IV U 506 / 12

Sąd Rejonowy w ŚwidnicyŚwidnica2013-01-30
SAOSubezpieczenia społecznezasiłki choroboweŚredniarejonowy
zasiłek chorobowyubezpieczenie społecznedziałalność gospodarczatymczasowe aresztowanieskładki ZUSzawieszenie działalnościSąd Najwyższyorzecznictwo

Sąd przyznał ubezpieczonemu prawo do zasiłku chorobowego za okres, w którym jego działalność gospodarcza była faktycznie zawieszona z powodu tymczasowego aresztowania.

Ubezpieczony R. B. odwołał się od decyzji ZUS odmawiającej mu prawa do zasiłku chorobowego za okres od 18 do 28 listopada 2011 roku, wskazując na tymczasowe aresztowanie jako przyczynę przerwy w płaceniu składek. Sąd pierwszej instancji przyznał mu prawo do zasiłku, ale Sąd Okręgowy uchylił ten wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, Sąd Rejonowy ustalił, że ubezpieczony faktycznie nie prowadził działalności gospodarczej w spornym okresie z powodu aresztowania, co uzasadniało przyznanie zasiłku chorobowego.

Sprawa dotyczyła odwołania R. B. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej mu prawa do zasiłku chorobowego za okres od 18 do 28 listopada 2011 roku. Ubezpieczony argumentował, że przerwa w płaceniu składek w tym okresie była spowodowana tymczasowym aresztowaniem, a nie celowym unikaniem płatności. Sąd Rejonowy pierwotnie przyznał mu prawo do zasiłku, uznając, że niższa składka była uzasadniona faktycznym brakiem prowadzenia działalności. Jednak Sąd Okręgowy uchylił ten wyrok, zalecając ustalenie, czy działalność gospodarcza faktycznie funkcjonowała i czy osiągano dochód. W ponownym postępowaniu Sąd Rejonowy ustalił, że R. B. prowadził działalność transportową, ale osobiście, nie zatrudniając pracowników poza księgową. W okresie tymczasowego aresztowania (od 28 listopada 2011 do 20 lutego 2012 roku) faktycznie nie prowadził działalności ani nie osiągał dochodu. Sąd oparł się na zeznaniach księgowej i samego ubezpieczonego, a także na wyroku Sądu Najwyższego wskazującym, że o podleganiu ubezpieczeniu decyduje faktyczne prowadzenie działalności. W związku z tym, że w spornym okresie działalność była faktycznie zawieszona z powodu aresztowania, ubezpieczony był zwolniony z obowiązku opłacania składek, a tym samym miał prawo do zasiłku chorobowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, osoba tymczasowo aresztowana, która faktycznie zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej i nie osiąga dochodu, nie podlega obowiązkowi ubezpieczeń społecznych z tytułu tej działalności i może mieć prawo do zasiłku chorobowego, jeśli spełnia inne warunki.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na faktycznym zaprzestaniu prowadzenia działalności gospodarczej przez ubezpieczonego w okresie tymczasowego aresztowania, co zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego decyduje o braku obowiązku ubezpieczenia. Brak możliwości osobistego zgłoszenia zawieszenia działalności oraz uzgodnienia z ZUS co do sposobu postępowania w tej sytuacji potwierdziły zasadność przyznania prawa do zasiłku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana zaskarżonej decyzji

Strona wygrywająca

R. B.

Strony

NazwaTypRola
R. B.osoba_fizycznaodwołujący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 477¹⁴ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Orzeczenie sądu pierwszej instancji w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.

Pomocnicze

u.s.u.s. art. 6 § ust. 1 pkt 5

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe podlegają osoby prowadzące działalność pozarolniczą.

u.s.u.s. art. 11 § ust. 2

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Dobrowolne ubezpieczenie chorobowe.

u.s.u.s. art. 14 § ust. 2 pkt 2

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Ubezpieczenia ustają z powodu niepłacenia składek na te ubezpieczenia należnych na jeden pełny miesiąc; w uzasadnionych przypadkach Zakład może przywrócić termin do opłacenia składki.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z określonych skutków prawnych wywodzi skutki prawne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Faktyczne zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej z powodu tymczasowego aresztowania. Brak możliwości osobistego zgłoszenia zawieszenia działalności. Uzgodnienia z pracownikiem ZUS co do sposobu postępowania w sytuacji tymczasowego aresztowania. Zgodność z orzecznictwem Sądu Najwyższego dotyczącym faktycznego prowadzenia działalności.

Odrzucone argumenty

Nieopłacenie składek za jeden pełny miesiąc. Ubezpieczenie chorobowe ustało z mocy prawa od dnia 1.11.2011r.

Godne uwagi sformułowania

obowiązek ubezpieczenia osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą wynika z faktycznego prowadzenia tej działalności o zaprzestaniu prowadzenia działalności gospodarczej, powodującej wyłączenie z tego ubezpieczenia decyduje faktyczne zaprzestanie tej działalności kwestie związane z formalnym zarejestrowaniem, wyrejestrowaniem, czy zgłaszaniem przerw w tej działalności mają ewentualnie znaczenie w sferze dowodowej, nie przesądzają same w sobie o podleganiu obowiązkowi ubezpieczenia społecznego.

Skład orzekający

Teresa Maślukiewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie prawa do zasiłku chorobowego w sytuacji tymczasowego aresztowania i faktycznego zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy działalność jest prowadzona osobiście, a przerwa jest spowodowana zdarzeniami losowymi uniemożliwiającymi prowadzenie działalności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak faktyczny stan rzeczy (aresztowanie i brak możliwości prowadzenia firmy) może wpływać na prawa ubezpieczeniowe, nawet jeśli formalności nie zostały dopełnione w standardowy sposób.

Czy aresztowanie pozbawia prawa do zasiłku chorobowego? Sąd wyjaśnia.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV U 506 / 12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 stycznia 2013 roku Sąd Rejonowy w Świdnicy IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie : Przewodniczący SSR Teresa Maślukiewicz Protokolant Katarzyna Zych po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2013 roku w Ś. sprawy z odwołania R. B. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. z dnia 13 lutego 2012 roku, znak: 430000/6020/195827/2012/ZAS o zasiłek chorobowy zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. z dnia 13 lutego 2012 roku, znak: 430000/6020/195827/2012/ZAS w ten sposób, że przyznaje R. B. prawo do zasiłku chorobowego za okres od 18 listopada 2011 roku do 28 listopada 2011 roku. UZASADNIENIE R. B. odwołał się od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. z dnia 13.02.2012r. w sprawie odmowy prawa do zasiłku chorobowego za okres od 18.11.2011r. do 28.11.2011r., uzasadniając to tym, że wskazany w deklaracji (...) okres przerwy w płaceniu składki tj. 29.11.2011r. do 30.11.2011r. z kodem 350 związany był z tymczasowym aresztowaniem. Wykazany i nieopłacony okres został telefonicznie uzgodniony z pracownikiem (...) Oddział w D. . Dlatego odmowa prawa do zasiłku chorobowego nie jest zasadna. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. wniósł o oddalenie odwołania i zasądzenie 60 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego uzasadniając to tym, że ponieważ ubezpieczony składkę za 11/2011r. opłacił w niepełnej wysokości, ubezpieczenie chorobowe ustało z mocy prawa od dnia 1.11.2011r. Sąd Rejonowy w Świdnicy wyrokiem z 27.06.2012r. zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał R. B. prawo do zasiłku chorobowego i jego wypłaty za okres od 18.11.2011r. do 28.11.2011r. przyjmując, że powód przebywając w Zakładzie Karnym nie świadczył pracy, stąd zapłacenie składki w niższej wysokości było zasadne. Sąd Okręgowy w Świdnicy na skutek apelacji organu rentowego wyrokiem z 19.11.2012r. uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania tut. Sądowi pozostawiając mu rozstrzygnięcie o dotychczasowych kosztach procesu, zalecając jednocześnie przeprowadzenie postępowania dowodowego zmierzające do ustalenia: 1) jakiego rodzaju działalność prowadzi wnioskodawca, 2) czy zatrudnia przy jej wykonywaniu pracowników, jeśli tak to, 3) na jakich stanowiskach, 4) czy są to osoby, które bezpośrednio realizują zadania związane z prowadzoną działalnością, 5) czy w sporym okresie, za który składek nie uiszczono, działalność ta funkcjonowała, 6) czy osiągany był dochód. W wykonaniu powyższych zaleceń sąd ustalił: R. B. od 3.04.2000r. prowadził działalność gospodarczą – transport drogowy towarów. Działalność gospodarczą prowadził osobiście, nie zatrudniał innych pracowników przy jej wykonywaniu. Jedynym pracownikiem była księgowa J. G. (1) , która prowadziła powodowi księgowość, zatrudniona początkowo na umowę zlecenia a od 9. 10.2011r. do 5.06.2012r. na podstawie umowy o pracę w wymiarze 1/6 etatu. 28 listopada 2011r. powód został aresztowany i osadzony w Zakładzie Karnym w K. , gdzie przebywał do 20.02.2012r.. W okresie pobytu powoda w ZK w K. J. G. sporządziła deklarację ZUS, z tym że na składki emerytalno- rentowe wskazała kod 350 i nie uiściła za to opłaty, a składkę na fundusz zdrowotny opłaciła w całości. Pieniądze na składki ZUS - po aresztowaniu powoda- przekazywał świadkowi brat powoda. Od 28.11.2011r. do 6.08.2012r. powód nie prowadził działalności z braku zleceń i dochodu. Z dniem 7.08.2012r. zawiesił działalność gospodarczą na czas do 6.08.2014r. Od dnia zawieszenia działalności gospodarczej powód jest bezrobotny. Dowód: -pismo Urzędu Miejskiego Z. z 20.12.2012r. wraz z pismem Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej RP-k. 72-73, -zeznania świadka J. G. (1) -k. 83, - przesłuchanie powoda –k. 84. Sąd zważył: Odwołanie jest uzasadnione. W myśl art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy z 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity DZ.U. z 2009r. Nr 205 poz. 1585) obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnym i rentowym podlegają osoby prowadzące działalność pozarolniczą, a w myśl art. 11 ust. 2 ( cyt. ustawy z 13.10.1998r. ) dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu. Zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 2 (cyt. ustawy z 13.10.1998r.) ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz chorobowe ustają z powodu niepłacenia składek na te ubezpieczenia należnych na jeden pełny miesiąc; w uzasadnionych przypadkach, na wniosek zainteresowanego, Zakład może przywrócić termin do opłacenia składki. Bezsporne w sprawie było, że od 28.11.2011r. do 20.02.2012r. powód był tymczasowo aresztowany i przebywał w Zakładzie Karnym w K. . W okresie tym nie prowadził działalności gospodarczej – transport drogowy towarów, albowiem nie zatrudniał pracowników, którzy wykonywaliby prace związane z tą działalnością gospodarczą. Wobec tego nie osiągał żadnych dochodów. Po myśli art. 6 kc powód udowodnił, że w okresie aresztowania i później- nie prowadził działalności gospodarczej, nie osiągał żadnego dochodu. Jak zeznał to świadek J. G. – była jedynym pracownikiem powoda, zatrudnionym do prowadzenia księgowości- ostatnio w ramach umowy o pracę w wymiarze 1/6 etatu. Od 28.11.2011r. do 20.02.2012r. powód nie wykonywał żadnych czynności związanych z działalnością gospodarczą i nie osiągał dochodu wobec tymczasowego aresztowania. Nie mógł osobiście zgłosić tego faktu do ZUS, przekazać świadkowi pieniędzy na składki. To świadek uzgodniła w ZUS, w jaki sposób - w tej konkretnej sytuacji ma postępować i zgodnie z tymi uzgodnieniami działała, a brat powoda przekazał jej pieniądze na składki. Tym twierdzeniom pozwana nie zaprzeczyła. Nie bez znaczenia było, że w czasie tymczasowego aresztowania powód pozbawiony był możliwości osobistego zgłoszenia i zawieszenia działalności gospodarczej. 20.02. (...) . do 7.08.2012r. powód miał nadzieję, że otrzyma zlecenia i będzie prowadził działalność gospodarczą . Ponieważ tak się stało, 7.08.2012r. zgłosił zawieszenie działalności gospodarczej do 6.08.2014r. Zgodnie z wyrokiem SN z 19.02.2010r. w sprawie sygn. akt II UK 186/09 (LEX nr 590235) obowiązek ubezpieczenia osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą wynika z faktycznego prowadzenia tej działalności, a zatem o zaprzestaniu prowadzenia działalności gospodarczej, powodującej wyłączenie z tego ubezpieczenia decyduje faktyczne zaprzestanie tej działalności. Natomiast kwestie związane z formalnym zarejestrowaniem, wyrejestrowaniem, czy zgłaszaniem przerw w tej działalności mają ewentualnie znaczenie w sferze dowodowej, nie przesądzają same w sobie o podleganiu obowiązkowi ubezpieczenia społecznego. Sąd w całości dał wiarę zeznaniom świadka i powoda, albowiem są spójne, logiczne, wzajemnie się uzupełniają a organ rentowy nie podważył ich prawdziwości ani wiarygodności świadka. Nie bez znaczenia dla rozpoznania sprawy pozostawał fakt , iż organ rentowy nie skorzystał z prawa skontrolowania, czy powód faktycznie nie wykonuje działalności gospodarczej od 28.11.2011r. zgodnie z deklaracją ZUS złożoną za ten okres przez świadka, po uzgodnieniach z właściwym pracownikiem organu rentowego. Skoro faktycznie powód 28.11.2011r. przerwał działalność gospodarczą, zwolniony był z obowiązku opłacenia składek za okres przerwy. Z tych przyczyn na mocy art. 477 14 kpc § 2 kpc orzeczono jak w sentencji

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI