IV U 714/13

Sąd Okręgowy we WłocławkuWłocławek2013-09-30
SAOSubezpieczenia społecznerentyŚredniaokręgowy
renta rodzinnaZUSniezdolność do pracyświadczenia emerytalneprawo ubezpieczeń społecznychorzecznictwo ZUS

Sąd Okręgowy oddalił odwołanie o rentę rodzinną, uznając, że zmarła nie spełniała warunków do jej przyznania, ponieważ pobierała rentę socjalną i rodzinną po ojcu, a nie rentę z tytułu niezdolności do pracy.

Z. C. i małoletni W. C. odwołali się od decyzji ZUS odmawiającej renty rodzinnej po zmarłej M. C., twierdząc, że była ona zaliczona do pierwszej grupy inwalidów. Sąd Okręgowy ustalił, że M. C. pobierała rentę socjalną i rodzinną po ojcu, ale nie miała ustalonego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy ani nie spełniała warunków do jej uzyskania. Zgodnie z przepisami, aby przyznać rentę rodzinną, osoba zmarła musi mieć w chwili śmierci ustalone prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, lub spełniać warunki do ich uzyskania. Ponieważ M. C. nie spełniała tych warunków, sąd oddalił odwołanie.

Wnioskodawcy, Z. C. i małoletni W. C., wnieśli odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej przyznania prawa do renty rodzinnej po zmarłej M. C. W odwołaniu podnosili, że zmarła była zaliczona do pierwszej grupy inwalidów od urodzenia. Zakład Ubezpieczeń Społecznych w odpowiedzi podtrzymał decyzję, wskazując, że M. C. nie miała ustalonego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy ani nie spełniała warunków do jej uzyskania, a jedynie pobierała rentę rodzinną po ojcu i rentę socjalną, które nie są świadczeniami uprawniającymi do renty rodzinnej. Sąd Okręgowy ustalił, że M. C. pobierała rentę rodzinną po ojcu oraz rentę socjalną od 2003 roku. Zawartość małżeńską z Z. C. zawarła w 2009 roku, z którego urodził się syn W. C. Po śmierci M. C. w 2013 roku, wnioskodawcy wystąpili o rentę rodzinną. Sąd, opierając się na dokumentach, stwierdził, że choć wnioskodawcy są uprawnieni do renty rodzinnej jako małżonek i syn, to kluczowym warunkiem jest, aby osoba zmarła w chwili śmierci miała ustalone prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, lub spełniała warunki do ich uzyskania. Ponieważ M. C. pobierała jedynie rentę socjalną i rodzinną po ojcu, a nie rentę z tytułu niezdolności do pracy, sąd uznał, że nie spełniono tego warunku. Sąd podkreślił, że brak jest podstaw do przyznania renty rodzinnej, nawet jeśli osoba zmarła była całkowicie niezdolna do pracy, jeśli nie legitymowała się odpowiednim stażem ubezpieczenia i nigdy nie wystąpiła o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Sąd oddalił odwołanie, zaznaczając, że orzeka na podstawie przepisów prawa, które nie dają marginesu uznaniowości.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, nie mogą uzyskać prawa do renty rodzinnej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że aby przyznać rentę rodzinną, osoba zmarła musi w chwili śmierci mieć ustalone prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, albo spełniać warunki do ich uzyskania. Pobieranie renty socjalnej lub renty rodzinnej po innym członku rodziny nie jest wystarczające.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T.

Strony

NazwaTypRola
Z. C.osoba_fizycznawnioskodawca
W. C.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (5)

Główne

u.e.r.f.u.s. art. 68

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa warunki, do jakiego wieku dzieci mają prawo do renty rodzinnej, w tym bez względu na wiek, jeśli stały się całkowicie niezdolne do pracy oraz do samodzielnej egzystencji lub całkowicie niezdolne do pracy w określonych okresach.

u.e.r.f.u.s. art. 67

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa krąg osób uprawnionych do renty rodzinnej, w tym małżonka, dzieci własne, dzieci drugiego małżonka oraz dzieci przysposobione.

Pomocnicze

u.e.r.f.u.s. art. 65

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

u.e.r.f.u.s. art. 66

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

k.p.c. art. 477¹⁴ § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zmarła nie miała ustalonego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy ani nie spełniała warunków do jej uzyskania. Renta socjalna i renta rodzinna po ojcu nie są świadczeniami uprawniającymi do renty rodzinnej po zmarłej.

Odrzucone argumenty

Zmarła była zaliczona do pierwszej grupy inwalidów od urodzenia.

Godne uwagi sformułowania

aby uzyskać prawo do renty rodzinnej osoba, po której ma być przyznane przedmiotowe świadczenie winna mieć w chwili śmierci ustalone prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy lub spełniać warunki wymagane do uzyskania jednego z tych świadczeń. Świadczenia, które nie zostały jednakże wymienione w ustawowo zakreślonym katalogu świadczeń uprawniających do renty rodzinnej. Sąd orzeka na podstawie przepisów prawa, a te w przedmiotowej kwestii nie pozostawiają Sądóm żadnego marginesu uznaniowości w kwestii przyznawania świadczeń.

Skład orzekający

Małgorzata Paździerska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretację przepisów dotyczących prawa do renty rodzinnej w sytuacji, gdy zmarły nie pobierał renty z tytułu niezdolności do pracy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy u osoby zmarłej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych ze względu na precyzyjną interpretację warunków przyznawania renty rodzinnej.

Kiedy renta rodzinna po zmarłym rodzicu nie przysługuje? Kluczowa interpretacja sądu.

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV U 714/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 września 2013r. Sąd Okręgowy we Włocławku IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Małgorzata Paździerska Protokolant: sekr. sądowy Marlena Budzyńska po rozpoznaniu w dniu 30 września 2013r. we Włocławku na rozprawie sprawy Z. C. i małoletniego W. C. reprezentowanego przez przedstawiciela ustawowego Z. C. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. o rentę rodzinną na skutek odwołania Z. C. i małoletniego W. C. reprezentowanego przez przedstawiciela ustawowego Z. C. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. z dnia 5 lipca 2013 roku znak: (...) oddala odwołanie. Sygn. akt IVU 714/13 UZASADNIENIE Z. C. i W. C. wnieśli odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 5 lipca 2013r. odmawiającej przyznania prawa do renty rodzinnej po zmarłej w dniu 18 czerwca 2013r. M. C. . W przedłożonym odwołaniu wnioskodawcy podnieśli, że ubiegają się o prawo do renty rodzinnej po zmarłej matce, a nie jak wskazał organ rentowy ojcu. Nadto podkreślili, że M. C. została zaliczona do pierwszej grupy inwalidów, u której inwalidztwo istnieje od urodzenia. W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych podtrzymał całkowicie zaskarżoną decyzję i wniósł o oddalenie odwołania. Ustosunkowując się do zarzutów wskazanych w przedłożonym odwołaniu organ rentowy wskazał, że M. C. nie miała ustalonego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, ani nie spełniała warunków do jej uzyskania. Zmarła miała ustalone prawo renty rodzinnej i renty socjalnej. Renta rodzinna i renta socjalna nie są wymienione w katalogu świadczeń po których przysługuje renta rodzinna. Przytaczając treść art. 65, art. 66 i art. 68 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U z 2009r., Nr 153, poz. 1227 ze zm.) organ rentowy uznał zaskarżoną decyzję za zasadną. Sąd Okręgowy ustalił, co następuje: M. C. z domu K. urodzona (...) pobierała rentę rodzinną po ojcu J. K. zmarłym 23 lipca 1988r. Dowód: decyzja k. 3 akt organu rentowego plik (...) . Od dnia 1 października 2003r. M. C. jako osobie całkowicie niezdolnej do pracy i samodzielnej egzystencji przyznano prawo do renty socjalnej. Dowód: decyzja k. 5 akt organu rentowego plik (...) . Dnia 25 kwietnia 2009r. M. C. zawarła związek małżeński z Z. C. . Z niniejszego związku narodził się syn W. C. . Dowód: odpis aktu urodzenia k. 6, skrócony akt małżeństwa k. 8 akt organu rentowego plik (...) . M. C. zmarła 18 czerwca 2013r. Dowód: akt zgonu k. 7 akt organu rentowego plik (...) . Dnia 27 czerwca 2013r. Z. C. i W. C. wystąpili do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskiem o rentę rodzinną po zmarłej żonie i matce M. C. . Decyzją z dnia 5 lipca 2013r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił wnioskodawcom przyznania prawa do renty rodzinnej. Dowód: wniosek k. 1-3, decyzja k. 9 akt organu rentowego plik (...) . Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Powyższych ustaleń Sąd Okręgowy dokonał w całości na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach organu rentowego albowiem żadna ze stron postępowania nie kwestionowała ich autentyczności. W ocenie Sądu brak było przesłanek by odmówić im przymiotu wiarygodności. Na podstawie owych dokumentów Sąd meriti ustalił datę zawarcia związku małżeńskiego rodziców wnioskodawcy, jego datę urodzin oraz datę zgonu matki. Decyzje zgromadzone w aktach organu rentowego pozwoliły również na ustalenie zakresu świadczeń pobieranych z systemu ubezpieczeń społecznych. Co więcej sami wnioskodawcy podnosili, że zmarła była uprawiona do renty socjalnej oraz renty rodzinnej po ojcu. Przechodząc natomiast do merytorycznej oceny odwołania wnioskodawców wskazać należy, iż było ono bezzasadne w związku z czym podlegało oddaleniu. Na wstępie wskazać należy, że zarówno Z. C. i W. C. bez wątpienia są osobami uprawnionymi do renty rodzinnej po żonie i matce. Zgodnie bowiem z art. 67 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( Dz. U. 2009, Nr 153, poz. 1227 ze zm) do renty rodzinnej uprawniony jest małżonek, dzieci własne, dzieci drugiego małżonka oraz dzieci przysposobione. Dzieci własne, dzieci drugiego małżonka i dzieci przysposobione mają prawo do renty rodzinnej: 1)do ukończenia 16 lat; 2)do ukończenia nauki w szkole, jeżeli przekroczyły 16 lat życia, nie dłużej jednak niż do osiągnięcia 25 lat życia, albo 3)bez względu na wiek, jeżeli stały się całkowicie niezdolne do pracy oraz do samodzielnej egzystencji lub całkowicie niezdolne do pracy w okresie, o którym mowa w pkt 1 lub 2 ( art. 68 cytowanej ustawy). Co znamienne jednakże, aby uzyskać prawo do renty rodzinnej osoba, po której ma być przyznane przedmiotowe świadczenie winna mieć w chwili śmierci ustalone prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy lub spełniać warunki wymagane do uzyskania jednego z tych świadczeń. Jak wynika zaś bezspornie z akt sprawy, czego również nie kwestionowali sami wnioskodawcy, M. C. pobierała rentę socjalną i rentę rodzinną. Świadczenia, które nie zostały jednakże wymienione w ustawowo zakreślonym katalogu świadczeń uprawniających do renty rodzinnej. Jeszcze raz podkreślenia wymaga, że tylko w sytuacji, gdyby M. C. pobierała rentę z tytułu niezdolności do pracy lub emeryturę, bądź też spełniała przesłanki do jej przyznania wnioskodawcy mogliby uzyskać prawo do renty rodzinnej. Sąd miał na uwadze, że osobę zmarłą uważa się za całkowicie niezdolną do pracy, jednakże mając na uwadze, co potwierdził mąż zmarłej, że nie pracowała ona nigdy zawodowo nie było podstaw, by rozpoznawać jej uprawnienia do renty z tytułu niezdolności do pracy. Przesłanką bowiem do uzyskania prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy obok uznania osoby ubiegającej za niezdolną do świadczenia pracy wymagane jest by legitymował się ona odpowiednim stażem ubezpieczenia (zatrudnienia). Nadto podkreślenia wymaga, że M. C. za życia nigdy nie wystąpiła do organu rentowego z wnioskiem o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Przedłożone zaś przez wnioskodawcę zaświadczenie Komisji Lekarskiej jak wynika już z jego treści zostało przeprowadzone dla celów pozarentowych, co więcej było sporządzone na potrzeby przyznania dodatku pielęgnacyjnego do pobieranej ówcześnie renty rodzinnej po zmarłym ojcu. Konkludując Sąd nie znalazł prawnych podstaw do przyznania wnioskodawcom prawa do renty rodzinnej. Jedynie na marginesie należy zaakcentować, że Sąd I Instancji zauważa ciężką sytuację materialną wnioskodawców, jednakże Sąd orzeka na podstawie przepisów prawa, a te w przedmiotowej kwestii nie pozostawiają Sądom żadnego marginesu uznaniowości w kwestii przyznawania świadczeń. W świetle powyższego Sąd Okręgowy oddalił odwołanie wnioskodawców na podstawie art.477 14 §1 k. p. c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI