp nie ma cech umowy o pracę w rozumieniu art. 22 par. 1 kp brak w niej elementu podporządkowania w miejscu i w czasie wyznaczonym przez pracodawcę umowa ta miała charakter umowy rezultatu, co jest cechą umów o charakterze cywilnoprawnym jedynym celem zawarcia przedmiotowej umowy i zgłoszenia J. Z. do społecznych ubezpieczeń pracowniczych była chęć uzyskania zasiłku chorobowego Przyjmując pozorność umowy

Skład orzekający

Jacek Witkowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie charakteru stosunku prawnego w kontekście podlegania ubezpieczeniom społecznym, ocena pozorności umów o pracę, kompetencje ZUS."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z umową o pracę na odległość i trudną sytuacją finansową pracodawcy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sądy analizują granice między umową o pracę a umowami cywilnoprawnymi, szczególnie w kontekście prób obejścia przepisów ubezpieczeniowych.

Czy umowa o pracę zdalną to zawsze umowa o pracę? Sąd analizuje pozorność zatrudnienia.

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV U 837/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 kwietnia 2015r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Jacek Witkowski Protokolant stażysta Renata Olędzka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2015r. w S. odwołania J. Z. z udziałem zainteresowanej A. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia 29 maja 2014 r. Nr (...) , (...) /2/2/2014 - (...) w sprawie J. Z. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o ustalenie podlegania ubezpieczeniom społecznym oddala odwołanie. Sygn. akt IV U 837/14 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 25.05.2013 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. stwierdził, że ubezpieczony J. Z. w okresie od 14.11.2013 r. do 31.12.2013 r. nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym: emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę zawartej w dniu 14.11.2013 r. na czas określony u płatnika składek o nazwie: (...) z siedzibą w L. . Od decyzji tej odwołanie złożył ubezpieczony J. Z. , który domagał się jej zmiany i stwierdzenia, że w spornym okresie podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym u płatnika składek (...) z siedzibą w L. . Odwołujący się twierdził, że pozwany ZUS ingeruje w treść umowy o pracę sugerując, że powinna to być umowa cywilnoprawna. Zdaniem skarżącego ZUS nie posiada ustawowych kompetencji, aby dokonywać takiej oceny. W odpowiedzi na odwołanie pozwany organ rentowy reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika wnosił o jego oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu swojego stanowiska organ rentowy wywodził, że posiada kompetencje do badania ważności umów o pracę i wynika to z przepisów art. 41 ust. 12 i ust. 13 oraz art. 86 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych . W dalszej części swoich wywodów pełnomocnik ZUS argumentował, iż okoliczności ustalone w postępowaniu przed organem rentowym pozwalają na ocenę, że stosunek łączący ubezpieczonego z płatnikiem składek nie jest stosunkiem pracowniczym w rozumieniu art. 22 par. 1 kp i z tego tytułu ubezpieczony nie podlega ubezpieczeniom społecznym w spornym okresie jako pracownik. Ponadto strona pozwana wywodziła, że ubezpieczony w rzeczywistości nie wykonał żadnych czynności, które wynikałyby z charakteru jego pracy określonej w umowie. Podane przez niego kontakty handlowe z firmami były nieprawdziwe i żadna z losowo wybranych czterech firm nie wyraziła zainteresowania do podjęcia współpracy z firmą płatnika składek, a część firm, które podał ubezpieczony nie istnieje, bądź nikt się nie kontaktował z tą firmą. Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje: Płatnik składek A. P. prowadzi działalność gospodarczą od 1998 r. w zakresie przetwórstwa tworzyw sztucznych i zakład mieści się obecnie w L. koło M. (k. 24v a. s.). W ramach tej działalności zajmuje się ona produkcją butelek plastikowych i innych opakowań przeznaczonych do przechowywania żywności. Od 2007 r. A. P. miała problemy ze zdobywaniem klientów ze względu na działalność supermarketów. W 2013 r. miała zaległości w opłacaniu składek zarówno na rzecz ZUS, jak i podatku na rzecz Urzędu Skarbowego na kwotę ok. 60 tys. zł (pisemna informacja znajdująca się w aktach ZUS- brak numeracji). A. P. znała J. Z. , który w przeszłości był zatrudniony w firmie jej byłego męża i jej samej, gdy byli jeszcze małżeństwem. Miała ona przekonanie, iż J. Z. pomoże jej w zdobywaniu klientów. Zdecydowała się zawrzeć z nim umowę o pracę na czas określony od dnia 14.11.2013 r. do 31.12.213 r. Była to umowa, w której stanowisko pracy J. Z. zostało określone jako przedstawiciel handlowy, zaś jego wynagrodzenie brutto zostało określone w kwotę 3000 zł (umowa o prace akta ZUS). Umowa nie zawierała zakresu czynności. Strony ustnie uzgodniły, że J. Z. nie będzie przebywał w siedzibie firmy, lecz jego zadaniem będzie wyszukiwanie klientów przez internet i kontakt z nimi zarówno droga internetową jak i telefoniczną (zeznania J. Z. k. 24v a.s.). Relację z osiągniętego rezultatu miał przedstawiać raz w tygodniu podczas spotkania z A. P. . J. Z. przed zawarciem tej umowy utrzymywał się z pracy zarobkowej w ramach umów cywilnoprawnych. W podanych przez niego w toku postępowania przed organem rentowym z potencjalnymi klientami, którzy ewentualnie zainteresowani byliby zakupem opakowań na olej tj. dziewięciu podmiotów (pismo J. Z. – akta ZUS). Organ rentowy przeprowadził ustalenia, aby zweryfikować prawdziwość twierdzeń ubezpieczonego. Weryfikacja okazała, że niektóre firmy bądź nie istnieją, a w przypadku innych podmiotów albo nie były przeprowadzone żadne rozmowy ani kontakty handlowe, bądź też nie osiągnięto żadnego porozumienia (informacje zawarte w aktach ZUS). Od dnia 26.11.2013 r. J. Z. stał się niezdolny do pracy i płatnik składek wypłacał mu wynagrodzenie za czas choroby. Na zwolnieniu ubezpieczony przebywał do końca trwania umowy o pracę. Z dniem 1.01.2014 r. został wyrejestrowany jako pracownik A. P. . W ocenie Sądu Okręgowego zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Zebrany w sprawie materiał dowodowy w postaci zeznań ubezpieczonego i zeznań płatnika składek A. P. oraz dokumenty zawarte w aktach ZUS dają podstawę do ustalenia, iż umowa o pracę, którą zawarła płatnik składek A. P. z ubezpieczonym J. Z. nie ma cech umowy o pracę w rozumieniu art. 22 par. 1 kp . Sąd podzielił argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jak i w odpowiedzi na odwołanie, iż okoliczności, które zostały ustalone w postępowaniu rentowym jak i w postępowaniu odwoławczym nie pozwalają na ocenę, iż strony łączyła umowa o pracę. Trafnie pozwany wywodzi, iż brak w niej elementu podporządkowania w miejscu i w czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a także brak w niej cechy starannego działania, gdyż celem tej umowy był zdobycie klientów, od czego zależało dalsze zatrudnienie ubezpieczonego, a więc umowa ta miała charakter umowy rezultatu, co jest cechą umów o charakterze cywilnoprawnym. Ubezpieczony w rzeczywistości nie wykonywał czynności związanych z przedmiotem umowy, o czym świadczą ustalenia organu rentowego poczynione w toku postępowania administracyjnego. Ponadto należy podkreślić, iż A. P. nie było stać na zatrudnienie pracownika przy jej zaległościach podatkowych i składkowych, a więc zawarcie umowy o pracę nie było uzasadnione ekonomicznie. Po 31.12.2013 r. A. P. nie zatrudniła nowego pracownika w miejsce ubezpieczonego. Poczynione ustalenia pozwalają na przyjęcie, iż jedynym celem zawarcia przedmiotowej umowy i zgłoszenia J. Z. do społecznych ubezpieczeń pracowniczych była chęć uzyskania zasiłku chorobowego. Przyjmując pozorność umowy, na podstawie art. 83 par. 1 w zw. z art. 300 kp . Dalszą konsekwencją takiego ustalenia jest brak obowiązku podlegania obowiązku ubezpieczeniom społecznym na podstawie art. 13 pkt. 1 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t. j. Dz. U. z 2013 r. Poz. 1442). Z tych względów odwołanie ubezpieczonego nie znalazło uzasadnionych podstaw ani faktycznych, ani prawnych i w związku z tym Sąd Okręgowy z mocy art. 477 14 par. 1 kpc orzekł o oddaleniu odwołania.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI