IV U 503/18

Sąd Okręgowy w SiedlcachSiedlce2018-10-31
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaokręgowy
emerytura rolniczaemerytura z ZUSzbieg świadczeńKRUSZUSustawa o ubezpieczeniu społecznym rolnikówustawa o emeryturach kapitałowychprawo do wyboru świadczenia

Sąd Okręgowy oddalił odwołanie B.S. od decyzji KRUS wstrzymującej wypłatę emerytury rolniczej, uznając, że ubezpieczona może otrzymywać tylko jedno świadczenie emerytalne.

B.S. odwołała się od decyzji Prezesa KRUS wstrzymującej wypłatę emerytury rolniczej, twierdząc, że powinna otrzymywać dwa świadczenia emerytalne (rolnicze i z ZUS). Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, stwierdzając, że zgodnie z przepisami, ubezpieczona może wybrać tylko jedno świadczenie. Po wyłączeniu okresu zatrudnienia poza rolnictwem, B.S. nie spełniała warunków do emerytury rolniczej, a wybrała świadczenie z ZUS.

Ubezpieczona B.S. odwołała się od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) z dnia 23 maja 2018 r., która wstrzymała wypłatę jej emerytury rolniczej od 1 czerwca 2018 r. Powodem wstrzymania było nabycie przez ubezpieczoną prawa do wyboru emerytury z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) i dokonanie takiego wyboru. Organ rentowy ustalił również nadpłatę świadczenia za okres od 1 maja do 31 maja 2018 r. B.S. domagała się wypłaty obu świadczeń, argumentując opłacanie składek do obu instytucji. KRUS w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie, powołując się na art. 33 ust. 2 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, który stanowi, że ubezpieczony jest uprawniony do wypłaty jednego, wybranego przez siebie świadczenia. Ponadto, KRUS wskazał, że po wyłączeniu okresu zatrudnienia poza rolnictwem (od 1.07.1970 r. do 31.03.1986 r.), B.S. nie spełnia warunków do emerytury rolniczej. Sąd Okręgowy ustalił, że B.S. nabyła prawo do emerytury rolniczej w 2007 r. Zaliczone jej okresy pracy w gospodarstwie rolnym oraz okresy podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników, a także okres zatrudnienia poza rolnictwem. W 2016 r. B.S. złożyła wniosek o emeryturę do ZUS, która przyznała jej świadczenie od 1 sierpnia 2016 r. KRUS odmówił zbiegu świadczeń, informując, że będzie realizowana wypłata emerytury rolniczej jako korzystniejszej. Po przeliczeniu emerytury przez ZUS, B.S. złożyła wniosek o podjęcie wypłaty emerytury pracowniczej, co nastąpiło od 1 maja 2018 r. W związku z tym, KRUS wstrzymał wypłatę emerytury rolniczej. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, opierając się na art. 42 ust. 1 ustawy o emeryturach kapitałowych, który stanowi, że osoba urodzona po 1948 r., która nabyła prawo do emerytury rolniczej przed wejściem w życie tej ustawy, a następnie nabyła prawo do emerytury z FUS, ma prawo do wyboru jednego świadczenia. Sąd stwierdził, że po wyłączeniu okresu zatrudnienia poza rolnictwem, B.S. nie spełniała warunków do emerytury rolniczej (brak 25 lat ubezpieczenia rolniczego), co wykluczało zastosowanie art. 42 ust. 2 ustawy o emeryturach kapitałowych (prawo do obu świadczeń). W konsekwencji, ubezpieczona mogła otrzymywać tylko jedno świadczenie, a wybrała emeryturę z ZUS. Zaskarżona decyzja KRUS była zatem prawidłowa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, osoba urodzona po 31 grudnia 1948 r., która nabyła prawo do emerytury rolniczej przed wejściem w życie ustawy o emeryturach kapitałowych, a następnie nabyła prawo do emerytury z FUS, ma prawo do wyboru tylko jednego świadczenia.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na art. 42 ust. 1 ustawy o emeryturach kapitałowych, który ogranicza możliwość pobierania obu świadczeń. Dodatkowo, po wyłączeniu okresu zatrudnienia poza rolnictwem, ubezpieczona nie spełniała warunków do emerytury rolniczej, co uniemożliwiało zastosowanie przepisu zezwalającego na pobieranie obu świadczeń.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego

Strony

NazwaTypRola
B. S.osoba_fizycznaodwołująca
Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznegoorgan_państwowyorgan rentowy

Przepisy (7)

Główne

u.u.s.r. art. 19 § ust. 1

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

Określa warunki nabycia prawa do emerytury rolniczej, w tym wymóg 25 lat ubezpieczenia.

u.e.k. art. 42 § ust. 1

Ustawa o emeryturach kapitałowych

Osobie urodzonej po 31.12.1948 r., która przed wejściem w życie ustawy nabyła prawo do emerytury rolniczej, a po wejściu w życie ustawy nabyła prawo do emerytury z FUS, przysługuje prawo do wyboru jednego świadczenia.

Pomocnicze

u.u.s.r. art. 33 § ust. 2

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

Ubezpieczony uprawniony jest do wypłaty jednego wybranego przez siebie świadczenia.

u.u.s.r. art. 20 § ust. 1 pkt 3

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

Określa okresy zaliczane do ubezpieczenia, w tym okresy od których zależy prawo do emerytury zgodnie z przepisami emerytalnymi.

u.e.k. art. 42 § ust. 2

Ustawa o emeryturach kapitałowych

Prawo do emerytury rolniczej oraz do emerytury z FUS przysługuje, jeżeli po wyłączeniu wskazanych okresów osoba ta spełnia warunki do emerytury rolniczej.

u.e.r.f.u.s. art. 26

Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Zasady obliczania wysokości emerytury.

u.e.r.f.u.s. art. 24 § ust. 1a pkt 1

Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Podstawa przyznania emerytury z FUS.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ubezpieczona może wybrać tylko jedno świadczenie emerytalne. Po wyłączeniu okresu zatrudnienia poza rolnictwem, ubezpieczona nie spełnia warunków do emerytury rolniczej. Zastosowanie art. 42 ust. 1 ustawy o emeryturach kapitałowych.

Odrzucone argumenty

Ubezpieczona powinna otrzymywać dwa niezależne świadczenia emerytalne (rolnicze i z ZUS) z uwagi na opłacanie składek do obu instytucji.

Godne uwagi sformułowania

ubezpieczona uprawniona jest do wypłaty jednego wybranego przez nią świadczenia po wyłączeniu okresów wskazanych w tym przepisie osoba ta spełnia warunki do emerytury rolniczej

Skład orzekający

Elżbieta Wojtczuk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zbiegu prawa do emerytury rolniczej i emerytury z FUS, w szczególności po nowelizacji przepisów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji osób urodzonych po 1948 r., które nabyły prawo do emerytury rolniczej przed wejściem w życie ustawy o emeryturach kapitałowych i następnie nabyły prawo do emerytury z FUS.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu wyboru świadczeń emerytalnych przez osoby pracujące zarówno w rolnictwie, jak i poza nim, co jest istotne dla wielu osób.

Emerytura rolnicza czy z ZUS? Sąd rozstrzyga, które świadczenie wybrać.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV U 503/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 października 2018 r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Elżbieta Wojtczuk Protokolant sekr. sądowy Monika Świątek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 października 2018 r. w S. odwołania B. S. od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 23 maja 2018 r. Nr GE 0276380/10 w sprawie B. S. przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o prawo do wypłaty emerytury rolniczej oddala odwołanie. Sygn. akt IV U 503/18 UZASADNIENIE Decyzją z 23 maja 2018 r. znak: (...) Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, działając na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników wstrzymał wypłatę emerytury rolniczej B. S. od dnia 1 czerwca 2018 r. z uwagi, iż ubezpieczona nabyła prawo do wyboru emerytury z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i dokonała wyboru świadczenia przyznanego z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Organ rentowy ustalił nadpłatę świadczenia za okres od 1 maja 2018 r. do 31 maja 2018 r. w kwocie 1195,85 zł stwierdzając, że regulacji nadpłaty dokona ZUS. Odwołanie w/w decyzji złożyła B. S. wnosząc o wypłatę jej również świadczenia rolniczego. Ubezpieczona podniosła, że powinny być jej wypłacane dwa niezależne od siebie świadczenia wobec opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników oraz odprowadzania składek przez pracodawcę do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (odwołanie k. 2). W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, wskazując, iż zgodnie z art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników ubezpieczona uprawniona jest do wypłaty jednego wybranego przez nią świadczenia. Ponadto wskazano, iż po wyłączeniu okresu zatrudnienia poza rolnictwem od 1.07.1970 r. do 31.03.1986 r. B. S. nie spełnia warunków do emerytury rolniczej (odpowiedź organu rentowego k.4). Sąd Okręgowy ustalił, co następuje: B. S. , ur. (...) na podstawie decyzji z dnia 24 sierpnia 2007 r. nabyła prawo do emerytury rolniczej od dnia 27 sierpnia 2007 r. (decyzja k. 12-13 akt emerytalnych KRUS). Do ustalenia prawa do emerytury rolniczej Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego zaliczył B. S. następujące okresy ubezpieczenia i pracy w gospodarstwie rolnym: od 27.08.1967 r. do 30.06.1970 r. (okres pracy na gospodarstwie rodziców po 16-tym roku życia), od 1.04.1986 r. do 30.06.1996 r. oraz od 1.07.2006 r. do 30.09.2007 r. (okresy podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników k. 2 akt emerytalnych KRUS). Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego zaliczył również ubezpieczonej do emerytury rolniczej okres zatrudnienia od 1.07.1970 r. do 31.03.1986 r. w Państwowym Przedszkolu w S. (bezsporne-informacja KRUS k. 26 akt KRUS). B. S. podlegała natomiast ubezpieczeniu społecznemu rolników od 01.07.1977 r. do 09.05.1996 r. oraz od 25.09.2006 r. do 30.09.2007 r. (k. 2 i k. 14 akt emerytalnych KRUS). W dniu 31 sierpnia 2016r. B. S. złożyła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. wniosek o emeryturę wskazując, iż ma uprzednio ustalone prawo do emerytury rolniczej (wniosek o emeryturę k. 1-4 akt emerytalnych ZUS). Rozpoznając powyższy wniosek Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. decyzją z 7 października 2016r., przyznał B. S. prawo do emerytury od dnia 1 sierpnia 2016r., tj. miesiąca w którym złożono wniosek. Do ustalenia wysokości emerytury organ rentowy uwzględnił okresy składkowe w wymiarze 15 lat i 9 miesięcy. Wysokość emerytury została obliczona zgodnie z zasadami określonymi w art. 26 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS na kwotę 1109,08 zł brutto. Wypłatę emerytury zawieszono z uwagi, iż ubezpieczona jest uprawniona do świadczenia wypłacanego przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (decyzja z 7.10.2016 r. k. 19 akt emerytalnych ZUS). Decyzją z 18 października 2016 r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, działając z urzędu na podstawie art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników odmówił B. S. prawa do zbiegu świadczeń. Organ rentowy poinformował ubezpieczoną, iż realizowana będzie wypłata emerytury rolniczej jako świadczenia korzystniejszego (decyzja z 18.10.2016 r. k. 30 akt emerytalnych KRUS). W dniu 2 listopada 2016 r. B. S. złożyła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. wniosek o ponowne ustalenie wysokości emerytury załączając zaświadczenie o podleganiu ubezpieczeniu społecznemu rolników (wniosek z załącznikiem k. 14-17 akt emerytalnych ZUS). Decyzją z 23 listopada 2016 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. przeliczył emeryturę B. S. od dnia 1 sierpnia 2016r. Wysokość emerytury została obliczona zgodnie z zasadami określonymi w art. 26 ustawy emerytalnej na kwotę 1109,08 zł brutto i do tej kwoty doliczono zwiększenie z tytułu opłacania składek na (...) w wysokości 158,86 zł (decyzja k. 30 akt emerytalnych ZUS). Dnia 10 maja 2018 r. B. S. złożyła wniosek do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o wypłatę emerytury pracowniczej (wniosek k. 34 akt emerytalnych z ZUS). Decyzją z dnia 30 maja 2018 r. Zakładu Ubezpieczeń Społecznych od dnia 1 maja 2018 r. podjął wypłatę emerytury pracowniczej przyznaną ubezpieczonej (decyzja k. 37 akt emerytalnych ZUS). Zaskarżoną decyzją z 23 maja 2018 r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego wstrzymał wypłatę emerytury rolniczej B. S. od dnia 1 czerwca 2018 r. (decyzja z 23.05.2016 r. k. 39 akt emerytalnych KRUS). Powyższy stan faktyczny został ustalony na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. Ustalony przez Sąd stan faktyczny nie jest sporny. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie B. S. nie jest zasadne i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o emeryturach kapitałowych (Dz. U. z 2018 r. poz. 926) osobie urodzonej po dniu 31 grudnia 1948 r., której przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ustalono prawo do emerytury rolniczej, z zaliczeniem okresów, o których mowa w art. 20 ust. 1 pkt 3 wymienionej ustawy w art. 33, a która po dniu wejścia w życie ustawy osiągnie wiek 60 lat dla kobiety i 65 lat dla mężczyzny i zgłosi wniosek o emeryturę z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych określoną w art. 24 lub art. 184 ustawy wymienionej w art. 37, przysługuje - w zależności od jej wyboru - emerytura rolnicza ustalona z zaliczeniem wskazanych okresów albo emerytura z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Prawo do emerytury rolniczej oraz do emerytury z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przysługuje osobie, o której mowa w ust. 1, jeżeli po wyłączeniu okresów wskazanych w tym przepisie osoba ta spełnia warunki do emerytury rolniczej (ust. 2). Stosownie, zaś do przepisu art. 19 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników emerytura rolnicza przysługuje ubezpieczonemu, który spełnia łącznie następujące warunki: 1)osiągnął wiek emerytalny; wiek emerytalny kobiety wynosi 60 lat, a mężczyzny 65 lat; 2)podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przez okres co najmniej 25 lat, z uwzględnieniem art. 20. Rozstrzygnięcie niniejszej sprawy wymagało ustalenia, czy ubezpieczona B. S. spełnia przesłanki do nabycia prawa do emerytury rolniczej. Gdyby bowiem ubezpieczona wykazała 25 -letni okres podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników, wówczas nabyłaby prawo zarówno do emerytury rolniczej, jak i emerytury z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników o treści obowiązującej do 8 stycznia 2009 r. do okresów ubezpieczenia wymaganych zgodnie z art. 19 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 2 i ust. 3 zaliczało się okresy: 1)podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników indywidualnych i członków ich rodzin w latach 1983-1990; 2)prowadzenia gospodarstwa rolnego lub pracy w gospodarstwie rolnym, po ukończeniu 16. roku życia, przed dniem 1 stycznia 1983 r.; 3)od których zależy prawo do emerytury zgodnie z przepisami emerytalnymi. Artykuł 33 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o emeryturach kapitałowych (Dz.U. 2008, nr 228, poz. 1507) wprowadził do art. 20 w/w ustawy ustęp 3 zgodnie z którym przepisu ust. 1 pkt 3 nie stosuje się do osób urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r. Ubezpieczona B. S. nabyła prawo do emerytury rolniczej od 27 sierpnia 2007 r. tj. przed wejściem w życie ustawy z dnia 21 listopada 2008r. o emeryturach kapitałowych tj. przed 8 stycznia 2009 r. i w związku z powyższym do 120 kwartałów podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu wymaganych w art. 19 ust. 2 pkt 2 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników obowiązującym do 1 października 2009 r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego zaliczył ubezpieczonej również okres pracy poza rolnictwem od 01.07.1970 r. do 31.03.1986 r. w wymiarze 15 lat i 9 miesięcy (niesporne). Powyższe zaliczenie okresu pracy poza rolnictwem spowodowało, że ubezpieczonej przysługiwało prawo do emerytury rolniczej po ukończeniu 55 roku życia. Na podstawie decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 7 października 2016 r. ubezpieczona nabyła od dnia 1 sierpnia 2016 prawo do emerytury na podstawie art. 24 ust. 1a pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS i zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o emeryturach kapitałowych okres wymieniony w art. 20 ust. 1 pkt 3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników nie może być nadal zaliczany do okresu ubezpieczenia, od którego zależy prawo do emerytury rolniczej, osobie urodzonej po 31 grudnia 1948 r., w sytuacji gdy chce mieć wypłacane oba świadczenia z ZUS- u i z KRUS-u. Po wyłączeniu zaś powyższego okresu B. S. ma następujące okresy pracy i ubezpieczenia w gospodarstwie rolnym: od 27.08.1967 r. do 30.06.1970 r. (okres pracy w gospodarstwie rolnym rodziców po ukończeniu 16-roku życia), od 01.07.1977 r. do 30.06.1996 r. i od 01.07.2006 r. do 30.09.2007 r. (k. 2 i 26 akt emerytalnych KRUS) tj. łącznie 23 lata, 1 miesiąc i 3 dni zamiast wymaganych 25 lat wynikających z art. 19 ust. 1 pkt 2 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników . Mając powyższe na uwadze ubezpieczona B. S. nie spełnia przesłanek do nabycia emerytury rolniczej wynikających z art. 19 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników po wyłączeniu okresu zatrudnienia poza rolnictwem. Powyższe powoduje, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie ma zastosowania przepis art. 42 ust. 2 ustawy o emeryturach kapitałowych zgodnie z którym prawo do emerytury rolniczej oraz do emerytury z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przysługuje osobie, o której mowa w ust. 1 , jeżeli po wyłączeniu okresów wskazanych w tym przepisie osoba ta spełnia warunki do emerytury rolniczej. Zatem prawo do wypłaty obu świadczeń tj. emerytury rolniczej i przyznanej z ZUS ubezpieczonej nie przysługuje. Powyższe powoduje zaś, że zaskarżona decyzji jest prawidłowo, gdyż zgodnie z art. 42 ust.1 ustawy o emeryturach kapitałowych w takiej sytuacji jak zachodzi w niniejszej sprawie ubezpieczonej przysługuje prawo do wypłaty tylko jednego świadczenia wybranego przez nią, a ubezpieczona wybrała emeryturę przyznaną przez ZUS. W związku z powyższym, zasadnie Prezes (...) Rolniczego (...) wstrzymał ubezpieczonej wypłatę emerytury rolniczej od 1 czerwca 2018 r., gdyż od dnia 1 maja 2018 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych podjął wypłatę emerytury pracowniczej zgodnie z wnioskiem ubezpieczonej z dnia 10 maja 2018 r. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 477 14 § 1 kpc orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI