IV U 832/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zmienił decyzję ZUS, przyznając ubezpieczonej wyższą emeryturę po przeliczeniu podstawy wymiaru z okresu, za który nie zachowała dokumentacji płacowej.
Ubezpieczona B.C. odwołała się od decyzji ZUS odmawiającej przeliczenia emerytury, twierdząc, że nie zachowała dokumentacji płacowej z lat 1966-1979, ale jej wynagrodzenie powinno zostać uwzględnione. Sąd, opierając się na opinii biegłej księgowej, ustalił, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury obliczony z 20 lat wybranych z całego okresu ubezpieczenia (76,88%) jest korzystniejszy od dotychczasowego (75,45%). W związku z tym, sąd zmienił decyzję ZUS i ustalił wyższą miesięczną emeryturę.
Sprawa dotyczyła odwołania ubezpieczonej B.C. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej przeliczenia wysokości emerytury. ZUS odmówił przeliczenia, ponieważ dotychczasowy wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury, obliczony z 5 lat kalendarzowych (1980-1984) na 75,45%, był najwyższy i korzystniejszy niż wskaźniki obliczone z 10 lat (69,63%) lub 20 lat (56,09%) z późniejszych okresów. Ubezpieczona wniosła o ponowne ustalenie wysokości emerytury, uwzględniając wynagrodzenie z lat 1966-1979, mimo braku zachowanej dokumentacji płacowej. Sąd Okręgowy w Siedlcach, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, w tym opinii biegłej księgowej, ustalił, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury obliczony z 20 lat dowolnie wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu wynosi 76,88%. Ponieważ wskaźnik ten był wyższy od dotychczasowego (75,45%), sąd uznał odwołanie za uzasadnione. Na mocy art. 111 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, sąd zmienił zaskarżoną decyzję i ustalił wysokość emerytury B.C. na dzień 1 września 2018r. na kwotę 1 325,12 zł brutto miesięcznie. Sąd przyznał również koszty zastępstwa procesowego z urzędu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, możliwe jest przeliczenie emerytury, jeśli wskaźnik obliczony z 20 lat wybranych z całego okresu ubezpieczenia jest korzystniejszy od dotychczasowego, nawet przy braku pełnej dokumentacji płacowej z przeszłości, o ile można ją odtworzyć innymi dowodami.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na opinii biegłego księgowego, który na podstawie zachowanych dokumentów osobowych ustalił wynagrodzenie ubezpieczonej z lat 1966-1978. Pozwoliło to na obliczenie korzystniejszego wskaźnika wysokości podstawy wymiaru emerytury (76,88%) w porównaniu do wskaźnika ustalonego przez ZUS (75,45%).
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana decyzji ZUS
Strona wygrywająca
B. C.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. C. | osoba_fizyczna | ubezpieczona |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (3)
Główne
u.e.r.f.u.s. art. 111 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepis ten określa warunki ponownego obliczenia wysokości emerytury, w tym możliwość wyboru 20 lat z całego okresu ubezpieczenia, jeśli wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio obliczonego.
Pomocnicze
u.e.r.f.u.s. art. 15
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepis ten określa sposób ustalania podstawy wymiaru emerytury.
k.p.c. art. 477¹⁴ § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis ten reguluje możliwość zmiany zaskarżonej decyzji przez sąd.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Możliwość przeliczenia emerytury na podstawie wskaźnika z 20 lat wybranych z całego okresu ubezpieczenia, jeśli jest on korzystniejszy. Ustalenie wysokości wynagrodzenia z okresu 1966-1979 na podstawie zachowanych dokumentów osobowych i opinii biegłego, mimo braku pełnej dokumentacji płacowej.
Odrzucone argumenty
Argument ZUS, że dotychczasowy wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury (75,45%) jest najkorzystniejszy i nie ma podstaw do przeliczenia.
Godne uwagi sformułowania
wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury brak zachowanej dokumentacji płacowej najkorzystniejszy wskaźnik
Skład orzekający
Katarzyna Antoniak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie podstawy wymiaru emerytury w przypadku braku pełnej dokumentacji płacowej i interpretacja art. 111 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku dokumentacji płacowej i możliwości jej odtworzenia. Wynik zależy od konkretnych dowodów i opinii biegłego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak można walczyć o swoje prawa emerytalne nawet w sytuacji braku dokumentów, co jest częstym problemem wielu osób. Pokazuje też rolę biegłych w postępowaniach sądowych.
“Emerytura wyższa mimo braku dokumentów? Sąd przyznał rację ubezpieczonej!”
Dane finansowe
emerytura: 1325,12 PLN
koszty pomocy prawnej: 110,7 PLN
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV U 832/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 września 2019r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący Sędzia SSO Katarzyna Antoniak Protokolant st. sekr. sądowy Dorota Malewicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2019r. w S. odwołania B. C. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia 17 października 2018 r. Nr (...) w sprawie B. C. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o wysokość emerytury I. zmienia zaskarżoną decyzję i ustala wysokość emerytury B. C. na dzień 01 września 2018r. na kwotę (...) ,12 (jeden tysiąc trzysta dwadzieścia pięć złotych i dwanaście groszy) brutto miesięcznie; II. przyznaje i nakazuje wypłacić z sum Skarbu Państwa (kasa Sądu Okręgowego w Siedlcach) na rzecz adw. R. D. kwotę 110,70 zł (sto dziesięć złotych i siedemdziesiąt groszy) zawierającą podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej na rzecz B. C. z urzędu. Sygn. akt: IV U 832/18 UZASADNIENIE Decyzją z (...) 2018r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. , działając na podstawie przepisów ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych odmówił B. C. prawa do przeliczenia emerytury wskazując, że decyzją z 24 marca 2009r. przeliczono podstawę wymiaru emerytury, przy czym do ustalenia tej podstawy przyjęto wskaźnik wysokości podstawy wymiaru z 5 kolejnych lat kalendarzowych od 1980r. do 1984r., który wynosi 75,45% i jest wyższy od wskaźnika obliczonego z uwzględnieniem zarobków z 10 lat z okresu 1980-1999 ,tj. od 1980r. do 1989r. wynoszącego 69,63% i od wskaźnika obliczonego z uwzględnieniem zarobków z 20 lat z całego okresu ubezpieczenia wynoszącego 56,09%. Wobec tego, że oba w/w wskaźniki są niższe od dotychczasowego wskaźnika wynoszącego 75,45% w świetle art.111 ust.1 pkt 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych brak jest podstaw do przeliczenia emerytury ubezpieczonej (zaskarżona decyzja z 17 października 2018r. k.278 akt emerytalnych). Odwołanie od w/w decyzji złożył ubezpieczona B. C. wnosząc o jej zmianę poprzez ponowne ustalenie wysokości emerytury przy uwzględnieniu wynagrodzenia faktycznie uzyskiwanego w latach 1966-1979 z tytułu zatrudnienia w Zakładach (...) w S. wskazując, że z w/w okresu nie zachowała się dokumentacja płacowa jednakże okoliczność ta nie może przemawiać na jej niekorzyść. Na okoliczność wynagrodzenia uzyskiwanego w w/w okresie ubezpieczona wniosła o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków w osobach współpracowników z tamtego okresu zatrudnienia (odwołanie wraz z załącznikami k.1-5 akt sprawy). W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie powołując się na argumentację podniesioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (odpowiedź organu rentowego na odwołanie k.6-7 akt sprawy). Sąd ustalił, co następuje: Od (...) 1994r. ubezpieczona B. C. uprawniona była do renty inwalidzkiej (decyzja z 30 sierpnia 1994r. o przyznaniu renty k.20-21 akt rentowo-emerytalnych). Następnie, od 12 lutego 2000r. ubezpieczona nabyła prawo do emerytury. Do obliczenia wysokości emerytury przyjęto podstawę wymiaru renty i wskaźnik wysokości podstawy wymiaru w wysokości 73,85% (decyzja z 29 lipca 2008r. o przeliczeniu emerytury k.199-199v akt emerytalnych). Następnie decyzją z 24 marca 2009r. organ rentowy ponownie ustalił wysokość emerytury ubezpieczonej przy uwzględnieniu kwot minimalnego wynagrodzenia w podstawie wymiaru. Do ustalenia podstawy wymiaru emerytury ubezpieczonej organ rentowy przyjął wynagrodzenie, które stanowiło podstawę wymiaru składek z 5 lat kalendarzowych ,tj. od stycznia 1980r. do grudnia 1984r. Obliczony w oparciu o powyższe wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury wyniósł 75,45% (decyzja z 24 marca 2009r. o ponownym ustaleniu wysokości emerytury k.236 akt emerytalnych). W dniu 18 września 2018r. wpłynął do organu rentowego wniosek ubezpieczonej o ponowne ustalenie wysokości emerytury poprzez obliczenie podstawy wymiaru emerytury z okresu, za który nie udokumentowała zarobków (wniosek z 18 września 2018r. k.75 akt emerytalnych). Po rozpoznaniu powyższego wniosku zaskarżoną decyzją z 17 października 2018r. organ rentowy odmówił ubezpieczonej prawa do przeliczenia emerytury podnosząc, że dotychczas przyjęty wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury obliczony z lat 1980-1984 i wynoszący 75,45% jest najkorzystniejszy ,tj. jest korzystniejszy od wskaźnika obliczonego z uwzględnieniem zarobków z 10 lat wybranych z okresu 1980-1999 ,tj. od 1980r. do 1989r. wynoszącego 69,63% i od wskaźnika obliczonego z uwzględnieniem zarobków z 20 lat z całego okresu ubezpieczenia wynoszącego 56,09% (decyzja z 17 października 2018r. k.278 akt emerytalnych). W okresie od 12 lutego 1966r. do 10 sierpnia 1979r. ubezpieczona była zatrudniona w Zakładach (...) w S. , początkowo jako uczeń w szwalni, a następnie kolejno na stanowiskach robotnika warząco-mierzącego w dziale krojowni, rozdzielczej w dziale konfekcji, a następnie od 1 czerwca 1968r. do końca zatrudnienia ,tj. do 10 sierpnia 1979r. na stanowisku robotnika magazynowego w dziale przygotowania produkcji. Zgodnie ze świadectwem pracy oraz zachowanymi dokumentami – angażami zgromadzonymi w aktach osobowych ubezpieczonej, w okresie powyższego zatrudnienia ubezpieczonej przysługiwało wynagrodzenie zasadnicze w stawce godzinowej, premia do 40%, deputat węglowy oraz dodatek za staż pracy (świadectwo pracy z 10 sierpnia 1979r. wystawione przez Zakłady (...) w S. k.8 akt emerytalno-rentowych, dokumentacja zgromadzona w aktach osobowych ubezpieczonej z okresu zatrudnienia w powyższym przedsiębiorstwie k.32-56 akt sprawy, częściowo zeznania świadków J. G. i E. K. k.61v-62 akt sprawy, zeznania ubezpieczonej k.60-61 akt sprawy). Biegła z zakresu księgowości w osobie A. D. w opinii sporządzonej na zlecenie Sądu w oparciu o zachowaną dokumentację osobową ubezpieczonej (angaże wskazujące na składniki wynagrodzenia i ich wysokość) z okresu zatrudnienia w Zakładach (...) w S. ustaliła wysokość wynagrodzenia uzyskiwanego przez ubezpieczoną w kolejnych latach w/w zatrudnienia od 1966r. do 1978r., a następnie obliczyła, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury wyliczony z 20 lat dowolnie wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu wynosi 76,88%, a zatem jest korzystniejszy od dotychczas ustalonego przez organ rentowy w wysokości 75,45%, a obliczona przy uwzględnieniu powyższego wskaźnika (76,88%) emerytura na dzień 1 września 2018r. ,tj. na miesiąc wystąpienia przez ubezpieczoną z wnioskiem o przeliczenie emerytury wynosi 1 325,12 złotych brutto miesięcznie (opinia biegłej księgowej A. D. k.71-81 akt sprawy i opinia uzupełniająca k.103-108 akt sprawy). Sąd zważył, co następuje: Odwołanie B. C. okazało się uzasadnione. Zgodnie z art.111 ust.1 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2015r., poz.748 ze zm.) wysokość emerytury oblicza się ponownie od podstawy wymiaru ustalonej w myśl art.15 , jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenie emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego: 1) z liczby kolejnych lat kalendarzowych i w okresie wskazanym do ustalenia poprzedniej podstawy wymiaru świadczenia, 2) z kolejnych 10 lat kalendarzowych wybranych z 20 lat kalendarzowych, poprzedzających bezpośrednio rok kalendarzowy, w którym zgłoszono wniosek o przyznanie emerytury albo o ponowne ustalenie emerytury, 3) z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu, przypadających przed rokiem zgłoszenia wniosku o ponowne emerytury, a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio obliczonego. Odnosząc powyższe uregulowanie do okoliczności sprawy i mając na uwadze ustalenia płynące z opinii biegłej księgowej Sąd stwierdził, że zachodzą podstawa do zmiany zaskarżonej decyzji. Zgromadzone w sprawie dowody, w głównej mierze z dokumentów zgromadzonych w aktach osobowych ubezpieczonej z okresu zatrudnienia w Zakładach (...) w S. pozwoliły na ustalenie wysokości wynagrodzenia osiąganego przez ubezpieczoną w okresie zatrudnienia w powyższym przedsiębiorstwie. To zaś pozwoliło na ustalenie, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury ubezpieczonej ustalony z 20 lat dowolnie wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu wynosi 76,88 %, a zatem jest wyższy od dotychczas ustalonego w wysokości 75,45%. Sąd podzielił ustalenia opinii, która wydana została przez osobę posiadającą wiadomości specjalne, jest spójna, logiczna i należycie uzasadniona. W tych okolicznościach zachodziła podstawa do przeliczenia emerytury ubezpieczonej, której wysokość przy przyjęciu w/w wskaźnika wysokości podstawy wymiaru w wysokości 76,88% wynosi poczynając od 1 września 2018r. ,tj. od miesiąca, w którym ubezpieczona zgłosiła wniosek o przeliczenie 1 325,12 złotych brutto miesięcznie. Mając na uwadze powyższe okoliczności i ustalenia Sąd na podstawie art.477 14 §2 kpc zmienił zaskarżoną decyzję i orzekł jak w pkt I sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI