IV U 662/21

Sąd Okręgowy w SieradzuSieradz2022-04-27
SAOSubezpieczenia społeczneświadczenia z ubezpieczenia społecznegoŚredniaokręgowy
świadczenie uzupełniająceniezdolność do samodzielnej egzystencjirak piersiprzerzutyrentaZUSorzecznictwo lekarskieopieka osób trzecich

Sąd Okręgowy przyznał prawo do świadczenia uzupełniającego osobie z zaawansowanym rakiem piersi IV stopnia, uznając ją za trwale niezdolną do samodzielnej egzystencji pomimo wcześniejszych decyzji ZUS.

Z. S. odwołała się od decyzji ZUS odmawiającej jej prawa do świadczenia uzupełniającego dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji. Pomimo negatywnych orzeczeń ZUS, sąd, opierając się na opiniach biegłych onkologa i internisty-medycyny pracy, ustalił, że wnioskodawczyni z zaawansowanym rakiem piersi IV stopnia, rozsiewem do kośćca i innymi przerzutami, jest trwale niezdolna do samodzielnego funkcjonowania. Sąd zmienił zaskarżoną decyzję, przyznając świadczenie od lipca 2021 roku.

Odwołanie Z. S. dotyczyło odmowy przyznania prawa do świadczenia uzupełniającego dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. Decyzja z 15 października 2021 r. została wydana na podstawie orzeczeń ZUS, które nie stwierdziły u odwołującej niezdolności do samodzielnej egzystencji. Sąd Okręgowy w Sieradzu, po rozpoznaniu sprawy, ustalił odmienny stan faktyczny. Zgromadzony materiał dowodowy, w tym opinie biegłych onkologa i internisty-medycyny pracy, wykazał, że Z. S. cierpi na zaawansowanego, nieoperacyjnego raka piersi IV stopnia z licznymi przerzutami do kośćca, węzłów chłonnych i nadnercza. Stan jej zdrowia został oceniony jako ciężki, nie rokujący poprawy, z wyczerpanymi możliwościami skutecznego leczenia onkologicznego. Biegli jednoznacznie stwierdzili, że wnioskodawczyni jest trwale niezdolna do samodzielnej egzystencji od daty złożenia wniosku, co wynika z konieczności stałej opieki osób trzecich w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, takich jak poruszanie się, przygotowywanie posiłków, higiena osobista czy ubieranie się. Sąd, opierając się na tych ustaleniach i przepisach ustawy o świadczeniu uzupełniającym, zmienił zaskarżoną decyzję ZUS, przyznając Z. S. prawo do świadczenia uzupełniającego od 1 lipca 2021 roku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, osoba z zaawansowanym rakiem piersi IV stopnia, z licznymi przerzutami i w ciężkim stanie ogólnym, wymagająca stałej opieki osób trzecich, jest trwale niezdolna do samodzielnej egzystencji.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na opiniach biegłych, które jednoznacznie wykazały ciężki stan zdrowia wnioskodawczyni, wyczerpanie możliwości leczenia onkologicznego, progresję choroby oraz konieczność stałej pomocy w podstawowych czynnościach życiowych, co wypełnia definicję niezdolności do samodzielnej egzystencji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmienia zaskarżoną decyzję i przyznaje prawo do świadczenia uzupełniającego

Strona wygrywająca

Z. S. (1)

Strony

NazwaTypRola
Z. S. (1)osoba_fizycznaodwołująca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (4)

Główne

u.ś.u. art. 2 § ust. 1 i 2

Ustawa o świadczeniu uzupełniającym dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji

Pomocnicze

u.e.r. FUS art. 13 § ust. 5

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Definicja 'niezdolności do samodzielnej egzystencji' jako stanu wymagającego stałej lub długotrwałej opieki i pomocy drugiej osoby w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych.

u.e.r. FUS art. 68 § ust. 1 pkt 3

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

k.p.c. art. 477 § 14 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Stan zdrowia wnioskodawczyni (zaawansowany rak IV stopnia z przerzutami) powoduje trwałą niezdolność do samodzielnej egzystencji. Konieczność stałej opieki osób trzecich w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych. Opinie biegłych potwierdzające ciężki stan i brak możliwości samodzielnego funkcjonowania.

Odrzucone argumenty

Orzeczenia ZUS stwierdzające brak niezdolności do samodzielnej egzystencji.

Godne uwagi sformułowania

stan ogólny chorej ciężki wyczerpała możliwości skutecznego leczenia onkologicznego, nie rokuje poprawy wymaga stałej opieki osób trzecich trwale choroba podstawowa osiągnęła u niej poziom obłożności następstwa wieloogniskowych przerzutów powodują bolesność kości, co ogranicza zdolność do samodzielnego poruszania się oraz osobistego wykonywania takich czynności jak: przygotowywanie posiłków, toaleta ciała, czy zakładanie i zdejmowanie odzieży.

Skład orzekający

Sławomir Górny

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przyznania świadczenia uzupełniającego w przypadku zaawansowanej choroby nowotworowej wymagającej stałej opieki."

Ograniczenia: Dotyczy indywidualnej oceny stanu zdrowia i niezdolności do samodzielnej egzystencji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak sąd może skorygować decyzję ZUS w oparciu o szczegółową analizę medyczną, podkreślając ludzki wymiar spraw i znaczenie opieki nad osobami ciężko chorymi.

Sąd przyznał świadczenie osobie z rakiem IV stopnia, mimo odmowy ZUS: kluczowe opinie biegłych.

Sektor

medycyna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV U 662/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 27 kwietnia 2022 roku Sąd Okręgowy w Sieradzu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: sędzia Sławomir Górny Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Wawrzyniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2022 roku w Sieradzu odwołania Z. S. (1) od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. z 15 października 2021 r. Nr (...) w sprawie Z. S. (1) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. o świadczenie uzupełniające zmienia zaskarżoną decyzję i przyznaje Z. S. (1) prawo do świadczenia uzupełniającego od 1 lipca 2021 roku na stałe. Sygn. akt IV U 662/21 UZASADNIENIE Decyzją z 15.10.2021r., ZUS II Oddział w Ł. odmówił Z. S. (1) prawa do świadczenia uzupełniającego na podstawie przepisów ustawy z 31.07.2019r. o świadczeniu uzupełniającym dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji. Nie podzielając powyższej decyzji w/w złożyła odwołanie, wnosząc o zmianę decyzji i przyznanie prawa do przedmiotowego świadczenia. W odpowiedzi ZUS wnosił o oddalenie odwołania, powołując się na orzeczenie KL ZUS z 25.11.2021r., która nie stwierdziła u odwołującej niezdolności do samodzielnej egzystencji. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: Z. S. (1) , ur. (...) W dniu 29.07.2021r., w/w złożyła w ZUS wniosek o świadczenie uzupełniające wraz z zaświadczeniem o stanie zdrowia (wniosek/akta ZUS). LO ZUS rozpoznał u wnioskodawczyni rak piersi lewej IV, stan po hormonoterapii przedoperacyjnej w okresie 03-08.2020r., stan po amputacji z limfodenektomią pachwinową lewostronną – 4.08.20020r., rozsiew do kośćca – 08.2020r., stan po paliatywnej hormonoterapii tamoksyfenonem 8.2020 – 02.2021, progresję, otorbiony płyn w lewej jamie opłucnej, powiększone węzły chłonne śródpiersia, w trakcie terapii palbocyklib+filwestrant od 24..02.2021r., w trakcie terapii kwasem zoledronowym od 4.2021, stabilizację, nie stwierdzając niezdolności do samodzielnej egzystencji (orzeczenie 48/akta orzecznicze). Komisja Lekarska rozpoznając sprzeciw od powyższego orzeczenia, rozpoznała u badanej rak piersi lewej IV, stan po hormonoterapii przedoperacyjnej w okresie 03-08.2020r., stan po amputacji z limfodenektomią pachwinową lewostronną – 4.08.20020r., rozsiew do kośćca – 08.2020r., stan po paliatywnej hormonoterapii tamoksyfenonem 8.2020 – 02.2021, progresję, otorbiony płyn w lewej jamie opłucnej, powiększone węzły chłonne śródpiersia, w trakcie terapii palbocyklib+filwestrant od 24..02.2021r., w trakcie terapii kwasem zoledronowym od 4.2021, stabilizację, nie uznając w/w za niezdolną do samodzielnej egzystencji (orzeczenie 53/akta orzecznicze). Na tej podstawie decyzją z 15.10.2021r., ZUS II Oddział w Ł. odmówił Z. S. (1) prawa do świadczenia uzupełniającego na podstawie przepisów ustawy z 31.07.2019r. o świadczeniu uzupełniającym dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji (decyzja k. 10/akta ZUS). W postępowaniu odwoławczym dopuszczono dowód z opinii biegłego onkologa, internisty – medycyny pracy (k. 24/akta sprawy). W opinii z 10.01.2022r., biegły onkolog podał, że w marcu 2020r rozpoznano u wnioskodawczyni zaawansowanego, nieoperacyjnego raka piersi lewej w stopniu IV, z naciekaniem skóry, pakietami węzłów chłonnych lewego dołu pachowego. Badanie hist. pat - rak naciekający, inwazyjny. RE 100% PR 100%. Od marca do sierpnia leczona hormonalnie antyestrogenami/Tamoxifen 20mg/. Uzyskano znaczną regresję zmian nowotworowych. 04.08.2020r. - operacja amputacji piersi lewej sposobem Maddena z usunięciem węzłów chłonnych lewego dołu pachowego. Badanie hist. pat. pooperacyjne: carcinoma invasivum, w 17 węzłach chłonnych na 18 usuniętych, przerzuty raka z naciekaniem torebek i tkanek miękkich otaczających. RE 100%, PR 100%, Her-2 negatywny. Badanie scyntygraficznym kośćca w sierpniu 2020r. stwierdzono przerzuty. Do lutego 2021r. kontynuowała hormonoterapię antyestrogenami. Scyntygrafia kośćca z 18.02.2021r. wykazała progresję przerzutów w kośćcu: w kości potyliczno-skroniowej prawej, prawej kości ramiennej, w 1, 8 i 9 żebrze po stronie prawej, w 7 i 8 po stronie lewej, w kości piszczelowej pr. Od 24.02.2021r., leczona chemicznie w Centrum Onkologii w Ł. Palbocyklibem z Fulwestrantem. Od 04.2021r. włączono leczenie kwasem zoledronowym. Ostatnia hospitalizacja w Klinice Chemioterapii 04.10. do 07.10.2021r. - podano 7 ckl leczenia palbocyklibem z fulwestrantem. Badanie kontrolne scyntygrafii kośćca z 4.10.2021r. wykazała progresję przerzutów w kościach pokrywy czaszki, w żebrach, we wszystkich odcinkach kręgosłupa, w kości krzyżowej, obu okolicach krzyżowo-biodrowych, prawej kości łonowej. TK 26.11.2021r. jamy brzusznej, miednicy, kl. p - guz nadnercza lewego /metast./ rozsiane liczne przerzuty w kośćcu, przerzuty w węzłach chłonnych śródpiersia. Wnioskodawczyni jest pod opieką Poradni Paliatywnej, przyjmuje p- bólowo Ketonal l00mg 2xdz. Ketonal nie likwiduje całkowicie bólu. Chora wzbrania się przed używaniem zalecanych leków p- bólowych z grupy opioidów. W badaniu przedmiotowym - chodzi powoli z pomocą córki, blada z objawami duszności wysiłkowej. Zgłasza silne bóle głowy, kręgosłupa piersiowego i miednicy. Do badania rozbiera się i ubiera z pomocą. Skóra bez wykwitów. Miejscowo - stan po amputacji piersi lewej. Blizna gładka bez cech nacieku. W dole pachowym prawym węzeł chłonny średnicy około 2 cm /metast/ płuca bez zmian osłuchowych. Czynność serca miarowa, brzuch bez oporów patologicznych, wątroba i śledziona niewyczuwalne. Żywa bolesność uciskowa kości, kręgosłupa odcina piersiowego i miednicy. Stan ogólny chorej ciężki. Z. S. (1) z rozpoznaniem zaawansowanego, nieoperacyjnego raka piersi lewej /IV stopniu/ od marca 2020r. do 08.2020r. leczona hormonalnie z poprawą. W sierpniu 2020r. przebyła amputację piersi lewej z węzłami chłonnymi dołu pachowego lewego. W okresie pooperacyjnym, w sierpniu 2020r. stwierdzono rozsiew raka do kośćca. Leczenie hormonalne Tamoxifenem kontynuowano do lutego 2021r. Wobec progresji zmian przerzutowych w kośćcu, w węzłach chłonnych śródpiersia zakwalifikowana do paliatywnej chemioterapii Palbocyklibem z Sulwestrantem i wlewami dożylnymi kwasu zoledronowego. Ostatni cykl chemioterapii 04.10.2021r. Kontrola scyntygraficzna i TK po 7 cyklach chemioterapii wykazała znaczną progresję zmian nowotworowych, z pogorszeniem stanu ogólnego chorej, z nasileniem bólów kostnych. Wnioskodawczyni przyjmuje silne leki p-bólowe, które nie wyłączają całkowicie bólu. Bóle nasilają się przy ruchach. Większość czasu przebywa w łóżku. Bóle kostne i zagrożenia złamań kostnych uniemożliwiają samodzielne wykonywanie podstawowych czynności dnia codziennego, przygotowania posiłku, mycia, kąpieli, ubrania. W ocenie onkologa wnioskodawczyni wyczerpała możliwości skutecznego leczenia onkologicznego, nie rokuje poprawy. Wskazane dalsze leczenie paliatywne, objawowe. Z onkologicznego punktu widzenia, wnioskodawczyni wymaga stałej opieki osób trzecich trwale od 01.10.2021r. ( opinia k. 31 - 33 akt sprawy). Biegły z zakresu interny – medycyny pracy, stwierdził u wnioskodawczyni - rak piersi lewej, stan po amputacji piersi lewej (08.2020r.), stan po hormonoterapii i chemioterapii onkologicznej, uogólniony proces nowotworowy z przerzutami do węzłów chłonnych, kości oraz nadnercza lewego. Wnioskodawczyni choruje na uogólnioną chorobę nowotworową, wywodzącą się pierwotnie z piersi lewej. Pomimo przygotowującej hormonoterapii, lewostronnej mastektomii oraz uzupełniającej chemioterapii onkologicznej nie udało się uzyskać poprawy jej stanu zdrowia. Proces nowotworowy postępuje, a świadczą o tym odległe przerzuty do kośćca, lewego nadnercza oraz węzłów chłonnych jamy brzusznej. Należy podkreślić, że stan ogólny wn - i został oceniony przez doświadczonego lekarza onkologa, który uznał, że jest on w chwili obecnej ciężki i nie rokuje poprawy, gdyż zostały wyczerpane wszystkie metody skutecznego leczenia. Obecne postępowanie w przypadku wnioskodawczyni sprowadza się jedynie objawowego postępowania paliatywnego, w szczególności łagodzenia dolegliwości bólowych. Biegły onkolog, po osobistym zbadaniu wnioskodawczyni stwierdził, że prezentuje ona bolesność kości w następstwie wieloogniskowych przerzutów, co ogranicza jej zdolność do samodzielnego poruszania się oraz osobistego wykonywania takich czynności jak: przygotowywanie posiłków, toaleta ciała, czy zakładanie i zdejmowanie odzieży. Wnioskodawczyni większość czasu spędza w łóżku, a zatem choroba podstawowa osiągnęła u niej poziom obłożności. W świetle powyższych danych, z punktu widzenia lekarza internisty oraz medycyny pracy Z. S. (1) jest trwale niezdolna do samodzielnej egzystencji od daty złożenia wniosku (opinia k. 43 – 46/akta sprawy). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i w postępowaniu przed organem rentowym. W poczet materiału dowodowego Sąd przyjął opinię biegłych onkologa oraz internisty – medycyny pracy. W ocenie Sądu przedmiotowe opinie są fachowe i miarodajne. Biorąc pod uwagę materiał dowodowy, wnioskodawczyni wpisuje się w definicję osoby niezdolnej do samodzielnej egzystencji. W chwili obecnej stan zdrowia wnioskodawczyni jest ciężki i nie rokuje poprawy, gdyż zostały wyczerpane wszystkie metody skutecznego leczenia. Wnioskodawczyni większość czasu spędza w łóżku, choroba onkologiczna osiągnęła u niej poziom obłożności. Obecne postępowanie w przypadku wnioskodawczyni sprowadza się jedynie objawowego postępowania paliatywnego, w szczególności łagodzenia dolegliwości bólowych. Następstwa wieloogniskowych przerzutów powodują bolesność kości, co ogranicza zdolność do samodzielnego poruszania się, osobistego wykonywania czynności, tj. przygotowywanie posiłków, toaleta ciała, czy zakładanie i zdejmowanie odzieży. Opinie nie były kwestionowane przez strony. Sąd Okręgowy zważył: Odwołanie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z 31.07.2019r. o świadczeniu uzupełniającym dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji (Dz. U. 2019.1622), świadczenie uzupełniające przysługuje osobom, które ukończyły 18 lat i których niezdolność do samodzielnej egzystencji została stwierdzona orzeczeniem o całkowitej niezdolności do pracy i niezdolności do samodzielnej egzystencji albo orzeczeniem o niezdolności do samodzielnej egzystencji, albo orzeczeniem o całkowitej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym i niezdolności do samodzielnej egzystencji, albo orzeczeniem o całkowitej niezdolności do służby i niezdolności do samodzielnej egzystencji, zwanym dalej "osobami uprawnionymi". Świadczenie uzupełniające przysługuje osobom uprawnionym, które nie posiadają prawa do świadczeń pieniężnych finansowanych ze środków publicznych albo suma tych świadczeń o charakterze innym niż jednorazowe, wraz z kwotą wypłacaną przez zagraniczne instytucje właściwe do spraw emerytalno-rentowych, z wyłączeniem renty rodzinnej przyznanej w okolicznościach, o których mowa w art. 68 ust. 1 pkt 3 ustawy z 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U.2018.1270.), zasiłku pielęgnacyjnego oraz innych dodatków i świadczeń wypłacanych wraz z tymi świadczeniami na podstawie odrębnych przepisów przed dokonaniem odliczeń, potrąceń i zmniejszeń, nie przekroczyła kwoty 1.750zł. miesięcznie. Termin "niezdolność do samodzielnej egzystencji" zdefiniowany został w art. 13 ust. 5 ustawy o emeryturach i rentach z FUS - stan, który oznacza naruszenie sprawności organizmu w stopniu powodującym konieczność stałej lub długotrwałej opieki i pomocy drugiej osoby w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych. Pojęcie to ma zatem szeroki zakres przedmiotowy. Trzeba bowiem odróżnić opiekę, oznaczającą pielęgnację, czyli zapewnienie ubezpieczonemu możliwości poruszania się, odżywiania, zaspokajania potrzeb fizjologicznych, utrzymywania higieny osobistej itp. od pomocy w załatwianiu elementarnych spraw życia codziennego. Wszystkie zaś powyższe czynniki łącznie wyczerpują treść terminu "niezdolność do samodzielnej egzystencji" (por. wyrok SA w Katowicach z 21.02.2002r. III AUa 1333/01). Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że wnioskodawczyni spełniła sporną przesłankę niezdolności do samodzielnej egzystencji. Stanowisko takie wynika z opinii biegłych. Biorąc pod uwagę okoliczność, że odwołująca złożyła wniosek o świadczenie uzupełniające w lipcu 2021r., Sąd przyznał świadczenie od lipca 2021r., zgodnie z opinią biegłego z zakresu interny – medycyny pracy. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 477 14 §2 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI