IV U 621/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania A. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Rzeszowie, która odmówiła mu przyznania rekompensaty z tytułu utraty możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w warunkach szczególnych. ZUS argumentował, że wnioskodawca nie spełnił wymogu posiadania co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach, wskazując na brak wystarczających dowodów lub niewłaściwą kwalifikację stanowisk pracy. Wnioskodawca natomiast twierdził, że przez okresy zatrudnienia od 1980 do 1996 roku stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace zaliczane do szczególnych warunków, w tym jako formierz, odlewnik, wytapiacz metali, a następnie jako mistrz i kierownik sprawujący dozór inżynieryjno-techniczny. Podkreślał, że nawet na stanowiskach kierowniczych nadal przebywał fizycznie w środowisku pracy produkcyjnej, narażony na te same czynniki szkodliwe, a czynności administracyjne zajmowały mu nie więcej niż 30 minut dziennie. Sąd Okręgowy w Rzeszowie, po analizie akt rentowych, osobowych, zeznań świadków i samego wnioskodawcy, ustalił, że prace wykonywane przez A. K. w spornych okresach (m.in. obsługa pieców, formowanie, odlewanie, dozór inżynieryjno-techniczny) są kwalifikowane jako prace w szczególnych warunkach zgodnie z odpowiednimi przepisami. Sąd uznał, że wnioskodawca spełnił wymóg 15 lat pracy w szczególnych warunkach, wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, nawet na różnych stanowiskach, w tym na stanowiskach kierowniczych, gdzie nadal był narażony na szkodliwe czynniki środowiska pracy. Sąd podkreślił, że brak precyzyjnych dat w świadectwie pracy nie może być podstawą do odmowy przyznania rekompensaty, jeśli fakt wykonywania pracy w szczególnych warunkach zostanie udowodniony innymi środkami dowodowymi. W konsekwencji, sąd zmienił zaskarżoną decyzję ZUS, przyznając A. K. prawo do rekompensaty od dnia złożenia wniosku, oraz zasądził od ZUS zwrot kosztów zastępstwa procesowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że praca na stanowiskach kierowniczych (dozór inżynieryjno-techniczny) może być uznana za pracę w szczególnych warunkach, jeśli pracownik stale przebywa w środowisku pracy produkcyjnej i jest narażony na te same czynniki szkodliwe co pracownicy produkcyjni, nawet jeśli wykonuje niewielką ilość czynności administracyjnych. Potwierdzenie, że brak precyzyjnych dat w świadectwie pracy nie dyskwalifikuje prawa do świadczeń, jeśli fakt wykonywania pracy w szczególnych warunkach zostanie udowodniony innymi dowodami.
Dotyczy specyficznych okresów zatrudnienia i kwalifikacji pracowniczych zgodnie z przepisami o emeryturach pomostowych i pracach w szczególnych warunkach. Interpretacja może być stosowana do podobnych przypadków, gdzie pracownicy na stanowiskach nadzorczych wykonują również prace fizyczne w szkodliwych warunkach.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wnioskodawca spełnił wymóg posiadania co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, w celu uzyskania prawa do rekompensaty z tytułu utraty możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wnioskodawca spełnił wymóg posiadania co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach, wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.
Uzasadnienie
Sąd ustalił, że prace wykonywane przez wnioskodawcę, w tym dozór inżynieryjno-techniczny, kwalifikują się jako prace w szczególnych warunkach. Nawet na stanowiskach kierowniczych wnioskodawca nadal przebywał w środowisku pracy produkcyjnej i był narażony na te same czynniki szkodliwe, a czynności administracyjne stanowiły niewielką część jego obowiązków. Brak precyzyjnych dat w świadectwie pracy nie wyklucza uznania okresu zatrudnienia za pracę w szczególnych warunkach, jeśli zostanie to udowodnione innymi dowodami.
Czy brak precyzyjnych dat w świadectwie pracy potwierdzającym wykonywanie pracy w szczególnych warunkach może stanowić podstawę do odmowy przyznania prawa do rekompensaty?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, brak sprecyzowania dat w świadectwie pracy ma drugorzędne znaczenie i nie może skutkować odmową przyznania prawa do rekompensaty, jeśli sam fakt wykonywania pracy w takich warunkach zostanie udowodniony.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że pracownik nie może ponosić negatywnych konsekwencji za niedokładności pracodawcy w dokumentacji, a sąd powinien dopuścić wszelkie dowody w celu ustalenia, czy praca była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w szczególnych warunkach.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. K. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (9)
Główne
u.e.p. art. 21
Ustawa o emeryturach pomostowych
Rekompensata przysługuje ubezpieczonemu, który legitymuje się okresem pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wynoszącym co najmniej 15 lat i nie nabył prawa do emerytury na podstawie przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
u.e.r.f.u.s. art. 32 § ust. 3 pkt 4
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Definicja pracownika zatrudnionego w szczególnych warunkach, w tym wymóg stałego i pełnego wymiaru czasu pracy oraz przebywania w środowisku pracy, w którym zatrudnieni są pracownicy wykonujący prace w szczególnych warunkach.
Dz.U. 1983 nr 8 poz. 43
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze
Wykaz A dział III poz. 43 pkt 1, 4 i 17 oraz dział XIV poz. 24 pkt 1, stanowiące podstawę do uznania prac za wykonywane w szczególnych warunkach.
Pomocnicze
u.e.r.f.u.s. art. 32 § ust. 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Praca o znacznej szkodliwości dla zdrowia lub znacznym stopniu uciążliwości lub wymagająca wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo.
u.e.p. art. 23
Ustawa o emeryturach pomostowych
Rekompensata przyznawana jest w formie dodatku do kapitału początkowego.
k.p.c. art. 477¹⁴ § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do zmiany zaskarżonej decyzji przez sąd.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ogólna reguła dotycząca ciężaru dowodu (onus probandi).
k.p.c. art. 473
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość wykazywania okoliczności od których zależą uprawnienia z ubezpieczenia społecznego wszelkimi dowodami.
Dz.U. 2015 poz. 1800 art. 9 § ust. 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie
Podstawa prawna do zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wnioskodawca stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace zaliczane do szczególnych warunków, w tym dozór inżynieryjno-techniczny. • Nawet na stanowiskach kierowniczych wnioskodawca przebywał w środowisku pracy produkcyjnej i był narażony na te same czynniki szkodliwe. • Czynności administracyjne stanowiły niewielką część obowiązków wnioskodawcy. • Brak precyzyjnych dat w świadectwie pracy nie wyklucza uznania okresu zatrudnienia za pracę w szczególnych warunkach, jeśli zostanie to udowodnione innymi dowodami.
Odrzucone argumenty
ZUS argumentował, że wnioskodawca nie udowodnił posiadania 15-letniego stażu pracy w szczególnych warunkach. • ZUS wskazywał na brak wystarczających dowodów lub niewłaściwą kwalifikację stanowisk pracy.
Godne uwagi sformułowania
Celem rekompensaty jest zapewnienie pracownikom uzyskania odszkodowania za utratę możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury. • Wnioskodawca pełnił stale i w pełnym wymiarze czasu pracy dozór inżynieryjno-techniczny na hali produkcyjnej, nadzorując i kontrolując pracę pracowników produkcyjnych. • Czynności administracyjne typu dokonywanie podliczeń i zapisów zajmowały wnioskodawcy nie więcej niż 20-30 minut dziennie. • Przez pozostały czas przebywał na stanowiskach pracy podległych mu pracowników, w ich środowisku pracy i będąc narażonym na takie same, jak oni, zagrożenia. • Brak sprecyzowania dat w świadectwie potwierdzającym wykonywanie pracy w szczególnych warunkach, posiada drugorzędne znaczenie i nie może skutkować odmową przyznania prawa do rekompensaty.
Skład orzekający
Beata Bury
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że praca na stanowiskach kierowniczych (dozór inżynieryjno-techniczny) może być uznana za pracę w szczególnych warunkach, jeśli pracownik stale przebywa w środowisku pracy produkcyjnej i jest narażony na te same czynniki szkodliwe co pracownicy produkcyjni, nawet jeśli wykonuje niewielką ilość czynności administracyjnych. Potwierdzenie, że brak precyzyjnych dat w świadectwie pracy nie dyskwalifikuje prawa do świadczeń, jeśli fakt wykonywania pracy w szczególnych warunkach zostanie udowodniony innymi dowodami."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okresów zatrudnienia i kwalifikacji pracowniczych zgodnie z przepisami o emeryturach pomostowych i pracach w szczególnych warunkach. Interpretacja może być stosowana do podobnych przypadków, gdzie pracownicy na stanowiskach nadzorczych wykonują również prace fizyczne w szkodliwych warunkach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego dla wielu osób tematu wcześniejszych emerytur i rekompensat, a sądowa interpretacja przepisów dotyczących pracy w szczególnych warunkach, zwłaszcza na stanowiskach kierowniczych, jest istotna dla praktyki prawniczej i ubezpieczeniowej.
“Czy praca kierownika na hali produkcyjnej to praca w szczególnych warunkach? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.