IV U 512/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Siedlcach rozpatrzył odwołanie ubezpieczonej J. Z. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczącej wysokości jej emerytury. Ubezpieczona domagała się doliczenia okresu pracy w gospodarstwie rodziców od ukończenia 16 roku życia do 1977 r. oraz uwzględnienia urodzenia syna. ZUS decyzją z 15 maja 2018 r. ustalił wysokość emerytury na 610,45 zł, doliczając zwiększenie z tytułu opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników w kwocie 132,36 zł, co po podwyższeniu do najniższej emerytury wyniosło 1029,80 zł. Sąd ustalił, że J. Z. urodzona jest w (...) i prawo do emerytury przyznano jej od 1 grudnia 2017 r. Po złożeniu wniosku o ponowne obliczenie świadczenia, ZUS decyzją z 15 maja 2018 r. ustalił emeryturę na kwotę 742,81 zł, która została podwyższona do najniższej emerytury. Kolejny wniosek ubezpieczonej o doliczenie okresu zwolnienia z opłacania składek jako młody rolnik (od 01.07.1977 r. do 30.06.1982 r.) spowodował przeliczenie emerytury decyzją z 13 czerwca 2018 r., jednak jej wysokość nadal nie przekraczała najniższej emerytury. Sąd uznał, że odwołanie ubezpieczonej nie jest zasadne. Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy emerytalnej, dla osób urodzonych po 31.12.1948 r. nie ma wymogu udowodnienia określonych okresów składkowych i nieskładkowych, a tym samym nie ma zastosowania art. 10 ust. 1 ustawy, który pozwala na uwzględnienie okresów pracy w gospodarstwie rolnym jako okresów uzupełniających. Sąd podkreślił, że okresy te uwzględnia się tylko wtedy, gdy do nabycia prawa do emerytury wymagane jest wykazanie okresów składkowych i nieskładkowych, a te są krótsze od wymaganego okresu. Ponadto, sąd powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego (III UZP 4/12), zgodnie z którą emerytura ustalona na podstawie art. 26 ustawy nie ulega zwiększeniu za okresy podlegania ubezpieczeniu rolników, w których rolnik był zwolniony z opłacania składek. W związku z tym, obliczenie przez ZUS zwiększenia rolnego z uwzględnieniem okresu od 01.07.1977 r. do 30.06.1982 r. było błędne. Sąd oddalił odwołanie na podstawie art. 477 14 § 1 kpc, a o kosztach orzekł na podstawie art. 102 kpc, odstępując od obciążania ubezpieczonej kosztami zastępstwa procesowego ze względu na jej niskie dochody.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących uwzględniania okresów pracy w gospodarstwie rolnym oraz okresów zwolnienia z opłacania składek przy ustalaniu wysokości emerytury dla osób urodzonych po 1948 roku.
Dotyczy specyficznej grupy ubezpieczonych urodzonych po 31.12.1948 r. i specyficznych okresów pracy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy okres pracy w gospodarstwie rodziców po ukończeniu 16 roku życia do 1977 r. może być uwzględniony do ustalenia prawa do emerytury lub jej wysokości dla osoby urodzonej po 31.12.1948 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, okres ten nie może być uwzględniony do ustalenia prawa do emerytury ani jej wysokości dla osób urodzonych po 31.12.1948 r., ponieważ nie ma zastosowania art. 10 ust. 1 ustawy emerytalnej.
Uzasadnienie
Dla osób urodzonych po 31.12.1948 r. ustawodawca nie wprowadził warunku udowodnienia wymaganych okresów składkowych i nieskładkowych, tak jak dla osób urodzonych przed 01.01.1949 r. W związku z tym, okresy pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia traktowane są jako okresy uzupełniające tylko wtedy, gdy do nabycia prawa do emerytury wymagane jest wykazanie okresów składkowych i nieskładkowych, a te są krótsze od okresu wymaganego.
Czy okres zwolnienia z opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników jako młody rolnik może być uwzględniony do zwiększenia emerytury?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, okres ten nie może być uwzględniony do zwiększenia emerytury.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 26a ust. 1 ustawy emerytalnej, zwiększenie rolne przyznaje się tylko za okresy opłacania składek na Fundusz Emerytalny Rolników, Fundusz Ubezpieczenia Społecznego Rolników i ubezpieczenie emerytalno-rentowe. Uchwała Sądu Najwyższego (III UZP 4/12) potwierdza, że emerytura nie ulega zwiększeniu za okresy, w których rolnik był zwolniony z obowiązku opłacania składki.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. Z. | osoba_fizyczna | ubezpieczona |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (7)
Główne
ustawa emerytalna art. 26
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Podstawa do obliczenia wysokości emerytury jako stosunek kwoty składek do średniego dalszego trwania życia.
ustawa emerytalna art. 24 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa wiek emerytalny dla kobiet (co najmniej 60 lat) i mężczyzn (co najmniej 65 lat) dla osób urodzonych po 31.12.1948 r.
ustawa emerytalna art. 26a § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Reguluje zasady zwiększenia emerytury z tytułu opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników. Zwiększenie przysługuje za okresy opłacania składek, a nie za okresy zwolnienia z opłacania składek.
k.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do oddalenia odwołania.
Pomocnicze
ustawa emerytalna art. 10 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepis dotyczący uwzględniania okresów ubezpieczenia społecznego rolników, prowadzenia gospodarstwa rolnego po ukończeniu 16 roku życia, traktowanych jako okresy składkowe lub uzupełniające. Nie ma zastosowania do osób urodzonych po 31.12.1948 r. w okolicznościach sprawy.
ustawa emerytalna art. 173 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Dotyczy ustalania kapitału początkowego dla ubezpieczonych urodzonych po 31.12.1948 r., którzy przed wejściem w życie ustawy opłacali składki.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do odstąpienia od obciążania strony kosztami procesu w szczególnie uzasadnionych wypadkach.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepis art. 10 ust. 1 ustawy emerytalnej nie ma zastosowania do osób urodzonych po 31.12.1948 r. w celu ustalenia prawa do emerytury i jej wysokości. • Zwiększenie emerytury z tytułu ubezpieczenia rolników przysługuje tylko za okresy opłacania składek, a nie za okresy zwolnienia z opłacania składek. • Ubezpieczona nie spełnia warunków do ustalenia kapitału początkowego.
Odrzucone argumenty
Domaganie się doliczenia 5 lat pracy w gospodarstwie rodziców od ukończenia 16-tego roku życia do 1977 r. do wysokości emerytury. • Domaganie się uwzględnienia urodzenia syna w wysokości emerytury.
Godne uwagi sformułowania
Dla uzyskania prawa do emerytury dla osób urodzony po 31.12.1948 r. ustawodawca nie wprowadził warunku udowodnienia wymaganych okresów składkowych i nieskładkowych, tak jak w przypadku osób urodzonych przed 01.01.1949 r. • W związku z powyższym brak jest podstaw do zaliczenia ubezpieczonej do wysokości emerytury okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców po 16-tym roku życia do 1977 r., gdyż przepis art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy emerytalnej nie ma zastosowania w okolicznościach niniejszej sprawy. • Obliczenie ubezpieczonej przez organ rentowy zwiększenia rolnego z uwzględnieniem okresu od 01.07.1977 r. do 30.06.1982 r., kiedy to była zwolniona z opłacania składki jako młody rolnik w decyzji z dnia 13.06.2018 r. było błędne.
Skład orzekający
Elżbieta Wojtczuk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uwzględniania okresów pracy w gospodarstwie rolnym oraz okresów zwolnienia z opłacania składek przy ustalaniu wysokości emerytury dla osób urodzonych po 1948 roku."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej grupy ubezpieczonych urodzonych po 31.12.1948 r. i specyficznych okresów pracy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych ze względu na interpretację przepisów dotyczących okresów pracy w gospodarstwie rolnym i ich wpływu na wysokość emerytury.
“Czy praca w rodzinnym gospodarstwie rolnym zwiększy Twoją emeryturę? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.