IV U 655/14

Sąd Okręgowy w TarnowieTarnów2014-07-23
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyNiskaokręgowy
ubezwłasnowolnieniezdolność procesowaprzedstawiciel ustawowyodwołanie od decyzji ZUSpostępowanie cywilnebrak formalny

Sąd odrzucił odwołanie osoby całkowicie ubezwłasnowolnionej z powodu braku zdolności procesowej i nieuzupełnienia braków przez opiekuna prawnego.

Sąd Okręgowy w Tarnowie rozpoznał sprawę z odwołania M. Ś. przeciwko ZUS o wysokość emerytury. Odwołująca, osoba całkowicie ubezwłasnowolniona, złożyła pismo zatytułowane „odwołanie” za pośrednictwem ZUS. ZUS wniósł o odrzucenie odwołania z powodu braku zdolności procesowej M. Ś. oraz niedopuszczalności drogi sądowej. Sąd wezwał opiekuna prawnego M. Ś., P. Ś., do podpisania pisma i uzupełnienia braków formalnych, jednak opiekun nie złożył żadnego oświadczenia w wyznaczonym terminie. W konsekwencji sąd odrzucił odwołanie.

Sąd Okręgowy w Tarnowie, Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, rozpoznał sprawę z odwołania M. Ś. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Tarnowie, dotyczącej wysokości emerytury. M. Ś., osoba całkowicie ubezwłasnowolniona, złożyła pismo zatytułowane „odwołanie” za pośrednictwem ZUS. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o odrzucenie tego odwołania, powołując się na art. 199 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.), wskazując na brak zdolności procesowej odwołującej. Dodatkowo, ZUS argumentował niedopuszczalność drogi sądowej z powodu niepodania daty zaskarżonej decyzji. Sąd, zarządzając z dnia 13 czerwca 2014 r., wezwał opiekuna prawnego M. Ś., P. Ś., do podpisania pisma z 13 maja 2014 r. oraz do złożenia oświadczenia o jego zatwierdzeniu, a także do uzupełnienia braków formalnych poprzez sprecyzowanie, od jakiej decyzji pochodzi odwołanie, z jakiego dnia i jakie są zarzuty. Termin na uzupełnienie wynosił jeden tydzień pod rygorem odrzucenia lub zwrotu pisma. Zarządzenie zostało doręczone P. Ś. 7 lipca 2014 r., jednak do dnia wydania postanowienia opiekun prawny nie złożył żadnego oświadczenia. Sąd, powołując się na art. 65 § 1 k.p.c. (zdolność procesowa osób fizycznych), art. 66 k.p.c. (przedstawiciel ustawowy osób niemających zdolności procesowej), art. 13 § 2 k.c. (przedstawiciel osoby ubezwłasnowolnionej) oraz art. 199 § 1 pkt 3 i § 2 k.p.c. (odrzucenie odwołania z powodu braku zdolności procesowej), stwierdził, że odwołanie nie może otrzymać dalszego prawidłowego biegu. Brak zdolności procesowej strony oraz brak działania za nią przedstawiciela ustawowego, który nie został uzupełniony w wyznaczonym terminie, stanowiły bezwzględną przeszkodę procesową. W związku z tym sąd postanowił odrzucić odwołanie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, osoba całkowicie ubezwłasnowolniona nie posiada zdolności procesowej i musi działać przez przedstawiciela ustawowego.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na przepisy k.p.c. i k.c. dotyczące zdolności procesowej i przedstawicielstwa ustawowego, wskazując, że osoba ubezwłasnowolniona całkowicie reprezentowana jest przez opiekuna. Samodzielne wniesienie pisma przez taką osobę nie wywołuje skutków procesowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie odwołania

Strona wygrywająca

ZUS Oddział T.

Strony

NazwaTypRola
M. Ś.osoba_fizycznaodwołująca
ZUS Oddział T.instytucjaorgan rentowy
P. Ś.osoba_fizycznaopiekun prawny odwołującej

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 199 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd odrzuca odwołanie, jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej i nie działa za niego przedstawiciel ustawowy.

k.p.c. art. 199 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Z powodu braku zdolności procesowej i niedziałania za nią przedstawiciela ustawowego, sąd odrzuci odwołanie dopiero wówczas, gdy brak nie będzie uzupełniony zgodnie z przepisami kodeksu, tj. po upływie odpowiedniego terminu wyznaczonego na podstawie art. 70 kpc.

Pomocnicze

k.p.c. art. 65 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zdolność procesową mają między innymi osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych, a więc osoby pełnoletnie i nieubezwłasnowolnione.

k.p.c. art. 66

Kodeks postępowania cywilnego

Osoba fizyczna niemająca zdolności procesowej może podejmować czynności procesowe tylko przez swego przedstawiciela ustawowego.

k.c. art. 11

Kodeks cywilny

k.c. art. 12

Kodeks cywilny

k.c. art. 13 § § 2

Kodeks cywilny

Osoba ubezwłasnowolniona całkowicie reprezentowana jest przez opiekuna.

k.p.c. art. 70

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wyznaczania terminów na uzupełnienie braków formalnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak zdolności procesowej odwołującej z powodu całkowitego ubezwłasnowolnienia. Nieuzupełnienie braków formalnych i brak działania przedstawiciela ustawowego w wyznaczonym terminie.

Godne uwagi sformułowania

bezwzględna przeszkoda procesowa w postaci braku zdolności procesowej strony nie działał za nią przedstawiciel ustawowy, który to brak nie został uzupełniony w wyznaczonym terminie

Skład orzekający

Jacek Liszka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty reprezentacji osób ubezwłasnowolnionych w postępowaniu cywilnym, w szczególności w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku działania opiekuna prawnego po wezwaniu sądu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy braku zdolności procesowej, co czyni ją mało interesującą dla szerszego grona odbiorców, choć istotną dla prawników procesowych.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV U 655/14 POSTANOWIENIE Dnia 23 lipca 2014 roku Sąd Okręgowy w Tarnowie Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie następującym: Przewodniczący: SSR (del) Jacek Liszka po rozpoznaniu w dniu 23.07.2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Tarnowie sprawy z odwołania M. Ś. przeciwko ZUS Oddział T. o wysokość emerytury postanawia odrzucić odwołanie UZASADNIENIE Dnia 13.05.2014 r. M. Ś. będąc osobą całkowicie ubezwłasnowolnioną złożyła do sądu za pośrednictwem ZUS pismo zatytułowane „odwołanie”. W odpowiedzi na to odwołanie ZUS wniósł o jego odrzucenie na podstawie art. 199 § 1 pkt 3 kpc , czyli z uwagi na brak zdolności procesowej odwołującej się. Jak wynika z akt sprawy ubezpieczona jest całkowicie ubezwłasnowolniona, a jej aktualnym opiekunem prawnym jest P. Ś. . Ponadto zdaniem organu wniosek o odrzucenie odwołania jest również zasadny na podstawie art. 199 § 1 pkt 1 kpc z powodu niedopuszczalności drogi sądowej, gdyż odwołująca nie podała daty zaskarżonej decyzji. Zarządzeniem z dnia 13.06.2014 r. niniejszy Sąd wezwał opiekuna prawnego całkowicie ubezwłasnowolnionej M. Ś. do podpisania pisma z dnia 13.05.2014 r. oraz złożenia w terminie 1 tygodnia jednoznacznego oświadczenia czy potwierdza i zatwierdza treści zawarte w piśmie – pod rygorem jego odrzucenia. W przypadku potwierdzenia Sąd wezwał do uzupełnienia braków formalnych pisma poprzez jednoznaczne określenie od jakiej decyzji stanowi ono odwołanie, z jakiego dnia oraz o sprecyzowanie zarzutów również w terminie 1 tygodnia pod rygorem zwrotu odwołania. Powyższe zarządzenie doręczono P. Ś. w dniu 7 lipca 2014 r. (przesyłka awizowana) i do chwili obecnej nie złożyła ona żadnego oświadczenia w tym zakresie. Zakreślony w tym celu termin upłynął w dniu 14.07.2014 r. Sąd rozważył, co następuje: Odwołanie nie może otrzymać dalszego prawidłowego biegu i podlega odrzuceniu, z uwagi na bezwzględną przeszkodę procesową w postaci braku zdolności procesowej strony i nie działanie za nią przedstawiciela ustawowego, który to brak nie został uzupełniony w wyznaczonym terminie zgodnie z przepisami kodeksu postępowania cywilnego . Stosownie do treści art. 65 § 1 kpc zdolność procesową mają między innymi osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych, a więc osoby pełnoletnie i nieubezwłasnowolnione ( art. 11 i 12 kc ). Natomiast jak wynika z art. 66 kpc osoba fizyczna niemająca zdolności procesowej może podejmować czynności procesowe tylko przez swego przedstawiciela ustawowego. Osoba ubezwłasnowolniona całkowicie reprezentowana jest przez opiekuna ( art. 13 § 2 kc ). Zgodnie z treścią art. 199 § 1 pkt 3 kpc sąd odrzuca odwołanie, jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej i nie działa za niego przedstawiciel ustawowy, z tym, że według treści § 2 tego artykułu z powodu braku zdolności procesowej i niedziałania za nią przedstawiciela ustawowego, sąd odrzuci odwołanie dopiero wówczas, gdy brak nie będzie uzupełniony zgodnie z przepisami kodeksu, tj. po upływie odpowiedniego terminu wyznaczonego na podstawie art. 70 kpc . W niniejszej sprawie M. Ś. pomimo całkowitego ubezwłasnowolnienia samodzielnie złożyła odwołanie i nie działał za nią przedstawiciel ustawowy, czyli jej opiekun prawny w osobie P. Ś. . W związku z tym stosownie do art. 70 kpc w zw. z art. 199 § 2 kpc wydano zarządzenie, w którym wyznaczono opiekunowi skarżącej termin 1 tygodnia celem podpisania i potwierdzenia złożonego odwołanie, a w wypadku jego podtrzymania wskazanie jakiej decyzji ono dotyczy, z jakiego dnia oraz sprecyzowanie zarzutów. P. Ś. w wyznaczonym terminie nie potwierdziła złożonego przez skarżącą odwołania, jak również nie złożyła żadnego innego oświadczenia w tym zakresie. Mając powyższe na względzie Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie powołanych przepisów.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI