IV U 475/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Częstochowie oddalił odwołanie M. G. od decyzji ZUS, uznając, że osoba prowadząca działalność gospodarczą i mająca ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym.
M. G. odwołał się od decyzji ZUS, która stwierdziła jego podleganie obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu w okresie od stycznia 2008 do czerwca 2013 roku jako osoby prowadzącej działalność gospodarczą. Odwołujący argumentował, że ponieważ pobierał rentę rodzinną po zmarłej żonie, a renta z tytułu niezdolności do pracy została wstrzymana, nie powinien podlegać tym ubezpieczeniom. Sąd uznał jednak, że prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy nie wygasło, a jedynie jej wypłata została zawieszona z powodu zbiegu świadczeń, co zgodnie z art. 9 ust. 4c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych skutkuje obowiązkiem podlegania ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej.
Sprawa dotyczyła odwołania M. G. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w Częstochowie, która stwierdziła, że odwołujący, jako osoba prowadząca działalność gospodarczą, podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowym w okresie od 1 stycznia 2008 roku do 30 czerwca 2013 roku. Organ rentowy wskazał, że M. G. prowadził działalność gospodarczą od lutego 2005 roku do czerwca 2013 roku i miał ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy od marca 1975 roku, którą pobierał do maja 2006 roku, a następnie do renty rodzinnej po zmarłej żonie. M. G. wniósł odwołanie, argumentując, że skoro renta z tytułu niezdolności do pracy została wstrzymana z powodu przyznania renty rodzinnej, a nie zawieszona, to nie powinien podlegać obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej od maja 2006 roku. Powołał się na przepis art. 9 ust. 5 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Sąd Okręgowy w Częstochowie oddalił odwołanie. Sąd ustalił, że M. G. miał przyznaną rentę z tytułu niezdolności do pracy na stałe, a jej wypłata została wstrzymana od maja 2006 roku z powodu zbiegu prawa do więcej niż jednego świadczenia (wybrano rentę rodzinną jako korzystniejszą). Sąd podkreślił, że wstrzymanie wypłaty nie oznacza utraty prawa do świadczenia. Zgodnie z art. 9 ust. 4c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, obowiązującym od 1 stycznia 2008 roku, osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą, które mają ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym do czasu ustalenia prawa do emerytury. Sąd uznał, że przepis ten ma zastosowanie również do osób, które są uprawnione do renty z tytułu niezdolności do pracy, ale z różnych przyczyn jej nie pobierają, co miało miejsce w przypadku M. G. od maja 2006 roku. W związku z tym, sąd orzekł, że M. G. podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w spornym okresie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wstrzymanie wypłaty renty z tytułu niezdolności do pracy z powodu zbiegu prawa do więcej niż jednego świadczenia nie oznacza utraty prawa do tego świadczenia. Zgodnie z art. 9 ust. 4c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, osoby prowadzące działalność gospodarczą i mające ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy podlegają obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, niezależnie od tego, czy pobierają rentę, czy też jej wypłata została wstrzymana z powodu wyboru innego, korzystniejszego świadczenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. G. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (7)
Główne
u.s.u.s. art. 9 § ust. 4c
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Przepis ten odnosi się do przedsiębiorców posiadających ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, która jest wypłacana przez ZUS z powszechnego systemu zabezpieczenia społecznego. Dotyczy zarówno osób pobierających takie świadczenie, jak i tych, które są do niego uprawnione, ale z różnych przyczyn go nie pobierają.
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 6 § ust. 1 pkt 5
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 8
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 9 § ust. 5
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 12 § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 13 § pkt 4
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
k.p.c. art. 477 § 14 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Osoba prowadząca działalność gospodarczą i mająca ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, nawet jeśli wypłata tej renty została wstrzymana z powodu wyboru innego, korzystniejszego świadczenia (renty rodzinnej).
Odrzucone argumenty
Wstrzymanie wypłaty renty z tytułu niezdolności do pracy z powodu przyznania renty rodzinnej oznacza utratę prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, co wyłącza obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej.
Godne uwagi sformułowania
nie oznacza to jednak, iż utracił on prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, albowiem prawo to przyznane mu zostało na trwale, a jedynie jego wypłata została zawieszona w związku z wyborem przez niego korzystniejszej renty rodzinnej.
Skład orzekający
Rafał Łatanik
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku ubezpieczeń społecznych dla osób prowadzących działalność gospodarczą i pobierających lub uprawnionych do renty z tytułu niezdolności do pracy."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego od 1 stycznia 2008 roku i specyficznej sytuacji zbiegu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy i renty rodzinnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu interpretacji przepisów ZUS w kontekście prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pobierające świadczenia rentowe, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców.
“Czy prowadząc firmę i pobierając rentę, musisz płacić podwójne składki? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV U 475/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 sierpnia 2016r. Sąd Okręgowy/Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Częstochowie Wydział IV w składzie: Przewodniczący SSO Rafał Łatanik Protokolant Karina Zbroińska po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2016r. w Częstochowie sprawy M. G. (1) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w C. o ustalenie podlegania ubezpieczeniom społecznym na skutek odwołania M. G. (1) od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w C. z dnia 7 marca 2016r. Nr (...) oddala odwołanie Sygn. akt IV U 475/16 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 7 marca 2016 roku numer (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. stwierdził, że M. G. (1) jako osoba prowadząca działalność gospodarczą podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu od 1 styczna 2008 roku do 30 czerwca 2013 roku. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy podniósł, że na podstawie danych zaewidencjonowanych na koncie płatnika składek ustalono, że na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej wydanego przez Urząd Miasta C. M. G. (1) prowadził działalność gospodarczą od 1 lutego 2005 roku do 30 czerwca 2013 roku. Z tytułu prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej odwołujący dokonał zgłoszenia siebie jako osoby ubezpieczonej od 1 lutego 2005 roku do 30 czerwca 2013 roku do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego. Z informacji udzielonej przez Wydział Świadczeń Emerytalno – Rentowych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. wynika, że odwołujący ma ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy od 15 marca 1975 roku i świadczenie to pobierał do 13 maja 2006 roku. Od 14 maja 2006 roku M. G. (1) uprawniony jest do pobierania renty rodzinnej. Zgodnie z art. 9 ust. 4c ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych , w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2008 roku, osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych mające ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym do czasu ustalenia prawa do emerytury. Zatem z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w okresie od 1 stycznia 2008 roku do 30 czerwca 2013 roku M. G. (2) podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym. W odwołaniu wniesionym do Sądu M. G. (2) wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez uznanie, że jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą i mająca ustalone prawo do renty rodzinnej nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, wypadkowym w okresie od 1 stycznia 2008 roku do 30 czerwca 2013 roku. W uzasadnieniu swojego stanowiska wskazał, iż od dnia 15 marca 1975 roku do dnia 13 maja 2006 roku pobierał rentę z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy. Powyższe świadczenie zostało wstrzymane na mocy decyzji z dnia 5 czerwca 2006 roku. Przyczyną wstrzymania renty było przyznanie mu prawa do renty rodzinnej po zmarłej żonie. W związku z powyższym renta przyznana z tytułu niezdolności do pracy została wstrzymana, a nie zawieszona, co jednoznacznie oznacza, że nie występuje już podstawa do wypłaty tego świadczenia. W związku z powyższym w jego przypadku mają zastosowanie przepisy art. 9 ust. 5 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych , zgodnie z którymi nie powinien być objęty ubezpieczeniami społecznymi z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej od momentu ustalenia mu prawa do renty rodzinnej, tj. od 14 maja 2006 roku. Na marginesie wskazał, iż dowiadywał się w ZUS czy od momentu uzyskania prawa do renty rodzinnej po zmarłej żonie będzie zobowiązany do odprowadzania składek na ubezpieczenia społeczne i uzyskał informację, że nie ma takiego obowiązku, z uwagi na fakt, iż osoby mające ustalone prawo do renty rodzinnej podlegają ubezpieczeniu dobrowolnie, natomiast obowiązkowo należy opłacać wyłącznie składki na ubezpieczenie zdrowotne. W związku z powyższym dokonał wszystkich związanych z tym formalności i opłacił należne składki w okresie od 1 lutego 2005 roku do 30 czerwca 2013 roku. Zakład Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w C. wniósł o oddalenie odwołania wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. S ą d u s t a l i ł i z w a ż y ł, c o n a s t ę p u j e: M. G. (1) urodził się (...) . Od dnia 15 marca 1975 roku ubezpieczony uprawniony był do pobierania renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy. Świadczenie przyznano na stałe. Decyzją z dnia 5 czerwca 2006 roku organ rentowy wstrzymał od dnia 14 maja 2006 roku wypłatę renty z tytułu niezdolności do pracy. Wypłata świadczenia została zawieszona z powodu zbiegu prawa do więcej niż jednego świadczenia, gdyż może być wypłacane tylko jedno – wyższe lub wybrane przez ubezpieczonego. Decyzją z dnia 5 czerwca 2006 roku przyznano odwołującemu od dnia 14 maja 2006 roku prawo do renty rodzinnej po zmarłej żonie. Świadczenie przyznano na stałe. W okresie od 18 stycznia 2005 roku do 30 czerwca 2013 roku odwołujący prowadził działalność gospodarczą, której przedmiotem była sprzedaż detaliczna kosmetyków i artykułów toaletowych w wyspecjalizowanych sklepach. Z tego tytułu M. G. (1) opłacał jedynie składkę na ubezpieczenie zdrowotne. (vide: akta rentowe) Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2016 roku, poz. 963 ze zm.) obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają, z zastrzeżeniem art. 8 i 9 , osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność oraz osobami z nimi współpracującymi. W myśl zaś art. 12 ust. 1 ustawy obowiązkowo ubezpieczeniu wypadkowemu podlegają osoby podlegające ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym. Z kolei art. 13 pkt 4 ustawy stanowi, iż obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby fizyczne w następujących okresach, tj. osoby prowadzące pozarolniczą działalność - od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej; Zgodnie natomiast z art. 9 ust. 4c ustawy osoby prowadzące pozarolniczą działalność, o której mowa w art. 8 ust. 6 pkt 1 (tj. na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych), mające ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym do czasu ustalenia prawa do emerytury. W niniejszej sprawie spornym jest, czy odwołujący uprawniony do renty z tytułu niezdolności do pracy z tytułu wypadku przy pracy i pobierający, jako korzystniejszą, rentę rodzinną po zmarłej żonie winien podlegać obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Na wstępnie wskazać należy, iż do dnia 31 grudnia 2007 roku wszyscy renciści wykonujący pozarolniczą działalność podlegali dobrowolnie ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym. Z tego też względu na dzień przyznania odwołującemu prawa do renty rodzinnej po zmarłej żonie nie było podstaw do objęcia go obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi. Otrzymał on zatem wówczas prawidłową, zgodną z ówcześnie obowiązującymi przepisami informację od pracowników ZUS. Począwszy od dnia 1 stycznia 2008 roku uległo to zmianie za sprawą obowiązującego od tego dnia art. 9 ust. 4c u stawy o systemie ubezpieczeń społecznych, zgodnie z którym aż do dnia ustalenia prawa do emerytury obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowymi podlegają osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą posiadające ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. Wyjaśnić przy tym trzeba, że przepis ten odnosi się do przedsiębiorców posiadających ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, która jest wypłacana przez ZUS z powszechnego systemu zabezpieczenia społecznego (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 11 września 2013 roku w sprawie sygn. akt III AUa 251/13; LEX nr 1369202). Z powyższego wynikam zatem, iż od 1 stycznia 2008 roku wszystkie osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą oraz uprawnione do pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy objęte są obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi. W niniejszej sprawie niewątpliwym jest, iż M. G. (1) od 1 stycznia 2008 roku do 30 czerwca 2013 roku uprawniony był do pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy. Co prawda świadczenia tego od 14 maja 2006 roku nie pobierał w związku z przyznaniem mu prawa do renty rodzinnej po zmarłej żonie jako świadczenia korzystniejszego. Nie oznacza to jednak, iż utracił on prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, albowiem prawo to przyznane mu zostało na trwale, a jedynie jego wypłata została zawieszona w związku z wyborem przez niego korzystniejszej renty rodzinnej. Powyższe wynika wprost z decyzji z dnia 5 czerwca 2006 roku, w której wyjaśniono, iż zawieszono wypłatę świadczenia z powodu zbiegu prawa do więcej niż jednego świadczenia, gdyż może być wypłacane tylko jedno – wyższe lub wybrane przez ubezpieczonego. Wbrew zatem twierdzeniom odwołującego nie utracił on prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy. Przepis art. 9 ust. 4c ustawy odnosi się natomiast do osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarzą i uprawnionych do renty z tytułu niezdolności do pracy. Oznacza to tym samym, iż przepis ten dotyczy zarówno osób pobierających takie świadczenie jak i takich, które są do niego uprawnione, ale z różnych przyczyn go nie pobierają, co ma miejsce w przypadku odwołującego. Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI